
局米旁大师教言集MP172正量宝藏疏.最胜之剑
11-8-1a
正量宝藏疏.最胜之剑
名义
༄༅། །ཚད་མ་རིགས་པའི་གཏེར་མཆན་གྱིས་འགྲེལ་པ་ཕྱོགས་ལས་རྣམ་པར་རྒྱལ་བའི་རུ་མཚོན་ཞེས་བྱ་བ་བཞུགས་སོ། །
11-8-1b
༄༅༅། །ན་མོ་མཉྫུ་ཤྲཱི་ཡེ། དགག་སྒྲུབ་རིགས་པའི་གསང་ལམ་གཅིག་པུའི་ཚུལ། །མཁྱེན་པའི་རལ་གྲི་གཅིག་གིས་ཆོས་ཀུན་གྱི། །ཐེ་ཚོམ་དྲྭ་བ་ཅིག་ཆར་གཅོད་མཛད་པ། །འཇིགས་བྲལ་ས་སྐྱའི་འཇམ་མགོན་རྒྱལ་གྱུར་ཅིག །འདིར་སྡེ་བདུན་མདོ་དང་བཅས་པའི་དགོངས་པ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པ་གསལ་བར་བྱེད་པ་ཚད་མ་རིགས་པའི་གཏེར་འདི་ཉིད་འཆད་པ་ལ་མཚན་གྱི་དོན། གཞུང་གི་དོན། མཇུག་གི་དོན་གསུམ། དང་པོ། རྒྱ་གར་སྐད་དུ། པྲ་མཱ་ཎ་ཡུ་ག་ཏ་ནི་དྷི། བོད་སྐད་དུ། གཞུང་ཚད༷་མ༷་སྡེ་བདུན་མདོ་དང་བཅས་པའི་རིག༷ས་པའི་ནོར་བུ་རིན་པོ་ཆེ་མ་ལུས་པ་འདུས་པའི༷་གཏེར༷།
正文
གཉིས་པ་གཞུང་དོན་ལ། བསྟན་བཅོས་བརྩམ་པའི་ཡན་ལག །བརྩམ་བྱ་བསྟན་བཅོས་ཀྱི་ལུས།
11-8-2a
མཇུག་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པའི་བྱ་བ་དང་གསུམ།
着论序分
དང་པོ་ལ་མཆོད་པར་བརྗོད་པ་དང་། བརྩམ་པར་དམ་བཅའ་བ་གཉིས། དང་པོ་ལ། ལྷག་པའི་ལྷ་ལ་ཕྱག་མཛད་པ།བླ་མ་ལ་ཕྱག་འཚལ་བ། རིགས་པའི་དབང་ཕྱུག་གཉིས་ལ་མཆོད་པར་བརྗོད་པ་གསུམ། དང་པོ། འཇིག་རྟེན་ཉན་རང་བྱང་སེམས་ཕལ་པ་དང་བཅས་པའི་ས་ལས་འཕག༷ས་པ༷་སྐུ་གསུང་ཐུགས་ཉེས་པའི་ཟུག་རྔུ་བྲལ་བས་འཇམ༷་དོན་གཉིས་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པའི་དཔ༷ལ་སྐུ་གཞོ༷ན་ནུར༷་གྱུར༷་པ༷་ལ༷་གུས༷་པ༷ས་ཕྱག༷་འཚ༷ལ་ལོ༷། །གཉིས་པ། ཇི་ལྟ་ཇི་སྙེད་ཀྱི་ཤེས༷་བྱ༷་ཐམ༷ས་ཅ༷ད་སྒྲིབ་མེད་ཏུ་གཟིག༷ས་པའི༷་སྤྱན༷་ཡང༷ས་པ༷་མཁྱེན་པའི་ཡོན་ཏན་དང་། འགྲོ༷་བ་ཀུན༷་ལ་འདི་དང་གཏན་གྱི་དགེ༷་ལེ༷གས་སྒྲུབ༷་པའི༷་ཐུག༷ས་རྗེ༷་བརྩེ་བ་ཆེན་པོ་ཅ༷ན། ཕན་བདེའི་ཆོ་འཕྲུལ་བས༷མ་ཡ༷ས་པའི་ཕྲི༷ན་ལ༷ས་
11-8-2b
རྟག་ཁྱབ་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་མཛ༷ད་པ༷འི་སྟོབ༷ས་མང༷འ་བ༷། འཇ༷མ་མགོ༷ན་གྱི་ངོ་བོ་དཔལ་ལྡན་བླ༷་མ༷འི་ཞབ༷ས་ལ༷་མགོ༷ས་ཕྱག༷་འཚ༷ལ། གསུམ་པ། ཕྲ་ཞིང་མཆོག་ཏུ་ཟབ་པའི་བློ༷་གྲོ༷ས་ཀྱི་སྤྱི༷་གཙུ༷ག་དངོས་སྟོབས་ཀྱི་རིགས་པའི་དོན་མ་ལུས་པ་གཟིགས་པའི་ཡོ༷ན་ཏན༷་ནོར༷་བུ༷འི་རྒྱན༷་གྱིས༷་སྤྲས༷་ཤིང་། བདེ༷ན་པ་གཉི༷ས་མ་འདྲེས་པར་སྟོན་པའི་རོ༷་འཛི༷ན་གཉིས་མངའ་བ་དང་སྟོང༷་ཉི༷ད་དང་བདག་མེད་པའི་ཕུད༷་སྒྲའི༷་སྒྲ༷་སྒྲོག༷ས་ཤིང༷་། མཁྱེ༷ན་བརྩེའི༷་ལྟ༷་བའི་ཟེར༷་ཏེ་བལྟས་པས་འགྱེལ་བ་སོགས་བལྟ་བར་མི་བཟོད་པའི་ཟེར་དེ་ནི་ཕས༷་རྒོལ༷་གྱི་སྐྱེ་བོ༷ས་མི༷་བཟོ༷ད་པ༷། རྣམ་གྲོལ་དོན་གཉེར་གྱི་བློ༷་གས༷ལ་རྒྱ༷་མཚོའི༷་རྒྱན༷་གྱུར༷་དཔ༷ལ་ལྡན༷་ཀླུ༷་ཡི་དབ༷ང་པོ་ཕྱོགས་གླང་དང་ཆོས་ཀྱི་གྲགས་པ་རྣམ་གཉིས་རྒྱལ༷་ཞེས་ཀླུ་དབང་རྣམས་སྦྲུལ་ཆེན་པོའི་རྣམ་པར་གནས་པ་དང་ཆོས་མཐུན་ལྔས་གཟུགས་ཅན་གྱི་རྒྱན་དུ་བྱས་པའོ། །གཉིས་པ་ལ། བརྩམ་པའི་དགོས་པ་དང་། ཇི་ལྟར་བརྩམ་པའི་ཚུལ་གཉིས། དང་པོ། གང༷ས་རི༷འི་ཁྲོད༷་འདི༷ར་རྔོག་དང་ཕྱྭ་གཙང་དན་གསུམ་སོགས་མཁས༷་པའི༷་རྒྱུ༷་སྐར༷་བྱེ༷་བ༷་བརྒྱས༷། དཔ༷ལ་ལྡ༷ན་ཆོས་ཀྱི་གྲག༷ས་པའི༷་གསུང༷་ར༷བ་པ༷དྨོ༷་འཆད་ཉན་འགྲེལ་སོགས་ཀྱི་སྒོ་ནས་ར༷བ་ཏུ་ཁ་ཕྱེ༷་བར་མཛད་མོ༷ད། རྩོམ་པོ་ས་སྐྱ་པཎྜི་ཏ་གང༷་བློའི༷་ཉི༷་འོ༷ད་སྣང༷་བས༷་མ༷་ཁྱབ༷་པ་དེ༷་སྲི༷ད་དུ༷། གཞུང༷་ལུག༷ས་དགོང༷ས་དོན༷་མཐར་ཐུག་པའི་གེ༷་སར༷་སྙིང༷་པོ༷་གས༷ལ་མ༷་ནུས༷་ཞེས་རྒྱུ་སྐར་མང་ཡང་པདྨ་ཁ་ཡོངས་སུ་ཕྱེས་ནས་དབུས་ཀྱི་ཟེའུ་འབྲུ་གསལ་མི་ནུས་པ་ལྟ་བུའོ། །གཉིས་པ། དེས་
11-8-3a
ན་རིགས་པའི་དབང་ཕྱུག་གི་དགོངས་དོན་ཇི་བཞིན་གསལ་མ་ནུས་པར་མཐོང་ནས་རྩོམ་པ་པོ་བདག་གིས་དཔལ་ཆོས༷་ཀྱི༷་གྲག༷ས་པ༷འི་བཞེད༷་གཞུང༷་ཇི༷་ལྟ༷་བར༷། སྐྱེས་སྦྱངས་དང་ལྷག་པའི་ལྷས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པའི་བློ༷་གྲོ༷ས་གསལ༷་བའི༷་མིག༷་གི༷ས་ལེག༷ས་པར་མཐོང༷་ནས༷། འགལ་འབྲེལ་དཔྱོད་པའི་ཤེས༷་རབ་དང་ལྡན༷་ཞིང་ཕྱོགས་ལྷུང་མེད་པའི་ཡིད་གཟུ༷་བོ༷ར་གན༷ས་པ༷་དང་ལེགས་བཤད་དོན༷་དུ་གཉེར༷་བ༷་ཡི་གང་ཟག་སྐལ་ལྡན་གཞ༷ན་ལ༷་ཀུན་སློང་གྲགས་འདོད་མེད་པའི་བརྩེ༷་བའི༷་བས༷མ་པས༷་བསྟན་བཅོས་འདི༷་བཤ༷ད་དོ༷། །
所着正文
གཉིས་པ་གཞུང་དོན་ལ། ཤེས་བྱ་སྤྱི་ལྡོག་ནས་གཏན་ལ་དབབ་པ་དང་། ཤེས་བྱེད་ཚད་མའི་རང་བཞིན་ངེས་པར་བྱ་བ་གཉིས།
立所知总相
དང་པོ་ལ། ཤེས་བྱའི་ཡུལ། ཤེས་བྱེད་ཀྱི་བློ། བློ་དེས་ཡུལ་རྟོགས་ཚུལ་གསུམ།
所知境
དང་པོ་ལ་ཡུལ་གྱི་མཚན་ཉིད་དང་། དབྱེ་བ། དོན་བསྡུ་གསུམ།
境定义
དང་པོ། ཡུལ༷་གྱི༷་མཚ༷ན་ཉི༷ད་ནི་རང་འཛིན་གྱི་བློས༷་རི༷ག་པར་བྱ༷་བ་ཡིན་ནོ། །
类别
གཉིས་པ་ལ། གཞན་ལུགས་དགགརང་ལུགས་གཞག དེ་ལ་རྩོད་པ་སྤང་བ་གསུམ།
破他宗
དང་པོ་ལ། ཁས་བླ༷ང་བརྗོད་པ་དང་། དེ་དགག་པ། བཀག་པའི་མཇུག་བསྡུ་གསུམ། དང་པོ། དེ་ལ་བོད་ཁ་ཅིག་སྣང་ཡུལ་གཟུང་ཡུལ་དོན་གཅིག་པས། དོན༷་སྤྱི༷་རྟོག་པས་གཟུང་ཡུལ་དང༷་ནི༷་མེ༷ད་པ་གསལ་སྣང༷་ཟླ་གཉིས་ལྟ་བུ་ནི་རྟོག་མེད་ལོག་ཤེས་ཀྱི་ཡུལ་ཡིན་པས་དེ་གཉི༷ས། ཡུལ༷་ཡི༷ན་ནོ་ཞེས་གཙང་ནག་པ་སོགས་ཀྱི་བཞེད་པ་དེ་འཐད་དོ་ཞེ༷་ན༷། གཉིས་པ་ལ། བློ་མ་འཁྲུལ་བར་ཐལ་བས་དགག །
11-8-3b
ཡུལ་སྣང་རུང་དུ་ཐལ་བས་དགག་པ་གཉིས། དང་པོ་ལ། ཐལ་བ་འཕེན་པ་དང་། དེའི་སྐྱོན་སྤང་གི་ལན་དགག་པ་གཉིས། དང་པོ། དེ་མི་འཐད་དེ་ཡུལ་དེ༷་གཉིས་རང་འཛི༷ན་གྱི༷་ཤེས༷་པ༷་རྟོག་པ་དང་མིག་ཤེས་གཉི༷ས་པོ༷་དེ་འཁྲུལ༷་པར༷་འགལ༷་ཏེ་གཟུང་ཡུལ་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་བུམ་འཛིན་གྱི་མིག་ཤེས་བཞིན་ནོ། །གཉིས་པ་ལ། ལན་དང་། དེ་དགག་པ་གཉིས། དང་པོ། ཁོ་ན་རེ། སྐྱོན་མེད་དེ་དེ་གཉིས་ལ་ཡུལ༷་ཡོ༷ད་ན༷་ཡ༷ང་ཐ༷ག་པ༷་ལ༷། སྦྲུལ༷་འཛི༷ན་བཞི༷ན་དུ༷་རྟོག་པ་རང་འཁྲུལ༷་པ་ཡིན་གྱི་ཡུལ་མེད་པས་འཁྲུལ་ཤེས་སུ་བཞག་པ་མིན་ནོ་ཞེ༷་ན༷། གཉིས་པ། དེ་མ་ཡིན་ཏེ་ཁྲར༷་འཛི༷ན་མངོན་སུམ་ཙམ་ལ་བསམ་ན་ནི་ཡུལ་ཡོ༷ད་པའི་ཕྱིར༷་ན་དེ་མ༷་འཁྲུལ༷་ལ། ཡུལ༷་སྦྲུལ་མེ༷ད་པ༷ས་ན༷་སྦྲུལ༷་འཛིན༷་འཁྲུལ༷་པ་ཡིན་ཏེ་དེས་ན་ཡུལ་མེད་པ་ལ་ཡོད་པར་རྟོག་པའི་ཕྱིར་སྦྲུལ་འཛིན་འཁྲུལ་ཤེས་སུ་བཞག་པ་ཡིན་ནོ། །གཉིས་པ་ཡུལ་སྣང་རུང་དུ་ཐལ་བ་ལ། དངོས་དང་། དེའི་སྐྱོན་སྤོང་གི་ལན་དགག་པ་གཉིས། དང་པོ། སྣང༷་ཡུལ༷་དེ་གཉི༷ས་པོ༷་ཤེས༷་པ༷་ལ༷ས། ཐ༷་ད༷ད་དུ་གྱུར་བའི་ཡུལ་ཞིག་ཡི༷ན་ན༷་ཡུལ༷་སྣང་དུ་རུང༷་བར༷། གན༷ས་པའི༷་གང༷་ཟག༷་གཞ༷ན་གྱིས༷་ཀྱང༷་། ཅིག་ཤོས་ཀྱི་མཐོང་བ་དེར་ཡིད་གཏད་ན་མཐོང༷་བར་འགྱུར༷་དགོས་ཏེ་དཔེར་ན་བུམ༷་པ༷་དང་ཀ་བ་ལ༷་སོ༷གས་པ་བཞིན༷་ནོ། །གཉིས་པ་ལ། སྐྱོན་སྤོང་གི་ལན་དང་། དེ་ལན་དགག་པ་གཉིས། དང་པོ། ཁོ་ན་རེ། ཡུལ་དེ་གཉིས་ཤེས་པ་ལས་ཐ་དད་པའི་དོན༷་ཉི༷ད་ཡི༷ན་ཡང༷་དཔེར་ན་ལུས༷་ཀྱི༷་ནང༷་། མི༷་མཐོ༷ང་བ་བཞི༷ན་
11-8-4a
དུ༷་འཁྲུལ༷་སྣང༷་གཉི༷ས་པོ་དེའང་མཐོང་མཁན་བད༷ག་རང་ཉིད་ལ༷་རྟག༷་ཏུ༷་འབྲེལ༷་བའི༷་ཕྱིར༷་ཡུལ་རུང་བ་ན་གནས་པའི་གང་ཟག་གཞ༷ན་གྱི༷ས་རྟོགས༷་པ༷་མེ༷ད་ཅེ༷་ན༷། གཉིས་པ་ལ། དཔེ་དགག་པ་དང་། དོན་དགག་པ་གཉིས། དང་པོ། དེ་མི་མཚུངས་ཏེ་ན༷ང་གི༷་ལུས༷་ནི༷་ཡུལ༷་དུ་རུང༷་བ་མི༷ན་ཏེ་སྒྲིབ་པས་ཆོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས༷་ན༷་གཞན་དུ་མ་ཟད་རང༷་གི༷ས་ཀྱང༷་མི༷་མཐོ༷ང་ངོ་། །གཉིས་པ་ལ། དངོས་དང་། དེའི་སྐྱོན་སྤོང་གི་ལན་གྱི་ཁྱད་པར་རྣམས་དགག་པ་གཉིས།དང་པོ། གལ་ཏེ་ཡུལ་ཅན་ར༷ང་ཁོ་ན་དང༷་རྟག༷་ཏུ༷་འབྲེ༷ལ་བ༷ས་ན༷། ཡུལ་གཉི༷ས་པོ༷་དེའ༷ང་གཞན་གྱི་ཡུལ༷་དུ་རུང༷་བ་མིན༷་ནོ་ཞེ༷་ན༷། འོ་ན་རང༷་གི་བློ༷་ཁོ༷་ན༷་དང༷་འབྲེལ༷་ཕྱིར༷། སུ་དང་ཐུན་མོང་མིན་པས་ན་རང་རིག་པ་བ ཞིན་དུ༷་བརྗོ༷ད་ཀྱང༷་གཞ༷ན་གྱིས༷་རྟོགས༷་པའམ་གོ་བར་ཡང་མི༷་འགྱུར༷་རོ། །གཉིས་པ་ལ། ལན་དང་ཡང་ལན་སོགས་ནང་དབྱེ་གསུམ། དང་པོ། ཁོ་ན་རེ་ཡུལ་སོ་སོ་མིན་ཡང་རང་རང་གི་བློ་ངོའི་ཡུལ་དེ་རང༷་རང༷་བློ༷་དང༷་འབྲེལ༷་བའི༷་ཕྱི༷ར། གཅིག་གིས་རང་ཡུལ་དེར་བརྗོ༷ད་པས༷་ཅིག་ཤོས་ཀྱིས་ཀྱང་རང་གི་བློ་ངོའི་ཡུལ་དེ༷་ཉི༷ད་རྟོག༷ས་སོ་ཤེ༷་ན༷། དེ་མི་འཐད་དེ་གང༷་ཟག༷་གཉི༷ས་ཀྱི༷་བརྗོ༷ད་བྱའི༷་དོ༷ན། གཅིག་མ་ཡིན་པ་འབྲེལ་མེད་སོ༷་སོ༷་བ་ཡི༷ན་ཕྱིར༷་ཐུན་མོང་གཅིག་སྦྱོར༷་ཞིང་གོ་བར་མི༷་ནུས༷་སོ། །གཉིས་པ། ཁོ་ན་རེ་སྐྱོན་དེ་མེད་སྟེ་འཆད་ཉན་གྱི་གང༷་ཟག༷་སོ༷་སོ༷་ལ༷་ཡོ༷ད་པའི༷། བུམ་པའི་དོན་སྤྱི་ལ་མཚོན་ན་ལྟོ་ལྡིར་ཞབས་ཞུམ་ལ་སོགས་པའི་སེམ༷ས་ཀྱི༷་རྣམ༷་པ༷་གཉི༷ས་པོ་འདྲ༷་བས༷་ན། འདྲ༷་བ༷་ལ་གཅི༷ག་ཏུ༷་ཞེན༷་པ༷་དེ་ལ༷། དམིགས་ནས་ཐ༷་སྙད༷་སྦྱོར༷་ཕྱིར༷་མི༷་འགལ༷་ལོ་ཞེ་ན༷། ལན་
11-8-4b
དུ་འཆད་ཉན་གྱི་ཡུལ་གཉིས་པོ་དེ་ཡང་རང༷་ལ༷་ཤར༷་ན༷་ནི་དེ་རང༷་ཡུལ༷་ཐུན་མིན་ཡི༷ན་གྱི་ཐུན་མོང་དུ་འཛིན་མི་སྲིད་དེ་གཞན་ལ་ཤར་བ་རང་ལ་འཆར་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་རང་གི་བློ་ལ་མ༷་ཤ༷ར་ན༷་ནི༷་དེ༷་ཉིད་བློ་དེའི་ཡུལ༷་མི༷ན་པས་ཕན་ཚུན་འདྲ་བར་ཤེས་པ་མི་སྲིད་པས་དོན་རྟོགས་པ་མི་སྲིད་དོ། །དེས༷་ན༷་སོ་སོ་ཐ༷་ད༷ད་ཀྱིས་གཟུང༷་བ༷་ཡི་ཡུལ་ལ༷་གཅི༷ག་ཏུ༷་ཞེན་ཅིང་འཛིན༷་པ༷་ག༷་ལ༷་སྲི༷ད་དེ་དེ་གཅིག་གི་བློ་ངོའི་དེ་གཅིག་ལ་མི་འཆར་མ་ཤར་ན་འདྲ་བར་ཤེས་པ་འབྱུང་མི་སྲིད་དོ། །གསུམ་པ། ཁོ་ན་རེ་སོ་སོའི་བློ་ངོའི་ཡུལ་དེ་དོན་ལ་ཐ༷་ད༷ད་ཡི༷ན་ཡང༷་ཐ་དད་དུ་མ་ཤེས་པར་སོ་སོའི་བློ་ངོའི་དེ་དང་ཡུལ༷་རང་མཚན་གཅི༷ག་ཏུ༷། འཁྲུལ༷་པའི༷་སྒོ༷་ནས༷་འཛི༷ན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ༷་ན༷། དོན་སྤྱི་ཐུན་མོང་བའི་ཡུལ་གཅིག་མེད་པར་སོ་སོའི་སྣང་ཆ་ཡིན་པར་མ་ཤེས་ནས་གཅི༷ག་ཏུ༷་འཛི༷ན་པ༷་ནི་ཡུལ་གྱི་གནས་ཚུལ་དང་མི་མཐུན་པ་འཁྲུལ༷་པའི༷་བློ་ཡིན་པའི་ཕྱིར༷། དེ་ལྟ་བུའི་དོན་སྤྱི་དེ་གཟུང༷་བའི་ཡུལ༷་ཉིད་དུ་མེ༷ད་པར༷་ཚུལ་དེ་ཉིད་ཀྱིས་གྲུབ༷་པ༷་ཡི༷ན་ནོ། །གསུམ་པ་མཇུག་བསྡུ། དོན་དེ་བར་སྐབས་ཀྱི་ཚིགས་སུ་བཅད་པས་བསྟན་པ་དངོས་སྟོབས་ཀྱི་རིག༷ས་པ༷ས་དེ་ལྟ་བུའི་འཁྲུལ་ཤེས་ཀྱི་གཟུང་ཡུལ་དེ་གཉིས་ལ་བརྟག༷ས་ན༷་རྫས་སུ་ཡོད་པའི་ཡུལ་མཚན་ཉིད་པ་ཞིག་མེ༷ད་བཞི༷ན་དུ༷། ད༷་དུང༷་ཕ༷ལ་ཆེར༷་ཡུལ༷་ཡོད་པ་ཉིད་དུ༷་ཞེན༷་པ་རྣམས་ནི་དཔེར་ན་ནམ་མཁའ་ག་རེ་ཞེས་ཟེར་བ་ལ་སོར༷་མོའི༷་རྩེ༷་མོ༷ས་ནམ་མཁའ་འདིའོ་ཞེས་བསྟ༷ན་པ༷་ན༷། མཛུབ་མོའི་ཐད་ཀྱི་བར་སྣང་སྟོང་བ་ལ་བལྟས་ནས་མཐོང་རྒྱུ་ཅི་ཡང་མེད་ཀྱང་བདག་གིས་ནམ༷་མཁའ༷་མཐོ༷ང་ངོ་ཞེས༷་བླུན༷་པོ༷་རྣམས་ནམ་མཁའ་མཐོང་བར་འཁྲུལ༷་བ་
11-8-5a
བཞིན་ནོ་ཞེས་སོ། །བར༷་སྐབས༷་ཀྱི༷་ཚི༷གས་སུ༷་བཅ༷ད་པ༷འོ༷། །
立自宗
གཉིས་པ་རང་ལུགས། དེ་ལྟར་གཞན་ལུགས་བཀག་ནས་རང་ལུགས་གཞག་ན་ཡུལ་གཞལ༷་བྱ༷་མཐར་ཐུག་པའམ་མཚན་ཉིད་པ་ནི་ར༷ང་མཚ༷ན་གཅི༷ག་ཁོ༷་ན༷་ཡིན་ཏེ་དེ་དངོས་སུ་འཇལ་ན་གཟུང་ཡུལ་ཡིན་ལ། ལྐོག་གྱུར་དུ་འཇལ་ན་ཞེན་ཡུལ་དང་། གཉིས་ཀའང་སྐྱེས་བུས་འཇུག་ན་མི་བསླུ་བའི་འཇུག་ཡུལ་ཡིན་ནོ། །གསུམ་པ་རྩོད་སྤོང་ལ། འཁྲུལ་ཤེས་ཡུལ་མེད་ལ་རྩོད་པ་སྤོང་བ་དང་། གཟུང་ཡུལ་རང་མཚན་ལ་རྩོད་པ་སྤོང་བ་གཉིས། དང་པོ་ལ། གཞལ་བྱ་གཉིས་སུ་གསུངས་པ་དང་འགལ་བའི་རྩོད་སྤོང་། དོན་སྤྱི་དང་མེད་པ་གསལ་བ་ཡུལ་དུ་མཚུངས་པའི་རྩོད་སྤོང་། མྱོང་བ་དང་འགལ་བའི་རྩོད་སྤོང་། དགག་པ་ཚད་མས་མི་རྟོག་པར་ཐལ་བའི་རྩོད་སྤོང་བཞི། དང་པོ། འོ་ན་དོན་སྤྱི་ཡུལ་མིན་ན་ཕྱོགས་གླང་གིས་གཞལ་བྱའི་ཡུལ༷་གཉི༷ས་སུ་བཞེ༷ད་པས༷་གནོ༷ད་ཅེ༷་ན༷། དེ་ནི་ཡུལ་གཉིས་ཡོད་པས་མིན་གྱི་རང་མཚན་ལ་མངོན་ལྐོག་གི་འཇུག༷་ཚུལ༷་གྱི་སྒོ་ནས༷་རང༷་མཚན་དང་སྤྱི༷་མཚན་གཉི༷ས་སུ་གསུངས་པ་ཡིན་ནོ། །གཉིས་པ་ལ། མེད་སྣང་ཡུལ་གསུམ་པར་མི་འགྱུར་བའི་འཐད་པ། དེ་ཡུལ་གཉིས་གང་རུང་དུ་འདུ་ཚུལ་གཉིས། དང་པོ། འོ་ན་དོན་སྤྱི་གཞལ་བྱར་གསུངས་པ་ལྟར་མེ༷ད་པ༷་གསལ་སྣང་འ༷ང་གཞ༷ལ་བྱར༷་མཚུང༷ས་ཤེ༷་ན༷། དེ༷་མེད་པ་གསལ་བ་ལ༷་ཡུལ༷་གྱི༷་དགོས༷་པ་དང་ནུས༷་པ་གཉིས་ཀ་མེ༷ད་པའི་ཕྱིར་གཞལ་བྱ་གསུམ་པར་མི་བཞག་གོ། གཉིས་པ། འོ་ན་དེ་གཉིས་སུ་མི་འདུ་ན་མི་འཐད་ལ་འདུ་ན་གང་དུ་འདུ་ཟེར་ན། སྐྲ༷་ཤད་སོ༷གས་སྣང༷་བ༷་ཙམ་པོ་དེ་སྤྱི་དོན་མེད་པར་དེར་སྣང་
11-8-5b
ཉིད་བློ༷་ཉི༷ད་ཡི༷ན་པས་རང་མཚན་དུ་འདུ་ལ་བློ་ལས་ཐ་དད་པའི་ཕྱི་རོལ་གྱི་སྐྲར༷་སྣང༷་བར་རློམ་པ་ནི་དོ༷ན་ལ༷་གྲུབ༷་པ༷་མེ༷ད་དོ། །སྐྲར་སྣང་དེ༷་ནི༷་དངོ༷ས་པོ༷ར་ཡོ༷ད་དམ་འོན་དེ་མེ༷ད་ཅེས༷། རྟོག༷་པས༷་དཔྱོ༷ད་ན༷་སྐྲར་སྣང་གི་རྣམ་པ་བློ་ལ་ཤར་བའི་སྤྱི༷་མཚ༷ན་ཡི༷ན་པས་གཞལ་བྱ་ཕུང་གསུམ་པ་མིན་ནོ། །གསུམ་པ། ཡང་ཁོ་ན་རེ། དོན་སྤྱི་དང་མེད་སྣང་དངོ༷ས་མེ༷ད་གཉི༷ས་པོ༷་འདི་འཛིན་པའི་ཡུལ་ཅན་ར༷ང་རི༷ག་གི༷་ཉམས་སུ་མྱོང་བས་དངོས་སུ་གྲུབ་པས་དེའི་ཡུལ་གཉིས་པོའང་ཡོད་པར་ཤུག༷ས་ལ༷་གྲུབ༷་པས༷་ན་མྱོང་བ་དང་འགལ་བ་འདིས་དེ་གཉིས་ལ་ཡུལ་མེད་པར་འདོད་པ་འདི་བཀག་པའམ་བས༷ལ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེ༷་ན༷། འཁྲུལ༷་ཤེས༷་གཉི༷ས་ལ༷་ཡུལ་ཡོད་པ་ལ་ཚད་མས་གནོད་པས་ན་ཤེས་པ་ལས་ཐ་དད་པའི་ཡུལ༷་དུ་གྲུབ་པ་མེ༷ད་ཅིང༷་། གཟུང་རྣམ་དེ་ནི་རང༷་རིག༷་གིས༷་ནི༷་དེ་དག་གི་རྣམ་པ་ཙམ་ཞིག་དངོས་སུ་ཉམས་སུ་མྱོ༷ང་བའི༷་ཕྱིར༷་ན་ཡུལ་དེའི་རྣམ་པར་སྣང་བ་ནི་ཤེས༷་པ༷་ཉི༷ད་ཡི༷ན་ལ་དེ༷་ཡང༷་ནི༷། རང་ཡུལ་དངོས་པོར་མེ༷ད་པ༷་ལ་ཡོད་པ་ལྟར་འཛི༷ན་ཕྱིར༷་དེ་ལ་ལྟོས་ནས་འཁྲུལ༷་ཤེས༷་ཡི༷ན་ནོ། །བཞི་པ། ཡང་ཁོ་ན་རེ། དེ་ལྟ་ན་ཡུལ་དགག་པ་དེ་ཚད་མས་མི་རྟོགས་ཏེ་རང༷་མཚ༷ན་མིན༷་པའི༷་ཡུལ༷་གཞལ་བྱ་གཞན་མེ༷ད་ན༷། དངོ༷ས་མེ༷ད་གཞ༷ལ་བྱར༷་བྱེད་པ་མི་སྲིད་དེ་དེ་ལ་རང་མཚན་མེད་པའི་ཕྱིར་དེ་ཚད་མས་གཞལ་བ་འག༷ལ་ཞེ༷་ན༷།དག༷ག་བྱ༷་ཞིག་བཟུང་ནས་དེ་དངོ༷ས་པོར༷་ཡོ༷ད་པའམ་དེ་དངོས་པོར་མེ༷ད་ཅེས༷། བསྒྲུབ༷་པའི༷་ཕྱིར༷་ན༷་འག༷ལ་བ༷་མེ༷ད་དེ་བསྒྲུབ་བྱ་དང་མ་འབྲེལ་བར་དངོས་མེད་ཆིག་རྐྱང་རང་དབང་དུ་གཞལ་བ་ནི་མེད་དོ། །གཉིས་པ་གཟུང་ཡུལ་རང་མཚན་ལ་རྩོད་སྤོང་ལ། །
11-8-6a
རྩོད་པ་དགོད་པ་དང་། དེ་དགག་པ་གཉིས། དང་པོ། ཡང་འདི་སྙམ་དུ་ཕྱི༷་ཡི༷་གཟུང༷་ཡུལ༷་ནི་དྲུག་གི་ཅིག་ཆར་སྦྱར་བ་ན་སོགས་ཀྱི་རིགས་པས་ཆོས་གྲགས་སོགས་མཁ༷ས་པ༷ས་བཀ༷ག་ཟིན་ལ། ཕྱི་དོན་མེད་པའི་ནང་ཤེ༷ས་པའི༷་གཟུང༷་ཡུལ༷་ཞིག་ནི་ཕྱི་དོན་ཁས་ལེན་པའི་སྐབས་འདི༷ར་མི༷་སྲི༷ད་པ། དེ༷ས་ན༷་གཞ༷ལ་བྱ༷་རང་མཚན་གཅི༷ག་པོ་དེ་ཉི༷ད་ཀྱང༷་། མི༷་འཐ༷ད་ཅེས༷་ནི༷་འག༷འ་ཞི༷ག་སྨྲ༷། གཉིས་པ་ལ། ལུགས་ཐ་དད་ཀྱི་གྲུབ་མཐའི་རྣམ་གཞག་སྤྱིར་བསྟན་པ། དེ་ལས་སློབ་དཔོན་གྱི་བཞེད་པ་ངོས་གཟུང་བ། དང་པོ། དེ་ལ་གྲུབ་མཐའི་རྣམ་གཞག་སྤྱིར་དཔྱད་དགོས་པས་དེ་དཔྱད་ན་འདི་ལྟར་མུ་སྟེགས་ངོ་བོ་ཉིད་རྒྱུར་སྨྲ་བས། ངོ༷་བོ༷་ཉི༷ད་ལས་བྱུ༷ང་ངོ་ཞེས་དང་དབང་ཕྱུག་པས་དབ༷ང་ཕྱུག༷་གིས་བྱས་པ་ད༷ང་། གྲངས་ཅན་པས་གཙོ༷་བོ༷་ལས་བྱུང་བ་དང་། གཟེགས་ཟན་པ་དང་ཉན་ཐོས་རྣམས་ཀྱིས་རྡུལ༷་ཕྲན་ལས་བྱུང་ངོ་ཞེས་ད༷ང་། སེམས་ཙམ་པས་རྣམ༷་རི༷ག་ད༷ང་དབུ་མ་པས་རྟེན༷་འབྲེལ༷་ཙམ་ཡི༷ན་ནོ་ཞེས༷་གྲུབ༷་པའི༷་མཐ༷འ་མི་འདྲ་བ་ཐ༷་ད༷ད་པ་དེ་སྐད་དུ་ར༷ང་གཞ༷ན་གྱི་སྡེ༷་པ༷་རྣམས་འདོ༷ད་དོ། །གཉིས་པ་ལ། ཕྱི་རོལ་དཔྱོད་པ་ན་དོན་རིག་པའི་ཚུལ་དང་། ཐ་སྙད་ཀྱི་དེ་ཁོ་ན་དཔྱོད་པ་ན་རྣམ་རིག་ཞལ་གྱིས་བཞེས་པའི་ཚུལ། དེ་གཉིས་ཀྱི་དོན་བསྡུ་བ་གསུམ། དང་པོ་ལ། དགག་གཞག་གཉིས། དང་པོ་ལ། བྱེ་སྨྲའི་ལུགས་དང་། བོད་ཀྱི་ལུགས་དགག་པ་གཉིས། དང་པོ། ཁས་བླངས་བརྗོད་པ་དང་། དེ་དགག་པ་གཉིས། དང་པོ། དེ་ལས་ཕྱི་རོལ་པའི་ལུགས་ནི་གཏན་ནས་མི་འཐད་ལ། རང་སྡེའི་ནང་
11-8-6b
ནས་སློབ་དཔོན་ཆོས་ཀྱི་གྲགས་པ་ཇི་ལྟར་བཞེད་ན། ཐ་སྙད་དུ་ཕྱི་རོལ་ལ་དཔྱོད་ཚེ་མདོ་སྡེ་པ་དང་། ཐ་སྙད་ཀྱི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ལ་དཔྱོད་ཚེ་རྣམ་རིག་པ་ལྟར་ཞལ་གྱིས་བཞེས་པ་ཡིན་ནོ། །ཐ་སྙད་དེ་དག་གི་རང་བཞིན་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་དོན་དམ་པ་དབུ་མས་སྟོན་ཏོ། །དེས་ན་དང་པོ་དོན་སྨྲའི་ལུགས་ལ་ཉན་ཐོས་སོགས་མི་འཐད་དེ། བྱེ་སྨྲ་བ་ན་རེ། བར་ཆོ༷ད་པ༷་ཡི་གཟུགས་མཐོང་བ་མི༷ན་ཕྱིར༷་རྣམ༷་ཤེས༷་ཀྱིས་མཐོང་བ་མི༷ན་ནོ། །དེས་ན་དབ༷ང་པོ༷་གཟུགས་ཅན་པ་དེ་ཡང་ཡུལ་ལ་ཕྱོགས་པའི་བྱ་བ་བྱེད་བཞིན་པ་རྟེན༷་བཅས༷་ཉིད་ཡུལ་ལ་ལྟ༷་བྱེ༷ད་ཡིན་ནོ་ཞེས་འདོད་དོ་ལོ༷། །གཉིས་པ། དེ་མི་འཐད་དེ་དབང་པོ་གཟུགས་ཅན་པ་བེ༷མ་པོ༷་ཡི༷ན་ཕྱིར༷་ལྟ༷་བྱེ༷ད་དུ་རུང་བ་མི༷ན་ལ། དབང་ཡུལ་དུས༷་མཉ༷མ་པ༷་ལ༷་འབྲེལ༷་བ༷་གཉིས་ཀ་མེ༷ད་པས་མཐོང་བྱ་མཐོང་བྱེད་དུ་མི་འཐད་དོ། །གཉིས་པ་ལ། ཕྱོགས་སྔ་དགོད་པ་དང་། དེ་དགག་པ་གཉིས། དང་པོ། ཡང་དེ་དང་ཆ་འདྲ་བ་ཁ་ཅིག་གིས་དབང་པོ་ལྟ་བྱེད་མིན་ཡང་དུས་མི་མཉམ་ན་ཡུལ་དུ་མི་རུང་བས་ཡུལ༷་ད༷ང་ཡུལ་ཅན་གྱི་རྣ༷མ་ཤེས༷་གཉིས་དུས༷་མཉ༷མ་དུ་ཡོད་པ་ནི༷་གཟུང༷་བ་དང་འཛི༷ན་པ་ཡི༷ན་ནོ་ཞེ༷ས་བྱ་བ་སོགས་གང༷ས་ཅ༷ན་པ༷་འགའ་ཞིག་འདོད་དོ། །གཉིས་པ་ལ། དགག་པ་དངོས་དང་། དེའི་ཉེས་སྤོང་གི་ལན་དགག་པ་གཉིས། དང་པོ།དེ་མི་འཐད་དེ་ཡུལ་ཤེས་གཉིས་དུས༷་མཉམ༷་པའི་ཕྱིར༷་ན༷་དེ་གཉིས་ལ་འབྲེ༷ལ་པ༷་མེ༷ད་ལ༷་དེ་ལྟ་ན་ཡུལ་རྒྱུ༷་མེ༷ད་པ༷་ལ༷་དེ་ཤེས་པའི་ཡུལ་ཅན་རྣམ༷་ཤེས༷་ཀྱང་ཡོད་པ་འག༷ལ་ཏེ་རྒྱུ་མེད་དུ་ཐལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །གཉིས་པ་ལ། ལན་དང་། དེ་དགག་པ་གཉིས།
11-8-7a
དང་པོ། དེ་དག་ན་རེ། སྐ༷ད་ཅི༷ག་སྔ་མ༷འི་ཡུལ༷་ནི་ཤེས་པས་དམིགས་པའི་རྒྱུ༷་ཡི༷ན་ལ་རང་དང་དུས༷་མཉམ༷་པའི་ཡུལ་དེ་གཟུང༷་ཡུལ༷་ཡི༷ན་ནོ་ཞེ༷་ན༷། གཉིས་པ། འོ་ན་སྐད་ཅིག་སྔ་མའི་ཡུལ༷་ལ༷ས་དབང་པོ་དང་ཡིད་བྱེད་ཀྱིས་རྐྱེན་སྦྱར་ཏེ་སྐྱེས༷་ཟིན་པའི་ཕྱིར༷་རྣམ༷་ཤེས༷་གྲུབ༷་ཡོད་པ་དེ༷་ལ༷་ཤེས་པ་རང་དང་དུས༷་མཉམ༷་གྱི་ཡུལ་གྱི་དགོ༷ས་པ༷་གང་ཡང་མེ༷ད་དོ། །གཉིས་པ་རང་ལུགས་ཕྱི་དོན་མདོ་སྡེ་བའི་འདོད་པ་ལྟར་གཞག་པ་ལ། དངོས་དང་། དོགས་སྤང་། གྲུབ་དོན་གསུམ།དང་པོ། དེས་ན་ཚད་མ་རང་ལུགས་མདོ་སྡེ་པ་ལྟར་དམིགས་པའི་ཡུ༷ལ་དང༷་བདག་རྐྱེན་དབ༷ང་པོ༷་དང་དེ་མ་ཐག་རྐྱེན་ཡི༷ད་ལ༷་བྱེ༷ད་པ་གསུམ་ཚོགས་པའི་སྐད་ཅིག་དང་པོ་དེ་ཕྱི་དོན་འདྲ་བའི་རྣམ་པ་སྐྱེད་བྱེད་ཡིན་ལ་དེ༷་ལ༷ས་སྐད་ཅིག་གཉིས་པར་ཡུལ་དང་འདྲ་བར་སྐྱེས༷་པ༷་དེ་ནི་འབྲས་བུ་རྣམ༷་ཤེས༷་ཡི༷ན་ཏེ་དེ་གཉིས་རྒྱུ་འབྲས་ཡིན་པས་གཟུང་འཛིན་དུས་མི་མཉམ་མོ། །གཉིས་པ། འོ་ན་ཤེས་པའི་རྒྱུར་འདྲ་བ་ལ་ཤེས་པ་ཡུལ་དང་འདྲ་བར་སྐྱེ་ཡི་དབང་པོ་དང་འདྲ་བར་མི་སྐྱེ་བ་ཅི་ཡིན་སྙམ་ན། དཔེར་ན་ཟ༷ས་དང་དུས་དང་དྲོད་ལ་སོ༷གས་པ་བུ༷་ཡི༷་རྒྱུ་ཡི༷ན་ཡ༷ང་། ཕ༷་མ༷འི་གཟུག༷ས་ཀྱི་དབྱིབས་སོགས་དང་འདྲ་བར་སྐྱེ་བ་བཞི༷ན་ཤེས་པ་ཡང་ཡུལ༷་འདྲ༷ར་སྐྱེ༷་བ་ངོ་བོའི་ཆོས་ཉིད་ཡིན་ནོ། །གསུམ་པ། དེ༷ས་ན༷་ཡུལ༷་བུམ་པ་ལྟ་བུ་གཅིག་ལ༷་འབྲ༷ས་བུ༷་གཉི༷ས་ཏེ་རང་གི་རིགས་འདྲ་ཕྱི་མ་སྐྱེད་པ་དང་། རང་འཛིན་དབང་མངོན་ལ་རང་འདྲའི་རྣམ་པ་གཏོད་པ་གཉིས་སོ། །བུམ་འཛིན་ལྟ་བུའི་བློ༷་ཡ༷ང་ཡུལ་ཤེས་པའི་གཟུང་རྣམ་དང་དེ་ཤེས་པའི་འཛིན་རྣམ་རང་རིག་སྟེ་ཚུལ༷་གཉི༷ས་ཡི༷ན་
11-8-7b
པ༷ར་འདོ༷ད་དོ། །གཉིས་པ་རྣམ་རིག་པའི་ལུགས་ལ། གཞན་གྱི་བརྟག་པ་དགག་པ། རྣམ་པར་རིག་པ་བསྒྲུབ་པ། དེ་ལ་རྩོད་པ་སྤང་བ་གསུམ། དང་པོ་ལ་ཕྱི་དོན་ཁས་ལེན་པ་དང་། འཇིག་རྟེན་གྲགས་པ་ལ་བརྟེན་པ་དགག་པ་གཉིས། དང་པོ། རྣམ་རིག་པའི་ལུགས་གཏན་ལ་ཕབ་ན། རགས་པའི་རྩོམ་གཞི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་དག་ཀྱང་གཅི༷ག་པུ་ཆ་མེད་ན་རགས་པའི་གཞིར་མི་རུང་བ་ད༷ང་དུ༷་མ༷་ཡོད་ན་ཆ་མེད་མི་འཐད་པའི་དེ་གཉིས་དང་བྲ༷ལ་བ༷འི་ཕྱིར༷། ཤེས་པ་ལས་གུད་ན་ཕྱི་རོལ་གྱི་དོ༷ན་མེ༷ད་ལ་རྒྱུ་མཚན་དེ༷ས་ན༷་རྣམ་པ་གཏོད་བྱེད་མེད་པས་རྣམ༷་པ༷འང༷་མེ༷ད་ཏེ་མོ་གཤམ་གྱི་བུ་མེད་ན་དེའི་ཁ་དོག་གི་རྣམ་པ་མེད་པ་བཞིན་ནོ། །གཉིས་པ། རྟོག་གེ་པ་ཁ་ཅིག་ཟླ་བའི་བཞེད་པ་ལྟར་མ་བརྟག་མ་དཔྱོད་པའི་བློ་དང་མཐུན་པར་འཇུག་ཟེར་བ་མི་འཐད་དེ་ཀུན༷་རྫོབ༷་ཐ་སྙད་ཀྱི་དཔྱོད་པ་འཇི༷ག་རྟེན༷་གྲག༷ས་པ༷་ཙ༷མ་ལ་བརྟེན༷་ན༷་མ་དཔྱོད་པའི་བློ་ངོར་མངོན་རྗེས་སྒྲུབ་སེལ་སོགས་ཀྱི་འཇུག་པ་ཚད་མ་དང་ཚད་མིན་གྱི་དབྱེ་བ་སོགས་ཚད༷་མ༷འི་རྣམ༷་གཞ༷ག་ཐམས་ཅད་མི་འཐད་པས་འག༷ལ་ལོ། །དེ་ལྟར་དངོས་པོ་བེམ་ཤེས་གཉིས་ཀྱི་ནང་ནས་བེམ་པོ་ཁེག་པས་སེམས་ཙམ་དུ་གྲུབ་བོ། །གཉིས་པ་རྣམ་རིག་པའི་ལུགས་བསྒྲུབ་པ་ལ། རྟགས་གཉིས་མདོར་བསྟན་པ་དང་། ལྷན་ཅིག་དམིགས་ངེས་བྱེ་བྲག་ཏུ་བཤད་པ་གཉིས། དང་པོ། གཟུང་འཛིན་རྫས་གཞན་མ་ཡིན་པའི་སྒྲུབ་བྱེད་ཀྱང་། ཤེས་པ་ནི་གསལ་ཞིང་རིག་པ་ཡིན་ལ་གསལ་རིག་དང་མི་ལྡན་པའི་ཤེས་བྱ་མི་སྲིད་པས་ཤེས་བྱ་ཐམས་ཅད་སེམས་སུ་གྲུབ་པ་གས༷ལ་བའི་རྟགས་ད༷ང་ལྷན༷་ཅི༷ག་དམིག༷ས་པར་ངེས་པས༷་འགྲུ༷བ་བོ། །
11-8-8a
གཉིས་པ། དེ་ཡང་ཆོས་གང་ལྷན༷་ཅི༷ག་དམིག༷ས་པར་ངེས་པ་ཡིན་པ་ལ་རྫས་གཞ༷ན་ཡིན་པ་མི༷་སྲི༷ད་ཅིང་རྫས༷་གཞ༷ན་ཡི༷ན་ན༷་ལྷན་ཅིག་དམིགས་ངེས་ཀྱི་རྟག༷ས་དེ་ཡོད་པ་མི༷་སྲི༷ད་དོ། །དེ་ནས་དེས་ན་དཔེ་ཟླ༷་བ་གཉི༷ས་སྣང༷་བཞི༷ན་དུ་སྔོ༷་དང་དེ་འཛི༷ན་ཡ༷ང་རྟགས་དེས་རྫས་གཞན་མིན་པར་འགྲུབ་བོ། །མི་མཐུན་ཕྱོགས་རྫས་ཐ་དད་གཞན༷་ལ༷་རྟགས་མི་མཐུན་ཕྱོགས་དང་གཞི་མཐུན་ཡོད་པའི་མཐ༷འ་གཞ༷ན་བཀ༷ག་པ༷ས་ཁེ༷གས་སོ། །
遮迁其义
གསུམ་པ་རྩོད་སྤོང་ལ། དགག་པ་རང་ལ་མཚུངས་པའི་རྩོད་སྤོང་དང་། ཚད་མ་དང་ཚད་མིན་གྱི་དབྱེ་བ་མི་འཐད་པའི་རྩོད་སྤོང་གཉིས། དང་པོ་ལ། རྩོད་པ་དང་། ལན་གཉིས། དང་པོ། དེ་ལྟ་བུའི་རྣམ་རིག་པའི་ལུགས་དེ་ལ་རྩོད་པ་སྤོང་བ་ལ་དབུ་མ་པ་ཁ་ཅིག་ན་རེ། སེམ༷ས་ཀྱི་རྒྱུན༷་ནི་ཡ༷ན་ལག༷་ཅ༷ན་འགོག་པ་ད༷ང་རིགས་པ་མཚུང༷ས་ལ་སེམས་སྐ༷ད་ཅི༷ག་མ་དག་རྡུལ༷་གྱི༷་ཆ༷་ཤས༷་བཞི༷ན་དུ་འདས་མ་འོངས་ལ་ཕྱོགས་པའི་ཆ་གཉིས་ཡོད་དགོས་པ་དེ༷ས་ན༷་སེམས་སྐ༷ད་ཅི༷ག་མ་ལའང་ཐོག་དབུས་མཐའི་སྐད་ཅིག་གསུམ༷་གྱི་བད༷ག་ཉིད་ཡིན་ཕྱི༷ར། གཅི༷ག་ད༷ང་དུ༷་མ༷་བྲལ༷་ཞེ༷ས་ཟེ༷ར། ལན་ལ་རྩོད་པ་དེ་མ་གྲུབ་པ་དང་། རིགས་པ་མི་མཚུངས་པའི་ཚུལ་གཉིས། དང་པོ། རྩོད་པ་དེ་མ་གྲུབ་སྟེ། དེ་ལྟར་ན། སྐ༷ད་ཅི༷ག་གསུམ༷་གྱི༷་བད༷ག་ཉི༷ད་ཡིན་པའི་ཕྱིར༷་ན་སྐ༷ད་ཅི༷ག་གཅི༷ག་པ༷་མི༷་སྲི༷ད་པར་འ གྱུར༷་ལ། སྐ༷ད་ཅི༷ག་གཅི༷ག་པ༷་མི༷་སྲི༷ད་ན༷། གསུམ༷་གྱི༷་བད༷ག་ཉི༷ད་ཡི༷ན་པ༷འང་ཉམ༷ས་པས་གསུམ་ཞེས་གཅིག་འགོག་པའང་མི་འཐད་དོ། །གཉིས་པ། རྡུལ་དང་མི་མཚུངས་ཏེ། འདི་ལྟར་རྡུལ་ནི་ར༷གས་པ༷་རྩོམས་པའི་ཚེ་དུས་ཅི༷ག་ཆ༷ར་ཏུ་
11-8-8b
བསྐོ༷ར་བ༷ས་ན༷་དབུས༷་ཀྱི༷་རྡུལ༷་ཕྲན༷་ཆ༷་བཅ༷ས་སུ་འགྱུར༷་ཏེ། དེས་ན་གཞག་ན་ཆ་བཅས་ཡིན་ལ་བཤིག་ན་ཆ་མེད་དུ་འཇིག་སྟེ་སྐྲ་རྩེའི་ཟིལ་པ་བཞིན་ནོ། །སྐད་ཅིག་ནི་དུས་གསུམ་ཅིག་ཅར་སྐྱེ་ན་སྐྱོན་དེ་འཇུག་ཀྱང་འདས་མ་འོངས་ད་ལྟར་མེད་པའི་ཕྱིར་དུས༷་གསུམ༷་ཅི༷ག་ཆར༷་དུ་མི༷་སྐྱེ༷་བ༷ས། ད༷་ལྟའི༷་སྐ༷ད་ཅི༷ག་རང་གི་ངོས་ནས་ཆ༷་མེ༷ད་ཡི༷ན་ནོ། །དེས་ན་སློབ་དཔོན་འཕགས་པས་སྐད་ཅིག་གསུམ་སྦྲེལ་ནས་བཤིག་པ་འདིས་ཉན་ཐོས་དུས་གསུམ་རྫས་ཡོད་འདོད་པ་འགོག་གི་སྐད་ཅིག་ཆ་མེད་ཙམ་དགག་པ་མིན་ཏེ། ད་ལྟའི་སྐད་ཅིག་དོན་བྱེད་ནུས་ཀྱི་དངོས་པོ་ཙམ་གྲུབ་པ་དེ་ཁོ་ནས་ཆ་མེད་དུ་བཞག་ཆོག་པ་ཡིན་ནོ། །གཉིས་པ། ཡུལ་འཛིན་སོགས་ཚད་མ་དང་ཚད་མིན་གྱི་རྣམ་གཞག་འགལ་ཞེ་ན། དོན༷་དུ༷་སྣང༷་བ༷་གང་ཡིན་པ་ཐམས་ཅད་བློ༷་ཉི༷ད་ཡི༷ན་གྱི་སྣང༷་བ༷་དེ༷་ཉི༷ད་ཕྱི༷་རོལ་ན༷་མེ༷ད། བག༷་ཆ༷གས་བརྟན༷་པ་ཟླ་གཅིག་ད༷ང་དུང་དཀར་འཛིན་སོགས་ཚད་མ་ཡིན་པ་དང༷་མི༷་བརྟ༷ན་པ་ཟླ་གཉིས་དང་དུང་སེར་འཛིན་སོགས་ཚད་མ་མིན་པ་ལ༷ས། བདེ༷ན་ད༷ང་བརྫུན༷་པ༷འི་རྣམ༷་གཞ༷ག་བྱེ༷ད་པ་འཐད་པ་ཡིན་ནོ། །
总结
གསུམ་པ་དོན་བསྡུ། ཇི༷་སྲི༷ད་ཕྱི༷་རོ༷ལ་ཁ༷ས་ལེན་པའི་གྲུབ་མཐའ་ལ་གནས་པ༷་དེ༷་སྲི༷ད་ཡུལ་ཤེས་རྫས་གཅིག་ཏུ་མི་འཐད་དེ་དེ་ཚེ་རྣམ་པ་གཏོད་བྱེད་ཀྱི༷་རྒྱུ༷་ལ༷་གཟུང༷་ཡུལ༷་ཞེས་ཟེར༷་ལ། ཤེས༷་བྱ༷་ཐམས་ཅད་ན༷ང་གི༷་བད༷ག་ཉིད་ཡིན་པར་ཞུག༷ས་པ༷་ན། ཡུལ༷་ད༷ང་ཡུལ༷་ཅ༷ན་རྫས་ཐ་དད་དུ་གྲུབ༷་པ༷་མེ༷ད་དོ། །སྐབས་བསྡུ༷་བའི༷་ཚིག༷ས་སུ༷་བཅ༷ད་པ༷འོ༷། །ཚད༷་མ༷་རིག༷ས་པ༷འི་གཏེར༷་ལ༷ས་ཡུལ༷་བརྟག༷་བ༷འི་ར༷༷བ་ཏུ༷་བྱེ༷ད་པ༷་སྟེ༷་ད༷ང་པོ༷འོ༷།། །།
能知识
གཉིས་པ་ཤེས་བྱེད་ཀྱི་བློ་ལ།
11-8-9a
མཚན་ཉིད། དབྱེ་བསྡུ། དེ་དག་གི་དོན་གཏན་ལ་དབབ་པ་གསུམ།
定义
དང་པོ། བློ༷་ཡི༷་མཚ༷ན་ཉི༷ད་ནི་གསལ་ཞིང་རི༷ག་པ༷་ཡི༷ན་ལ།
总别
གཉིས་པ། ཡུལ༷་སོ༷གས་སྒོ༷་ན༷ས་དུ༷་མ༷ར་འགྱུར༷་ཏེ་ཡུལ་གྱི་སྒོ་ནས་རང་སྤྱི་འཛིན་པའི་རྟོག་བཅས་རྟོག་མེད་གཉིས། ངོ་བོའི་སྒོ་ནས་འཁྲུལ་མ་འཁྲུལ་སོགས་དབྱེ་སྒོ་མང་ཡང་ཡུལ་ཅན་གྱི་ཤེས༷་པའི༷་སྒོ༷་ནས༷་རང༷་རི༷ག་གཅི༷ག་ཡིན་ཏེ་དོན་ཐམས་ཅད་རང་མཚན་དང་ཤེས་པ་ཐམས་ཅད་རང་རིག་གཅིག་པུའི་མཐར་འདུའོ། །
立其义
གསུམ་པ་ལ་དགག་གཞག་གཉིས།
破他宗
དང་པོ་ལ་ཕྱོགས་སྔ་དགོད་པ་དང་། དེ་དགག་པ། དོན་བསྡུ་གསུམ།
说他宗
དང་པོ། བློ་རིགས་དེ་ལ་ལོག་རྟོག་དགག་ན་བོད་རྣམས་ཡི༷ད་དཔྱོ༷ད་དང་། སྣང༷་ལ༷་མ༷་ངེ༷ས་ད༷ང་། བཅ༷ད་ཤེས༷་དང་། ལོ༷ག་ཤེས༷་དང་། ཐེ༷་ཚོ༷མ་ལྔ༷་ཞེས་འདོད་དོ། །
破其宗
གཉིས་པ་ལ། ཡིད་དཔྱོད་དགག་པ། སྣང་ལ་མ་ངེས་པ་དགག་པ། བཅད་ཤེས་དགག་པ་གསུམ།
破伺察意
དང་པོ་ལ། སྤྱིར་དགག་པ་དང་། སོ་སོར་དགག་པ་གཉིས།
破总相
དང་པོ་ལ། བརྟགས་ན་མི་འཐད་པ། ཧ་ཅང་ཐལ་བ། བཟློག་པ་དང་མཚུངས་པ་གསུམ། དང་པོ། དེ་མི་འཐད་དེ་སྤྱིར་ཡི༷ད་དཔྱོ༷ད་རྟགས་ལ༷་གཏ༷ན་ནས་མི༷་ལྟོས༷་པ་ཡིན་ན་ནི་ད༷མ་བཅ༷འ་ཙ༷མ་ཡི༷ན་གྱི་དེ་ལྟར་གྲུབ་མ་གྲུབ་ལ་བརྟགས་ན་ཐེ༷་ཚོམ༷་དུ་འགྱུར༷་ཏེ་ངེས་པ་མི་སྲིད་པས་ཐེ་ཚོམ་བག་ཉལ་ཡིན་ནོ།། གལ་ཏེ་རྟག༷ས་ལ༷་ལྟོས༷་ན༷་རྟག༷ས་ཡ༷ང་ད༷ག་ག༷མ། ཡང་ན་རྟགས་ལྟར༷་སྣང༷་འགལ་མ་ངེས་མ་གྲུབ་གསུམ༷་པོ་གང་རུང་སྟེ་དེ་བཞི་ལ༷ས་འདའ༷་བ༷་མེ༷ད་དོ། །གཉིས་པ། གལ་ཏེ་རྒྱུ་མཚན་ཕྱིན་ལོག་དང་མ་ངེས་པའི་རྒྱུ༷་མཚ༷ན་ཅ༷ན་གྱི༷་ཡི༷ད་དཔྱོ༷ད་གཉི༷ས་པོ་དེ། རྟགས་མ་གྲུབ་པ་ལ་སོགས་པའི་ལྟར༷་སྣང༷་གསུམ༷་དུ༷་མི༷་འདུ༷་ན༷། ཡིད་དཔྱོད་སྐྱེད་པའི་
11-8-9b
རྟགས་ཞེས་པ་གཏ༷ན་ཚིག༷ས་ལྟར༷་སྣང༷་བ་བཞི༷་པ་ཞིག་སྲིད་པ༷ར་འགྱུར༷་ཏེ་གཏན་ཚིགས་ལྟར་སྣང་གསུམ་པོ་གང་ཡང་མིན་པའི་རྟགས་ཡོད་པར་ཁས་བླངས་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཡི༷ད་དཔྱོ༷ད་ཞེས་བྱ་བ་འདི་རྟགས་ལྟར༷་སྣང༷་བ་མ༷་ཡི༷ན་ན༷། དེ་ཚད་མ་གཉིས་སུ་ནི་མི་འདོད་ལ་དོན་བདེན་པ་ངེས་པར་འདོད་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡིད་དཔྱོད་ཞེས་པའི་ཚད༷་མ༷་གསུམ༷་པ༷་ཞིག་སྲི༷ད་པ༷ར་འགྱུར༷་ལ། ཡིད་དཔྱོད་དེས་དོན་བདེ༷ན་པ༷་གསར་དུ་ངེ༷ས་ཀྱང༷་ད་རུང་ཚ༷ད་མ་མི༷ན་ན༷། འོ་ན། རྗེས༷་སུ༷་དཔ༷ག་པ༷འ༷ང་ཚད་མ་མི༷ན་པ༷ར་ཅི་ཡི་ཕྱིར་མི་འགྱུར༷། དོན་བདེན་པ་ངེ༷ས་པ་ཡོད་ཀྱང༷་དེས་སྒྲོ༷་འདོ༷གས་མི༷་གཅོད་ན༷། ངེས་སྒྲོ་འདོགས་གཉིས་པོ་ཕན་ཚུན་གནོ༷ད་བྱ༷་གནོ༷ད་བྱེ༷ད་མི༷ན་པ༷ར་འགྱུར༷་ལ་འདོད་ན་གཞུང་དང་རིགས་པར་འགལ་ལོ། །གལ་ཏེ་དོན་ངེ༷ས་པ༷་ནི་མེ༷ད་ཀྱང༷་ཁྲོན་པ་ན་ཆུ་ཡོད་དམ་སྙམ་པ་དོན་དུ་བདེ༷ན་པའི་ཡིད་དཔྱོད་དང་མེད་དམ་སྙམ་པ་བརྫུན༷་པ་ལོག་པའི་ཤེས་པ་ད༷ང་། ཡོད་དམ་མེད་སྙམ་པ་སོ༷མ་ཉིའི༷་བློ༷་གསུམ༷་ཡོད་པ༷་མི༷་འག༷ལ་ཟེར་ན༷། བདེན་པ་ངེ༷ས་པ༷་མེ༷ད་ན༷་ཡི༷ད་དཔྱོ༷ད་ཉམ༷ས་ཏེ་ངེས་པ་དོན་མཐུན་དུ་ཁས་བླང་བས་སོ། །ཡོད་དམ་མེད་སྙམ་པ་གཉིས་པོ་ཡིད་དཔྱོད་དང་ལོག་ཤེས་གཉི༷ས་སུ༷་འགྱུར༷་ན༷་དེ་གཉིས་ལས་ལོགས་སུ་ཐེ༷་ཚོ༷མ་རང་རྐྱ་བ་ཞིག་འཇོག་པར་དཀ༷འོ། །གསུམ་པ། ཡ༷ང་ན༷་ཁྱོད་ཀྱིས་ལྐོག་གྱུར་དོན་མཐུན་དུ་ངེས་པ་བདེ༷ན་པ༷འི་ཡི༷ད་དཔྱོ༷ད་འདོད་པ་ལྟར༷། དེ་ལས་ལྡོག་པ་རྫུན་པའི་ཡུལ་ཅན་ལོག༷་པ༷འི་ཡི༷ད་དཔྱོ༷ད་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྨྲ་བར་ཡང་ཅིས༷་མི༷་འཐ༷ད། དེ་ལྟར་འདོ༷ད་དོ་ཞེ་ན༷་ཡི༷ད་དཔྱོ༷ད་ནི་དོན་མཐུན་བདེ༷ན་པ༷་ཡིན་ནོ་ཞེས་འདོད་པ་ཉམ༷ས་སོ། །ལོག་པ་དེ་གཉིས་ཀར་དོགས་པས་ཡིད་
11-8-10a
དཔྱོད་མི༷ན་ཟེར་ན༷་འོ་ན་སྔ༷་མ༷འ༷ང་དཔྱད་ན་གཉིས་ཀར་དོགས་པས་ཡིད་དཔྱོད་མི༷ན་པར༷་མཚུང༷ས་སོ། །གལ་ཏེ་ཕྱོགས་གཉི༷ས་ཀ༷ར་དོག༷ས་ནས་ད་རུང་ཐེ་ཚོམ་མ་ཆོད་ན༷་ནི་ཐེ༷་ཚོ༷མ་འགྱུར༷་གྱི་ཡིད་དཔྱོད་དུ་མི་རུང་ལ། ག༷ལ་ཏེ༷་ཐེ་ཚོམ་དུ་མི་འགྱུར་བར་དོན་མཐུན་ངེས་པ་དེ་ཡིད་དཔྱོད་ཡིན་པར་སྲི༷ད་ན༷་དོན་མི་མཐུན་ཡང་ལོགས་སུ་འགྱུར་བས་ཡིད་དཔྱོད་སོགས་ལྔར་འདོད་པའི་གྲ༷ངས་ངེ༷ས་འཇིག༷་ལ་སྐྱོན་མེད་དེ་ཡིད་དཔྱོད་རྫུན་པ་ལོ༷ག་ཤེས༷་ཡི༷ན་ཟེར་ན༷་འོ་ན་ཡི༷ད་དཔྱོ༷ད་ཀྱང༷་བདེན་པ་ངེས་པ་ཡིན་པའི་ཚ༷ད་མ༷་ཉི༷ད་དུ༷་འགྱུར༷་བར་མཚུ༷ངས་པའི་ཕྱིར༷་རོ༷། །
破别相
གཉིས་པ་སོ་སོར་དགག་པ་ལ། རྒྱུ་མཚན་མེད་པའི་ཡིད་དཔྱོད་དགག་པ། རྒྱུ་མཚན་ཕྱིན་ཅི་ལོག་པའི་ཡིད་དཔྱོད་དགག་པ། ལུང་ཆོས་ཡིད་དཔྱོད་དུ་འདོད་པ་དགག་པ་གསུམ།དང་པོ། ག༷ལ་ཏེ༷་ཁྲོན་པར་ཆུ་ཡོད་སྙམ་པ་སོགས་ཡོད་པའི་རྒྱུ༷་མཚ༷ན་མེ༷ད་པ༷འམ་མ་བཟུང་བ་ཡི༷། ཡི༷ད་དཔྱོ༷ད་ཡུལ་དོན་མཐུན་དུ་ངེས་པའི་བདེ༷ན་པ་ཡིན་ན༷་རང་གི་འོག་ན་གཏེར་ཡོད་སྙམ་པ་སོགས་བློ་ཀུན༷་བདེ༷ན་པར་འགྱུར༷་ཏེ་རྒྱུ་མཚན་མེད་ཀྱང་བདེན་པར་ཁས་བླངས་བས་སོ། །གཉིས་པ། ག༷ལ་ཏེ༷་གཞལ་བྱས་མི་རྟག་པ་བསྒྲུབ་པ་སོགས་ཕྱིན་ཅི་ལོ༷ག་པ༷འི་རྒྱུ༷་མཚ༷ན་ཅ༷ན། ཀུན་ཀྱང་ཁྱོད་ལྟར་ན་ཡི༷ད་དཔྱོ༷ད་ཡི༷ན་དགོས་ན༷འང་སློབ་དཔོན་གྱིས་རྟགས་མ་ངེས་པའི་བློ་དེ་དག་ཐེ་ཚོམ་དུ་བསྡུས་པས་ན་གཞུང༷་དང༷་འག༷ལ་ལོ། །གསུམ་པ། ར༷ང་དང་གཞ༷ན་གྱི་སྡེ༷་བའི༷་ལུང༷་ལ༷ས་རང་གི་བརྗོད་བྱ་རྟོག༷ས་པའི་བློ་དེ་ནི་ཚད་མ་དང་མ་རྟོག་ལོག་རྟོག་ཐེ་ཚོམ་སྟེ་བློ༷་རི༷གས་བཞི༷་པོ་གང་ཡང་རུང་བར༷་འདུས༷་པ་ཡིན་
11-8-10b
གྱི་ཡི༷ད་དཔྱོ༷ད་མིན༷་ནོ། །
破现而不悟意
གཉིས་པ་སྣང་ལ་མ་ངེས་པ་དགག་པ། གལ༷་ཏེ༷་ཡུལ་མངོན་སུམ་དུ་སྣང༷་ལ༷་མ༷་ངེ༷ས་པ༷་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཚ༷ད་མ༷་མི༷ན་ན༷་མངོ༷ན་སུམ༷་ཀུ༷ན༷་ཀྱང༷་ཚ༷ད་མ༷་མི༷ན་པར་འགྱུར༷་ཏེ་རྒྱུ་མཚན་ནི་རང་མཚན་མངོ༷ན་སུམ་ལ༷་ངེས༷་པ༷་ཉི༷ད་ནི༷་གཞུང་ལས་བཀ༷ག་ཕྱིར༷་ཏེ་རང་མཚན་དེར་སྣང་བའི་སྟོབས་ཀྱིས་ཚད་མར་བཞག་གི་ངེས་པ་མིན་པར་འཆད་པར་འགྱུར་རོ༷། །
破再决识
གསུམ་པ་བཅད་ཤེས་དགག་པ་ལ། སྤྱི་དང་། བྱེ་བྲག་མངོན་སུམ་བཅད་ཤེས་དགག་པ་གཉིས། དང་པོ། བཅ༷ད་ཤེ༷ས་ཞེས་བྱ་བ་དེ་རི༷གས་པ༷ས་མཐའ༷་བཅ༷ད་ན༷། རང་ཡུལ་ཚད་མས་བཅད་ཟིན་ཡིན་པས་ཐེ་ཚོམ་མ་ཡིན་ལ། དེ་ཡི་ལྷག་མ་མ༷་རྟོག༷ས་པ༷་ད༷ང་ལོ༷ག་རྟོག༷་ད༷ང་། ཡ༷ང་ན༷་ཚ༷ད་མ༷་ཉི༷ད་དེ་གསུམ་པོ་གང་རུང་ཞིག་ཏུ་འགྱུར༷་དགོས་པ་ཡིན་གྱི༷། གཞན་དུ་མི་འཐད་དེ་རྒྱུ་མཚན་བློ་རིགས་བཞི་པོ་དེ༷་ལ༷ས་གཞ༷ན་པའི༷་བློ༷་མི༷་སྲི༷ད་པ་དེས་ན་ཚད་མ་དང་ལོག་རྟོག་གཉིས་མ་ཡིན་པས་མ་རྟོགས་པ་ཡིན་ཏེ། ཁོ་རང་གིས་སྔ་མའི་ཡུལ་དྲན་པ་ཙམ་ལས་རང་ལ་རྟོགས་བྱའི་ཡུལ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཉིས་པ་ལ་བཀག་པ་དངོས་དང་། དེ་ལ་མི་འཐད་པ་སྤང་བ་གཉིས། དང་པོ་ལ། མངོན་སུམ་དང་བཅད་ཤེས་འགལ་བའི་ཞི་མཐུན་མི་སྲིད་པས་དགག དབང་ཤེས་རིགས་ལ་ཚད་མ་ཡིན་པ་དགག དེའི་དོན་བསྡུ་གསུམ། དང་པོ། མངོ༷ན་སུམ༷་ནི་ངོ་བོ་རྟོག༷་བྲལ་ཡུལ་རང་མཚན་དུས་ད༷་ལྟ༷་བ༷། འཛིན་སྟངས་གསལ་བ་མ་འདྲེས་པ་ཡིན་ལ། བཅ༷ད་ཤེས༷་ནི་ངོ་བོ་རྟོག་པ། ཡུལ་སྒྲ་དོན་དུས་འད༷ས་པ༷་དྲ༷ན་པ༷་འཛིན་སྟངས་མི་གསལ་བ་འདྲེས་པ་འཛིན་པ་ཡི༷ན་པའི་ཕྱིར་ན་དེ་ལྟ་བུའི་ཡུལ་དུས་འཛི༷ན་
11-8-11a
སྟང༷ས་འག༷ལ་བ༷་ལ༷་མངོན་སུམ་ཡང་ཡིན་ལ་བཅད་ཤེས་ཀྱང་ཡིན་པའི་གཞི༷་མཐུན༷་པ༷་ནི༷་ག༷་ལ༷་སྲི༷ད། གཉིས་པ། ཡང་ཁོ་ན་རེ། མི་སྐྱོན་ཏེ་རིག༷ས་ཡུལ་སྔོན་པོ་ལྟ་བུ་མིག་ཤེས་དང་མ་བྲལ་གྱི་བར་གྱི་སྔོ་ཙམ་གྱི་རྒྱུན༷་ལ་འཛི༷ན་པ༷་ནི་མངོ༷ན་སུམ༷་ཚད་མ་ཡིན་ཏེ༷། སྔོན་པོ་དང་པོ་རྟོགས་ཟིན་གྱི་རྗེས༷་སུ་སྔོན་པོའོ་སྙམ་དུ་ཤེས༷་པ་དེ་བཅ༷ད་ཤེས༷་ཡི༷ན་ཞེ༷་ན༷། དེ་མ་ཡིན་ཏེ་དེ་དག་སྔོན་པོ་སྐད་ཅིག་གི་ཕྲེང་བ་ལ་རྒྱུན་གཅིག་ཏུ་འཁྲུལ་ཞིང་ཞེན་པ་ཡིན་གྱི། རིག༷ས་ནི༷་མངོ༷ན་སུམ༷་གྱི་ཡུལ༷་མ༷་ཡི༷ན་ཏེ་སྐད་ཅིག་མའི་ཕྲེང་བ་ནི་རྫས་ཡིན་ལ་རིགས་མིན་ཞིང་མུ་སྟེགས་པའི་རིགས་སྤྱི་ལྟ་བུ་ནི་མི་སྲིད་ལ། གཞན་སེལ་ཀྱི་རིགས་ནི་སྒྲོ་བཏགས་ཡིན་པས་མངོན་སུམ་གྱི་ཡུལ་མིན་ནོ། །གསུམ་པ། མདོར་ན་མཐོང༷་བ༷འི་དོ༷ན་ད་ལྟ་བ་ལ༷་རྗེ༷ས་ཤེ༷ས་མེ༷ད་ལ། དེ་གཉིས་གཅིག་ཡིན་ན་གཅིག་ཡིན་པ་འག༷ལ་བ༷འི་ཕྱིར༷་ན༷་གཞི༷་མཐུན༷་མེ༷ད་དོ། །ད་ལྟ་བ་མངོ༷ན་སུམ༷་ཡི༷ན་པའི་ཕྱིར༷་དྲ༷ན་པ༷་མི༷ན་ཏེ། དྲན་པ་འདས་པའི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་པས་སོ། །སྔ་ཕྱི་གཅིག་ཏུ་བཏགས་པའི་རི༷གས་ནི༷་རྫས་སུ་མེད་པས་དབ༷ང་པོ༷འི་ཡུལ༷་དུ་མཐོང་བར་འག༷ལ་ཞིང་། ཡུལ་སྔོན་པོ་ལྟ་བུ་མཐོ༷ང་བ༷་སྔ༷་ཕྱི༷་ལ་གཟུང་དོན་གསར་དུ་རྟོགས་པའི་ཚད་མ་ཡིན་མིན་གྱི་ཁྱ༷ད་པ༷ར་མེ༷ད་དེ་སྐད་ཅིག་རེ་རེ་བཞིན་ཡུལ་གསར་པ་ཡིན་པས་སོ། །སྒྲོ་འདོགས་ཆོད་ཟིན་གྱི་ངེ༷ས་པ༷་ཡོ༷ད་ན༷་མངོ༷ན་སུམ༷་མི༷ན་ཏེ་རྟོགས་ཟིན་མ་བརྗེད་པའི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་པས་སོ། །སྔ་མ་མངོན་སུམ་གྱི་ཡུལ་དང་ཕྱི་མ་ངེས་པའི་ཡུལ་གཉིས་པོ་སྐད་ཅིག་སྔ་ཕྱི་འདྲ༷་བ༷༷ར་འཛི༷ན་པ༷་ནི་རྟོག༷་པ༷་ཡི༷ན་པས་ཁྱབ་པ་དེ༷ས་ན༷་མངོ༷ན་སུམ༷་བཅ༷ད་ཤེས༷་དང༷་གཞི༷་མཐུན༷་ཡོད་པའི་རི༷གས་པ༷་རང་མྱོང་
11-8-11b
གི་ཤེ༷ས་པ༷ས་བཀ༷ག་པ་ཡིན་ནོ། །ཅེ༷ས་བྱ༷་བ༷་ནི༷་བ༷སྡུ་བ༷འི་ཚིག༷ས་སུ༷་བཅ༷ད་པ༷འོ༷། །གཉིས་པ་རྩོད་སྤོང་ནི། འོ་ན་མངོན་སུམ་རྫས་སྐད་ཅིག་ཁོ་ནར་ཟད་པས་སོ་སྐྱེས་ཤིན་ཏུ་ཕྲ་བའི་སྐད་ཅིག་མ་མི་རྟོགས་པས་སོ་སྐྱེས་སྐྱེའི་མངོན་སུམ་མི་སྲིད་པར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། མི་འགྱུར་ཏེ་སོ་སྐྱེས་སྐྱེའི་མངོན་སུམ་རྡུལ་དང་སྐད་ཅིག་ཆ་མེད་ལྟ་བུ་ལ་མི་འཇུག་སྟེ་ཡུལ༷་དང༷་དབ༷ང་པོ༷འི་རྡུལ༷་ཕྲ༷་ར༷བ་ཚོག༷ས་པ༷འི་སྐ༷ད་ཅི༷ག་ཇི༷་སྙེད༷་ཀྱིས༷་རྣམ་ཤེས་སྐྱེད་རུང་བར་གྱུར་པ་ན་དེ་སྙེད་ཀྱི་རང་མཚན་གཟུང་ཡུལ་དུ་བྱས་ནས་མྱོང༷་བའི༷་རྣམ༷་ཤེ༷ས་ག༷ང་བསྐྱེ༷ད་པ༷་ནི། དཔེར་ན་ཆུ་ཐིག་གཅིག་ཙམ་གྱིས་བུམ་པ་གང་ནས་ཕྱིར་འབོ་བ་མིན་ཡང་གང་བར་སོགས་ནས་ཕྱིར་འཕོ་བ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་ནོ། །དེས་ན་རྡུལ་ཕྲན་སྣང་རུང་དུ་ཚོགས་པ་རྟོག་པ་རང་གི་གཟུང་དོན་ལ་མ་འཁྲུལ་པའི་ཤེས་པ་དེ་སོ༷་སོ༷་སྐྱེ༷་བོའི༷་མངོ༷ན་སུམ༷་ཡི༷ན་པའི་ཕྱིར་ཏེ་བུམ་པ་མངོན་སུམ་བཞིན་ནོ། །
总结
གསུམ་པ་དོན་བསྡུ་ནི། གཞན་གྱི་ཚད་མ་ཚད་མིན་གྱི་གསལ་བའི་ཆ་ཅུང་ཟད་ལ་བརྟེན་ནས་བློ་རིགས་ལྔ་སོགས་སུ་དབྱེ་བ་མི་འཐད་དེ་རྩ་བའི་གྲང༷ས་ཀྱི༷་དབྱེ༷་བ༷སྡུ་ཇི༷་སྙེད༷་པ༷།རིགས་གཅིག་མི་གཅིག་གི་རིག༷ས་ཀྱི༷་དབྱེ༷་བ༷ས་བྱས༷་པ༷་ཡི༷ན་ལ་དེ་ཡི་ནང༷་གི༷་ཁྱད་པར་ཕྲ་མོའི་དབྱེ༷་བ༷སྡུ་ཇི༷་སྙེད༷་པ༷་ནི་རྩ་བའི་རིགས་དེ༷་ཡི༷་ཁོང༷ས་སུ༷་གཏོག༷ས་པ༷ར་བཞེད༷་ཀྱི་ལོགས་སུ་གྲངས་ངེས་བྱེད་པ་མིན་ལ་དེ་ལྟར་བྱས་ན་ཚད་མ་དང་ཚད་མིན་གཏན་ཚིགས་རྣམས་ཀྱི་དབྱེ་བསྡུའི་རྣམ་གཞག་མ་ནོར་བ་ཆོས་ཀྱི་གྲགས་པའི་དགོངས་པ་རྟོགས་པར་མི་འགྱུར་རོ། །བ༷ར་སྐབ༷ས་ཀྱི༷་ཚིག༷ས་སུ༷་བཅ༷ད་པ༷འོ༷། །
立自宗
གཉིས་པ་རང་ལུགས་གཞག་པ་ལ། ཚད་མིན་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད། གྲངས་ཀྱི་དབྱེ་བསྡུ། སོ་
11-8-12a
སོའི་རྣམ་གཞག་གསུམ། དང་པོ། དེས་ན་རང་ལུགས་ཚད་མིན་གྱི་བློའི་མཚན་ཉིད་ཤེས་པ་གང་ལ་མི༷་བསླུ༷་བ་མ༷་གྲུབ༷་དེ་ནི་ཚ༷ད་མ༷་མི༷ན་པ་ཡིན་ནོ། །གཉིས་པ། དེ་ལ་དབྱེ་ན་མ༷་རྟོག༷ས་ལོ༷ག་རྟོག༷་ཐེ༷་ཚོ༷མ་སྟེ༷། ཚད༷་མའི༷་འག༷ལ་ཟླ༷་ཚད་མིན་ལ་ནང་གསེས་དབྱེ་བ་རྣམ༷་པ༷་གསུ༷མ་ཡོད་པ་དེ་ནི་ཚད་མིན་གྱི་བློ་ཡུལ་ལ་འཇུ༷ག་ཚུལ༷་གྱི་སྒོ༷་ན༷ས་གྲངས་དེ་ལྟར་ངེས་པ་ཉིད་དུ་ཕྱེ༷་བ༷་ཡི༷ན་ཏེ་བློའི་འཇུག་ཚུལ་མཐའ་དག་བཞི་ལས་གཞན་མི་སྲིད་ལ་གཅིག་ཚད་མ་ཡིན་ལ་ཚད་མིན་ལ་འཇུག་ཚུལ་གསུམ་ཐོབ་ཅིང་དེའི་གྲངས་ངེས་དང་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་སྐྱོན་གསུམ་དང་རྣམ་གཅོད་གསུམ་དུ་གྲངས་ངེས་པ་སོགས་གནད་གཅིག་གོ། ངོ༷་བོ༷འི་སྒོ༷་ནས༷་བསྡུ༷་ན་ལོག་རྟོག་དང་ཐེ་ཚོམ་གཉིས་ཀྱང་མ་རྟོགས་པ་ཡིན་པས་མ་རྟོགས་པ་དེ་གཅི༷ག་པུར༷་འདུའོ། །གསུམ་པ་ལ་དངོས་དང་། མཇུག་བསྡུ་གཉིས། དང་པོ་ལ་མ་རྟོགས། ལོག་རྟོག །ཐེ་ཚོམ་གསུམ། དང་པོ་ལ་མཚན་ཉིད། དབྱེ་བ་གཉིས། དང་པོ། དེ་ཡང་ཡུལ་དངོས་དེ༷་ད༷ང་དེ༷་མི༷ན་ཕྱིན་ལོག་ཏུ་འཛི༷ན་པ༷་གཉིས་ཀྱིས༷་སྟོང༷་པས་ཚད་མ་དང་ལོག་རྟོག་ཆོད་ལ་དེ་གཉིས་བསྡོམས་པའི་ཤུགས་ལ་ཐེ་ཚོམ་ཆོད་པས་ན་བློ་དེ་འདྲ་བ་མ༷་རྟོག༷ས་པ༷་ཡི༷ན་ནོ། །གཉིས་པ། དེ་ལ་དབྱེ༷་ན༷་གསུམ༷། ཡུལ་དེ་ལ་བློ་གཏན་མ༷་ཞུག༷ས་པ༷་དང༷་ཞུགས་ཀྱང་ཚོལ་བའི་བྱ་བ་མ༷་རྫོགས༷་པ་ད༷ང་། ཚོལ་བའི་བྱ་བ་དཔྱད་པ་རྫོ༷གས་པ༷ར་གྱུར༷་ཀྱང༷་བློའི་ཡུལ་དུ་མ་བྱུང་ནས་མ༷་རྙེད༷་པ༷འོ༷། །གཉིས་པ་ལ་མཚན་ཉིད་དབྱེ་བ་གཉིས། དང་པོ། ཡུལ་དེ༷་ཉིད་དུ་འཛི༷ན་པ༷་ལ༷་དེ༷་མི༷ན་པ་གཞན་ཡིན་པའི་ཚད་མ་གཞན་གྱིས༷་གནོ༷ད་པ༷་ཡོད་པ་ནི་ལོ༷ག་ཤེས༷་ཡིན་ནོ། །གཉིས་པ། དེ་ལ་དབྱེ༷་ན༷་གཉི༷ས་ཡོད་དེ། རྟོག༷་པ༷་ལོག་
11-8-12b
ཤེས་ཡིད་གཉིད་ཀྱིས་བསླད་པ་ལྟ་བུ་ད༷ང་ནི༷་རྟོག༷་མེ༷ད་དབང་ཤེས་འཁྲུལ་བ་ཟླ་བ་གཉིས་ལྟ་བུ་དེ༷་གཉིས་ཡོད་ཅིང་དེ་ལའང་སོ༷་སོ༷ར་ཕྱེ༷་ན༷་རྟོག་མེད་ལ་དབང་ཡིད་འཁྲུལ་བ་གཉིས། རྟོག་པ་ལ་ཡུལ་དུས་རྣམ་པ་འཁྲུལ་བ་གསུམ་སྟེ་རྣམ༷་པ༷་ལྔ༷་ཡོད་དོ། །གསུམ་པ་ལ་མཚན་ཉིད། དབྱེ་བ་གཉིས། དང་པོ། ཡུལ་དེ༷་ཡིན་པར་འཛི༷ན་ན༷་ཡ༷ང་དེའི་བྱེད་པ་མ་ཉམས་བཞིན་དུ་དེ༷་མིན༷་དུ་འཛིན་པའི་འཛིན་སྟངས་ཀྱང་དེ་ལ་སྲི༷ད་ཅིང་ཡོད་རུང་བའི་བློ་ཐེ༷་ཚོ༷མ་ཉི༷ད་ཡི༷ན་ནོ། །གཉིས་པ། དབྱེ༷་ན༷་གཉི༷ས་ཡོད་དེ་ཐེ་ཚོམ་དངོས་སུ་ཞུགས་པ་མངོ༷ན་དུ༷་གྱུར༷་པ་དང༷་དངོས་སུ་ཐེ་ཚོམ་མ་ཞུགས་ཀྱང་བརྟག་ན་ཐེ་ཚོམ་པ་བ༷ག་ལ༷་ཉལ༷་གཉིས་ཡོད་ལ། མངོན་གྱུར་ལའང་སྒྲ་རྟག་གམ་མི་རྟག་ལྟ་བུ་ཕྱོགས་གཉིས་པོ་ཆ༷་མཉམ༷་པ༷་དང༷་ཕྱོགས་རེ་རེ་བ་ཤ༷ས་ཆེ༷ར་འཛི༷ན་པ་དོན་འགྱུར་དང་དོན་མི་འགྱུར་གཉིས་ཡོད་དོ། །གཉིས་པ་མཇུག་བསྡུ། མདོར་བསྡུ་ན་ཚད༷་མའི༷་ཤེས་པ་མངོན་རྗེས་གཉི༷ས་པོ༷་ཡང༷་། དོན་དུ་ཡུལ་ཅན་ར༷ང་རི༷ག་ཚ༷ད་མ༷་ཁོ་ནར་འདུས༷་ཤིང་ཚ༷ད་མ༷་མིན༷་པ༷་གསུམ༷་པོ༷་ཡང༷་མ༷་རྟོག༷ས་པ༷་ལ༷ས་དོ༷ན་གཞ༷ན་མི༷ན་པར་ཤེས་པར་བྱའོ། །ཞེ༷ས་བྱ༷་བ༷་བསྡུ༷་བའི༷་ཚིག༷ས་སུ༷་བཅ༷ད་པ༷འོ༷། །ཚད༷་མ༷་རིག༷ས་པ༷འི་གཏེ༷ར་ལ༷ས་བློ༷་བརྟག༷་པའི༷་ར༷བ་ཏུ༷་བྱེ༷ད་པ༷་སྟེ༷་ག༷ཉིས་པ༷འོ༷།། །།
识取境分法
གསུམ་པ་བློ་དེས་ཡུལ་རྟོགས་ཚུལ་ལ། སྤྱི་བྱེ་བྲག་གི་རྟོག་ཚུལ། སྣང་སེལ་གྱི་རྟོག་ཚུལ། བརྗོད་བྱ་རྗོད་བྱེད་ཀྱི་རྟོག་ཚུལ། འགལ་འབྲེལ་གྱི་རྟོག་ཚུལ་བཞི་ལས།
取总别分法
དང་པོ་ལ། ཡུལ་ཡུལ་ཅན་གྱི་རྣམ་གཞག་སྤྱིར་བསྟན། རྫས་ལྡོག་དོན་ལ་གྲུབ་པར་འདོད་པ་དགག སྤྱི་བྱེ་བྲག་གི་རྟོག་ཚུལ་ཁྱད་པར་དུ་དཔྱད་པ་གསུམ།
广说境及有境差别
དང་པོ་ལ་དངོས་པོའི་གནས་ལུགས་དཔྱད་པ་དང་། དེ་གཏན་ལ་འབེབ་
11-8-13a
ཚུལ་གཉིས། དང་པོ། ཡུལ་ར༷ང་མཚན་འཛི༷ན་པ༷་ཡི་ཡུལ་ཅན་ནིརྟོག༷་མེ༷ད་ཀྱི་ཤེས་པ་ཡིན་དེ༷། ཡུལ་སྤྱི༷་མཚན་འཛི༷ན་པའི་ཤེས་པ༷་ནི༷་རྟོག༷་པ༷་ཡི༷ན། དེ༷་ལ༷་ར༷ང་མཚ༷ན་ནི་རྫས་སུ་གྲུབ་པའི་དངོ༷ས་པོ༷་སྟེ༷། སྤྱི༷་ནི༷་དངོ༷ས་པོ༷ར་གྲུབ༷་པ༷་མེ༷ད་དོ། །གཉིས་པ་རྫ༷ས་ད༷ང་ལྡོག༷་པ༷་སྤྱི༷་བྱེ༷་བྲག༷ སྒྲུབ༷་ད༷ང་གཞན་སེ༷ལ་རྟོ༷ག་པ་དང་མི༷་རྟོ༷ག་པ་འདི་དག་ལ་བོད་གཞ༷ན་པ་ད༷ག་རྣམ༷་གཞག༷་གཞ༷ན་དུ་འཆ༷ད་དེ་རེས་མཚུངས་རེས་མི་མཚུངས་རེས་བློ་ཆོས་དང་རེས་དོན་ཆོས་རེས་སྤྱི་བསྒྲུ༷བ་རེས་འགོག་པ་ལྟར་བྱེད་པས་རྣམ་རྟོག་གཏིང་ཚུགས་པ་མེད་དོ། །ཁོ༷་བོ༷་ཆོས་ཀྱི་གྲགས་པའི་གཞུང༷་བཞི༷ན་དུ། རྫས་སྤྱི་ཡུལ། རྟོག་རྟོག་མེད་བློ། སྣང་སེལ་འཛིན་སྟངས་སུ་མཐའ་གཅིག་ཏུ་འཆ༷ད་པ༷ར་འདོ༷ད་དོ། །
破本异实有许
གཉིས་པ་རྫས་ལྡོག་དོན་ལ་ཡོད་པ་དགག་པ། དེ་ལ་བོད་སྔ་རབས་པ་རྣམས་ན་རེ། ལྡོག་པ་དུ་མ་དང་འབྲལ་མི་ཤེས་པ་རྫས། འདུས་པ་ཅན་གྱི་ཆོས་ཁ་ཡར་བ་ལྡོག་པ་ཡིན་ཟེར་བ་དང་། ཡང་རྫས་ཆོས་དང་ལྡོག་ཆོས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཀྱང་། དངོས་འགལ་རྫས་གཅིག་ལ་མི་འདུ་བ་དང་། དངོས་འགལ་ལྡོག་པ་གཅིག་ལ་མི་འདུ་བ་ཞེས་ཟེར། དེ་ལ་རྫས་ལྡོག་དེ་འདྲ་བ་ནི་མུ་སྟེགས་པས་ཡན་ལག་ཅན་གྱི་རྫས་འདོད་པ་ལྟར་ལྡོག་པ་སྒྲོ་བཏགས་ལ་དོན་ལ་འབྲལ་མི་ཤེས་སུ་འདུ་བ་མེད་པ་དང་། རྫས་ལྡོག་ཕན་ཚུན་དུ་གོ་བ་གཅིག་ལ་གཅིག་བརྟེན་པར་ཐལ་བ་སོགས་སྐྱོན་མང་བས་མི་འཐད་ལ། རྫས་ཆོས་དང་ལྡོག་ཆོས་ཀྱང་རྫས་ལྡོག་རང་ལས་མ་འདས་པ་ཡིན་གྱི་ལོགས་སུ་མི་འཐད་དེ། ཁྱོད་ལྟར་ན་མི་རྟག་པ་རྫས་ཆོས་ཡིན་ལ། དེ་ལྟར་ན་མི་རྟག་པ་འཇལ་བྱེད་ཀྱི་རྗེས་དཔག་གི་ཡུལ་རྫས་སུ་ཐལ་ཞིང་། དེ་མི་འཐད་དེ། འདི་ལྟར་རྗེ༷ས་དཔ༷ག་
11-8-13b
གིས་གཟུང་ཡུལ་ཡིན་ན་རྫས་དངོ༷ས་པོ༷ར་མི༷་འཛི༷ན་པ༷ས་ཁྱབ་པ་ཡིན་པས་རྗེས་དཔག་དེ༷་ཡི་ཡུལ་ལ༷་རྫས༷་ཆོ༷ས་འཐ༷ད་པ་མ༷་ཡི༷ན་ལ་གལ་ཏེ་འཐད་ན་བྱས་མི་རྟག་བུམ་པའི་སྟེང་ན་རྫས་ཐ་དད་མེད་པས་བྱས་པ་རྟོགས་པས་མི་རྟག་པ་རྟོགས་པར་ཐལ་ལོ། །རྟགས་ལ་བརྟེན་ནས་རང་གི་གཞལ་བྱ་འཇལ་བའི་ཡུལ་ནི་སེལ༷་བ༷་ཡི་སྒོ་ནས་འཇུག་པ་ཡི༷ན་ཕྱིར༷་རྗེས༷་དཔ༷ག་ནི༷། དེ་མིན་རྣམ་པར་བཅད་པ་ལྡོ༷ག་པ༷འི་སྒོ༷་ན༷ས་རང་གི་གཞལ་བྱ་གྲུབ༷་པ༷ར་བཞེ༷ད་པ་དེས་ན་རང་ལུགས་ལ་རྫས་ཆོས་ཞེས་ཆོས་དུ་མ་གཅིག་འདུས་མུ་སྟེགས་པའི་འདོད་པ་ལྟར་མ་ཡིན་པར་རང་མཚན་ཉིད་རྫས་ཡིན་ལ། རྫས་ཆོས་ཀྱང་རྫས་ཡིན་ཏེ་རྫས་གཅིག་མངོན་སུམ་བྱས་ན་དེ་དང་དབྱེར་མེད་པའི་ཆོས་ཀུན་ཡུལ་དུ་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ལྡོག་པ་ནི་གཞན་སེལ་ཡིན་ལ་དེའི་ཆོས་ཀྱང་དེ་ལས་མ་འདས་སོ། །དེས་ན་དོན་དུ་ལྡོག་པ་དུ་མ་རྫས་གཅིག་ལ་འདུས་པའམ། དངོས་པོ་ཐ་དད་དོན་ལ་རྫས་གཅིག་པ་རྟག་དངོས་ལྟར་མི་སྲིད་པར་ཤེས་པར་བྱའོ། །
另辨总别所取
གསུམ་པ་ལ། དངོས་དང་། མཇུག་བསྡུ་གཉིས། དང་པོ་ལ། མཚན་ཉིད། དབྱེ་བ། དེའི་དོན་གཏན་ལ་དབབ་པ་གསུམ། དང་པོ། སྤྱི་བྱེ་བྲག་གི་མཚན་ཉིད་ནི་ཐ་དད་ལ་གཅིག་འཛིན་གྱི་སེལ་ངོར་རིགས་མི་མཐུན་གཞ༷ན་ལས་ལོག་པ་སྤྱི་ཡི་མཚན་ཉིད་ད༷ང་། སེལ་ངོར་གཞན་དང་ར༷ང་གི༷་རིགས་མཐུན་གྱི་དངོ༷ས་པོ་ཡུལ་དུས་ཐ་དད་པ་མཐའ་དག་ལ༷ས་ཀྱང་ལོག་པ་བྱེ་བྲག་སྟེ། དེ་ལྟར་རིགས་མི་མཐུན་པ་དང་མཐུན་པ་ལས་ལྡོ༷ག་པ༷ར་བྱེ༷ད་པ༷་ལྡོག་པ་ཆིག་རྐྱང་དང་གཉིས་ཚོགས་ནི་སྤྱི༷་བྱེ༷་བྲག༷་གི་མཚན་ཉིད་དོ། །གཉིས་པ། དེ་ལ་དབྱེ་ན། ཤ་ཤུག་སོགས་ཕྱོགས་
11-8-14a
ཐ་དད་པ་ལ་ཐ༷ད་ཀ༷་ད༷ང་ནི་སྔ་ཕྱིའི་དུས་ཀྱིས་བསྡུས་པ་ལ་གོ༷ང་མ༷་ཡི༷། སྤྱི༷་ད༷ང་བྱེ༷་བྲ༷ག་གཉི༷ས་གཉིས་བཞིར་དབྱེར་ཡོ༷ད་དོ། །ཐད༷་ཀ༷འི་བྱེ༷་བྲག༷་རྣམས་ནི་ད་ལྟ་བ་ཡིན་པས་རྫ༷ས་ཐ༷་ད༷ད་དང་གོ༷ང་མ༷འི་བྱེ༷་བྲག༷་དུས་ལ་ལྟོས་པས་ན་འདས་མ་འོངས་རྫས་སུ་མེད་ལ་ད་ལྟ་དངོས་པོ་ཡོད་པས་གཅི༷ག་པ༷་བཀ༷ག་པའི་ཐ་དད་ཡིན་ནོ། །གསུམ་པ་དགག་གཞག་སྤང་གསུམ་ལས། དང་པོ་ལ། རིགས་པ་དང་། ལུང་གཉིས། དང་པོ་ལ། རྫས་ཐ་དད་དུ་འདོད་པ་དང་། གཅིག་པར་འདོད་པ་དགག་པ་གཉིས། དང་པོ། མུ་སྟེགས་བྱེ་བྲག་པ་སོགས་ཁ༷་ཅིག་སྤྱི་གསལ་རྫས་ཐ༷་ད༷ད་ཡི༷ན་ཞེ༷ས་ཟེ༷ར། གསལ་བ་ལས་སྤྱི་དངོས་པོ་ཐ༷་ད༷ད་ཞིག་ཡིན་ན་སྣ༷ང་དུ་རུ༷ང་བ་ལ་དེ་མེ༷ད་པས༷་ཁེ༷གས་སོ། །གཉིས་པ་ལ་གསུམ་སྟེ། སྤྱི་གཅིག་བྱེ་བྲག་དུ་མ་དང་གཅིག་པ་དགག་པ། སྤྱི་དུ་མ་བྱེ་བྲག་དུ་མ་དང་གཅིག་པ་དགག་པ། མཚུངས་པའི་སྤྱི་དགག་པའོ། །དང་པོ་ལ་ཕྱོགས་སྔ་དང་། དགག་པ་གཉིས། དང་པོ། གྲངས་ཅན་པ་སོགས་ཁ༷་ཅི༷ག་གཙོ་བོ་སྤྱི་དེ་རྣམ་འགྱུར་ཀུན་དང་ངོ་བོ་གཅིག་པས་སྤྱི་གསལ་རྫས༷་གཅི༷ག་ཡི༷ན་ནོ༷་ཞེ༷ས་ཟེ༷ར། གཉིས་པ་ལ་སྣང་རུང་མ་དམིགས་པ། རྣམ་པར་བརྟག་ན་མི་འཐད་པ། ཧ་ཅང་ཐལ་བ་གསུམ། དང་པོ། རྫ༷ས་གཅི༷ག་ན༷་ཡ༷ང་བྱེ་བྲག་དང་ངོ་བོ་དབྱེར་མེད་པའི་སྤྱི་དེ་སྣང་དགོས་པ་ལ་དེ་སྣང༷་རུང༷་མི༷ན་པས་ཁེགས་སོ། །གཉིས་པ། སྐྱོན་གཞན་ཡང་ཤར་ལ་སོགས་པའི་ཡུ༷ལ་དང་འདས་མ་འོངས་ད་ལྟའི་དུས༷་དང་སྦོམ་ཕྲ་སོགས་རྣ༷མ་པ༷་འག༷ལ་བ༷་ཡི༷་བྱེ༷་བྲ༷ག་ཐ་དད་པ་མང་པོ་རྣམས་སྤྱི༷་གཅི༷ག་ད༷ང་ངོ་བོ་དབྱེར་མེད་དུ་འབྲེ༷ལ་ན༷། དཔེར་ན་ཤིང་གཅིག་སྐྱེས་ན་ཡུལ་དུས་རྣམ་པ་ཐ་དད་པའི་ཤིང་ཐམས་ཅད་ཅིག་
11-8-14b
ཅར་སྐྱེས་པ་སོགས་གསལ་བ་ཐམས་ཅད་སྐྱེ༷་འཇི༷ག་གི་ངོ༷་བོ༷འ༷ང་གཅི༷ག་ཏུ༷་འགྱུ༷ར་རོ། །དེ་ལྟ་མི༷ན་ན༷་ངོ་བོ་གཅི༷ག་ལ༷་ཞིག་མ་ཞིག་སྐྱེས་མ་སྐྱེས་སོགས་ཀྱི་ཆ༷་གཉི༷ས་འག༷ལ་ལོ། །གསུམ་པ་ལ། ཡན་ལག་ཅན་མི་ཁེག་པར་ཐལ་བ། དབང་ཤེས་རྟོག་བཅས་སུ་ཐལ་བ། འགལ་བ་རྫས་གཅིག་ཏུ་ཐལ་བ་གསུམ། དང་པོ། ཧ་ཅང་ཐལ་བའི་སྐྱོན་ཡང་ཡོད་དེ་སྤྱི༷་ད༷ང་བྱེ༷་བྲ༷ག་རྫས༷་གཅི༷ག་ན༷་མགོ་རྐང་སོགས་ཐམས་ཅད་ལ་ཁྱབ་པའི་ཡ༷ན་ལ༷ག་ཅ༷ན་གྱི་རྫས་གཅིག་ཡོད་པ་ཡ༷ང་ཇི༷་ལྟ༷ར་དག༷ག་སྟེ་སྤྱི་དང་ཡན་ལག་ཅན་མཚུངས་པས་སོ། །གཉིས་པ། གཞན་ཡང་བྱེ་བྲག་འཛིན་པའི་དབ༷ང་པོ༷འ༷ང་རྟོག༷་བཅ༷ས་ཉི༷ད་དུ༷་ཐ༷ལ་ཏེ་རྫས་གཅིག་ལ་སྣང་མི་སྣང་གཉིས་མི་སྲིད་པས་བྱེ་བྲག་སྣང་ན་སྤྱི་ཡང་སྣང་དགོས་པས་སོ། །གསུམ་པ། དཀར་ནག་དང་སྣང་མུན་སོགས་འག༷ལ་བ༷་ཀུན༷་ཀྱང༷་རྫ༷ས་གཅི༷ག་ཏུ་འགྱུར༷་ཏེ་དེ་དག་སྤྱི་གཅིག་གི་རྫས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཉིས་པ་སྤྱི་དུ་མ་བྱེ་བྲག་དུ་མ་དང་འབྲེལ་བ་དགག་པ་ལ། ཕྱོགས་སྔ་དང་། དེ་དགག་པ་གཉིས། དང་པོ། ཁ་ཅིག་སྤྱི་གཅིག་མེད་ཀྱང་ཤ་བ་སོགས་བྱེ༷་བྲག༷་རེ༷་རེ༷་དང་འབྲེལ༷་བ༷འི་སྤྱི༷་ཡ༷ང་བྱེ་བྲག་གི་གྲངས་ཇི་སྙེད་པར་དུ༷་མ༷་ཡོ༷ད་ཅེ༷་ན༷། གཉིས་པ། དེ་ལྟ་ན་སོ་སོ་བ་མིན་པའི་ཐུན་མོང་གི་སྤྱིའི་མཚ༷ན་ཉི༷ད་མི༷་འགྲུབ༷་ཏེ་སྤྱི་ཡིན་ཚད་ལྡོག་པ་ཉིས་ཚོགས་སུ་འགྱུར་པའི་ཕྱིར་དང་དག༷ག་སྒྲུབ༷་ཀྱི༷་རྣམ༷་པ༷ར་གཞ༷ག་པ༷འང་འཇིག༷་པར་འགྱུར༷་ཏེ་ཤ་བ་གྲུབ་པས་ཤིང་མི་འགྲུབ་པ་དང་། ཤིང་ཁེག་པས་ཤ་བ་མི་ཁེག་པ་ཡིན་པས་སོ། །གསུམ་པ་མཚུངས་སྤྱི་དགག་པ་ལ། ཕྱོགས་སྔ་དང་། དགག་པ་གཉིས། དང་པོ། ཡང་ཁ་ཅིག་སྤྱི་སོ་སོ་བ་འབྲེལ་བ་དེ་མི་འདོད་ཀྱི་ཤ་ཤུག་སོགས་
11-8-15a
ལ་ཡལ་ག་ལོ་མ་ལྡན་པའི་མཚ༷ན་ཉི༷ད་མཚུང༷ས་པ༷འི་སྤྱི༷་གཅི༷ག་ཡོད་པ་དེ་དང༷་བྱེ༷་བྲག༷་རྣམས་རྫས༷་གཅི༷ག་ཡི༷ན་ནོ༷་ལོ༷། །གཉིས་པ་ལ། དོན་ལ་མཚུངས་པ་ཡོད་པ་དགག །བློ་ངོར་མཚུངས་པའི་སྤྱི་དགག་པ་གཉིས། དང་པོ། འདི་དང་འདི་འདྲའོ་ཞེས་པའི་མཚུང༷ས་པ༷་ནི་རྟོག༷་པ༷ས་སྦྱར༷་བ༷་ཙམ་ཡི༷ན་གྱི། རྟོག༷་པ༷འི་བློ༷་ཡིས་སྦྱར་བའི་ཆོས༷་དོ༷ན་ཁོ་རང་ལ༷་མེ༷ད་དོ། །གལ་ཏེ་དོ༷ན་རང་ཉིད་ལ༷་འདྲ༷་བ༷་ཞེས་པའི་ཆོས་ཞིག་ཡོ༷ད་ན༷་ནི༷། སྔོ༷ན་དེ་འདྲ་མཐོང༷་བ་མེད་པ་ཞིག་གསར་དུ་མཐོང་ན༷འང་འདི་གཞ༷ན་དང་འདྲ༷་བ༷ར་གདའ་འོ་སྙམ་དུ་ཤེས་པར་འགྱུར་དགོས་ན་དེ་མི་སྲིད་པས་མཚུངས་པ་དོན་གྱི་སྟེང་ན་མེད་དོ། །གཉིས་པ། ཁ་ཅིག་དོན་གྱི་སྟེང་ན་མཚུངས་པའི་སྤྱི་མེད་ཀྱང་། རྟོག་པས་མཚུངས་པར་བཟུང་བའི་སྤྱི་ཅི་སྟེ་མེད་སྙམ་ན། དེ་ལྟ་ན་སྤྱི་གསལ་རྫས་གཅིག་པ་ཉམས་སོ། །གལ་ཏེ་རྫས་མི་གཅིག་ཀྱང་། རྟོག་པས་མཚུངས་པར་བཟུང་ཙམ་ལ་སྤྱི་གཅིག་ཏུ་བྱས་ན་ཅིར་འགྱུར་ཞེ་ན། དེ་ལྟ་བུ་མི་འཐད་དེ། མཚུང༷ས་པར་འཛིན་པ་ལ༷་དངོ༷ས་པོ༷་གཅི༷ག་མི༷་སྲི༷ད་དེ་ཆོས་གཉིས་མེད་པར་མཚུངས་མི་ཤེས་པས་སོ། །ཡུལ་གཅི༷ག་མ༷་ཡི༷ན་པ་ལ༷་སྤྱི༷་གཅིག་པུའི་སྒྲ༷་འཇུག་པ་མེ༷ད་དེ༷་སྤྱི་ནི་ཞེན་ཡུལ་ཆོས་གཅིག་གི་མིང་དུ་འཇུག་གི་གཉིས་ཀྱི་རྣམ་པར་མི་འཆར་བའི་ཕྱིར་རོ། །གཅིག་ཏུ་མ་ཤར་ཀྱང་མཚུངས་པར་འཛིན་པ་ཉིད་སྤྱི་ཡིན་ནོ་ཟེར་ན། ཐོག་མེད་གོམ་པའི་དབང་གིས་བློ༷་ལ༷་སྤྱི་གཅི༷ག་གི་རྣམ་པ་རང་བཞིན་གྱིས་མ༷་ཤ༷ར་ན༷། གསར་དུ་མཚུང༷ས་པ༷ར་རྟོག༷་ཀྱང༷་སྤྱིར༷་མི༷་རུང༷་ཞིང་། དེས་སྤྱིའི་གོ་མི་ཆོད་དེ་བྲམ་ཟེའི་ཁྱེའུ་དང་སེང་གེ་འདྲ་བར་རྟོག་ཀྱང་དེ་སྤྱིར་
11-8-15b
མི་རུང་བ་བཞིན་ནོ། །དེ་འདྲ་ཚུལ་མི་འདྲ་བ་ཞིག་གིས་ཡིན་སྙམ་ན་མ་ཡིན་ཏེ། ཤ་ཤུག་སོགས་ལའང་ཕྱོག༷ས་རེ༷་འདྲ༷་བ༷་ཙམ་ནི་སྤྱི་བྱེ་བྲག་ཡིན་མིན་ཀུན༷་ལ༷འང་ཡོ༷ད་ཅིང་ཡུལ་དུས་རྣམ་པ་ཐམ༷ས་ཅ༷ད་འདྲ༷་བ༷་ཡི་ཆོས་ཤིག་ག༷ང་ན༷འ༷ང་མེ༷ད་དེ་ཐུན་མིན་རང་གཅིག་པུའི་ཆོས་གཞན་ལ་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཉིས་པ་ལུང་འགལ། རི༷གས༷་པ༷འི་རྒྱལ༷་པོ༷་ཆོས་ཀྱི་གྲགས་པས༷་གསུ༷ངས་པ༷་ཡི༷་རྣམ༷་གཞ༷ག་ད༷ང་ཡ༷ང་འག༷ལ་བ༷ར་སྣང༷་སྟེ། རྣམ་འགྲེལ་ལས། སྤྱི་ཡི་བློ་ཡང་བསླད་པ་ཡིན། ཞེས་དང་།སྤྱི་ནི་དངོས་མེད་ངོ་བོ་ཡིན། །དེ་ཕྱིར་དེ་དབང་སྤྱོད་ཡུལ་མིན། །དེས་ན་སྤྱི་ཡི་ཆོས་རྣམས་ནི། །མངོན་སུམ་མིན་པར་གྲུབ་པའི་ཕྱིར། །ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་པས་སོ། །གཉིས་པ་རང་ལུགས། ཆོས་གང་ཞིག་དེ༷་ག་རང་མི༷ན་པའི་ཆོས་ཀུན་གྱི་ར༷ང་བཞི༷ན་ལ༷ས་ལྡོག༷་པ༷་ཙམ་ཞིག་བློས་དཔྱད་ན་དངོ༷ས་པོ༷་ཀུན༷་ལ༷་གྲུབ༷་པ༷་དེ༷། གཞན་སེལ༷་བའི༷་རྟོག་པའི་ངོར་གཅིག་ཏུ་སྣང་བས་ཐུན་མོང་གི་སྤྱི༷་ཡི༷ན་ལ་དེ་དང་ར༷ང་མཚ༷ན་གཅིག་ཉིད་དུ༷་འཁྲུལ༷་བ༷་དེ༷་ལ༷་དག༷ག་སྒྲུབ༷་བྱེ༷ད་པ་ཡིན་ནོ། །གསུམ་པ་རྩོད་སྤང་ལ། རྩོད་པ་དང་ལན་གཉིས། དང་པོ། ཁ་ཅིག་ན་རེ་ག༷ལ་ཏེ༷་དོ༷ན་ཁོ་རང་ལ༷་སྤྱི༷་མེ༷ད་ན༷། གཞ༷ན་སེ༷ལ་གྱི་སྤྱི་དེ་ནི་སྒྲོ༷་བཏག༷ས་ཙམ་ཡིན་པས་ན་དངོ༷ས་མེ༷ད་ལ། སྤྱི་ཞིག་གྲུབ༷་ཀྱང༷་དོན༷་དངོས་པོ་དང༷་མ༷་འབྲེལ༷་བའི་ཕྱིར༷་ན་བྱེ་བྲག་གྲུབ་པས་སྤྱི་གྲུབ་པ་རང་བཞིན་གྱི་རྟགས་དང་། སྤྱི་ཁེག་པས་བྱེ་བྲག་ཁེག་པ་ཁྱབ་བྱེད་མ་དམིགས་པ་སོགས་རྟོག་གེའི་རྣམ་གཞག་དང་། འཇིག་རྟེན་ན་བུམ་པར་ཆུ་འོན་ཅིག་ཅེས་པ་ལ་སོགས་པའི་ཐ༷་སྙད༷་ཐམ༷ས་ཅ༷ད་འཇི༷ག་ཅེ༷་ན༷།
11-8-16a
གཉིས་པ། དགག་སྒྲུབ་ཐམས་ཅད་རང་སྤྱི་སོ་སོར་ཕྱེས་ནས་མི་བྱེད་ཀྱི་དོ༷ན་རང་མཚན་ད༷ང་སེ༷ལ་བ༷་སྒྲོ་བཏགས་གཉིས་ངོ་བོ་གཅི༷ག་ཉི༷ད་དུ༷་འཁྲུལ༷་ནས༷་དགག་སྒྲུབ་ཀྱི་ཡུལ༷་ལ༷་འཇུག༷་པ༷་ན༷། དགག་སྒྲུབ་ཇི་ལྟར་བྱས་ནས་ཞུགས་པ་ལྟར་ར༷ང་གི༷་མཚ༷ན་ཉི༷ད་ཀྱི་དོན་དཔྱད་པས་ཇི་ལྟར་བཅད་པ་ལྟར་མ་ནོར་བར་རྟོགས་པའི་ཤེས་པ་ཐོ༷བ་པ༷་ཙམ༷་གྱིས་ཚ༷ད་མ༷་དག་གིས་བྱ་བ་གྲུབ་པ་ཡི༷ན་པའི་ཕྱིར༷་ཚུལ་དེ་ཤིན་ཏུ་འཐ༷ད་པ༷་ཡི༷ན་ནོ། །གཉིས་པ་མཇུག་བསྡུ། གསལ་བ་ལས་ཐ༷་ད༷ད་པའི་སྤྱི༷་འདོ༷ད་པ༷་འུག༷་ཕྲུག༷་པ༷འམ་བྱེ་བྲག་པ་དང་། སྤྱི་གསལ་རྫས༷་གཅི༷ག་ཡི༷ན་ཞེ༷ས་འདོད་པ་མུ་སྟེགས་གྲང༷ས་ཅ༷ན་པ༷་ཡིན་ལ། ག༷ངས་ཅ༷ན་པ༷་རྣམ༷ས་གྲངས་ཅན་པ་དེ༷་ཡི་རྗེ༷ས་སུ་འབྲང༷་ནས་སྤྱི་སོགས་དོན་ལ་ཡོད་པར་འདོད་ཀྱང་སྤྱི་དོན་ལ་མེད་པའི་སེ༷ལ་བ༷ར་འདོ༷ད་པ༷་ནི་དཔལ་ཆོས་ཀྱི་གྲགས་པ་དང་ས་སྐྱ་པཎྜི་ཏ་བདག་ལ་སོགས་པ་མཁ༷ས་པ༷འི་ལུག༷ས་ཡིན་ནོ། །ཞེས་སོ། །བ༷སྡུ་བ༷འི་ཚི༷གས་སུ༷་བཅ༷ད་པ༷འོ༷། །ཚ༷ད་མ༷་རི༷གས་པ༷འི་གཏེར༷་ལ༷ས་སྤྱི༷་ད༷ང་བྱེ༷་བྲ༷ག་བརྟ༷ག་པ༷འི་ར༷བ་ཏུ༷་བྱེ༷ད་པ༷་སྟེ༷་གསུ༷མ་པ༷འོ༷།། །།
现悟所取
གཉིས་པ་སྣང་སེལ་གྱི་རྟོགས་ཚུལ་ལ། འཇུག་ཚུལ་སྤྱིར་བསྟན་པ་དང་། སོ་སོའི་རང་བཞིན་ངེས་པར་བྱ་བ། དེ་ལྟར་རྟོགས་པའི་ཕན་ཡོན་གསུམ།
总说行分法
དང་པོ། རྟོག༷་མེ༷ད་ཤེས་པ་རང་ཡུལ་ལ་སྣང༷་བ༷འི་སྒོ༷་ན༷ས་འཇུག༷་ཏེ་སྣང་ཙམ་གྱིས་བྱ་བ་རྫོགས་པས་སོ། །སྒྲ༷་རྟོ༷ག་ཐ༷མས་ཅ༷ད་རང་ཡུལ་ལ་གཞ༷ན་སེ༷ལ་གྱི་སྒོ་ནས་འཇུག་སྟེ་སྣང་ཙམ་གྱིས་བྱ་བ་མི་རྫོགས་པར་རིགས་མི་མཐུན་སེལ་བའི་བྱ་བ་བྱེད་པ་ཡི༷ན་ནོ། །སྣང་སེལ་དེ༷་ད༷ག་འཁྲུལ༷་པ་ད༷ང་མ༷་འཁྲུ༷ལ་བ༷འི་དབྱེ༷་བ༷ས་གཉི༷ས་གཉི༷ས་རྣམ༷་པ༷་
11-8-16b
བཞི༷་ཡོད་དེ། སྣང་བ་ལ་འཁྲུལ་མ་འཁྲུལ་གཉིས་སེལ་བ་ལ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་མ་ལོག་གཉིས་ཏེ་བཞིའོ། །དེ་ལ་དང་པོ་རང་མཚན་མེད་པ་མཐོང་བ་འཁྲུལ་ཤེས། །དེ་ལ་དབང་པོ་དང་ཡིད་བསླད་པ་གཉིས། །རང་མཚན་ཡོད་པ་མཐོང་བ་མ་འཁྲུལ་པ། །དེ་ལ་དོན་རིག་དང་རང་རིག་གཉིས་ཡོད་དོ། །
解各别定义
གཉིས་པ་ལ། སྣང་བ་དང་སེལ་བ་གཉིས།
现前
དང་པོ་ལ། སྣང་བའི་ཡུལ་གྱི་གནས་ལུགས། བློས་འཛིན་སྟངས། བློ་དང་དོན་མཐུན་ཚུལ་གསུམ། དང་པོ། ཡུལ་དོ༷ན་རང་ལ༷་གན༷ས་པ༷འི་དངོ༷ས་པོ༷་དཔེར་ན་བཻཌཱུཪྻ་ལ་སྔོན་པོ་དང་བྱས་མི་རྟག་ལྟ་བུ་རྣམ༷ས་ངོ་བོ་གཅི༷ག་ཡིན་པ་ལ༷་དོན་གྱི་སྟེང་ན་ཐ་དད་དུ༷་མ༷་ཉིད་དུ་ཡོད་པ་གཏན་ནས་མི༷་སྲི༷ད་ཅི༷ང་ངོ་བོ་ཐ་དད་དུ༷་མ༷་ཡིན་པའི་ཆོས་རྣམས་དོན་གྱི་སྟེང་ན་གཅི༷ག་ཏུ༷་གན༷ས་པ་ནམ་ཡང་མི༷་སྲི༷ད་ལ་ངོ་བོ་དབྱེར་མེད་ཀྱི་རྫས་གཅི༷ག་ལ༷་གསལ༷་དང་མི༷་གས༷ལ་གྱི་ཆ་གཉིས་སུ་སྣང་བ་མེ༷ད་པ་ཡིན་ནོ། །གཉིས་པ། ཡུལ་དེ་ལྟ་ཡིན་པ་དེས་ན་བློའི་འཛིན་སྟངས་ཀྱང་མངོ༷ན་སུམ༷་ཐ༷མས་ཅ༷ད་ལ་དོན༷་གྱི་སྟེང་ན་ཇི་ལྟར་གནས་པ་བཞི༷ན་སྣང༷་བ་ཡིན་པས་ཡུལ་གཅི༷ག་ལ༷་ཐ༷་ད༷ད་སྣང༷་བ༷་མེ༷ད། དེ་བཞིན་ཐ༷་ད༷ད་པའི་ཡུལ་གཅི༷ག་ཏུ༷་སྣང༷་མི༷་སྲི༷ད་ཅིང་། སྣང༷་བ༷ས་འཇུག༷་ལ༷་ཡུལ་ལ་གང་གནས་ཅིག་ཆར་ལས་ཆོས་འགའ་ཞིག་སྣང་འགའ་ཞིག་མི་སྣང་བའི་རེ༷ས་འཇོ༷ག་མེ༷ད་དེ། དཔེར་ན་གཟུགས་མེ་ལོང་ལ་ཤར་ཚེ་གཟུགས་ཀྱི་མདོག་དབྱིབས་ཇི་ཡོད་འཆར་བ་བཞིན་ནོ། །གསུམ་པ་ལ།བློ་དོན་ཇི་ལྟར་མཐུན་ཚུལ། དེས་ན་མངོན་སུམ་མ་ངེས་པར་བསྒྲུབ་པ་གཉིས། དང་པོ། ཡུལ༷་ལ༷་ཇི༷་ལྟར༷་གན༷ས་པ༷་ཡི༷་སྟོབ༷ས་ཀྱི༷་ཀྱིས་དེ་འཛིན་པའི་དབ༷ང་ཤེ༷ས་སྐྱེས༷་པ༷ས་ན༷། ཡུལ་དེ་མེ༷ད་ན༷་དེ་འཛིན་དེ་མི༷་འབྱུང༷་བའི་ཁྱབ་པ་ངེ༷ས་པ༷འི་ཕྱིར༷། ཡུལ་ཅན་བློ༷་ཡུལ་
11-8-17a
དོ༷ན་ཕ༷ན་ཚུན༷་འཆོ༷ ལ་བ༷་མེ༷ད་དོ། །འདིར་གང་ངོ་བོ་དབྱེར་མེད་ཀྱི་གཅིག་ཡིན་ན་སྣང་མི་སྣང་གི་ཆ་གཉིས་མེད་པས་ཁྱབ་པ་འདི་ལ་བུམ་པ་ལྟ་བུ་འཇིག་རྟེན་ལ་གྲགས་པའི་རྫས་ལ་མི་གཟུང་གི། དབང་པོ་ལ་གང་སྣང་བ་དེ་ཙམ་ཀྱི་རྫས་དེ་ཉིད་ལ་གཟུང་དགོས་ཏེ། བསྟན་བཅོས་ལ་གྲགས་པའི་སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་རྫས་ཡིན་པ་གནད་ཀྱི་དོན་ཏོ། །གཏན་ཚིགས་འདི་ལ་ཕྱོགས་ཆོས་དང་ཁྱབ་བསྒྲུབ་རྩོད་སྤང་རྣམས་ཟུར་མཆན་དུ་བལྟའོ། །གཉིས་པ་ལ། མངོན་སུམ་མ་ངེས་པར་བསྒྲུབ་པ་དང་། སེལ་བ་ལས་གཞན་དུ་ངེས་པ་མི་འཐད་པའི་ཚུལ་བཤད་པ་གཉིས། དང་པོ་ལ། དངོས་དང་། དེ་ལ་རྩོད་སྤང་གཉིས། དང་པོ། དེ༷ས་ན༷་མངོ༷ན་སུམ༷་ཚ༷ད་མ༷་ཡང༷་། རྟོག༷་མེ༷ད་ཀྱི་ཤེས་པ་ཡི༷ན་ཕྱིར༷་ངེས༷་མི༷་དགོ༷ས་ཏེ་ངེས་པ་རྟོག་པ་ཡིན་པས་སོ། །གཉིས་པ་ཚད་མ་མིན་པར་ཐལ་བའི་རྩོད་སྤོང་ནི། འོ་ན་དངོས་སུ་སྒྲོ་འདོགས་མ་བཅད་པའི་ཕྱིར་ཚད་མ་མིན་ནོ་ཞེ་ན། མངོ༷ན་སུམ༷་རྟོག༷་བྲལ༷་ལ་ངེས་པ་མེད་ཀྱང་ཡུལ་ལ་མ༷་འཁྲུལ༷་པ༷་ཉི༷ད་ཀྱིས༷་ཚད༷་མ༷་ཡིན་པར༷་གྲུབ༷་པ༷་ཡི༷ན་ནོ། །འོ་ན་དེས་དགག་སྒྲུབ་ཅི་ལྟར་བྱེད་ཟེར་ན་འཁྲུལ་རྒྱུ་མེད་ན་མངོན་སུམ་ཚད་མ་དེ༷འ༷མ་ཡོད་ན་དེ་ཁོ་ནས་རྟོག་ངོར་ངེས་མི་ནུས་ཀྱང་རྗེས་དཔག་གི་ཚད་མ་གཞ༷ན་གྱི༷་སྟོབ༷ས་ཉི༷ད་ལ༷ས་སྒྲོ་འདོགས་ཆོད་ནས་ངེས༷་པ༷འི་དབ༷ང་གི༷ས་དག༷ག་སྒྲུབ༷་བྱེ༷ད་པ་ཆེས་འཐད་པ་ཡིན་ནོ། །གཉིས་པ་ལ།སེལ་བ་མིན་པའི་ངེས་པ་ཡོད་པ་དང་། སེལ་བ་མིན་པའི་སྒྲ་རྟོག་གི་ཡུལ་ཅན་ཡོད་པར་འདོད་པ་དགག་པ་གཉིས། དང་པོ་ལ། སྔོ་ལྡོག་ངེས་པ་གཞན་སེལ་དུ་བསྒྲུབ་པ། ངེས་པའི་སྒྲོ་འདོགས་གཅོད་པའི་ཚུལ། དེ་སློབ་དཔོན་གྱི་དགོངས་པ་ཡིན་པར་
11-8-17b
བསྟན་པ་གསུམ། དང་པོ། ཁ་ཅིག་ན་རེ། གལ་ཏེ་སྐད་ཅིག་གི་ལྡོག་པ་ལ་གཞན་སེལ་འཇུག་མོད། སྔོན་པོའི་རང་ལྡོག་ངེས་པ་འདི། རྟོག་པ་ཡིན་པས་མངོན་སུམ་དུ་མི་རུང་ལ། རྟགས་ལ་མ་ལྟོས་པས་རྗེས་དཔག་ཀྱང་མ་ཡིན་ཅིང་། འགལ་ཟླ་མ་བཅད་པས་གཞན་སེལ་དུ་ཡང་མི་རུང་ངོ་ཞེ་ན། དོན་ཆ་ཤས་མ་ཕྱེ་བར་མངོན་སུམ་གྱིས་མཐོང་ནས་དེའི་རྗེས་བྱུང་གི་ཤེས་པས་སྔོན་པོའོ་ཞེས་སྤྱིའི་ཚུལ་དུ་རྟོགས་པ་སྔོ༷ན་པོ༷འི་ལྡོག༷་པ༷་ངེ༷ས་པ༷་ནི༷། རྟོག༷་པ༷་ཡི༷ན་ཕྱིར༷་མངོན་སུམ་མ་ཡིན་ལ་དེས་སྔོ་མིན་བཅད་པའི་གཞ༷ན་སེ༷ལ་གྱི་ཡུལ་ཡི༷ན་ཅིང་། སེལ་བ་ལ་དངོས་ཡུལ་མེད་པས་སྣང་བརྟག་གཅིག་ཏུ་འཁྲུལ༷་ནས༷་ཞུགས་པ་ན་འཇུག༷་ཡུལ༷་རང༷་མཚ༷ན་ཐོབ༷་པ་ཡིན་ཅིང་དེ་ཡང་ཁ་ན༷ང་དུ༷་བལྟ་བ་ལ་རང༷་རིག༷་ཡིན་པས་མ་འཁྲུལ་བའི་ཚད༷་མར༷་འདོ༷ད་དོ། །གཉིས་པ།བློ་ག༷ང་ལ༷་ངེ༷ས་པ༷་ཡོ༷ད་པ༷་དེས༷། དེ་མིན་འགལ་ཟླ་གཞན་གྱི་ཆ་ཤས་སུ་སྒྲོ་མ་བཏགས་པ་དེ་ཉིད་སྒྲོ༷་འདོ༷གས་གཅོ༷ད་པ་ཡིན་པ༷ར་ཤེ༷ས་པ༷ར་བྱ༷་སྟེ་ངེས་སྒྲོ་འདོགས་དེ་གཉིས་སྣང་མུན་ལྟར་ལྷན་ཅིག་མི་གནས་འགལ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གསུམ་པ། དེ་བཞིན་དུ་ངེས༷་པ༷་དང༷་ནི༷་དེ་མིན་དུ་སྒྲོ༷་འདོ༷གས་ཀྱི་ཡི༷ད་གཉི༷ས་ཀ༷འང་གཞན་སེ༷ལ་བ༷འི་སྒོ༷་ནས༷་འཇུག༷་པའི༷་ཕྱིར༷། ངེས་སྒྲོ་འདོགས་དེ༷་ད༷ག་མངོ༷ན་སུམ༷་མ༷་ཡི༷ན་ཞེས༷་རིག༷ས་པ༷་ནི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་མཁྱེན༷་པས༷་གསུང༷ས་པ༷་ཡི༷ན་ནོ། །གཉིས་པ་སྣང་ཡུལ་ལ་སྒྲ་རྟོག་མི་འཇུག་ཚུལ་ལ། སྣང་ན་དགག་སྒྲུབ་ཅིག་ཆར་རྟོགས་པར་ཐལ་བ། དོན་གཅིག་མིང་གི་རྣམ་གྲངས་སུ་ཐལ་བ། ལྡོག་པས་དབྱེ་ན་སེལ་བར་འགྱུར་བ་གསུམ། དང་པོ། གལ་ཏེ་དེ་ལྟ་མིན་པར་སྒྲ་དང་ངེས་པ་ཡང་དངོས་པོ་
11-8-18a
སྣང་བས་འཇལ་ན་ཅི་སྐྱོན་ཟེར་ན་སྐྱོན་ཡོད་དེ། དེ་མིན་གཅོད་པའི་མིང་གི་སྒྲ་དང་དེ་ལྟར་ངེས་པའི་རྟོག༷་པ་ཡི་དོན་དེ་དག་སྣང༷་བས༷་འཇ༷ལ་ན༷་ནི༷། ཡིན་མིན་དང་ཡོད་མེད་ཀྱི་དག༷ག་སྒྲུབ༷་ཐམས་ཅད་ཀྱང་ཡུལ་དེ་སྣང་ཙམ་ན་ཅི༷ག་ཆར༷་རྟོག༷ས་པ༷ར་འགྱུར༷་ཏེ། དེ་ལྟར་ན་བུམ་པ་མཐོང་བའི་གང་ཟག་ལ་བུམ་པའི་སྟེང་ན་གཟོད་དགག་སྒྲུབ་དགོས་པ་མེད་པར་འགྱུར་ཏེ། བུམ་པ་སྣང་ཟིན་པ་དང་སྣང་བས་སྒྲ་རྟོག་གིས་འཇལ་ཟིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཉིས་པ།ཡང་སྣང་ཙམ་གྱི་དུས་ན་འཇལ་རྒྱུ་དེ་ལས་གསར་དུ་སྒྲ་རྟོག་གི་དུས་ན་ཤེས་རྒྱུ་མི་སྲིད་དགོས་པས། རྟོག་ཡུལ་དང་སྣང་ཡུལ་སོ་སོ་བ་མེད་པས་སྣང་ཡུལ་དེ་གཅི༷ག་པུ་ཉིད་ལ༷་བུམ་པ་བྱས་པ་མི་རྟག་སོགས་མིང་ཐ་དད་པའི་སྒྲ་ངེས་པ་ཇི་སྙེད་ཀྱིས་བརྗོད་ཅིང༷་དུ༷་མར༷་བརྟག༷ས་ན༷་ཡ༷ང་། ང་དང་བདག་ལྟ་བུ་མིང་ནི་རྣམ༷་གྲང༷ས་ཙམ་ཡི༷ན་པར་འགྱུར་གྱི༷་དོན་ཐ༷་ད༷ད་ཐོབ་ཅིང་ཤེས་པ་མི༷ན་པར་འགྱུར་རོ། །གསུམ་པ། ཁོ་ན་རེ་སྐྱོན་མེད་དེ་བྱས་མི་རྟག་སོགས་དོན་དེ་ཉིད་ལ་ལྡོག༷་པས༷་འབྱེ༷ད་ཟེར་ན༷་དོན་སེ༷ལ་བ༷་ཡིན་པ་ལ༷། དངོ༷ས་པོ༷འི་མིང༷་གིས༷་བཏགས༷་པར༷་ཟ༷ད་དོ། །དེ་ལྟ་བུ་ནི་ལྡོག་པ་ལ་སྣང་བར་བཏགས་པས་རྟོག་གེའི་ཐ་སྙད་མི་ཤེས་པའི་སྐྱོན་ཡིན་ཅིང་། སེལ་བ་དེ༷་ལ༷་སྣང༷་བར༷་རློམ༷་པ༷་རྣམས་ནི་འཁྲུལ༷་པ་ཡིན་ནོ། །
悟识
གཉིས་པ་སེལ་བ་ལ། མཚན་ཉིད། དེའི་རང་བཞིན། དེ་ལ་རྩོད་སྤོང་གསུམ། དང་པོ། གཞི་དེ་ཅིག་ཤོས་ཡིན་མི་སྲིད་པས་ན་དེ་མིན་གྱི་དངོ༷ས་འག༷ལ་བཅ༷ད་པའི་རྟོག་པའི་སྒོ་ནས༷་ཡུལ་ལ་འཇུག༷་པ༷་ནི༷། གཞ༷ན་སེ༷ལ་གྱི་ཡུལ༷་ཅ༷ན་ནམ་འཛིན་སྟངས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཡི༷ན་པར༷་བཞེ༷ད་དོ། །
11-8-18b
གཉིས་པ་ལ། སེལ་བའི་རྣམ་གཞག་དང་། དེའི་རབ་དབྱེ། ཐུན་མོང་དུ་མཇུག་བསྡུ་གསུམ། །དང་པོ་ལ། ཡུལ་གྱི་གནས་ལུགས་དང་། བློས་འཛིན་སྟངས་གཉིས། དང་པོ། གཞན་སེལ་དེ་རྟོག་པས་བརྟག༷ས་པ་ཙམ་ཡིན་པའི་ཕྱིར༷་བློ་ངོ་ཙམ་ལས་སེ༷ལ་བ༷་རང་རྐྱ་བ་ལ་དངོ༷ས་ཀྱི་ཡུལ༷་ལམ་ཡུལ་རང་མཚན་ནམ་མཚན་ཉིད་པ་མེ༷ད་ཀྱང་སྣང་བརྟག་གཅིག་ཏུ་འཁྲུལ༷་བ༷འི་འཇུག༷་ལྡོག་གི་ཡུལ༷་ནི་རང༷་མཚ༷ན་ལ་དམིགས་པ་ཡི༷ན་ནོ། །འདི་ལ་གང་གིས་གང་ཇི་ལྟར་སེལ་ཚུལ་སོགས་དཔྱོད་པ་ནི་ཟུར་མཆན་དུ་གསལ་ལོ། །གཉིས་པ་ལ། མུ་བཞིའི་འཛིན་སྟངས་སྤྱིར་བསྟན་པ་དང་། བཟློག་པ་གཉིས་བྱེ་བྲག་ཏུ་བཤད་པ་གཉིས། དང་པོ། དེ་ལ་དོན་གྱི་སྟེང་ན་གཅིག་དང་ཐ་དད་ཕན་ཚུན་འདྲེ་བ་མེད་ཀྱང་ར༷ང་མཚ༷ན་གཅི༷ག་ཡིན་པ་ད༷ང་ཐ༷་ད༷ད་ཡིན་པ་ལ༷། སེལ༷་བ༷འི་འཛི༷ན་སྟང༷ས་དོན་བཞིན་དུ་བཟུང་བ་དང་བཟློག་སྟེ་བཟུང་བ་གཉིས་ཏེ་མུ༷་བཞི༷་སྲི༷ད་པ་ཡིན་ནོ། །གཉིས་པ་ལ། ཐ་དད་ལ་གཅིག་ཏུ་འཛིན་པ་དང་། གཅིག་ལ་ཐ་དད་དུ་འཛིན་པ་བཤད་པ་གཉིས། དང་པོ་ལ། སྒྲོ་འདོགས་པའི་རྒྱུ་མཚན། སྒྲོ་འདོགས་པའི་བློའི་རྣམ་པ། སྒྲོ་བཏགས་པའི་དགོས་པ་གསུམ། དང་པོ། དེ་ལས་བཟློག་པ་གཉིས་འདིར་བཤད་དགོས་པས་དང་པོ་ཐ་དད་གཅིག་ཏུ་འཛིན་པའི་རྒྱུ་མེས་བསྲེག་ཆུས་ངོམས་པ་ལྟ་བུའི་བྱ༷་བ་དང༷་ཡལ་འདབ་ལྡན་པ་དང་ནོག་ལྐོག་ཤལ་ལྟ་བུ་མཚ༷ན་ཉི༷ད་གཅི༷ག་པ༷་རྣམས་ལ༷་གཅིག་ཅེས་པ་ལྟ་བུའོ། །གཉིས་པ་ལ། ཐ་དད་ལ་གཅིག་ཏུ་འཁྲུལ་ཚུལ་དང་། དེ་ལ་མི་འཐད་པ་སྤང་བ་གཉིས། དང་པོ། བློ་ཐོག་མེད་ནས་གོམས་པའི་བག༷་ཆ༷གས་
11-8-19a
སྟོབ༷ས་ཀྱིས༷་འདི་རྣམས་ནི་མེའོ་ཆུའོ་ཤིང་ངོ་བ་ལང་ངོ་ཞེས་སྤྱི་གཅི༷ག་ཏུ༷་འཁྲུལ༷་བ་ཡིན་ནོ། །གཉིས་པ། འོ་ན་དོན་ཐ༷་ད༷ད་ཡིན་པར་མཚུང༷ས་པ་ལ༷་དེས་བཞག་པའམ་དེའི་འབྲས༷་བུའི༷་བློ༷་ཡང་འདྲ་དགོས་པས་འདི་ལྟར་དཀར་ཟལ་དང་ནག་རྒུར་ལ་བ་ལང་གཅི༷ག་གི་བློ་སྐྱེ་བ་ད༷ང་རྟ་དང་བ་ལང་ལ་གཅིག་གི་བློ་མི་སྐྱེ་བར་ཐ༷་ད༷ད་ཀྱི་བློ་སྐྱེ་བ་འགལ༷་ལོ་ཞེ༷་ན༷། ཡུལ་དབང་ཡིད་བྱེད་ཐ་དད་པས་རྣམ༷་ཤེས༷་གཅིག་སྐྱེད་པ་ད༷ང་ནི༷་སྨན༷་ཐ་དད་པས་ནད་ཐ་དད་སེལ་བའི་བྱ་བ་བྱེད་པ་བཞི༷ན་དུ༷་རྒྱུ་ཐ༷་ད༷ད་དུ་ཡོད་པ་ཙམ་དུ་འདྲ་བ་ཡི༷ན་ཡ༷ང་འབྲས་བུ་གཅིག་སྐྱེད་མི་སྐྱེད་ལ་ཁྱ༷ད་པར༷་ཡོ༷ད་པ་ཆོས་ཉིད་ཀྱིས་འཐད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གསུམ་པ་དགོས་པ། གསལ་བ་ཡུལ་དུས་རྣམ་པ་ཐ༷་ད༷ད་པ་རྣམ༷ས་ལ༷་དག༷ག་སྒྲུབ༷་ཀྱི༷་བྱ༷་བ༷་ཕྱོག༷ས་གཅི༷ག་རྟོག༷ས་པར༷་འགྱུར༷་ཏེ་ཤིང་མེད་ཅེས་བརྗོད་ན་ཤིང་ཐམས་ཅད་མེད་པར་གོ་བ་ཡིན་གྱི་གསལ་བ་རེ་རེ་ནས་མེད་ཅེས་བརྡ་སྦྱར་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཉིས་པ་ལ། སྒྲོ་འདོགས་པའི་རྒྱུ་མཚན། སྒྲོ་འདོགས་པའི་བློའི་རྣམ་པ། ཐ་དད་དུ་སྒྲོ་བཏགས་པའི་དགོས་པ་གསུམ། དང་པོ།གཅིག་ལ་ཐ་དད་དུ་སྒྲོ་འདོགས་པའི་རྒྱུ་མཚན། གཞ༷ན་སེ༷ལ་གྱི་སྤྱོ༷ད་ཡུལ༷་ཐ༷་ད༷ད་པ༷ས་ན། ངོ་བོ་གཅི༷ག་ལ༷འང༷་ཆོས་གཞན་བསལ་བའི་ཆ་ནས་ལྡོག༷་པ༷་ཐ༷་ད༷ད་དུ་དབྱེ་བ་རུང༷་སྟེ། སྒྲའི་བྱས་མི་རྟག་དང་། ཆོས་ཅན་བསྒྲུབ་བྱ་གཏན་ཚིགས་ཐ་དད་དུ་ཕྱེ་བ་ལྟར་རོ། །གཉིས་པ། སེལ་ངོར་དེ་ལྟར་དབྱེ་བའི་སྒྲ༷་ད༷ང་རྟོག༷་པ༷འི་འཇུག༷་ཚུལ༷་ལ་ཐ་དད་དུ་བཞག་པ་ལྟར། དོ༷ན་ལ༷འ༷ང་ཐ༷་ད༷ད་ཉི༷ད་དུ༷་ཡོད་པར་སྒྲོ་བཏགས་ནས་ཞེན༷་པར་བྱེད་དོ། །གསུམ་པ། ངོ་བོ་ཉིད་གཅི༷ག་ཡིན་པ་ལ༷་
11-8-19b
དེ་ལྟར་གཅི༷ག་ཏུ༷་མ༷་རྟོག༷ས་པ༷། དེ༷་ཉི༷ད་རྟོག༷ས་པ༷ར་བྱ༷་ཕྱིར༷་སྒྲ་མིན་དང་རྟག་པ་མ་བྱས་པ་ལས་ལོག་པའི་སྒྲ་མི་རྟག་བྱས་པ་སོགས་སུ་རྣམ༷་པར༷་དབྱེ༷་ཞིང་དོན་གཅིག་ཏུ་སྒྲུབ་པའི་སྒྲ་ཉིད་མི་རྟག་སོགས་སུ་གོ་བར་བྱེད་དོ། །གཉིས་པ། སེལ་བའི་རབ་དབྱེ་ལ། དབྱེ་བ་དངོས། དོན་ལ་གཞན་སེལ་དགག་པ། སོ་སོའི་རྣམ་གཞག་གསུམ། དང་པོ། གཞན་སེལ་ལ་དབྱེ་ན་བསྒྲུབ་བྱ་སྒྲུབ་པ་ཡོ༷ད་པ་གཞན་སེལ་ད༷ང་དགག་བྱ་འགོག་པ་མེ༷ད་པར༷་འཛི༷ན་པ༷་ཡི༷་སྒོ༷་ན༷ས་ཡོད་མེད་ཀྱི་གཞ༷ན་སེ༷ལ་རྣམ༷་པ༷་གཉི༷ས། སྒྲ༷་ད༷ང་བློ༷་ཡི༷་དབྱེ༷་བ༷་ཡི༷ས་ཡོ༷ད་མེ༷ད་དེ༷་ཡ༷ང་གཉི༷ས་གཉི༷ས་ཡི༷ན་ཏེ་ཡོད་པ་སྒྲ་ཡི་གཞན་སེལ་དང་། ཡོད་པ་བློ་ཡི་གཞན་སེལ་གཉིས། དེ་བཞིན་མེད་པ་སྒྲ་དང་བློའི་གཞན་སེལ་གཉིས་ཏེ་བཞིའོ། །གཉིས་པ་ལ། དམ་བཅའ་བ་དང་དེ་སྒྲུབ་བྱེད་ཀྱི་རིགས་པ་གཉིས། དང་པོ། དོན་ལ་གཞན་སེལ་དགག་ན། བོད་ཁ་ཅིག་དོན་གྱི་གཞན་སེལ་ཞེས་ཡུལ་བེམ་པོ་ལ་འདོད་པ་ཆོས་གྲགས་ཀྱི་དགོངས་པ་ལོག་ལྡོག་མ་ཕྱེ་བར་ཟད་དེ་འདི་ལྟར་གཞ༷ན་སེ༷ལ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་བློ༷་ཡི༷་འཇུག༷་ཚུལ༷་ཡི༷ན་གྱི་བེམ༷་པོའི༷་དོ༷ན་ལ༷་གཞ༷ན་སེ༷ལ་མེ༷ད་དོ། །གཉིས་པ་ལ། སྣང་ཡུལ་གཞན་སེལ་དུ་མི་འཐད། འཐད་ན་སྣང་བར་མཚུངས་པར་ཐལ་བ་གཉིས། དང་པོ། དེ་མེད་པའི་རྒྱུ་མཚན་དོ༷ན་གྱི༷་གཞ༷ན་སེ༷ལ་བ་ཞེས་གྲགས་པ་ནི་ར༷ང་མཚ༷ན་ཡིན་པའི་ཕྱིར༷། དེ་ནི་སྣང༷་བའི་ཡུལ༷་དུ་འགྱུར༷་གྱི༷་རྟོག་ཡུལ་སེ༷ལ་བ༷་ཡིན་པ་ཉམ༷ས་སོ། །གཉིས་པ། གལ་ཏེ་སེལ་བ་དོན་ལ་ཡོད་ན་རྟོག་མེད་ཀྱི་འཛིན་སྟངས་སྣང༷་བ༷འང༷་དོན༷་ལ༷་ཡོ༷ད་པར༷་མཚུང༷ས་པར་བསྒྲེའོ། །གལ་ཏེ་སྣང་བ་དེ་དོན་ལ་ཡོད་པར་འདོ༷ད་ན༷་དོན་ཐམས་ཅད་རང་རང་གི་སྟེང་
11-8-20a
ན་སྣང་བ་ཡོད་ཅིང་དེ་ལྟར་ན་དོན་ཡོད་ཙམ་གྱིས་སྣང་བར་ཐལ་བས་ན་ལོ༷ང་བ༷རྒྱུན༷་ཆ༷ད་པར་འགྱུ༷ར་རོ། །གསུམ་པ་སོ་སོའི་རྣམ་གཞག་ལ། ཡོད་པ་སྒྲ་བློའི་གཞན་སེལ་དང་། མེད་པ་སྒྲ་བློའི་གཞན་སེལ་གྱི་རྣམ་གཞག་གཉིས། དང་པོ་ལ།མཚན་ཉིད། དབྱེ་བ། སོ་སོའི་དོན་གསུམ། དང་པོ། དངོ༷ས་པོ༷འི་གཞ༷ན་སེ༷ལ་གྱི་མཚན་ཉིད་ནི་བློ་ངོར་དངོས་པོ་གཟུང་བ་ཉིད་ཀྱིས་དངོ༷ས་མེ༷ད་དོན་བྱེད་མི་ནུས་པ་གཅོ༷ད་པ་སྟེ། དེས་ན་ཡོད་པའི་སྒྲ་རྟོག་ཐམས་ཅད་རྣམ་གཅོད་ཀྱི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་ནོ། །གཉིས་པ། དངོས་པོའི་གཞན་སེལ་དེ་ལ་དབྱེ་ན་མངོན་གྱུར་ཏུ་ངེས་པ་སྣང༷་བ༷་ལ་སེལ་བས་ཞུགས་པ་ད༷ང་ནི༷་ལྐོག་གྱུར་ཏུ་ངེས་པ་མི༷་སྣང༷་བའི༷་ཡུལ༷་གྱི༷་སྒོ༷་ནས༷་དབྱེ༷་ན༷་གཉི༷ས་ཡོད་དོ། །གསུམ་པ་ལ། སྣང་བ་མངོན་གྱུར་ལ་ངེས་པ་དང་། མི་སྣང་བ་ལྐོག་གྱུར་ལ་ངེས་པའི་གཞན་སེལ་གཉིས། དང་པོ། དབང་ཤེས་ལ་བུམ་པ་ར༷ང་གི༷་མཚ༷ན་ཉི༷ད་སྣང༷་བ༷་མངོན་སུམ་ཡིན་ལ༷། དེ་ལ་སྔོ་སྔོ་མིན་རྟག་མི་རྟག་སོགས་མིང་བཏགས་ཤིང་རྟོག་པས་ཡིན་མིན་འབྱེད་པའི་རྗེ༷ས་ཀྱི༷་ངེ༷ས་ཤེས༷་ཇི༷་སྙེད༷་པ༷། སྒྲ༷་ད༷ང་རྟོ༷ག་པ༷ས་རྣམ་པར་ཕྱེ༷་བས༷་ན༷། གཞན་སེ༷ལ་བ༷་ཡི་སྒོ་ནས་ལྡོག་ཆ༷་སོ་སོར་ཕྱེ་བ་ཡི༷་ཡུལ༷་དུ༷་འགྱུར༷། རྟོག་མེད་ལ་ཡུལ་མངོན་སུམ་སྣང་བཞིན་པ་རྗེས་སུ་རྟོག་པས་ངེས་པ་དང་། དེ་མི་སྣང་བཞིན་རྟོག་པས་དཔྱད་པ་ཙམ་ལས་དེ་གཉིས་གང་ལྟར་ཡང་རྟོག་པ་རང་དོན་རང་མཚན་ཡོད་པ་མིན་པར་འདྲ་སྟེ། རྣམ་པ་ཀུན་ཏུ་རྟོག་པའི་ཡུལ་སེལ་བ་ཡིན་ནོ། །གཉིས་པ་ལ། ངོ་བོ་དང་། དབྱེ་བ་གཉིས། དང་པོ། དོན་ར༷ང་གི༷་མཚ༷ན་ཉི༷ད་མངོན་སུམ་ལ་མི༷་སྣང༷་བ༷། རྟགས༷་ལ༷་ལྟོས༷་པ༷་དུ་བ་ལས་མེར་ངེས་པ་ལྟ་བུའ༷མ་མི༷་
11-8-20b
ལྟོས༷་པ་མེའོ་སྙམ་པ་ལྟ་བུ་གང་ཡིན་ཀྱང༷་རུང་སྟེ་བློ་ངོའི་དོན་དེ་སྒྲ༷་ད༷ང་རྟོག༷་པའི༷་ཡུལ༷་ཡི༷ན་པ༷ས། ཡུལ་གང་ཞིག་རྟག་མི་རྟག་སོགས་སུ་ངེ༷ས་པ༷་དེ༷་ཡ༷ང་གཞན༷་སེ༷ལ་ཡི༷ན་ནོ། །གཉིས་པ་དེ་ལ་དབྱེ་ན། བདེ༷ན་པ་ལ་འཇུག་པ་རྗེས་དཔག་གི་གཞན་སེལ་ད༷ང་མི༷་བདེན༷་པ་ལ་འཇུག་པ་ལོག་ཤེས་ཀྱི་གཞན་སེལ་དང་མཐ༷འ་གཉི༷ས་པ༷་ལ་འཇུག་པ་ཐེ་ཚོམ་གྱི་གཞན་སེལ་ཏེ་རྟོག༷་པའི༷་འཇུག༷་ཚུལ༷་རྣམ༷་པ༷་གསུམ༷་ཡོད་དེ་ཐེ་ཚོམ་ཡང་རྟོག་པའི་སྒོ་ནས་མཐའ་གང་རུང་རེར་འཛིན་པ་སེལ་བ་ཡིན་ནོ། །གཉིས་པ། མེད་པ་གཞན་སེལ་ལ། མཚན་ཉིད། དབྱེ་བ། དངོས་མེད་སྣང་ཡུལ་མིན་ཚུལ་གསུམ། དང་པོ། མེ༷ད་པ༷་གཞ༷ན་སེལ༷་གྱི་མཚན་ཉིད་ནི་ཡོ༷ད་པ༷་དོན་བྱེད་ནུས་པ་གཅོ༷ད་པ་ཞེས་བྱའོ། །གཉིས་པ་དེ་ལ་དབྱེ་ན་དག༷ག་བྱ་ཤེས་བྱ༷་ལ་ཡོ༷ད་པ་གཅོད་པ་བུམ་མེད་སོགས་ད༷ང་རང་མཚན་ཤེས་བྱ་ལ་མེ༷ད་པ༷་ནི་རི་རྭ་རྟག་དངོས་སོགས་གཅོད་པ་ཡི༷་སྒོ༷་ནས༷་མེད་པའི་སེ༷ལ་བ༷་རྣམ༷་པ༷་གཉི༷ས་ཡོད་དོ། །གསུམ་པ་ལ། སྣང་ཡུལ་དུ་མི་རུང་བའི་འཐད་པ། དེ་ལ་རྩོད་སྤང་གཉིས། དང་པོ།དངོས་མེད་སྣང་ཡུལ་མིན་ཏེ་དངོ༷ས་མེ༷ད་ལ་རང་གི་ངོ༷་བོ༷་ཡོ༷ད་པ་མི༷ན་པ༷ས། ངོ༷་བོ༷་མེ༷ད་པ༷་དེ་ནི་སྣང་ཡུལ་ལམ་ཤེ༷ས་བྱ༷་ཉིད་མི༷ན་པ་དེ༷ས་ན༷་ད ངོ༷ས་པོ༷་བས༷ལ་བ༷་ཙམ་ལ༷་གཞན་སེལ་གྱི་སྒོ་ནས་དངོ༷ས་མེ༷ད་ཅེ༷ས་ནི༷་བཏག༷ས་པར༷་ཟ༷ད་ཀྱི་དངོས་མེད་ལ་ངོ་བོ་རང་མཚན་ནམ། རང་རྐྱ་ཐུབ་པ་མེད་དོ། །གཉིས་པ་ལ། དངོས་པོ་དང་མཚུངས་པ། ཚད་མ་དང་འགལ་བ། གྲགས་པ་དང་འགལ་བ། ལུང་དང་འགལ་བ་སྤང་པ་བཞི། དང་པོ། འོ་ན་དངོས་མེད་མ་གྲུབ་པས་དངོས་པོའང་མ་གྲུབ་པར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན་མི་འགྱུར་ཏེ།
11-8-21a
དངོ༷ས་པོ༷་རང་གི་རྒྱུ༷་ལ༷ས་གྲུབ༷་པ༷་ནི༷། དངོ༷ས་པོ༷་མེ༷ད་པ་ལ༷་ལྟོས༷་མི༷་དགོ༷ས་པར་རྟོག་མེད་ཀྱི་སྣང་ངོར་རང་དབང་གིས་སྣང་ཞིང་རྟོག་ངོར་སེལ་བས་གྲུབ་ལ་དངོ༷ས་མེ༷ད་རྒྱུ༷་ཡིས༷་མ༷་བསྐྱེ༷ད་པ༷ས་ངོ་བོ་མ་གྲུབ་ཕྱིར་སྣང་བས་མི་འགྲུབ་ཅིང་དངོ༷ས་པོ༷་བཀ༷ག་ནས༷་གཟོད་གཞན་སེལ་བའི་བློ༷་ངོ༷ར་སྒྲུབ༷་དགོས་པས་དེ་གཉིས་གཅིག་གཅིག་ལ་ལྟོས་མི་ལྟོས་ཡོད་དོ། །གཉིས་པ་ལ་ཕྱོགས་སྔ་དང་། ལན་གཉིས། དང་པོ། ཁོ་ན་རེ། རི༷་བོ༷ང་རྭ༷་དང་མོ་གཤམ་གྱི་བུ་སོ༷གས་མེ༷ད་མོ༷ད་ཀྱི༷། འདུས༷་མ༷་བྱས༷་གསུམ་ད༷ང་རྟོག་བཅས་རྟོག་མེད་ཀྱི་འཁྲུལ༷་ཡུལ༷་དོན་སྤྱི་དང་མེད་པ་གསལ་སྣང་གཉི༷ས། དེ༷ར་སྣང༷་བ༷་ཡི༷་མྱོང་བའི་སྟོབ༷ས་ཉི༷ད་ལ༷ས་དེ་འཇལ་གྱི་ཚད་མ་དེ༷་ཡི་ཡུ༷ལ་དེ་རྣམས་ཡོ༷ད་པར༷་གྲུབ༷་ཅེ༷་ན༷། གཉིས་པ། ཡུལ་དེ་དང་དེ༷ར་སྣང༷་བ༷་དེ༷་ནི་ཤེས༷་པ༷་ལས་མ་འདས་པ་ཡི༷ན་གྱི་ཤེས་པ་ལས་གུད་ན་ཕྱིར༷་རམ་ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་དུ་འདོ༷ད་ན་ནི་དེ་དོན་ཡིན་པར་ཚད༷་མ༷ས་གཞལ༷་མི༷་ནུས༷་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ༷ས་ན༷་འདུས༷་མ༷་བྱས༷་བརྟག་པ་བརྟག་མིན་ནམ་མཁའ་གསུ༷མ་དང༷་། འཁྲུལ༷་ཡུལ༷་གཉི༷ས་ལ༷་ཡོད་པར་སྒྲུབ་པའི་ཚ༷ད་མ༷་མེ༷ད་དོ། །གསུམ་པ་ལ། ཕྱོགས་སྔ་དང་། དེ་དགག་པ་གཉིས། དང་པོ། ཁོ་ན་རེ། འོ་ན་གྲགས་པ་དང་འགལ་ཏེ་འདི་ལྟར་ནམ༷་མཁ༷འ་མེ༷ད་ན༷་འཇི༷ག་རྟེ༷ན་ན་ས་སོགས་འབྱུང་ལྔའི་ཡ་གྱལ་དུ་བགྲངས་བ་ད༷ང་། བསྟན༷་བཅོ༷ས་ན་ནམ་མཁའ་དཔེར་བྱས་པ་སོགས་འབྱུང་ལྔའི་ཡ་གྱལ་གཅིག་མེད་པས་འཇིག་རྟེན་དང་བསྟན་བཅོས་གཉི༷ས་དང༷་འགལ༷་ཞེ༷་ན༷། གཉིས་པ་ལ། སྒྲུབ་བྱེད་ཀྱི་ཚད་མ་མེད་པ་དང་། རྒྱན་དང་བུ་ག་སྒྲུབ་བྱེད་དུ་མི་རུང་བར་བསྟན་པ་གཉིས། དང་པོ། ནམ་མཁའ་ཞེས་པ་
11-8-21b
དེ་ནི་ཐོགས་རེག་བཀག་ཙམ་ལ་བཏགས་པར་ཟད་ཀྱི་དོན་དུ་ནམ་མཁའ་ལ་ར༷ང་མཚ༷ན་མེ༷ད་ཕྱིར༷་མངོ༷ན་སུམ༷་དུ་འགྱུར་བ་མིན༷་ཏེ་རང་རིག་གིས་གྲུབ་ན་ཤེས་པར་འགྱུར་ལ། དོན་རིག་མིག་སོགས་ཀྱིས་གྲུབ་ན་གཟུགས་སོགས་སུ་འགྱུར་རོ། །ནམ་མཁའ་ཆོས་གང་དང་ཡང་དེ་བྱུང་དང་བདག་གཅིག་པའི་འབྲེལ༷་བ༷་མེ༷ད་ཕྱིར༷་རྗེས༷་དཔ༷ག་གིས་ཀྱང་ཡོད་པར་འགྲུབ་པ་མེ༷ད་པ་དེ༷ས་ན༷་ན༷མ་མཁ༷འ་ཡོ༷ད་དོ༷་ཞེ༷ས་སྒྲུབ༷་པ༷ར་བྱེ༷ད་པ་ལ༷་ཚ༷ད་མ༷་གང་ཡང་མེ༷ད་པས་དམ་བཅའ་ཙམ་དུ་ཟད་དོ། །གཉིས་པ། འོ་ན་སྔོན་པོར་སྣང་བ་དང་བུ་གའི་ནང་གི་ནམ་མཁའ་མངོན་སུམ་མཐོང་བས་གནོད་དོ་སྙམ་ན། རྒྱན་གྱི་ནམ་མཁའ་ཞེས་པ་སྟེང་གི་གནམ་སྔོ༷ན་པོ༷ར་སྣང༷་བ༷་འདི་ནི་རི་རབ་སོགས་ཀྱི་འོད་སྔོན་པོ་སྣང་བའི་ཁ༷་དོག༷་ཡི༷ན་གྱི་ནམ་མཁའ་མིན་ལ་བུ༷་ག༷་ཧ་རེ་བ་ནི་དེར་གཟུག༷ས་གཞན་མ༷་མཐོ༷ང་བ༷་ཡི་ཆ་ཙམ་ཞིག་ཡི༷ན་གྱི་ནམ་མཁའ་ཉིད་མཐོང་བ་མིན་ནོ། །དེ༷ས་ན༷་རྒྱན༷་ད༷ང་བུ༷་ག༷་ཡི༷་ནམ༷་མཁ༷འ་སྔོན་པོ་དང་སྟོང་ཧ་རེ་བ་དེ་ནི་ནམ༷་མཁ༷འི་སྒྲུབ༷་བྱེ༷ད་དུ་རུང་བ་མི༷ན་ནོ། །བཞི་པ་ལུང་འགལ་སྤང་བ། ཁོ་ན་རེ་ལུང་དང་འགལ་ཏེ། འདུས༷་མ༷་བྱས༷་རྣམ༷ས་མ༷་གྲུབ༷་ན༷། རྟག་མི་རྟག་གཉིས་ཀྱི་ནང་ནས་འདུས་མ་བྱས་རྟག་པར་གསུངས་ཤིང་ཆོས་ཀྱི་གྲགས་པས་ཀྱང་རྟག་པའི་ནམ་མཁའ་དཔེར་མཛད་པ་སོགས་ལུང་ལས་འདུས་མ་བྱས་རྟག༷་པར༷་བཤ༷ད་པ༷་རྣམས་དང་འག༷ལ་ལོ་ཞེ༷་ན༷། རིག་པ་ཅན་པ་སོགས་མུ༷་སྟེག༷ས་བྱེ༷ད་དང༷་བྱེ་བྲག་ཏུ་སྨྲ་བ་སོགས་ཉ༷ན་ཐོ༷ས་ཀྱི༷་རྟག༷་སྨྲ༷་གཉི༷ས་པོ༷་ཆོས་ཐམས་ཅད་རྫས་སུ་འདོད་པའི་ཕྱིར་ནམ་མཁའ་ཡང་རྫས་སུ་གྲུབ་པའི་རྟག༷་པར༷་འདོ༷ད་ལ་དེ་མི་འཐད་
11-8-22a
ཅིང་དཔལ་ཆོ༷ས་ཀྱི༷་གྲགས༷་པ༷་ཉིད་ཀྱིས་ནི་མི༷་རྟག༷་པ༷་ལོག༷་ཙམ་ལ༷་རྟག༷་པའི༷་ཐ༷་སྙད༷་འདོ༷གས་པར་མཛད་ཀྱི་ཡོད་རྟག་གི་གཞི་མཐུན་བཞེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། རྣམ་འགྲེལ་ལས། མེད་པ་རྟག་ཉིད་ག་ལ་ཡིན། ཞེས་སྒྲོ་བཏགས་པ་ཙམ་དུ་བཞེད་པ་ཡིན་ནོ། །གསུམ་པ་སྣང་སེལ་ཐུན་མོང་མཇུག་བསྡུ། དབ༷ང་ཤེ༷ས་ནི་དགག་སྒྲུབ་ཀྱི་ཐ་སྙད་མི་བརྗོད་པར་སྣང་ཙམ་དུ་བརྟག་པ་ཡིན་པས་དཔེར་ན། ལྐུག༷ས་པ༷་མིག༷་ཅ༷ན་དང་འདྲ༷་ལ། རྟོག༷་པ༷ར་རང་གི་ཡུལ་དངོས་སུ་མ་མཐོང་ཡང་སེལ་བའི་ངོར་ཡིན་མིན་སོགས་སོ་སོར་འབྱེད་པའི་ཕྱིར་ལོ༷ང་བ༷་སྨྲ༷་མཁ༷ས་དང་འདྲ༷་ཞིང་རང་རིག་མེད་ན་མཐོང་རྟོག་ཐ་སྙད་ཇི་སྙེད་ཀྱང་མེད་ལ་རང་རིག་གིས་མྱོང་བ་ལ་བརྟེན་ནས་རྟོག་མེད་ཀྱི་ཡུལ་ལ་རྟོག་པས་འཇུག་པས་ན་ར༷ང་རི༷ག་དབ༷ང་པོ༷་ཚ༷ང་བ༷་ཡི༷ས་རྟོག་རྟོག་མེད་ཀྱི་ཤེས་པ་གཉི༷ས་པོ༷་དེ༷་ཡི༷་བརྡ༷་སྤྲོ༷ད་པར་བྱེ༷ད་པ་ལྟ་བུའོ། །ཞེས༷་བྱ༷་བ༷་བ༷ར་སྐབ༷ས་ཀྱི༷་ཚིག༷ས་སུ༷་བཅ༷ད་པ༷འོ༷། །གསུམ་པ་རྩོད་སྤོང་ལ། སྤྱི་མེད་ན་བརྡ་སྦྱོར་བ་མི་སྲིད་པ་སྤང་པ། གཞན་སེལ་ཡིན་ན་ཕན་ཚུན་བརྟེན་པར་ཐལ་བ་སྤང་བ། གཅད་བྱ་མེད་པ་ལ་གཞན་སེལ་མི་འཇུག་པ་སྤང་བ། སེལ་བ་དངོས་པོར་གྲུབ་མ་གྲུབ་བརྟག་ན་མི་འཐད་པ་སྤང་བ། སེལ་བ་ལ་སྤྱི་མེད་ན་གཞི་མཐུན་མི་སྲིད་པའི་རྩོད་པ་སྤང་བ་ལྔ། དང་པོ་ལ། རྩོད་པ་དང་། ལན་གཉིས། དང་པོ། བྱེ་བྲག་པ་ན་རེ། བརྗོད་བྱ་སྤྱི༷་དོན་ལ་མེ༷ད་པའི་ཕྱིར༷་ན༷། དེས་བཞག་པར་གྱུར་པ་སྤྱི་དེ༷་ཡི༷་རྗོད་བྱེད་ཀྱི་སྒྲ༷་ནི་རྒྱུ༷་མེ༷ད་པ་ཅ༷ན་དུ༷་འགྱུར༷་ལ་དེ་ལྟ་ན་སྤྱིའི་ཐ་སྙད་ཐམས་ཅད་རྒྱུན་ཆད་པར་འགྱུར་ཏེ་རྒྱ་མེད་པའི་འབུར་བཞིན་ནོ་ཞེ༷་ན༷། གཉིས་པ་ལ། ལན་དང་། དེ་མི་འཐད་པའི་སྐྱོན་བརྗོད་པ་སྤང་བ་
11-8-22b
གཉིས། དང་པོ། སྒྲ་རྣམས་ནི་ཡུལ་སྔོན་དུ་གྲུབ་ཟིན་ནས་དེས་ཚུར་བཞག་པ་ཡིན་པས་ཁྱབ་པ་མེད་དེ་འདི་ལྟར་བརྗོ༷ད་འདོ༷ད་ཀྱི་དབ༷ང་གིས༷་ཕར་སྦྱར་ནས་འཇུག༷་པའི༷་ཕྱིར༷། རྗོད་བྱེད་ཀྱི་སྒྲ༷་རྣམ༷ས་འབྱུང་བ་མཐའ་གཅིག་ཏུ་དང་པོ་ནས་བརྗོད་བྱའི་ཡུལ༷་ཡོད་པ་ལ༷་ལྟོས༷་པའི་ངེས་པ༷་མེ༷ད་དོ། །གཉིས་པ་ལ་སྐྱོན་བརྗོད་པ་དང་། དེའི་ལན་གཉིས། དང་པོ། ཁོ་ན་རེ་གལ་ཏེ་སྤྱི་ཡི་སྒྲ་རྣམས་དོན་གྱི་སྒོ་ནས་བཞག་པ་མིན་པ་དེ༷་ལྟ༷་ཡི༷ན་ན༷་བརྡ་སྤྲོད་པ་དག་གིས་ཆོ༷ས་བརྗོད་པའི་སྒྲ་དང་ཆོ༷ས་ཅ༷ན་བརྗོ༷ད་པ༷་ཡི་སྒྲ་གཉིས་སྦྱར་བ་དོ༷ན་མེ༷ད་པར་འགྱུར༷་ཏེ་དོན་ཐམས་ཅད་རང་མཚན་རྐྱང་བ་མ་འདྲེས་པ་སྤྱི་དང་བྲལ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ༷་ན༷། གཉིས་པ། དོ༷ན་གྱི༷་ངོ༷་བོ༷་རང་མཚན་གཅི༷ག་པོ་དེ་ཉི༷ད་ལ༷། ཁྱད་པར་གཞན་སྤོང་མི་སྤོང་གི་བརྗོ༷ད་འདོ༷ད་སྟོབ༷ས་ཀྱིས༷་གང་བརྗོད་པར་འདོད་པ་དེ་དག་ཏུ་གོ་བའི་སླད་དུ་ཆོས་དང་ཆོས་ཅན་བརྗོད་པའི་སྒྲ༷་གཉི༷ས་སྦྱར༷་བར་ཟད་ཀྱི་སྒྲ་གཉིས་ཀྱི་ཡུལ་སོ་སོར་གྲུབ་པ་དོན་གྱི་སྟེང་ན་མེད་དོ། །གཉིས་པ་ལ། རྩོད་པ་དང་། ལན་གཉིས། དང་པོ། རྒྱལ་དཔོགས་པ་ན་རེ་ཤིང་གོ་བ་ལ་དངོ༷ས་འགལ༷་ཤིང་མིན་གཅོ༷ད་པ༷་གཞན༷་སེལ༷་གྱི་སྒྲ༷་ཡིན་ནོ་ཟེར་བའི་ལུགས་ལྟར་ན་དེ་དང་དེ་མིན་གོ་བ་གཉིས་པོ་དེ༷་ནི༷་ཕན༷་ཚུན༷་བརྟེན༷་དགོས་པའི༷་ཕྱིར༷། གཅི༷ག་རྐྱང་བར་འཛིན་པ་མ༷་གྲུབ༷་པ༷ས་ཅིག་ཤོས་ཀྱང་མི་གྲུབ་ལ་མཐར་གཉི༷ས་ཀ༷་མེ༷ད་པར་འགྱུར་ཏེ། འདི་ལྟར་ཤིང་གོ་བ་ཤིང་མིན་ལ་ལྟོས། ཤིང་མིན་གོ་བ་ཤིང་ལ་ལྟོས་པས་གང་རུང་ཆིག་རྐྱང་འཛིན་པ་མི་སྲིད་ཅིང་གཅིག་མ་བཟུང་ན་གཅིག་གོ་བ་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་ན་ཐ་སྙད་ཐམས་ཅད་རྒྱུན་ཆད་པར་འགྱུར་བ་དེ༷ས་ན༷་དེ་མིན་
11-8-23a
བཅད་པའི་གཞ༷ན་སེལ༷་གྱི་བརྡར་བཏགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་མི༷་སྲི༷ད་ཅེས་ཟེར་རོ་ལོ༷། །གཉིས་པ་ལ། མགོ་མཚུངས་དང་། རྣལ་མའི་ལན་གཉིས། དང་པོ་ལ། དངོས་དང་། དེའི་སྐྱོན་སྤང་དགག་པ་གཉིས། དང་པོ། དངོས་པོའི་རིགས་ཉིད་ལ་བརྡའ་འདོགས་པར་འདོད་པ་ཁྱེད༷་ཀྱིས་ཀྱང༷་ཤིང་ཞེས་པའི་བརྡ་དེས་དངོ༷ས་འག༷ལ་ཤིང་མིན་མི༷་གཅོ༷ད་ན༷། ཤིང་དེ༷་ཡི༷་ངོ༷་བོ༷་རྟོག༷ས་མི༷་སྲི༷ད་དེ། ཤིང་འོན་ཅིག་ཅེས་པའི་སྒྲ་དེས་ཆུ་ལྟ་བུ་གཅིག་མ་བཅད་ན། དེ་དང་ཐུན་མོང་དུ་གོ་བར་འགྱུར་གྱི་ཤིང་ཁོ་ན་ལ་གོ་བ་མི་འཐད་ལ། གཅོ༷ད་ན༷་ཡང་བརྡ་མ་སྦྱར་གོང་དུ་ཤིང་གི་དོན་འཛིན་ན་ནི་བརྡ་སྦྱོར་མི་དགོས་ལ། མི་འཛིན་ན་ཤིང་ཞེས་བརྗོད་པའི་ཚེ་ནའང་འག༷ལ་ཟླ༷་ཤིང་མིན་མ༷་རྟོག༷ས་པ༷ས། ཤིང་མི་འགྲུབ་ལ་དེ་ལྟ་ན་ཤིང་དགག་སྒྲུབ་ཀྱི་ཐ༷་སྙད༷་ཐམ༷ས་ཅ༷ད་མེ༷ད་པར༷་འགྱུར༷་རོ་ཞེས་གང་སྨྲས་པ་དེ་ཁྱོད་རང་ལ་མཚུངས་པར་འཁོར་བ་ཁོ་ན་ཉིད་དུ་ངེས་སོ། །གཉིས་པ་ལ། སྐྱོན་སྤང་དང་། དེ་དགག་པ་གཉིས། དང་པོ། དེའི་ལན་དུ་སྤྱི་དངོས་སྨྲ་བ་རྣམས་ན་རེ་ཁོ་བོ་ཅག་གིས་དངོ༷ས་འག༷ལ་བསལ༷་ཏེ་དགག་པ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བའི་སྒོ་ནས༷་དངོ༷ས་པོ༷་དེ༷་མི༷་སྒྲུབ༷་ལ་འོན༷་ཀྱང༷་སྒྲུབ་པ་རྐྱང་བར་འདོད་པས་ཡལ་ག་ལོ་འདབ་ལྡན་པའི་ཤིང་གཅི༷ག་མཐོང༷་བ༷ས། དེ༷་ལ༷་འདི་ཤིང་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྡ༷་བྱེ༷ད་ལ་ཕྱིས་ཐ༷་སྙད༷་འདོགས་པ་ཉིད་ཀྱི༷་དུས༷་ན༷འ༷ང་སྤྱིའམ་དེ་དང་འབྲེལ་བའི་རང་མཚན་དེ༷་ཉི༷ད་རྟོག༷ས་པ་ཡིན་གྱི་དགག་པ་ལ་མི་ལྟོས་པས་སྐྱོན་མེད་ཤེ༷་ན༷། གཉིས་པ། འོ་ན་ཁྱོད་ཀྱི་དང་པོ་བརྡ༷་ཡི༷་དུས༷་ན༷་མི་ལྡན་དང་མི་སྲིད་རྣམ་གཅོད་ཙམ་དུ་བཟུང་སྟེ། འདི་ཡང་ཤིང་ཡིན་ལ་གཞན་ཤིང་ཡོད་ཅེས་ཤིང༷་མ༷་ཡི༷ན་པ་གཞན་མ༷་བཀ༷ག་ན༷་
11-8-23b
ནི༷་ཐ་སྙད་ཀྱི་དུས་སུ་ཤིང་ཞེས་པའི་སྒྲ་དེ༷ས་རྡོ་བོང་སོགས་ལ་ཡང་ཤིང་དུ་དོགས་པས་འདོད་པའི་ཤིང་དེ་བརྡ་དེས་མི༷་འ༷གྲུབ་ལ། གལ༷་ཏེ༷་འདི་ཁོ་ན་ཤིང་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཡལ་ལོ་མི་ལྡན་པ་གཞན་ཤིང་ཡིན་པ་བཀག༷་སྟེ་གཞན་ལྡན་རྣམ་གཅོད་དུ་སྦྱོར་ན༷་ཐ་སྙད་ཀྱི་ཚེ་བརྡའ་དེས་འདོད་བྱ་ཤིང༷་འགྲུབ༷་མོ༷ད། འོན༷་ཀྱང༷་དེ༷་ནི༷་ཤིང་མིན་གཞན་བསལ་བའི་གཞ༷ན་སེལ༷་དུ་གྲུབ་པ་ཡི༷ན་ནོ། །གཉིས་པ་རྣལ་ལན་ལ། དངོས་དང་། དོགས་སྤང་གཉིས། དང་པོ། ངེད་ཀྱི་ལུགས་ལ་འདི་ལྟར་ཡ༷ལ་ག༷་ལོ༷་མ༷་དང་ལྡན༷་པའི་དོན་ཞིག་མཐོང༷་ནས༷། དེ༷་ལ༷་ཤིང༷་དེ༷་བརྡ༷་བྱེ༷ད་ཅིང་དེ་བཞིན་དུ་ཡལ་ལོ་མི་ལྡན་པ་གཞན་ལ་རིགས་ཐ་དད་པ་ཤིང་མིན་དུ་བརྡ་བྱེད་པས༷་ན་དེ་ལྟ་བུའི་བརྡ༷་དེ༷་རྟོག་བཅས་ཀྱི་བློས་རིགས༷་མཐུན་རྣམས་ལ༷་གཅིག་ཏུ་ཞེན་ནས་སྦྱོར༷་བར༷་བྱེ༷ད་དེ་བརྡ་དུས་སུ་ཡལ་ལོ་ཡོད་མེད་ཕྱེ་ནས་འཇུག་དུས་སུ་རྣམ་གཅོད་ལ་དངོས་སུ་མ་བརྟག་པར་དོན་ལ་འཇུག་པ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་བརྡའི་ཡུལ་རིག༷ས་ནི༷་རིག༷ས་མི་མཐུན་གཞ༷ན་སེ༷ལ་བ་ལ༷ས་གཞན༷་དུ་ཡོད་པ་མི༷ན་ནོ། །གཉིས་པ། འོ་ན་སྒྲ་ཀུན་གཞན་སེལ་ཁོ་ནས་སྟོན་ན་ངེས་བཟུང་གི་སྒྲ་གཞན་ལྡན་རྣམ་གཅོད་ཁོ་ནས་སྦྱོར་དགོས་སམ་ཞེ་ན་སྒྲ་སྦྱོར་བ་ཐམས་ཅད་གཞ༷ན་ལ༷ས་བཟློག༷་ནས༷་བརྗོད་བྱ་དེར༷་དངོས་སུ་འཇུག༷་པའི་ཕྱིར༷་ཚིག༷་ཀུན༷་ནི་རང་བཞིན་གྱིས་ངེ༷ས་བཟུང༷་གི་སྙིང༷་པོ༷་ཅ༷ན་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་བུམ་པར་ཆུ་འོན་ཅིག་ཅེས་བརྗོད་པ་ལྟ་བུ་ལ་བུམ་པའི་སྒྲ་དེས་གཞན་ཁྱོར་བ་སོགས་ཀྱིས་ཆུ་ལེན་པ་མ་བཅད་ན་ཆུ་འོན་ཅིག་ཅེས་པ་ཁོ་ན་བརྗོད་རིགས་ཀྱི་བུམ་པ་བརྗོད་པ་ལ་དགོས་པ་མེད་པ་དང་། དེ་བཞིན་ཆུ་ཞེས་པའི་སྒྲ་དེས་གཞན་ཕྱག་དར་སོགས་མ་བཅད་ན། འོ་ན་ཅིག་
11-8-24a
ཅེས་པ་ཁོ་ན་བརྗོད་རིགས་པ་དང་། ཡང་དེ་བཞིན་འོན་ཅིག་ཅེས་པའི་སྒྲ་དེས་གཞན་མི་ལེན་པ་མ་བཅད་ན་དེ་བརྗོད་པལ་དོན་མེད་པར་འགྱུར་བས་སྒྲ་དེ་དག་གིས་བཅད་པ་ལྟར་རྟོག་པའི་འཇུག་ཚུལ་ཡང་དེ་ལྟར་ངེས་ཏེ། ཤིང་ཞེས་པས་རྡོ་བོང་བ་སོགས་གཅོད་ཀྱི་ཤ་ཤུག་སོགས་མི་གཅོད་པ་ལྟར་ལྡོག་པའི་འགལ་ཟླ་དེ་མིན་མ་བཅད་ན། དེ་དང་ཐུན་མོང་གི་སྒྲར་གྱུར་ནས་ལོག་པ་ཐུན་མོང་བ་བློར་མི་གྲུབ་བོ། །འདིར་ཤེས་བྱ་ལ་གཞན་སེལ་གྱིས་མ་ཁྱབ་པར་སྨྲ་བ་རྣམས་ནི། རྟོག་གེ་ཤེས་མ་བྱས་ཀྱང་རྟོག་གེའི་གསང་གནད་མ་ཕིག་པ་སྟེ། སྤྱིར་ཤེས་བྱ་ཡིན་ན་གཞན་སེལ་ཡིན་པས་མ་ཁྱབ་སྟེ། སྣང་སེལ་གཉིས་ཀྱི་ཟླས་ཕྱེ་བའི་སྣང་བ་དེ་སེལ་བ་མ་ཡིན་ཡང་ཤེས་བྱ་ཡིན་ན་སྒྲ་རྟོག་གི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་པར་ཁས་ལེན་པ་ནི་ཤིན་ཏུ་ངོ་ཚའོ། །དེའང་ཞིབ་པར་ཟུར་མཆན་དུ་བཀོད་དོ། །གསུམ་པ་ལ། རྩོད་པ་དང་། ལན་གཉིས། དང་པོ། ཤེས༷་བྱ༷་དང་ཐམས་ཅད་དང་མཐའ་དག་མ་ལུས་ལ་སོག༷ས་པའི་སྒྲ༷་རྣམས་ལ་གཅ༷ད་བྱ༷་མེ༷ད་དེ་མཐའ་དག་གི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་པས་དེ༷་ལ༷་རྣམ༷་བཅ༷ད་ཀྱི་གཞན་སེལ་འཇུག་པ་འག༷ལ་ཞེ༷་ན༷། གཉིས་པ། ཤེས་བྱ་སོགས་དེ༷་ལ༷ས་གཞན༷་པའམ་དེ་ལ་མ་འདུས་པའི་དངོ༷ས་པོ་མེ༷ད་ན༷་ཡ༷ང་། དེ་མིན་སྒྲོ་བཏགས༷་པའི༷་སྒོ༷་ནས༷་རྣམ༷་བཅ༷ད་ཡོ༷ད་དེ་ཤེས་བྱ་མིན་པ་སོགས་བཅད་ནས་ཤེས་བྱ་སོགས་སུ་སྒྲུབ་པའོ། །བཞི་པ་ལ། རྩོད་པ་དང་། ལན་གཉིས། དང་པོ། ཁོ་ན་རེ། གལ༷་ཏེ༷་ཁྱེད༷་ཀྱི༷་འདོད་པའི་གཞན་སེལ་ལམ་ལྡོག༷་པ༷་དེ༷། དངོ༷ས་པོ༷ར་གྲུབ་པ་ཞིག་ཡི༷ན་ན༷་སྤྱི༷་དངོས་པོར་འདོད་པ་ལ་བརྗོད་པའི་སྐྱོན་དང༷་མཚུང༷ས་ལ། དངོ༷ས་མེ༷ད་ཡི༷ན་ན༷་ཅི་ཡང་མེད་པས་དེ་བཞག་པའི་དགོ༷ས་
11-8-24b
པ་དང་དེ་ལ་ནུས༷་པ་གང་ཡང་མེ༷ད་པ་དེས༷་ན༷་ལྡོག༷་པ༷་ཞེས་པའི་རྣམ་གཞག་འདི་ནི་མི༷་དགོས༷་ལོ༷། །གཉིས་པ་ལ། གཞན་ལན་མི་འཐད་པ་བསྟན། རང་གི་ལན་གདབ་པ་གཉིས། དང་པོ་ལ། ལན་མི་འཐད་ཚུལ་དང་། མི་འཐད་པའི་རྒྱུ་མཚན་གཉིས། དང་པོ། འདི༷་ལ༷་ལན་དུ་བོ༷ད་ཀྱི་རྟོག་གེ་བ་རྣམ༷ས་ཕལ༷་ཆེ༷ར་ནི༷་དངོས་མེད་ཀྱི་ལྡོག་པ་དངོས་མེད་ཡིན་ཡང་དངོ༷ས་པོ༷འི་ལྡོག༷་པ༷་དངོ༷ས་པོར༷་འདོ༷ད་དེ་དངོས་པོ་དང་ངོ་བོ་དབྱེར་མེད་དུ་ཡོད་པས་སོ་ཞེས་ཟེར་ཡང་། དེ༷་ལྟ༷་ཡི༷ན་ན༷་སྤྱི༷་དགག་པ་ཡི༷་སྐྱོན༷་བརྗོ༷ད་པ༷་འདི༷་ནི༷་གདོ༷ན་པ༷་དཀ༷འོ། །གཉིས་པ་ལ། རིགས་པ་དང་། ལུགས་དེ་སྨད་བྱར་བསྟན་པ་གཉིས། དང་པོ། ཇི་ལྟར་དཀའ་ན་ཤིང༷་མིན༷་ལ༷ས་ལྡོག༷་དངོ༷ས་པོ༷་དེ༷་ལོག་པའི་ཤིང་ཤ་བ་དང་གཅིག་གམ་ཐ་དད་ཅེས་དྲིའོ། །ཤ༷་བ༷་དང་གཅིག་ཡི༷ན་ན༷་ཤ་བའི་རང་བཞིན་དེ་གཞན་ལ་རྗེས་སུ་མི་འགྲོ་བའི་ཙནྡན་སོགས་གཞ༷ན་ཤི༷ང་མི༷ན་པར་འགྱུར་ལ་ཕྱོགས་གཉིས་པ་ལྟར་འདོད་ཅིང་ཙནྡན་སོགས་གཞ༷ན་ཤིང༷་ཡི༷ན་ན༷་ཤ༷་བ༷་ཤིང་མི༷ན་པར་འགྱུར་ཏེ། ལྡོག་པ་དེ༷་ཡི༷་རང༷་བཞི༷ན་དངོས་པོ་དེ་ལས་གཞ༷ན་མིན༷་པར་ཁས་བླངས་པའི་ཕྱི༷ར་ན་ཤིང་ལྡོག་ཤ་བ་དང་ཐ་དད་པས་རྡོའི་དུམ་བུ་བཞིན་དུ་ཤིང་མ་ཡིན་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ། །གཉིས་པ། སྤྱི་དང་ལྡོག་པ་དངོས་པོར་ཁས་ལེན་པ་དེས་ཆོས་གྲགས་ཀྱིས་གང་བཀག་པ་དེ་སྙིང་ནད་ཀྱིས་ཁས་བླངས་བ་ལྟ་བུ་ཡིན་པས་ན་བོད་འདིར་ཆོ༷ས་ཀྱི༷་གྲགས༷་པའི༷་གཞུང༷་བཟུང༷་ནས༷། བད༷ག་ཉི༷ད་ཆེན༷་པོའི༷་རིག༷ས་པ༷་དྲི་མ་མེད་པ་རྣམས་རྙོག་ཅིང་སྒྲིབ་པའམ་འགོ༷ག་པར་བྱེད་པ་འདི་ནི་དཔེར་ན་ན༷གས་ལ༷་གན༷ས་པ༷འི་སྤྲེ༷འུ༷་ད༷ག་གིས་རང་གནས་བཟང་པོ་ལྗོན༷་པའི༷་ཤིང༷་ལ༷་མི༷་
11-8-25a
གཙང༷་བ་འཐོ༷ར་བ་ལྟ་བུའོ། །ཞེས༷་བྱ༷་བ༷་བར༷་སྐབ༷ས་ཀྱི༷་ཚིག༷ས་སུ༷་བཅ༷ད་པ༷འོ༷། །གཉིས་པ་རང་ལན་ལ། ལྡོག་པ་དངོས་མེད་ཀྱིས་རང་མཚན་གོ་བའི་འཐད་པ་དང་། དེའི་རྒྱུ་མཚན་ལོག་ལྡོག་གཅིག་ཏུ་འཁྲུལ་ནས་གོ་བའི་ཚུལ་གཉིས། དང་པོ། དེས་ན་བོད་ཀྱི་རྟོག་གེ་ཕལ་ཆེ་བའི་འདོད་པ་དེ་མི་འཐད་པས་རང་ལུགས་ཀྱི་ལན་ནི། དེ་མིན་ལས་ལྡོག༷་པ༷་དེ་ནི་བློ་ཆོས་ཙམ་ལས་དོན་ལ་མི་གནས་པས་ན་དངོ༷ས་པོ༷ར་མ༷་གྲུབ༷་ཅིང༷་བློ༷་ཡི༷་འཇུག༷་ཚུལ༷་ལམ་བློ་ཆོས་དེ་འདྲ་བ་འདི་ལྟར་བརྟགས་ཤིང་དཔྱ༷ད་པ༷་ན༷། དངོ༷ས་པོ༷་ཀུན༷་ལ༷་རང་མིན་ལས་ལྡོག་པ་སྒྲོ་བཏགས་ཀྱི་ཆ་རེ་ཡོ༷ད་པའི༷་ཕྱིར༷། གཞ༷ན་སེ༷ལ་བ་ལ༷་ནི༷་བཤད་མ་ཐག་པའི་སྐྱོན༷་འདི༷་མེ༷ད་དེ། དངོས་མེད་ཡིན་ཡང་ཐུན་མིན་རང་མཚན་ལ་སྣང་བརྟག་གཅིག་ཏུ་འཁྲུལ་ནས་གོ་བ་འཐད་པའི་ཕྱིར་དགོས་ནུས་མེད་པ་མིན་ནོ། །གཉིས་པ། དེ༷ས་ན༷་ཤིང་ཞེས་པའི་སྒྲ༷་གཅི༷ག་བརྗོ༷ད་ན༷་ཡ༷ང་ཤིང་མིན་དག༷ག་པ་དང་ཤིང་སྒྲུབ༷་པའི་ནུས༷་པ༷་རྣམ༷་པ་གཉི༷ས་ཡོ༷ད་ཀྱི་བྱ་བ་གཉིས་དངོས་སུ་བྱེད་པ་ནི་མེད་དོ། །འོ་ན་ནུས་པ་གཉིས་པོ་དེས་ལོག་ལྡོག་སྟོན་པའི་སྒྲ་གཉིས་དངོས་སུ་བྱེད་པའི་བྱེད་པ་པོར་མི་འགྱུར་རམ་ཞེ་ན་མི་འགྱུར་ཏེ། ཤིང་དང་ཤིང་མིན་གྱི་ཆོ༷ས་གཉི༷ས་ངོ་བོ་གཅི༷ག་པ༷་མི༷་སྲི༷ད་ཅིང༷་། ལྡོག༷་པ༷་ཞེས་བྱ་བའི་ཆོས་ཀྱི་ངོ༷་བོ༷་དོན་ལ་མ༷་གྲུབ༷་པས༷། བཏགས་པ་ལྡོག༷་པ༷་བརྗོ༷ད་པ༷་ཉི༷ད་ཀྱིས༷་ན༷། བཏགས་པ་བློ་ཆོས་དང་མཐོང་བ་དོན་ཆོས་གཅིག་ཏུ་འཁྲུལ་བས་བསྲེས་ནས་སྒྲ་དེས་ལོ༷ག་པའི༷་དངོ༷ས་པོ༷་དོན་རང་མཚན་གྲུབ༷་པར༷་གསུ༷ངས་ཏེ། ལྡོག་པ་རང་ཉིད་ལོག་པ་ལས་ཡན་གར་དུ་གྲུབ་པར་གྱུར་ན། དེ་གོ་ཞིང་ལོག་པ་གོ་མི་ནུས་ཀྱང་། ལྡོག་པ་རང་དབང་དུ་མ་གྲུབ་པས། སྣང་སེལ་གཅིག་ཏུ་བསྲེས་པའི་བུམ་པ་ལྟ་བུ་དེ་ལ་
11-8-25b
ཐ་སྙད་ཀྱི་རྣམ་གཞག་ཐམས་ཅད་འཇོག་པའི་ཕྱིར་རོ། །ལྔ་པ་ལ། རྩོད་པ་དང་། ལན་གཉིས། དང་པོ། བྱེ་བྲག་པ་སོགས་ན་རེ། ཐ༷་ད༷ད་རྣམ༷ས་ལ༷་གཅིག་ཏུ་འདུ་ཞིང་འབྲེལ་བའི་ཐུན་མོང་གི་སྤྱི༷་གཅི༷ག་མེ༷ད་ན༷། ཨུ༷ཏྤ༷ལ་སྔོ༷ན་པོ༷་དང་བ་ལང་དཀར་པོ་ལ༷་སོག༷ས་པ༷།ཨུཏྤལ་དང་སྔོན་པོའི་ཆོ༷ས་ཐ་དད་རྣམ༷ས་གཞི་གཅི༷ག་ལ༷་མི༷་འ༷དུ་བ༷ས། ཨུཏྤལ་དང་སྔོན་པོ་ལྟ་བུ་མཐུན་ཆོས་དེ་གཉིས་འདུ་བའི་གཞི༷་མཐུན༷་མེ༷ད་པར༷་འགྱུར༷་ཏེ་ཨུཏྤལ་དང་སྔོན་པོ་གཅིག་ཡིན་ན་མཐུན་ཆོས་གཞན་མེད་ལ་ཐ་དད་ན་མཐུན་པའི་གཞི་མེད་པར་འགྱུར་རོ་ཞེ༷་ན༷། གཉིས་པ། སྔོ༷་ལ༷ས་ཨུ༷ཏྤ༷ལ་གཞ༷༷ན་དང་ཨུཏྤལ་ལས་གཞན་པའི་སྔོན་པོ་དོན་གྱི་སྟེང་ན་ཡོད་པ་མིན༷་ཡ༷ང་སེ༷ལ་བ༷འི་དབང་གིས་ལྡོག་པ་དེ་གཉིས་སུ་དབྱེ༷་ཞིང་གཞི་མེ་ཏོག་གཅིག་ལ་བསྡུས༷་ཏེ་སྔོན་པོའང་ཡིན་ལ་ཨུཏྤལ་ཡང་ཡིན་ཞེས་རྟོ༷ག་པའི༷་ངོར༷། ཨུཏྤལ་དང་སྔོན་པོའི་གཞི༷་མཐུན༷་ཉི༷ད་ཀྱིས་ཐ་སྙད་དུ་འགྱུར༷་གྱི་ཨུཏྤལ་དང་སྔོན་པོ་གཉིས་ཡིན་པའི་གཞི་དངོས་ནི་ར༷ང་མཚ༷ན་ལ༷་འཇུག༷་ཕྱིར༷། དེ་གཉིས་ལས་གཞན་པའི་གཞི་མཐུན་ཞིག་ཡོད་ན་རང་མཚན་སྟེང་ན་ཡོད་དགོས་ཀྱང་དེ་རང་མཚན་མྱོང་བའི་ད༷བང་པོའི༷་སྤྱོ༷ད་ཡུལ༷་མིན༷་པའི་ཕྱིར་དོན་ལ་གཞི་མཐུན་ལོགས་སུ་མ་གྲུབ་བོ། །
如是所解功德
གསུམ་པ་སྣང་སེལ་ལ་མཁས་པའི་ཡོན་ཏན། སྐབས་ཀྱི་ཚིགས་བཅད་ནི་འདི་ལྟར་ཤེས་བྱ་ལ་དཔྱད་པ་ན་སྣང་ཡུལ་གྱི་སྒྲུབ་པ་དོན་རང་མཚན་ནི་སྐྱེས་བུའི་འཇུག་ལྡོག་གི་ཡུལ་དངོས་ཡིན་ལ་དེ་འཇུག་ཚུལ་གྱི་རྟོག་གེའི་གསང་གནད་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྲོག་གཅིག་པུ་གཞན་སེལ་ཡིན་པས་སྒྲུབ༷་ད༷ང་གཞ༷ན་སེལ༷་གྱི་འཇུག་ཚུལ་གྱི་རྣམ་གཞག་རྣམ༷་དག༷་གི༷་ལྟ་བའི་མིག༷་ད༷ང་ཤེས་པའི་བློ༷་གྲོ༷ས་གས༷ལ་བ་
11-8-26a
གཉིས་ཚོགས་ཤིང་ལྡན༷་པ༷་ཡི་རྟོག༷་གེ༷་བ༷་དེ༷་ཤེས༷་བྱ༷་ཡི༷་གནས་ཚུལ་མ་ནོར་བའི་དེ༷་ཉི༷ད་ལྟ༷་བ་ལ༷་བློ་ཐེ་ཚོམ་གྱི་སྨག་དང་བྲལ་བས་བླང་དོར་སྨྲ་བ་ན་ཀུན༷་མཁྱེ༷ན་དང་འདྲ༷་བར་རྨོངས་པ་མེད་ཅིང་མི་འཇིགས་པའི་ཁྱུ་མཆོག་གི་གནས་ཐོབ་བོ། །ཞེས༷་བྱ༷་བ༷་བ༷ར་སྐབ༷ས་ཀྱི༷་ཚིག༷ས་སུ༷་བཅ༷ད་པ༷འོ༷། །ཚད༷་མ༷་རིགས༷་པའི༷་གཏེར༷་ལ༷ས་སྒྲུབ༷་པ༷་དང༷་གཞན༷་སེལ༷་བརྟག༷་པའི༷་རབ༷་ཏུ་བྱེ༷ད་པ༷་སྟེ༷་བཞི༷་པ༷འོ།། །།
所诠能诠取分法
གསུམ་པ་བརྗོད་བྱ་རྗོད་བྱེད་ལ། དགག་གཞག་སྤང་གསུམ།
破他宗
དང་པོ་ལ། རང་མཚན་རྐྱང་པ་བརྗོད་བྱར་འདོད་པ་དང་། སྤྱི་རྐྱང་བ་བརྗོད་བྱར་འདོད་པ་དགག་པ་གཉིས། དང་པོ་ལ། ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་རང་མཚན་དང་། ཤེས་པ་རང་མཚན་བརྗོད་བྱར་འདོད་པ་དགག་པ་གཉིས། དང་པོ་ལ། ཕྱོགས་སྔ་དང་། དེ་དགག་པ་གཉིས། དང་པོ། མུ་སྟེགས་བརྡ་སྤྲོད་པ་དག་ཕྱི་རོལ་གྱི་བུམ༷་པ༷་ལ༷་སོ༷གས་དོ༷ན་ར༷ང་མཚ༷ན་རྐྱང་པ་བརྗོ༷ད་བྱ༷་ཡི༷ན་ཏེ་བུམ་པ་འོན་ཅིག་ཅེ་ན་ཆུ་སྐྱོར་བའི་བྱ་བ་བྱེད་པ་དེ་ལེན་པ་དང་ཆུ་འོན་ཅིག་ཅེ་ན་ན་གཤེར་བཏུང་རུང་དེ་ལེན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས༷་འག༷འ་ཞི༷ག་སྨྲ༷འོ། །གཉིས་པ་ལ།རང་མཚན་ལ་བརྡ་ཐ་སྙད་མི་ནུས་པས་དགག །འདས་མ་འོངས་བརྗོད་བྱ་མིན་པར་ཐལ་བས་དགག དབང་པོ་དགོས་མེད་དུ་ཐལ་བས་དགག དབང་པོས་སྒྲ་དོན་གྱི་འབྲེལ་བ་འཛིན་མི་སྲིད་པས་དགག་པ་བཞི། དང་པོ། དེ་མི་འཐད་དེ་དོན་རང༷་མཚ༷ན་ནི་ཡུལ་དུས་རྣམ་པ་སོ༷་སོར༷་ངེས༷་པ༷་ནི༷། མཐའ༷་ཡས༷་ཕྱི༷ར་ན༷་མིག་གིས་བལྟ་བ་དང་ལུས་ཀྱིས་རེག་སྟེ་འདི་བུམ་པའོ་ཞེས་འཆད་པ་དང་ཉན་པ་པོས་བ༷རྡ་གདགས་པར་མི༷་ནུས༷། གལ་ཏེ་ནུས་སུ་ཆུག་ཀྱང་ཕྱིས་ཐ༷་སྙ༷ད་བྱེ༷ད་པ༷འི་ཚེ༷་ན༷་ཡ༷ང་། གང་ལ་བརྡའ་
11-8-26b
བཏགས་པ་དང༷་པོ༷འི་བུམ་པའི་རང༷་མཚ༷ན་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡུལ་དུས་རྣམ་པ་འཆོལ་བས་རྙེད༷་པར༷་དཀ༷འ་སྟེ་བརྡ་དང་ཐ་སྙད་སྐབས་ཀྱི་བུམ་པའི་རང་མཚན་ཐ་དད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་མ་རྙེད་ན་གཞན་གྱི་བརྡ་ཡིས་གཞན་གོ་བ་མི་འཐད་དེ་ཀ་བའི་བརྡས་བུམ་པ་བཞིན་ནོ། །གཉིས་པ། གཞན་ཡང་ཁྱོད་ལྟར་ན་འད༷ས་དང༷་མ༷་འོངས༷་པའི་བུམ་པ་ནི་སྒྲས་བརྗོ༷ད་བྱ༷་ཉིད་དུ་རུང་བ་མིན༷་པར་འགྱུར་ཏེ། །དེ༷་ལ༷་འགག་པ་དང་མ་སྐྱེས་ནས་ར༷ང་མཚ༷ན་མེ༷ད་པའི་ཕྱིར༷་རོ༷། །གསུམ་པ། གཞན་ཡང་སྒྲ༷་ཡི༷ས་ར༷ང་མཚ༷ན་ཉི༷ད་བརྗོ༷ད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ན༷་སྒྲ་དེ་བརྗོད་ཚེ་རང་མཚན་མ་རྟོགས་ན་རྗོད་བྱེད་ཀྱིས་བརྗོད་བྱ་མ་རྟོགས་པས་མི་འཐད་ལ་རྟོགས་ན་མིག༷་དབ༷ང་དང་སྣང་བ་ཡིད་བྱེད་ལ༷་སོག༷ས་དགོས༷་པ་མེ༷ད་པར་འགྱུར༷་ཏེ་བརྗོད་པ་ཉིད་ཀྱིས་རང་མཚན་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །བཞི་པ་ལ།དངོས་དང་། དེའི་དོགས་སྤང་གཉིས། དང་པོ་ལ། མིང་དོན་གྱི་འབྲེལ་བ་དོན་ལ་མེད་པའི་གཞན་སེལ་དུ་བསྟན་པ། དོན་ལ་ཡོད་ན་མི་འཐད་པའི་རིགས་པ་བརྗོད་པ་གཉིས། དང་པོ་ལ། དངོས་དང་། རང་མཚན་བསྟན་ཏེ་མིང་བཏགས་ཀྱང་སྤྱི་ལ་གོ་ཚུལ་གཉིས།དང་པོ། དོན༷་རང་མཚན་ཐམས་ཅད་མ་འདྲེས་པ་སིལ་བུ་ཡིན་པ་ལ༷་མིང་དོན་གཉིས་དངོས་པོའི་འབྲེལ༷་བ༷་མེ༷ད་པ༷འི་ཕྱིར༷། དབ༷ང་པོ༷ས་མིང་དོན་གྱི་འབྲེལ༷་བ༷་འཛི༷ན་མི༷་སྲི༷ད་ལ། བརྗོད་བྱ་དེ༷་ཡི༷ས་མིང་ནི་འདི༷་ཡིན་ནོ་ཞེས༷་གཅིག་ཏུ་སྦྲེལ༷་བ༷་ནི༷། དཔྱོ༷ད་པ༷་ཡི༷ན་ཕྱིར༷་གཞ༷ན་སེལ༷་ཁོ་ན་ཡི༷ན་ནོ། །གཉིས་པ། བརྡའི་སྔ་རོལ་དང༷་པོ༷་མིང་དོན་འབྲེལ༷་བ༷༷་བྱེ༷ད་པའི༷་ཚེ། བརྗོད་བྱ་ར༷ང་གི༷་མཚ༷ན་ཉི༷ད་བསྟན༷་ཏེ་བུམ་པ་མཐོང་བཞིན་འདི་བུམ་པའོ་ཞེས་བརྡ་སྦྱར་ན༷་ཡ༷ང་། བརྡ༷་དེ་ནི༷་རྟོག་ངོར་གྲུབ་པའི་སྤྱི༷་ལ༷་སྦྱོར༷་བར་བྱེ༷ད་དེ༷་
11-8-27a
དེ་དུས་ཀྱི་རང་མཚན་རྐྱང་བ་ལ་འཆད་ཉན་གཉིས་ཀས་མི་འཛིན་ནོ། །དེ་ལྟར་བརྡ་དེ་ཡང་དོན་དེ་ལ་ཡོད་མེད་སོགས་ཐ་སྙད༷་དོན༷་དུ༷་འདོ༷གས་ཏེ་བརྡ་མེད་ན་ཐ་སྙད་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར༷་རོ༷། །གཉིས་པ། དབ༷ང་པོ༷ས་རྗོད་བྱེད་ཀྱི་སྒྲ༷་དང༷་འདྲེས༷་བའི༷་དོན༷། འཛི༷ན་ན༷་བུམ་སོགས་ཀྱི་བ༷རྡ་སྦྱར་བ་མེ༷ད་ཀྱང༷་རང་མཚན་མཐོང་ཙམ་གྱིས་འདི་ནི་བུམ་པའོ་ཞེས་སོགས་རང་ཉིད་ཀྱིས་རྟོག༷ས་པར་ཅིས་མི་འགྱུར༷། གཉིས་པ་དོགས་སྤང་ལ། དོན་ལ་མེད་ཀྱང་ཡིད་ངོར་འདྲེས་པ་ཡོད་པར་འདོད་པའི་ལུགས་བརྗོད། དེ་དགག་པ་གཉིས། དང་པོ། ཡང་ཁ་ཅིག་ན་རེ། གལ་ཏེ་སྤྱིར་སྒྲ་དོན་འདྲེས་པ་མེད་ཀྱང་དོན་མངོན་སུམ་མཐོང་བཞིན་པའི་ཚེ། དབ༷ང་པོ༷འི་སྒོ༷་ལ༷་རྗེ༷ས་སུ་འབྲ༷ང་བའི་ཡི༷ད་ཤེས་དེས་བུམ་པ་མཐོང་བའི་མཐོ༷ང་དོན་དང་དེའི་བརྡ་སྦྱོར༷་བུམ་པ་ཞེས་པའི་སྒྲ་གཉིས་འདྲེས༷་པ༷་དེ་རྟོག་པ་ཡིན་ཡང་ཡུལ་གསལ་བའི་མངོན་སུམ་ཡིན་ཕྱིར་རྟོག༷་མེ༷ད་འདྲ༷་བ་ཡིན་ལ། དེ་ལས་གཞ༷ན་དུ༷་འདོད་ན་མཐོང༷་རྟོག༷ས་ཀྱི་ཡུལ༷་ཐ༷་ད༷ད་པ་ཡི༷ན་པའི་ཕྱིར༷་མཐོང་ཚེ་མི་རྟོགས་རྟོགས་ཚེ་མི་མཐོང་བས་མཐོང་བཞིན་དུ་དོ༷ན་རྟོ༷གས་མི༷་སྲི༷ད་ཅེས་ཟེར་རོ་ལོ༷། །གཉིས་པ་ལ། རྟོག་རྟོག་མེད་ཅིག་ཆར་འཇུག་པར་འདོད་པའི་ལུགས་ཀྱི་ལན་དང་། རིམ་འཇུག་གི་ལུགས་ཀྱི་ལན་གཉིས། དང་པོ། དེ་གཉིས་གཅིག་ཏུ་འདྲེས་པ་མིན་ཡང་གཅིག་ཏུ་འཁྲུལ་བའི་རྒྱུ་ནི་ཤེས་པ་ཅིག་ཆར་འཇུག་པའི་ལུགས་ལྟར་ན་རྟོག༷་བཅས༷་རྟོག༷་པ༷་མེ༷ད་པའི༷་ཡི༷ད་གཉིས་པོ་ངོ་བོ་དང་ཡུལ་ཐ་དད་ཀྱང་འཇུག༷་ཡུལ༷་གཅི༷ག་ལ༷་ཅི༷ག་ཆ༷ར་འཇུག༷་པ་ལ་བླུན་པོ་རྣམས་གཅིག་ཏུ་འཁྲུལ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཉིས་
11-8-27b
པ། ཤེས་པ་རིམ་འཇུག་པའི་ལུགས་ལྟར་ན་ཡང་མཐོང་རྟོག་གཉིས་རིམ༷་གྱིས༷་འཇུ༷ག་ཏུ་ཆུག་ཀྱང༷་མྱུར༷་བ༷་ཆུ་བོ་ལྟར་རྒྱུན་མ་ཆད་པ་ལ༷། བླུན༷་པོ་རྣམ༷ས་ཀྱིས༷་གཅི༷ག་ཏུ༷་ཞེན༷་པ་ཡིན་གྱི་དོན་ལ་དེ་གཉིས་གཅིག་པ་མེད་དོ། །གཉིས་པ་ཤེས་པ་རང་མཚན་བརྗོད་བྱར་འདོད་པ་དགག་པ། བློ་ངོར་ཀ་བུམ་སོགས་སྣང་བའི་དོན་ཤེས་པ་ལས་གཞན་དུ་མེད་པའི་ཤེས་པའི་རང་མཚན་བརྗོད་བྱ་ཡིན་པར་འདོད་པའི་ལུགས་མི་འཐད་དེ། ཤེས༷་པ༷འང་ར༷ང་གི༷་མཚ༷ན་ཉི༷ད་ཡི༷ན་པ་དེས༷་ན༷་དེ༷་ཁོ་ན་ལ༷་བརྡ༷ར་བྱེད་པ་མི༷་རུང༷་སྟེ་རང་མཚན་རྐྱང་པ་མི་འཐད་པར་བཤད་མ་ཐག་པའི་རིགས་པ་དེས་གནོད་པས་སོ། །གཉིས་པ་སྤྱི་རྐྱང་བརྗོད་བྱར་འདོད་པ་ལ། དོན་གྱི་སྤྱི་དང་། སྒྲ་དོན་གྱི་སྤྱི་བརྗོད་བྱར་འདོད་པ་དགག་པ་གཉིས། དང་པོ་ལ་ཕྱོགས་སྔ་བརྗོད་པ། དེ་དགག་པ་གཉིས། དང་པོ། བྱེ་བྲག་པ་ན་རེ་རང་མཚན་ལ་སྒྲ་སྦྱོར་ན་སྐྱོན་དེ་ཡོད་ཀྱང་སྒྲ༷་ཡི༷ས་གས༷ལ་བ༷འམ་རང་མཚན་མི༷་བརྗོ༷ད་ཀྱི༷་དོན་བུམ་པ་ལྟ་བུའི་རིགས༷་སྤྱི༷་བརྗོ༷ད་ཕྱིར༷་སྐྱོན༷་མེ༷ད་ཅེ་ན༷། གཉིས་པ་ལ། དགག་པ་དངོས་དང་། དེའི་སྐྱོན་སྤོང་གི་ལན་དགག་པ་གཉིས། དང་པོ། དོ༷ན་ལ༷་སྤྱི༷་མེ༷ད་པར་སྔར་བཤད་ཟིན་ལ་གལ་ཏེ་ཡོ༷ད་དུ་ཆུག་ན༷་ཡ༷ང་། དེ༷་རྐྱང་བ་ལ༷་སྦྱར༷་བ༷་དགོ༷ས་ནུས༷་མེ༷ད་དེ། སྤྱི་མི་གསལ་བ་དོན་བྱེད་མི་ནུས་པ་ལ་བརྡ་སྦྱར་བས་དེ་ལྡོག་རང་མཚན་ལ་འབྲེལ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཞེས་རང་སྤྱི་ཐ་དད་དུ་འདོད་ཅིང་སྤྱི་རྐྱང་བ་བརྗོད་བྱར་འདོད་པ་ལ། སྐྱོན་འདི་བཟློག་མེད་དུ་འབབ་སྟེ་དཀར་པོ་ལ་བརྡ་སྦྱར་བས་དུང་ལ་མི་གོ་བ་བཞིན་ནོ། །གཉིས་པ་ལ། ལན་དང་། དེ་དགག་པ་གཉིས། དང་པོ། ཁོ་ན་རེ་སྤྱི་རྐྱང་བ་མིན་གྱི་སྤྱི༷་དང༷་འབྲེལ༷་བ༷འི་ར༷ང་མཚ༷ན་དངོས་ལ༷་
11-8-28a
བརྡ་སྦྱར༷་བས༷་རང༷་མཚ༷ན་གོ༷་ཞེ༷་ན༷། གཉིས་པ། རང་མཚན་ལ་མ་སྦྱར་ན་སྤྱི་ལ་སྦྱར་ཡང་རང་མཚན་གོ་མི་ནུས་པས་ལམ་གང་ཡིན་སྡོང་དུམ་ལ་འདྲི་བ་ལྟར། དགོ༷ས་ནུས༷་མེ༷ད་པའི༷་སྤྱི༷་བོ༷ར་ལ། ར༷ང་གི༷་མཚ༷ན་ཉི༷ད་དངོ༷ས་ལ༷་བརྡ་སྦྱོར༷་ཅིག་ཅེས་རང་མཚན་གོ་ན་ཐ་དད་ཀྱི་སྤྱིའི་ཅི་ཞིག་བྱ་སྟེ་ཀ་བ་གོ་བ་ལ་བུམ་པ་མི་དགོས་པ་བཞིན་ནོ། །ག༷ལ་ཏེ༷་བུམ་པ་སོགས་ཀྱི་ར༷ང་མཚ༷ན་མཐ༷འ་ཡ༷ས་ཕྱིར༷། བརྡ་སྦྱོར་མི༷་ནུས༷་ཤེ༷་ན༷་སྤྱི་དང་འབྲེལ་བའི་རང་མཚན་འདི༷་ལ༷འ༷ང་མཚུང༷ས་ཏེ་མཐའ་ཡས་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཉིས་པ་སྒྲ་དོན་བརྗོད་བྱར་འདོད་པ་ལ། ཕྱོགས་སྔའི་ལུགས་གཉིས་ཐུན་མོང་དུ་བསྟན་པ་དང་། དེ་དགག་པ་གཉིས། དང་པོ། དེ་ལ་རང་མཚན་གཉིས་དང་སྤྱི་བརྗོད་བྱ་ཡིན་ན་སྐྱོན་དེ་ཡོད་ཀྱང་རྟོག་ཡུལ་དོན་སྤྱི་དངོས་ཀྱི་བརྗོད་བྱ་ཡིན་ཞེས་བོད་རྣམས་འདོད་ལ། མང་བཀུར་བའི་ལྡན་མིན་འདུ་བྱེད་མིང་བརྗོད་པའི་རྟེན་དུ་རུང་བ་ཞིག་བརྗོད་བྱ་ཡིན་ཟེར་བའི་ཕྱོགས་དེ་གཉིས་དགག་ན། གང༷ས་ཅ༷ན་པ༷་དང༷་ཉན༷་ཐོ༷ས་གཉི༷ས། སྒྲ༷་དོ༷ན་ཞེས་པ་སྒྲ་དོན་འདྲེས་འཛིན་ཡིན་ལ་དེ་དངོས༷་ཀྱི༷་བརྗོ༷ད་བྱར༷་འདོ༷ད་དོ། །དེ་ལ་སྒྲ་དོན་ནི་བུམ་པ་ལྟ་བུའི་བརྗོད་བྱའི་དོན་དང་སྒྲ་འདྲེས་པ་དེ་ཡིན་ལ། གངས་ཅན་པའི་པས་བློ་ངོའི་དོན་སྤྱི་དེ་དག་བརྗོད་བྱར་འདོད་ལ། ཉན་ཐོས་ཀྱི་བརྗོད་བྱའི་རྟེན་ལྡན་མིན་འདུ་བྱེད་རྫས་གྲུབ་ཞིག་ལོགས་སུ་ཁས་བླངས་སོ། །གཉིས་པ་ལ། མི་འཐད་པ་བརྗོད་པ་དང་། སྐྱོན་སྤང་གི་ལན་དགག་པ་གཉིས། དང་པོ། གཉིས་ཀའང་རང་མཚན་ལས་ཐ་དད་པའི་ཕྱོགས་གཅིག་ཏུ་དགག་པ་ནི། དོན་སྤྱིའམ་མི༷་ལྡན༷་འདུ༷་བྱེ༷ད་ལ༷་བརྡ་སྦྱར༷་བ༷ས། དེ་དང་འབྲེལ༷་
11-8-28b
མེ༷ད་ཀྱི་གཟུག༷ས་སོགས་ལ༷་ཇི༷་ལྟར༷་རྟོག༷ས་པར་འཐད་དེ་དཔེར་ན་བུམ༷་པ༷་ཞེ༷ས་ནི༷་བརྗོ༷ད་པ༷་ལ༷ས་དེ་དང་འབྲེལ༷་མེ༷ད་བ༷་ལ༷ང་མི༷་རྟོགས༷་པ་བཞི༷ན་ནོ། །གཉིས་པ་ལ། ལན་དང་། དེ་དགག་པ་གཉིས། དང་པོ། ཁོ་ན་རེ་བུམ་པའི་རང་མཚན་དང་མི་ལྡན་འདུ་བྱེད་སོགས་ལ་འབྲེལ༷་བ༷་མེ༷ད་ཀྱང༷་དེ་གཉིས་འདྲ༷་བ༷་ལ༷། གཅིག་ཏུ་འཁྲུལ༷་ན༷ས་དོན༷་རང་མཚན་ལ༷་འཇུག༷་ཅེ༷་ན༷། གཉིས་པ། དེ་གཉིས་པོ་རྣམ་པ་ཙམ་འདྲ༷་བ༷ས་འཁྲུལ༷་བ་ཡིན་ན༷་ཡུལ༷་ད༷ང་དུ༷ས་རེས༷་འག༷འ་འཁྲུལ༷་གྱི༷་ཡུལ་དུས་ཀུན༷་ཏུ༷་འཁྲུལ་སྲིད་པ་མིན༷་ན་ཡང་འདི༷་ནི༷་རྟག༷་ཏུ་འ༷ཁྲུལ༷་འགྱུར༷་བས༷། འདྲ༷་བ༷ས་སྒོ༷་ནས༷་འཁྲུལ༷་བ༷་མིན༷་ཏེ་བརྗོད་བྱ་དང་རང་མཚན་འདྲ་བ་ཞེས་གཉིས་སུ་ནམ་ཡང་མི་སྣང་བར་རྟོག་པ་ངོ་བོ་ཉིད་དམ་གདོད་ནས་འཁྲུལ་བ་ཡིན་ནོ། །
立自宗
གཉིས་པ་རང་ལུགས་ལ། མཚན་ཉིད།རབ་དབྱེ། དེའི་དོན་གཏན་ལ་དབབ་པ་གསུམ། དང་པོ། རང་ལུགས། བརྡ༷་ལ༷ས་གོ༷་བར་བྱ༷་བ་བརྗོད་བྱའི་མཚན་ཉིད། བརྗོད་བྱའི་དོན་གོ༷་བར་བྱེ༷ད་པ་བརྡ་ཡི་མཚན་ཉིད་ཡི༷ན་ནོ། །གཉིས་པ་ལ། དབྱེ་བ་དང་། དེ་ལྟར་ཕྱེས་པའི་དགོས་པ་གཉིས། དང་པོ། དེ་ལ་བརྗོད་བྱ་རྗོད་བྱེད་ལ་དཔྱད་ནས་འཆ༷ད་པའི་སྐབས་ད༷ང་བརྡ་ཙམ་ལ་འཇུག༷་པའི༷་དུས་ཀྱི་ག༷ང་ཟ༷ག་གི༷་དབྱེ༷་བས༷་བརྗོད་བྱ་རྗོད་བྱེད་རེ་རེ་ལའང་གཉི༷ས་གཉི༷ས་ཏེ་བསྡོམས་ན་རྣམ་པ༷་བཞི༷་ཡོད་དོ། །གཉིས་པ། འཆ༷ད་ཚེ༷་སྒྲའི་དངོས་ཀྱི་བརྗོད་བྱ་རྗོད་བྱེད་གང་ཡིན་དཔྱད་ནས་འདི་ཞེས་ངོས་བཟུང་ནས་རྣམ༷་པ༷ར་ཕྱེ༷་བ༷ས་ཤེས་བྱའི་དེ་ཉིད་ལ་མཁ༷ས་ཏེ། སྒྲའི་དངོས་ཀྱི་བརྗོད་བྱ་དོན་སྤྱི། ཞེན་པའི་བརྗོད་བྱ་དོན་རང་མཚན། དངོས་ཀྱི་རྗོད་བྱེད་སྒྲ་སྤྱི། ཞེན་པའི་རྗོད་བྱེད་སྒྲ་རང་མཚན་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟར་ན་དཔྱད་དེ་འཆད་པའི་
11-8-29a
སྐབས་དངོས་ཀྱི་གཉིས་དང་། བརྡ་ལ་འཇུག་པའི་སྐབས་ཞེན་པས་འབྲེལ་བས་དོན་ལ་བརྡ་འབྱོར་བ་ཡིན་ནོ། །འཇུག༷་ཚེ༷་རང་མཚན་དང་སྤྱི་སོ་སོར་མ་ཕྱེ་པར་གཅི༷ག་ཏུ༷་འཁྲུལ༷་ཞིང་བརྡ་སྦྱར་བ༷ས་ཐ་སྙད་ཀྱི་ཚེ་དོན་རང་མཚན་ཐོབ༷་པ་ཡིན་ནོ། །གསུམ་པ་ལ། སྒྲའི་དངོས་ཀྱི་བརྗོད་བྱ་མེད་པར་བསྒྲུབ། གཞི་མེད་ལ་འཁྲུལ་ནས་བརྡ་སྦྱོར་ཚུལ། འཁྲུལ་བ་ལ་སྦྱར་བས་འཇུག་ཡུལ་རང་མཚན་གོ་བའི་འཐད་པ་གསུམ། དང་པོ། དེ་ལྟ་ན་སྒྲའི་དངོས་ཀྱི་བརྗོད་བྱ་མེད་དེ། དོ༷ན་ད༷ང་ཤེ༷ས་པ༷་ནི་རང༷་མཚ༷ན་ཡི༷ན་པས་བརྗོད་བྱར་རུང་བ་མིན་ལ། སྤྱི༷་དོ༷ན་ཏེ་དོན་སྤྱི་དང་སྒྲ་དོན་གྱི་སྤྱི་གཉི༷ས་པོ༷་དངོས་པོ་མེ༷ད་པ༷་ཡི༷ན། དེ༷་བཞི༷་བརྗོ༷ད་བྱ༷་མ་ཡི༷ན་ལ་དེ་དག་ལས་གཞན་པའི་བརྗོད་བྱ་ཡོད་མི་སྲིད་པས༷་དམ༷་པའི༷་དོན༷་དུ༷་བརྗོ༷ད་བྱ༷་ངོ་བོས་གྲུབ་པ་མེ༷ད་དོ། །གཉིས་པ། གཞི་མེད་ལ་འཁྲུལ་ནས་བརྡ་སྦྱོར་ཚུལ་རྟོག༷་པ༷་ཐམས་ཅད་ནི་སྣང་ཡུལ་ལ་སྐྲ་ཤད་ལྟ་བུའི་གཞི་མེད་ཉིད་ཡུལ་ཡིན་པར་ངོ༷་བོ༷ས་འཁྲུལ༷་པ༷་ལ༷་སྒྲ༷་ཡི༷་བརྗོད་བྱའི་དོ༷ན་གྱི༷་གཟུགས༷་བརྙན༷་ཤ༷ར་བ་དེ༷་ལ༷་ཕྱི༷་རོལ༷་དོ༷ན་དུ༷་ཞེན༷་པ་གང་ཡིན་པ་དེ༷་ནི༷་སྒྲ༷་ཡི༷་དངོས་ཀྱི་བརྗོ༷ད་བྱར༷་བཏག༷ས་པ་ཡིན་ནོ། །གསུམ་པ་དེ་ལ་ཞུགས་ནས་རང་མཚན་གོ་བའི་འཐད་པ་ནི་ཐོག་མེད་ནས་སྣང་བར་འཁྲུལ༷་བའི༷་བག༷་ཆག༷ས་གོམ༷ས་ཤིང་བརྟས་པ༷་ཡི༷ས། བརྡ༷་ཡི༷་དུས༷་ན༷་རང་མཚན་དང་སྤྱི་མ་ཕྱེ་བར་འདི་བུམ་པའོ་ཞེས་བ༷སྲེས་ན༷ས་བརྡ་སྦྱར༷། ཐ༷་སྙད༷་དུས༷་ན༷འ༷ང་དེ༷་ལྟར༷་གོ༷་སྟེ་བུམ་པར་ཆུ་བླུགས་ཤིག་ཟེར་ན་དོན་སྤྱིའམ་རང་མཚན་གང་ཞེས་མི་འདྲི་བར་ཡུལ་རང་མཚན་ལ་གོ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ༷་ཕྱིར༷་སྒྲའི་དངོས་ཡུལ་ཡུལ་མེད་ལ་ཡུལ་དུ་འཁྲུལ༷་བ་ཡིན་ཡ༷ང་དེ་ལ་ཞུགས་པ་ལྟར་བདེ༷ན་པར༷་འཐ༷ད་དོ། །
遮谴
གསུམ་པ་རྩོད་སྤང་ལ། དངོས་པོའི་སྤྱི་
11-8-29b
བརྗོད་བྱར་འདོད་པ་དང་མཚུངས་པ་སྤང་བ། ཤེས་པ་རང་མཚན་བརྗོད་བྱར་འདོད་པ་དང་མཚུངས་པ་སྤང་བ། སེལ་བ་ལ་སྦྱོར་ན་ལྡན་མིན་འདུ་བྱེད་དང་མཚུངས་པ་སྤང་བ། བརྗོད་བྱ་མེད་ན་ཐ་སྙད་རྒྱུན་ཆད་པར་འགྱུར་བ་སྤང་བ། ཆད་བྱས་ཀྱིས་འབྲེལ་བ་གོ་བས་འཁྲུལ་བ་མི་དགོས་པ་སྤང་བ་ལྔ། དང་པོ་ལ། རྩོད་པ་དང་། ལན་གཉིས། དང་པོ། རྟོག་པ་ལ་སྣང་བའི་སྒྲ༷་དོན༷་གྱི་གཟུགས་བརྙན་དེ་རང་མིན་གཞ༷ན་ཀུན་ལ༷ས་ལྡོག༷་ན༷་ནི༷། རང་མཚན་ལས་ཀྱང་ལྡོག་དགོས་པས་རང་མཚན་ལྟར་དངོས་པོར་འགྱུར་བས་ཁྱོད་ཀྱིས་ཀྱང་དངོ༷ས་པོ༷་བརྗོ༷ད་བྱར༷་འགྱུར༷་ཞེ༷་ན༷། གཉིས་པ། སྒྲ་དོན་དེ་རང་མཚན་ལས་དམ༷་པའི༷་དོན༷་ལ༷་མི༷་ལྡོག༷་ཀྱང༷་ཞེས་དོན་དམ་པར་ལྡོག་ན་རང་མཚན་ལས་སྒྲ་དོན་ལོགས་སུ་དོན་བྱེད་པར་རམ་དངོས་པོར་ཡོད་དགོས་ན་དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ལ། བློ་གཞན་སེལ་གྱི་ངོར་སྒྲ་དོན་གྱི་རང་ལྡོག་རང་མཚན་མིན་ཡང་། དེས་དོན་དམ་པར་སོ་སོར་མི་འགྱུར་བ་གནད་ཀྱི་དོན་ཡིན་ནོ། །ལྡོག༷་པ༷ར་སྣང༷་བ༷་ནི་འཁྲུ༷ལ་པ༷་རྟོག་པའི་ངོ་ཙམ་དུ་སྣང་བ་ཡི༷ན་ལ་མུ་སྟེགས་བྱེད་ཀྱི་བརྗོད་བྱའི་སྤྱི༷་ནི༷་འཁྲུ༷ལ་བ༷ར་མི༷་འདོ༷ད་པར་དངོས་པོ་ཞིག་ཡོད་པར་འདོད་པས༷་དེས༷་ན༷་དེ༷་དག༷་ག༷་ལ༷་མཚུང༷ས་སོ། །གཉིས་པ་ལ། རྩོད་པ་དང་། ལན་གཉིས། དང་པོ། ཁྱོད་ཀྱི་ལུགས་ལ་རྟོག༷་པ༷འི་གཟུག༷ས་བ༷རྙན་དོན་སྤྱི་དེ་བརྗོ༷ད་བྱ་ཡིན་ན༷་ནི༷། དེ་ཤེས་པ་ལས་འོས་མེད་པས་ཤེ༷ས་པ༷་རང་མཚན་བརྗོ༷ད་བྱར༷་འགྱུར༷་ཞེ༷་ན༷། གཉིས་པ། རྣམ་པ་དེ་སྣང་བའི་ཤེས་པ་ར༷ང་མཚ༷ན་གྱི་ཆའམ་ལྡོག༷་པ༷་ཁོ་ན་བརྗོ༷ད་བྱ༷་མི༷ན་ཡང་བློ་ངོར་སྣང་བཏགས་གཅིག་ཏུ་འཁྲུལ༷་པ༷ས་བཏག༷ས་པ༷་ཕྱི་རོལ་དུ་ཞེན་པའི་ཆ་དངོ༷ས་མེ༷ད་དེ་བརྗོད་བྱ་ཡི༷ན། དེས༷་ན༷་རྟོག༷་པའི༷་གཟུག༷ས་བརྙན༷་དོན་སྤྱི་ལ༷་ཡུལ་གྱི་དངོས་པོར་གྲུབ་པ་མེད་ཀྱང་ཟློམ་
11-8-30a
ཚོད་དང་སྒོ་བསྟུན་ནས། འཇིག༷་རྟེན༷་པ་རྣམས་ཐ་སྙད་ཀྱི་དོན་ལ་གཞུག༷་ཕྱིར༷་བརྡ་སྦྱར༷་བ༷ར་ཟ༷ད་དེ་ཞེས་དོན་སྤྱི་ཞེས་པ་ཡིན་པའི་ཚུལ་ལ་བསམ་ཏེ། ཤེས་པ་ཙམ་བརྗོད་བྱ་ཡིན་ཞེས་མི་བརྗོད་ཀྱི། རྟོག་ངོར་ཤེས་པ་མིན་པའི་ཡུལ་ཡིན་ཡིན་འདྲ་མོད་དེ། ཡུལ་དུ་རློམ་པ་དེ་ག་ཁོ་རང་གི་ཚུལ་དང་བསྟུན་ནས་བརྗོད་བྱ་ཡིན་ཞེས་པའི་བརྡ་སྦྱར་ཞེས་སོ། །དེ་ཡུལ་ཡིན་པར་མ་འཁྲུལ་ན་རང་མཚན་ལ་བརྡ་མི་འབྱོར་བའོ། །གསུམ་པ་ལ། རྩོད་པ་དང་། ལན་གཉིས། དང་པོ། གལ་ཏེ་ཁྱེད་ཀྱིས་སེ༷ལ་བ༷འི་བདག་ཉིད་ཅན་གྱི་སྤྱི་ལ༷་བརྡ༷་སྦྱོར༷་ན༷་སེལ་བ་དང་རང་མཚན་ཐ་དད་ཡིན་པས་ལྡན༷་པ༷་མི༷ན་པ་ལ་བརྡ་སྦྱར་བ་ད༷ང་མཚུང༷ས་ཤེ༷་ན༷། གཉིས་པ། དོན༷་སྤྱི༷་གལ༷་ཏེ༷་ཡུལ་ཡུལ་ཅན་ལས་ཐ་དད་པའི་རྫས༷་སུ་གྲུབ༷་པར་འདོད་ན༷། ཁྱེད༷་བདེ༷ན་མོད་འོན༷་ཀྱ༷ང་དོན་སྤྱི་དངོས༷་མེ༷ད་དེ་རྫས་སུ་མི་འདོད་པ་ཡི༷ན་པ། དེ༷་ཕྱི༷ར་སེལ༷་བ༷་རང་གི་དངོས་ཡུལ༷་རང་དབང་དུ་གྲུབ་པ་མེ༷ད་དོ་ཅེས༷་ཤེས༷་ན༷་རྟོག་ངོ་ཙམ་མ་གཏོགས་དོན་ལ་སྒྲའི་དངོས་ཀྱི་བརྗོ༷ད་བྱ༷་དང་རྗོད༷་བྱེ༷ད་ལོགས་སུ་གྲུབ་པ་མེ༷ད་པས་རང་མཚན་ལ་འབབ་འགྲོ་བ་ཡིན་ནོ། །བཞི་པ་ལ། རྩོད་པ་དང་།ལན་གཉིས། དང་པོ། གལ་ཏེ་དོན་དམ་པར་མ་འཁྲུལ་བའི་བརྗོ༷ད་བྱ༷་རྗོད་བྱེད་ཞིག་མེ༷ད་ན༷་སྒྲ་སྤྱི་དང་དོན་སྤྱི་ལ་རྗོད་བྱེད་དང་བརྗོད་བྱ་རང་མཚན་དུ་འཁྲུ༷ལ་བ༷་དག་གིས་བརྡ་སྦྱར་བ་ནི་གསོ༷ག་སྟེ་རྫུན་པ་ཡི༷ན་པའི་ཕྱིར༷་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཐ༷་སྙད༷་དོན་མཐུན་ཐམས་ཅད་འཇི༷ག་སྟེ་རི་བོང་རྭ་ཡོད་དང་བུམ་ཡོད་ལྟ་བུ་ལ་ཐ་སྙད་དོན་མཐུན་མི་མཐུན་ཁྱད་མེད་དུ་ཐལ་ཏེ། དེ་གཉིས་ཀ་ཡང་བརྗོད་བྱ་རྗོད་བྱེད་ཡོད་མེད་མཚུངས་པས་སོ་ཅེ༷་ན། གཉིས་པ། འཇིག་རྟེན་པ་རྣམས་དོན་སྤྱི་ལ་རང་མཚན་དུ་འཁྲུལ༷་པ༷འི་སྒོ༷་ན༷ས་ར༷ང་
11-8-30b
མཚ༷ན་ཉིད་ལ༷་བླང་དོར་དུ་འཇུག༷་ཕྱིར༷་ཡོད་མེད་ལ་སོགས་པའི་ཐ༷་སྙད༷་འཐ༷ད་པ༷་ཡི༷ན་ནོ། །ལྔ་པ་ལ། རྩོད་པ་དང་། ལན་གཉིས། དང་པོ། བརྡ་ཡི་ཆ༷ད་བྱས༷་པ་ཙམ་གྱིས་སྒྲ་དོན་གྱི་འབྲེལ༷་བ༷་གོ༷་བ༷་ལ༷་སྣང་བརྟགས་གཅིག་ཏུ་འཁྲུལ༷་པ༷འི་འབྲེལ༷་བ༷་འདིའི་ཅི་བྱ་སྟེ་མི༷་དགོ༷ས་ལོ༷། །གཉིས་པ་ལ། འཁྲུལ་བ་མེད་ན་བརྡ་མི་སྦྱོར་བའི་ཚུལ། འཁྲུལ་ཕྱིར་བརྡ་སྦྱར་མི་དགོས་པ། དེའི་མཇུག་བསྡུ་གསུམ། དང་པོ། བུམ་པའི་དོན་ར༷ང་མཚ༷ན་ད༷ང་ནི༷་དོ༷ན་སྤྱི༷་ད༷ང་། རང་སྤྱི་གཉི༷ས་པོ༷་གཅི༷ག་ཏུ༷་འཁྲུལ༷་པ༷་སྟེ༷། གསུམ༷་པོ༷་གང༷་ལ༷་བུམ་པའི་བརྡ་ཆ༷ད་བྱས༷་ཀྱང༷་། འཁྲུལ༷་པ༷་མེ༷ད་ན༷་དོན་ལ་བརྡ༷་མི༷་འབྱོར༷་ཏེ། མ་འཁྲུལ་བས་རང་མཚན་ལ་བརྡ་བྱེད་ན་མུ་སྟེགས་བྱེད་ལ་བརྗོད་པའི་སྐྱོན་འབྱུང་ལ། དོན་སྤྱི་ལ་བརྡ་ཆད་བྱེད་ན་ཉན་ཐོས་ལ་བརྗོད་པའི་སྐྱོན་ཡོད་ལ། སྤྱི་རང་གཅིག་ཏུ་འཁྲུལ་བ་ལ་བརྡ་ཆད་བྱེད་ན། ཁོ་བོ་ཅག་གིས་འདོད་པ་གྲུབ་བོ། །དེས་ན་མ་འཁྲུལ་བའི་ཆད་བྱས་ཀྱི་འབྲེལ་བ་མུན་སྤྲུལ་ཡིན་ནོ། །གང་ལ་གསར་དུ་བརྡ་བཏགས་པ་དེ་དོན་དེའི་བརྡ་ཡིན་པར་བློས་ཆད་བྱས་པ་མིང་དོན་འབྲེལ་བ་ལྟར་སྣང་བ་ལ་ཆད་བྱས་ཞེས་སོ། །གཉིས་པ། བརྡ་ལ་བརྟེན་ནས་བླང་དོར་ལ་འཇུག་པའི་སྐབས་འདི༷ར་ནི༷་ར༷ང་མཚ༷ན་དང་ནི་དེའི་གཟུག༷ས་བ༷རྙན་སྣང་བ་དོན་སྤྱི་གཉི༷ས་གཅི༷ག་ཏུ༷་འཁྲུལ༷་དུ༷་གཞུ༷ག་པའི༷་ཕྱིར༷་འཇིག་རྟེན་པ་རྣམས་རྟ་གླང་སོགས་མཐོང་བའི་དོན་ལ་གཞུག་པའི་ཕྱིར་སྒྱུ་མ་མཁན་གྱིས་སྔགས་ཀྱིས་འཁྲུལ་དུ་གཞུག་པ་ལྟར་བརྡ་འདོགས་པའི་མཁན་པོ་སྔ་རབས་ཀྱི་རྒན༷་པོ༷་རྣམ༷ས་ཀྱི༷ས་བརྡ༷་ཆ༷ད་བྱེ༷ད་དེ་དགོས་པ་འཁྲུལ༷་ནས༷་དོན༷་ལ༷་འཇུག༷་པ༷ར་འགྱུར༷་རོ། །གསུམ་པ། ལེགས་པར་དཔྱད་ན་སྒྲ༷་ཡི༷་དངོ༷ས་ཀྱི༷་བརྗོ༷ད་བྱ༷་མེ༷ད་ལ་ཞེན༷་པའི༷་བརྗོ༷ད་བྱ༷་ནི་དོན་རང༷་མཚ༷ན་ཡི༷ན་ཞིང་སྒྲ་དོན་གྱི་འབྲེ༷ལ་པ༷་འཁྲུ༷ལ་
11-8-31a
པ༷ས་བྱས༷་ན༷་ཡ༷ང་འཁྲུལ་ནས་འཇུག༷་པའི༷་སྐྱེས༷་བུ༷་བ༷སླུ་བ༷་མེ༷ད་དེ་འཁྲུལ་བའི་ངོར་སྣང་བའང་རང་མཚན་གྱི་རྣམ་པ་དེ་ལས་འཆོལ་བར་མི་སྣང་བས་རྒྱང་རིང་པོའི་གཟུགས་མཐོང་བའི་ཤེལ་གྱི་ཁང་བུ་ནས་བལྟས་པ་བཞིན་ནོ། །ཅེས༷་བྱ༷་བ༷་ནི༷་བསྡུ༷་བའི་ཚི༷གས་སུ༷་བཅ༷ད་པ༷འོ༷། །ཚད༷་མ༷་རིགས༷་པའི༷་གཏེར༷་ལ༷ས་བརྗོ༷ད་བྱ༷་ད༷ང་རྗོད༷་བྱེ༷ད་བརྟག༷་པའི༷་རབ༷་ཏུ༷་བྱེ༷ད་པ༷་སྟེ༷་ལྔ༷་པ༷འོ༷།། །།
取属违分法
བཞི་པ་འགལ་འབྲེལ་རྟོགས་ཚུལ་ལ། དགོས་པའི་སྒོ་ནས་མདོར་བསྟན། དེ་རྒྱས་པར་བཤད་པ་གཉིས།
略说之故
དང་པོ། ཚད་མ་ཡིན་མིན་ལ་སོགས་པའི་དགག༷་དང༷་སྒྲུབ༷་པ༷་ཇི༷་སྙེད༷་པའི་དཔྱོད་པ༷་ཐམས་ཅད་འག༷ལ་འབྲེ༷ལ་ཉི༷ད་ལ༷་ལྟོས༷་ཏེ་དགག་པ་ཐམས་ཅད་འགལ་འབྲེལ་གཉིས་དང་སྒྲུབ་པ་འབྲེལ་བ་གཙོ་ཆེ་ཞིང་ཀུན་ནས་ཀུན་ཏུ་ལྟོས་པས༷་ན༷། ཚ༷ད་མའི༷་མཚ༷ན་ཉི༷ད་དམ་ག ནས་ལུགས་དཔྱོ༷ད་པ་ཡི༷་སྔོ༷ན་དུ༷་འག༷ལ་འབྲེལ༷་དཔྱ༷ད་པར༷་བྱ༷འོ། །
广说其义
གཉིས་པ་ལ། འབྲེལ་བའི་རྟོགས་ཚུལ་དང་། འགལ་བའི་རྟོགས་ཚུལ་གཉིས།
取属分法
དང་པོ་ལ། དོན་ལ་འབྲེལ་པ་དགག །བློ་ངོར་འབྲེལ་པ་བསྒྲུབ། འབྲེལ་པ་སྒྲུབ་པའི་ཚད་མ་གསུམ།
破实无属
དང་པོ་ལ།སྤྱིར་དགག་པ་དང་། སོ་སོར་དགག་པ་གཉིས།
破总相
དང་པོ་ལ་དངོས་དང་། དངོས་མེད་ཀྱི་འབྲེལ་བ་དགག་པ་གཉིས། དང་པོ། ཆོས༷་ག༷ཉིས་ནི་གཉིས་པོ་ཐ་དད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དོན་ལ་གཅི༷ག་པ༷་མི༷་སྲི༷ད་ཅིང༷་གཅི༷ག་ཡིན་པ་ལ༷་རང་ཉིད་རང་དང་འབྲེལ༷་བ༷་མི༷་སྲི༷ད་པས༷་རང༷་རང༷་གི་ངོ༷་བོ༷་མ་འདྲེས་པ་སོ་སོ་ལ༷་གན༷ས་པའི༷་དངོས༷་པོ༷་ཐམ༷ས་ཅ༷ད་དོན་ལ་འབྲེལ༷་མེ༷ད་ཡི༷ན་ནོ། །གཉིས་པ་ལ། གཞན་གྱི་ལུགས་བརྗོད་པ་དང་། དེ་དགག་པ་གཉིས། དང་པོ། དེ་བཞིན་དངོས༷་མེ༷ད་ལ༷་ཡ༷ང་དངོས༷་སུ་འབྲེལ༷་བ་ནི༷། ཡོ༷ད་ཅེས༷་བོད་བླུན༷་
11-8-31b
པོ༷་འགའ༷་ཞིག༷་སྨྲ༷་སྟེ་གཅིག་དུ་བྲལ་སོགས་ཀྱི་རྟགས་ཀྱི་དགག་བྱ་མི་སྲིད་པ་རྣམས་ལ་བསྒྲུབ་ཆོས་མེད་དགག་ཡིན་པས་དངོས་བཟློག་གི་འབྲེལ་བ་གཉིས་ཀ་མེད་ན་འབྲེལ་མེད་ཀྱི་རྟགས་སྲིད་པར་ཐལ་བས་དེས་ན་དངོས་འབྲེལ་ཡོད་ཀྱང་སྤུ་རིས་མི་ཟིན་པས་བཟློག་འབྲེལ་ངེས་པ་ལ་ལྟོས་སོ་ཞེས་ཟེར་རོ། །གཉིས་པ་ལ། དངོས་མེད་དངོས་པོར་ཐལ་བས་དགག །དེ་གཉིས་ལ་འབྲེལ་བའི་མཚན་ཉིད་མི་འཐད་པས་དགག་པ་གཉིས། དང་པོ། དེ་མི་འཐད་དེ་དངོས༷་མེ༷ད་ངོ༷་བོ༷་མེ༷ད་པ༷་ལ༷་དོན་དམ་པར་འབྲེ༷ལ་བ༷་ཡོ༷ད་ན༷་དངོ༷ས་པོར༷་འགྱུར༷་ཏེ་བདག་གཅིག་གིས་འབྲེལ་བ་རང་བཞིན་གྱི་དངོས་པོ་དང་། དེ་བྱུང་གིས་འབྲེལ་བ་འབྲས་བུའི་དངོས་པོར་འགྱུར་རོ། །གཉིས་པ། སྐྱོན་གཞན་ཡང་ཆོ༷ས་གང༷་ཞིག་ཆོ༷ས་གཞ༷ན་མི༷་འདོ༷ར་བ༷་འབྲེལ༷་བ༷་རྣམ༷ས་ཀྱི༷་སྤྱི་མཚ༷ན་ཡིན་ཏེ༷། དེ་ལ་དངོ༷ས་པོ༷་ལ་རང་ཉིད་གཞན་དང་འདྲེ༷་བ༷་མེ༷ད་ཕྱི༷ར་ད༷ང་། དངོ༷ས་མེ༷ད་ལ་ངོ༷་བོ༷་མེ༷ད་པའི་ཕྱིར༷་ན་འབྲེལ་བའི་མཚན་ཉིད་དེ་དེ་གཉིས་ལ་དོན་དུ་མེ༷ད་དོ། །
破别相
གཉིས་པ་སོ་སོར་དགག་པ་ལ། བདག་གཅིག་འབྲེལ་དགག །དེ་བྱུང་འབྲེལ་དགག དེས་ལྟོས་པའི་འབྲེལ་བ་གཞན་བཀག་པར་བསྒྲུབ་པ་གསུམ། དང་པོ་ལ། དགག་པ་དང་། དེ་མི་འཐད་པ་སྤང་བ་གཉིས། དང་པོ། དོན་གྱི་བད༷ག་གཅི༷ག་ཡིན་པ༷་ལ༷་ཆོ༷ས་གཉི༷ས་མེ༷ད་ལ། ཆོ༷ས་གཉི༷ས་མེ༷ད་པ་ལ༷་འབྲེལ༷་བ་མི༷་སྲི༷ད་དེ་རང་གཅིག་པུར་ཟད་པས་སོ། །དེས༷་ན༷་བྱས༷་དང༷་མི༷་རྟག༷་པ༷་ལྟ་བུ་ཡང་བློ་ངོར་ལྡོག་པས་ཕྱེ་བ་ཡིན་གྱི་དོན༷་གྱི༷་སྟེང༷་ན༷་འབྲེལ༷་བ༷་མེ༷ད་དོ། །གཉིས་པ་ལ། མི་འཐད་པ་དགོད། དེ་སྤང་བ་གཉིས། དང་པོ། གྲངས་ཅན་པ་དང་བོད་
11-8-32a
ཁ་ཅིག་ན་རེ། གལ༷་ཏེ༷་བྱས༷་དང༷་མི༷་རྟག༷་པའི༷་ལྡོག༷་པ༷་ཐ་དད་པ་དེ་ཆོས་ཅན། སྒྲ༷་རང་གི་དོན་ལ༷་མ༷་གྲུབ༷་ན༷་བྱས་པས་མི་རྟག་པ་སྒྲུབ་པའི་ཚུལ༷་གསུམ༷་གྲུབ༷་པ༷་མི༷་སྲི༷ད་དེ་ལྡོག་པ་བློས་བྱས་ཡི༷ན་ཞིང་བློ་ཆོས་དོན་ལ་མེད་པས་དོན་རྟགས་ཀྱི་འབྲེལ་བ་མི་འཐད་པས༷་བྱས་མི་རྟག་ལྟ་བུ་རྫས་ལྡོག་ཐ་དད་ཀྱང་དོན༷་ལ༷་བདག༷་གཅི༷ག་གིས་འབྲེལ༷་ཞེ༷་ན༷། གཉིས་པ། བྱས་མི་རྟག་གཉིས་སྒྲའི་རྫས༷་སུ་གཅི༷ག་པ་ལ་དོན༷་མཐུ༷ན་ཡང་ལྡོ༷ག་པ༷་དེ་རྣམ༷ས་དོན༷་ལ༷་དོན་དེ་ལས་ཐ་དད་དུ་ཡོ༷ད་ན༷་ལྡོག༷་པ༷་ནང༷་ཕན་ཚུན་གཅིག་ལ་གཅིག་ཁྲབ་ཀྱི་སྟེང་ན་བྱང་བུ་བཞིན་མ༷་འབྲེལ༷་ན་ཐ་དད་དུ་སོང་བས་བྱས་པ་མི་རྟག་པ་སྒྲུབ་པའི་རྟག༷ས་མི༷ན་ལ་འབྲེ༷ལ་ན༷་ཡ༷ང་བདག་གཅིག་གིས་འབྲེལ་ན་རྫས་གཅིག་པར་མ་ཟད་ལྡོག་པ་ཡང་གཅིག་ཏུ་སོང་བས་ཟླ་བ་དང་བསིལ་ཟེར་བྱེད་ལྟར་མིང་གི་རྣམ༷་གྲ༷ངས་ཙམ་དུ་འགྱུར་པ༷འམ༷། དེ་བྱུང་གིས་འབྲེལ་ན་ནི་གཅིག་གཅིག་གི་འབྲ༷ས་བུར༷་འགྱུར༷་རོ། །གཉིས་པ་དེ་བྱུང་འབྲེལ་དགག་པ་ལ། རྒྱུ་འབྲས་རྫས་ལ་འབྲེལ་བ་དགག རིགས་ལ་འབྲེལ་བ་དགག་པ་གཉིས། དང་པོ་ལ། རྒྱུ་འབྲས་རིམ་གྱིས་པ་ལ་དགག་རྐྱང་བ་ལ་དགག་པ། ལྟོས་པ་ལ་དགག་པ་གསུམ། དང་པོ་ལ། སྔ་ཕྱི་ལ་མི་འཐད་པ། བར་གྱི་སྦྱོར་འབྲེལ་ལ་མི་འཐད་པ་གཉིས། དང་པོ། སྔ༷་ཕྱི༷་མི༷ན་པ་དུས་མཉམ་པ་ལ༷་ནི་དེ༷་བྱུང༷་གི་འབྲེལ་བ་མེ༷ད་སྔ༷་ཕྱི༷་ཡོ༷ད་ན༷་གཅིག་ཡོད་དུས་གཅིག་མེད་པས་གང༷་རུང༷་མེ༷ད་པས་ཁྱབ་པ་དེས༷་ན༷་དངོས༷་དང༷་དངོས༷་མེ༷ད་ལ༷་དེ༷་ལ༷ས་བྱུང༷་བའི༷་འབྲེལ༷་བ༷འང་དོན་གྱི་སྟེང་ན་མེ༷ད་དོ། གཉིས་པ་ལ། སྦྱོར་འབྲེལ་འདོད་པའི་ལུགས་དགོད། དེ་དགག་པ་གཉིས། དང་པོ། མུ་སྟེགས་པ་ན་རེ་རྒྱུ་འགག༷ས་པ༷་
11-8-32b
དང༷་ནི༷་འབྲས་བུ་སྐྱེས༷་པ༷་ལ༷་དེ་གཉིས་ཀྱི་བར་སྦྲེལ་བའི་སྦྱོར༷་བའི༷་འབྲེལ༷་བ༷་རྐྱང་པ་ཞིག་ཡོ༷ད་ཅེ༷་ན༷། གཉིས་པ། རྒྱུ་འབྲས་སྦྱོར༷་བའི་འབྲེལ༷་བ་དེ་སྤྱིར་རྟ༷ག་པ་ཡིན་ན༷་དངོས༷་པོ༷་མིན༷་ལ་དངོས་མེད་བྱ་བྱེད་དང་བྲལ་བས་སྦྱོར་བའི་བྱེད་པོར་མི་རུང་ཞིང་མི༷་རྟག༷་ན༷་ནི༷་མེ་འགག་ན་སྦྱོར་འབྲེལ་ཡང་འགག་པས་དུ་བ་དང་སྦྲེལ་བར་མི་ནུས་ལ་བར་དེར་འབྲེལ་རྐྱང་ཕུང་གསུམ་པ་ཡོད་ཅིང་དེ་རྒྱུ་འབྲས་གཉིས་མ་འབྲེལ་བ་གསར་དུ་འབྲེལ་བྱེད་ཡིན་ན་མེ་དུ་དང་སྦྱོར་འབྲེལ་གྱི་བར་དུ་ཡང་འབྲེལ་བ་གཞན་དགོས་པས་ན་ཐུག༷་མེ༷ད་དུ་འགྱུར༷་རོ། །གཉིས་པ་རྒྱུ་འབྲས་རྐྱང་པ་ལ་འབྲེལ་བ་དགག་པ་ལ་ཕྱོགས་སྔ་དགོད། དེ་དགག་པ་གཉིས། དང་པོ། གལ༷་ཏེ༷་ཁ་གཅིག་གིས་ཕན༷་ཚུན༷་ཆོས་གཉིས་ལ་མ༷་ལྟོས༷་པའི༷་མེ༷་དུད༷་རྐྱང་བར་བ་རེརེའི་སྟེང་ན་ཉིས་ཆར་གྱི་འབྲེལ༷་པ༷་ཡོ༷ད་པ་ཡིན་ཞེ༷་ན༷། གཉིས་པ། དེ་ལྟར་དོན་ཐམས་ཅད་འབྲེལ་བ་ཁོ་ན་ལས་འབྲེལ་མེད་མི་སྲིད་པས་ཕན་ཚུན་མ་ལྟོས་པའི་མེ་ལྟ་བུའམ་དུ་བ་ལྟ་བུ་རྒྱུ་འབྲས་རྐྱང༷་བ༷་རེ༷་རེ༷་མཐོང༷་སྟེ་ཅིག་ཤོས་མ་མཐོང་བ༷༷ས་ཀྱང༷་། འདི་དུ་བའི་རྒྱུའོ་ཞེས་སམ་འདི་མེའི་འབྲས་བུའོ་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་རྒྱུ་འབྲས་གཉི༷ས་ཀའི༷་འབྲེལ༷་བ༷་ངེས༷་པ༷ར་འགྱུར༷་ཞིང་འབྲས་རྟགས་དང་རྒྱུ་མ་དམིགས་པ་ཐམས་ཅད་གོ་བྱེད་དུ་མི་རུང་སྟེ་ཕན་ཚུན་མི་ལྟོས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་མི་ལྟོས་པའི་འབྲེལ་པ་འདོད་པ་ཞེ་འདོད་ཐ་ཆད་ཡིན་ནོ། །གསུམ་པ་ལྟོས་འབྲེལ་དགག་པ་ལ། ཕན་འདོགས་པ་ལ་འབྲེལ་བ་དགག་པ།མེད་ན་མི་འབྱུང་བའི་འབྲེལ་བ་དགག་པ་གཉིས། དང་པོ་ལ། འདོད་པ་བརྗོད་པ་དང་། དེ་དགག་པ་གཉིས། དང་པོ། རྒྱུ༷་འབྲ༷ས་གཉིས་ཕ༷ན་ཚུ༷ན་ལྟོས༷་ནས༷་གཅིག་ལ་གཅིག་ཕན༷་འདོ༷གས་བྱེད་ཡིན་པའི་ཕྱིར༷་ལྟོས་ནས་འབྲེལ༷་བ༷་ཡོད་པ་མི༷་འག༷ལ་ཞེ་ན༷།
11-8-33a
གཉིས་པ། རྒྱུ༷་འབྲས༷་གཉིས་གཅིག་དངོས༷་པོ༷་ཡིན་དུས་གཅིག་དངོ༷ས་མེ༷ད་ཡིན་པ་ལ༷། ཕན༷་བྱ༷་ཕ༷ན་བྱེ༷ད་ཀྱི་འབྲེལ་བ་དོན་ལ་ཡོད་པ་ཉིད་འཐ༷ད་པ༷་དཀ༷འ་སྟེ་ཐུབ་པ་དང་རིང་འཕུར་བཞིན་ནོ། །གཉིས་པ་ལ། ཐ་སྙད་མེད་ན་མི་འབྱུང་བ་ཙམ་འབྲེལ་བར་འདོད་པ་དགག །དོན་ལ་འབྲེལ་བ་དགག་པ་གཉིས། དང་པོ། རྒྱུ་དེ་མེ༷ད་ན༷་འབྲས་བུའི་ཐ་སྙད་མི༷་འབྱུ༷ང་བ་ཙམ་ཞིག་འབྲེལ༷་བ་ཡི༷ན་ན༷། རྭ་གཡ༷ས་གཡོ༷ན་དང་ཕར་ཚུར་རིང་ཐུང་སོག༷ས་ཀྱང༷་འབྲེལ༷་བར༷་འགྱུར༷་ཏེ་གཅིག་མེད་ན་གཅིག་ཤོས་ཀྱི་ཐ་སྙད་མི་འབྱུང་བས་སོ། །གཉིས་པ། ཐ་སྙད་ལྟོས་ཙམ་མིན་གྱི་དོན༷་ཉིད་ལ༷་མེ༷ད་ན༷་མི༷་འབྱུང༷་བའི༷་འབྲེལ༷་བ༷་རྫས༷་དང་ལྡོ༷ག་པ་གང་གི་ཡིན་བརྟག༷ས་པས༷་ཁེ༷གས་ཏེ། མེའི་རྫས་མེད་ན་དུ་བའི་རྫས་མི་འབྱུང་བ་ཡིན་ནམ། མེ་ཙམ་གྱི་ལྡོག་པ་མེད་ན་དུ་བ་ཙམ་གྱི་ལྡོག་པ་མི་འབྱུང་བ་གང་ཡིན། དང་པོ་ལྟར་ན། མེའི་རྫས་ལ་གསུམ་ལས་མི་འདའ་བས་འདས་ད་ལྟར་གྱི་མེ་མེད་ན་མི་འབྱུང་བ་ཡིན་མོད། འདས་པ་དོན་ཐོབ་བྱེད་མ་ཡིན་ཏེ་འགགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །མ་འོངས་པའི་མེ་ཐོབ་ཏུ་ཆུག་ན་ཡང་རྒྱུ་མ་ཡིན་པས་མེད་ན་མི་འབྱུང་བ་མེད་ལ། ད་ལྟ་བ་ལ་མེད་ན་མི་འབྱུང་དང་ཐོབ་པ་གཉིས་ཀ་མེད་དེ་དུས་མཉམ་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཉིས་པ་མེ་དུད་ཀྱི་རྫས་སོ་སོར་མ་ཕྱེ་བར་ལྡོག་པ་མེད་ན་མི་འབྱུང་བ་ལ་འདོད་ན། དེ་རྟོག་པས་སྦྲེལ་བ་ཡིན་གྱི་དོན་འབྲེལ་མི་འཐད་དོ། །གཉིས་པ་རྒྱུ་འབྲས་རིགས་ལ་འབྲེལ་བ་དགག་པ། རྒྱུ་འབྲས་རང༷་གི༷་མཚ༷ན་ཉི༷ད་ལ་འབྲེལ༷་བ་མེ༷ད་ཀྱང༷་། རྒྱུ༷་འབྲས༷་ཀྱི་རིགས༷་ལ༷་འབྲེལ༷་བ་ཡོད་ཞེ༷་ན༷། རིགས༷་དེ༷་རྒྱུ༷་འབྲས༷་རང་མཚན་ཉི༷ད་ལ་ཟེར་བ་ཡི༷ན་ན༷་སྔར༷་གྱི༷་སྐྱོ༷ན་ལ༷ས་འདས༷་པ༷་མེ༷ད། དེ༷་ལ༷ས་གཞ༷ན་དུ་གྱུར་
11-8-33b
པའི༷་རིག༷ས་ཞེས་ཐ་དད་པ་ཞིག་ཡོ༷ད་པར་འདོད་ན༷། སྤྱི༷་ཡི༷་སྐ༷བས་སུ༷་བཀ༷ག་ཟི༷ན་ཏོ༷། །གསུམ་པ་ལྟོས་འབྲེལ་གཞན་དགག་པ་ལ། མདོར་བསྟན། རྒྱས་བཤད། དེ་དགག་པ་གསུམ། དང་པོ། དོན་ལ་འབྲེལ་བ་འགོག་པའི་རིགས་པ་འདི༷ས་ནི༷་ལྡན༷་དང༷་འདུ༷་བ༷་དང༷་། ཁྱ༷ད་པར༷་དང༷་ནི༷་ཁྱ༷ད་པར་ཅ༷ན། བྱེ༷ད་དང༷་ཕྲ༷ད་པ༷་ལ༷་སོ༷གས་པ༷། འབྲེལ༷་པར༷་འདོ༷ད་པ༷་བཀག༷་པ༷་ཡི༷ན་ནོ། །གཉིས་པ། དེ་རྣམས་གང་ཞེ་ན། དེ་ལ་ལྡན་འབྲེལ་ནི་འཁ༷ར་གཞོང༷་ལ༷་ནི༷་རྒྱ༷་ཤུག༷་བརྟེན༷་པ་ལྟ་བུ་ནི་ངོ་བོ་གཅིག་མིན་པས་བདག་གཅིག་འབྲེལ་མིན་ལ། རྒྱུ་འབྲས་མིན་པས་དེ་བྱུང་མིན་ཡང་རྟེན་བརྟེན་པར་སྦྲེལ་བས་ན་དེ༷་ད༷ང་ལྡན༷་པ༷འི་འབྲེལ༷་བ་ཡིན་ཞེས༷་ཟེར༷། ཤིང་ཙམ་གྱི་སྤྱི་རྟག༷་པའི༷་རྟེན༷་གཅིག་པུ་ལ༷་བྱེ་བྲག་ཙནྡན་སོགས་མི༷་རྟག༷་པ༷་བརྟེན་པའི་འབྲེལ༷་བ༷་ནི་འཕྲོ༷ད་པ༷་འ༷དུ༷་བའི་འབྲེལ༷་བ་ཡིན་ཞེས༷་གྲ༷གས། བྱས༷་དང༷་མི༷་རྟག༷་པ་ཐ་དད་པའི་སྒྲ་དང་འབྲེལ་བ་དང་ནོག་ལྐོག་ཤལ་རྭ་སོགས་དཀར་ཟ ལ་སོགས་དང་འབྲེལ་བ་དང་། ཐགས་ཀྱི་རྒྱུ་སྤུན་སྣམ་བུ་དང་འབྲེལ་བ་ལ༷་སོག༷ས་པ༷། ཆོས་ཐ་དད་པ་གཞི་གཅིག་ལ་འདུ་བ་ཐམས་ཅད་དོ༷ན་གཅི༷ག་ལ༷་ནི༷་འ༷དུ་བའི་འབྲེལ་བ་ཡིན་ཞེས༷་སྨྲ། ཐ༷་ད༷ད་གཞ༷ན་གྱིས༷་གཞ༷ན་གོ༷་བ༷་དབྱུག་པས་དབྱུག་པ་ཅན་གོ་བ་ལྟ་བུ་ནི་ཁྱ༷ད་པར༷་བྱེ༷ད་ཆོས༷་ཀྱི་འབྲེལ༷་བ་ཡིན་ཞེས༷་འདོ༷ད། འགག༷ས་པའི༷་རྒྱུ༷་ད༷ང་ད༷་ལྟར༷་གྱི༷། འབྲས༷་བུ་དུས་མཉམ་དུ་མེད་ཀྱང་དེ་གཉིས་འབྲེལ༷་བ༷་དེ་ལ་མིང་དུ་སྦྱོར༷་འབྲེ༷ལ་དུ་འདོད་དོ་ལོ༷། བདག༷་རྟག་པ་དང༷་དེའི་བྱ༷་བ༷་བརྐྱང་བསྐུམ་སོགས་མི་རྟག་པ་རྣམ༷་པ་གཉི༷ས་ལ༷། བྱེ༷ད་པའི༷་འབྲེལ༷་བ༷་ཡོ༷ད་དོ༷་ལོ༷། མིག༷་གིས༷་གཟུག༷ས་ལ༷་ལྟ༷་བ༷་དང་དེ་བཞིན་དུ་རེག་པ་དྲུག་པོ་ཐམས་
11-8-34a
ཅད་ལ༷་ཕྲ༷ད་པ༷འི་འབྲེལ༷་བ༷་ཡི༷ན་ཞེས༷་ཟེ༷ར། ཁུ་བྱུག་དང་ཁུག་རྟའམ་བྱ་རྒོད་དང་ཕྱི་བ་སོགས་ལ་རྗེ༷་ཁོ༷ལ་གྱི་འབྲེལ་བ་དང་ངུར་བ་ཁྱོ༷་ཤུག༷་ལ༷་སོ༷གས་ཀྱང༷་། འབྲེལ༷་པ༷་ཡི༷ན་ཞེ༷ས་རྨོ༷ངས་པ༷་སྨྲ༷། གསུམ་པ་ལ། དོན་ལ་མ་གྲུབ། བློ་ངོར་གྲུབ་ཀྱང་གཞན་དུ་མི་འཐད་པས་དགག་པ་གཉིས། དང་པོ། དེ་རྣམས་ཕྱོགས་གཅིག་ཏུ་དགག་ན། དོན༷་ལ༷་འབྲེལ༷་བ༷་ཡོད་པར་འདོ༷ད་པ༷་ནི༷། དངོས་མེད་ལ་དངོས་འབྲེལ་མི་སྲིད་ལ་དངོས་པོ་ཡིན་ན་གཅི༷ག་ཡིན་ན་རང་ལ་རང་འབྲེལ་མི་སྲིད་པ་ད༷ང་ཐ༷་ད༷ད་ལ་འབྲེལ་བ་མེད་པའི་ཚུལ་སྔར་ལྟར་བརྟ༷གས་པ༷ས་ཁེག༷ས། གཉིས་པ་ལ་འདོད་པ་བརྗོད་པ་དང་། དེ་དགག་པ་གཉིས། དང་པོ། ལྡན༷་པ༷་སོ༷གས་ལ༷འ༷ང་དོན་ལ་འབྲེལ་བ་མེད་ཀྱང་ཁྱོད་ཀྱི་ལྟར་གཞ༷ན་སེལ༷་གྱིས༷་སྦྲེལ༷་ན༷་བློ་ངོར་འབྲེལ་བ་གོ༷་བར་བྱེ༷ད་པ་ཡི༷ན་ནོ་ཞེ༷་ན༷།གཉིས་པ་ལ། དགག་པ་དངོས་དང་། ལུགས་ངན་པ་དེ་འདྲ་བ་སྤང་བར་བསྟན་པ་གཉིས། དང་པོ། ལྡན༷་པ༷་ཅ༷ན་སོག༷ས་དེ་དག་ལ་རྟག་དངོས་ཀྱི་འབྲེལ་བ་འདོད་པ་ལ་གནོ༷ད་བྱེ༷ད་ཀྱི་ཚད་མ་ཡོ༷ད་པས་འབྲེལ་བར་མི་རུང་ལ་གལ་ཏེ་རྟེན་བརྟེན་པ་དང་སྤྱི་བྱེ་བྲག་ལྟ་བུའི་འབྲེལ་བ་ཙམ་དུ་འདོད་པ་ལ་གནོ༷ད་བྱེ༷ད་མེ༷ད་ན༷་བློ་ངོར་གྲུབ་ཀྱང་དེ་ནི་འབྲེལ་བ་གཉི༷ས་པོར༷་འདུས༷་ཀྱི་ལོགས་སུ་དབྱེ་བ་མི་འཐད་དོ། །འདི་ཐད་དུ་ཇི་ལྟར་གནོད་པ་སོགས་ཤོ་ལོ་ཀ་གཅིག་འདི་འགྲེལ་བ་རྩ་བར་ཤོར་བ་ཡིན་གྱི་རྩ་བའི་ཚིགས་ལ་གཟུད་པར་མི་བྱའོ། །གཉིས་པ། འབྲེལ་བ་གཉིས་ལས་གཞན་དུ་འདོད་པ་མུ་སྟེགས་རྣམས་ཀྱི་ལུགས་ཆོས་གྲགས་ཀྱིས་བཀག་ཟིན་པས་སླར་ཡང་འབྲེལ་བ་གཞན་ཁས་ལེན་ན་སྡེ་བདུན་གྱི་རིགས་པ་ཀུན་སྤང་ནས་ཆོས༷་ཀྱི༷་གྲ༷གས་པ༷ས་བཀག་ཅིང་བོར༷་བ༷་ཡི༷་ངན༷་
11-8-34b
རྟོག༷་ཕལ༷་ཆེར༷་ཞིག་ནི་བླུན༷་པོ༷་རྣམས་ཀྱིས་ཚུར་དང་དུ་ལེན༷་པ་ནི་སྨད་པའི་གནས་ཏེ་དཔེར་ན་མི་འདོད་པའི་ནད་ལ་སྐྱུག༷ས་སྨན༷་བཏང༷་ན༷ས་ཕྱིར་སྐྱུག༷ས་པ༷་ལ༷། ཁྱི༷་ལ༷ས་གཞན༷་པ༷་སུ༷་ཞི༷ག་ཟ༷། བར༷་སྐབས༷་ཀྱི་ཚི༷གས་སུ༷་བཅ༷ད་པ༷འོ༷། །
立相属为识
གཉིས་པ་བློ་ངོར་འབྲེལ་བ་བསྒྲུབ་པ་ལ། བློས་ཇི་ལྟར་སྦྲེལ་ཚུལ་དང་། དེ་ལ་རྩོད་པ་སྤང་བ་གཉིས། དང་པོ། དོན་རང་མཚན་ཐ་དད་དུ་གནས་པས་འབྲེལ་མི་སྲིད་ཀྱང་གཞན་སེལ་བའི་རྣམ༷་རྟོག༷་གི་ཡུལ༷་ལ༷་འཇིག༷་རྟེན༷་གྱི༷་ཐ༷་སྙད༷་བ༷ཞིན་དུ༷་བུམ་པའི་རང་མཚན་གཅིག་ལ་ལྟོ་ལྡིར་བ་མིན་པ་སྐད་ཅིག་མིན་པ་རྒྱུ་རྐྱེན་གྱིས་བསྐྱེད་པ་མིན་པ་རྣམས་སྤོང་བའི་རྣམ་ཅན་གྱི་བུམ་པ་མི་རྟག་པ་བྱས་པའི་ལྡོག་པ་རྣམས་ལོགས་སུ་དབྱེ༷་ཞིང་དེ་གཅིག་ཏུ་སྡུད་པའི་གཞན་སེལ་གྱིས་གཅིག་ཏུ་བ༷སྡུ་བ་ལ་བརྟེན་ནས་བདག་གཅིག་འབྲེལ་བརྟགས་པ་དང༷་།དེ་བྱུང་ཡང་དོན་ལ་མི་སྲིད་ཀྱང་རྒྱུ་སྔ༷་མ་དང་ཕྱི༷་མ་འབྲས་བུ་རྟོག༷་པ༷ས་སྦྲེལ༷་བ༷་ཡི༷ས་དེ་བྱུང་གི་འབྲེལ་བ་བཞག་ལ་འབྲེལ་བ་དེས་འཇུག༷་ཡུལ༷་བསྒྲུབ༷་ནུས་པའི་ཕྱིར༷་འབྲེལ༷་པ༷ར་འཐ༷ད་དོ། །གཉིས་པ་ལ། བློས་བདག་གཅིག་པར་སྦྲེལ་བ་ལ་རྩོད་པ་སྤང་བ། དེ་བྱུང་བ་ལ་རྩོད་པ་སྤང་བ་གཉིས། དང་པོ་ལ་རྩོད་པ་དང་། དེ་དགག་པ་གཉིས། དང་པོ། བྱས༷་པ་དང༷་མི༷་རྟག༷་པ་གཉིས་བློས༷་སྦྲེལ༷་བ༷་ལྟར་དོ༷ན་ལ༷་འགྲུབ༷་ན༷་དོན༷་འབྲེལ༷་དུ་འགྱུར་བ་ཡི༷ན་ལ་གལ་ཏེ་དོ༷ན་ལ༷་དེ་གཉིས་ཀྱི་འབྲེལ་བ་དེ༷་དག༷་མ༷་གྲུབ༷་ན༷། བྱས་པས་མི་རྟག་པ་མི་འགྲུབ་སྟེ་དེ་གཉིས་དོན་ལ་མི་འབྲེལ་བས་རྟགས་དེ་དོན༷་གྱི༷་སྒྲུབ༷་བྱེ༷ད་དུ་རུང་བ་མིན༷་ཞེ༷་ན༷། གཉིས་པ། གཞན་སེལ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པས་བརྟགས༷་པ༷་དེ་མཐོང་བ་དོན༷་ཆོས་ལ༷་འཇུག༷་པ༷་ཡོད་དེ་དཔེར་ན་སྒྲ་ལ་བྱས་མི་རྟག་སོགས་སུ་རྟོག་པ་ལྟ་བུ་དང༷་། གཞན་
11-8-35a
སེལ་ལོགས་པས་བརྟགས་པ་དོན་ལ་མི༷་འཇུག༷་པ༷་སྒྲ་རྟག་པ་དང་མ་བྱས་སོགས་སུ་རྟོག་པ་ལྟ་བུ་སྟེ༷་རྣམ༷ས་པ༷་གཉི༷ས་ཡོད་པའི་དང་པོ་དོན་ལ་འཇུག༷་པས༷་འཇུག༷་ཡུལ༷་ཐོབ༷་པ༷་ཡོད་པས་ན༷་འབྲེ༷ལ་པ༷་ཡི་ཐ་སྙད་རུང་བ་ཉི༷ད་དེ༷་ཅི༷ག་ཤོས༷་ལོག་པ་ནི་འབྲེལ་མིན༷་དུ་འཇོག་སྟེ་དཔེ་བཟུང་བ་ལྟར་འཇུག་ཡུལ་མི་ཐོབ་པས་སོ། །གཉིས་པ་ལ། རྩོད་པ་དང་། ལན་གཉིས། དང་པོ། དུ་བ་འདི་མེ་དེ་མེ༷ད་ན༷་མི༷་འབྱུང༷་གི་འབྲེལ་བ་ནི་དོན་དུ༷་བ༷་རང་ལ༷་མེ༷ད་ན༷་དུ་བ་དེ༷་ནི༷་རྒྱུ༷་མེ༷ད་ཅན་དུ་འགྱུར༷་ལ། གལ་ཏེ་ཡོ༷ད་ན༷་དེ༷་ཉི༷ད་དངོ༷ས་པོ༷་རང་གི་སྟེང་ན་ཡོད་པ་ཡི༷་འབྲེལ༷་པ༷་ཉི༷ད་དུ༷་འགྱུར༷་ཞེ༷་ན༷། གཉིས་པ། རྒྱུ་མེད་ན་འབྲས་བུ་མི་འབྱུང་བས་དོ༷ན་གྱི༷་དུ༷་བ༷་དེ་མེ༷་མེ༷ད་ན༷་མི༷་འབྱུང༷་བ༷་ཙམ༷་ཡོ༷ད་མོ༷ད་ཀྱང༷་། སྔ༷་མའི་མེ་དེ་མེད་ན་ཕྱི༷་མའི་དུ་བ་འདི་མི་འབྱུང་ཞེས་དེ་གཉིས་བསྡོམས་ཏེ་བཟུང༷་ནས༷་མཚམས་སྦྱོར་ཞིང་གཅིག་ཏུ་སྦྲེལ༷་བ༷་ནི༷། རྟོག༷་པ༷་མིན༷་པས༷་སྦྲེལ༷་མི༷་ནུས༷་ཏེ་དོན་ལ་ཡོད་ན་སྣང་བས་འགྲུབ་དགོས་ཀྱང་དེ་མིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དོན་ལ་མེད་ན་མི་འབྱུང་བ་ཙམ་ཡོད་ལ་མེད་ན་མི་འབྱུང་གི་འབྲེལ་བ་མེད། བྱས་མི་རྟག་རང་བཞིན་གཅིག་ཡིན་ལ་བདག་གཅིག་གི་འབྲེལ་བ་དོན་ལ་མེད་ཅེས་མདོར་ན་འབྲེལ་ཞེས་པ་ཆོས་གཉིས་སྦྲེལ་ཏེ་མ་བཟུང་བར་མི་གྲུབ་ལ། བྱས་མི་རྟག་དོན་གྱི་སྟེང་ན་སོ་སོར་གྲུབ་པ་མེད་ཅིང་རྒྱུ་འབྲས་དུས་མཉམ་དུ་མེད་པས་གཉིས་འབྲེལ་བ་ཞིག་དོན་སྟེང་ན་གྲུབ་མེད་པས་འདི་ནི་གནད་དོན་དམ་པའོ། །
立相正量
གསུམ་པ་འབྲེལ་བ་སྒྲུབ་བྱེད་ཀྱི་ཚད་མ་ལ། མཚན་ཉིད་བསྒྲུབ་པ། མཚན་གཞི་ངོས་གཟུང་བ། དེ་དག་གང་གིས་ངེས་པའི་ཚུལ་གསུམ། དང་པོ་ལ། བདག་གཅིག་པའི་འབྲེལ་བ་ངེས་བྱེད་དང་། དེ་བྱུང་གི་འབྲེལ་བ་ངེས་བྱེད་གཉིས། དང་པོ་ལ།
11-8-35b
ཐ་སྙད་བསྒྲུབ་ཀྱི་འབྲེལ་བ་དང་། དོན་བསྒྲུབ་ཀྱི་འབྲེལ་བ་གཉིས། དང་པོ། ལྡོག་པ་ཐ་དད་དོན་ལ་གཅིག་ཏུ་ཡོད་པར་ཚད་མ་གང་གིས་གྲུབ་ཅེ་ན་ནོག་སོགས་མཚ༷ན་ཉི༷ད་དང༷་ནི༷་མཚོ༷ན་བྱ༷་བ་ལང་གི་འབྲེལ་བ་ཡང་ནོག་སོགས་འདུས་པ་ལ་འདི་བ་ལང་ཞེས་དོན་གཅིག་ཏུ་འཁྲུལ་བས་འགྲུབ་ཀྱི་མཚོན་བྱ་སྒྲོ་བཏགས་ཡིན་པས་དོན་ལ་མི་གནས་པ་ད༷ང་། སྤྱི༷་དང༷་བྱེ༷་བྲག༷་འབྲེ༷ལ་བ༷་ཡང༷་ལྡོག་པ་ཆིག་རྐྱང་དང་ཉིས་ཚོགས་ཀྱི་ཤིང་དང་ཤ་བ་གཅིག་ཏུ་འཁྲུལ་ནས་བདག་གཅིག་པའི་བརྡ་ཆད་བྱས་པའི་པས་གྲུབ་པ་དེ་ལྟ་ན་བདག་གཅིག་པ་རྣམས་ལྡོག་པ་ཐ་དད་ལ་འཁྲུལ༷་པས༷་དངོ༷ས་པོ༷་གཅི༷ག་ཉི༷ད་དུ༷་བརྟག༷ས་པས༷་འགྲུབ༷་ཀྱི༷་གཞན༷་དུ༷་དོན་ལ་གྲུབ་པ་མིན༷་ནོ། །གཉིས་པ་ལ། རྩ་བའི་རྟགས་དགོད་པ་དང་། དེ་མ་ངེས་པ་སྤང་བ་གཉིས། དང་པོ། གང༷་ཡོ༷ད་པ་དེ༷་སྐད་ཅིག་གིས་འཇི༷ག་སྟེ་དཔེར་ན་བུམ༷་པ༷་བཞི༷ན། སྒྲ་ཡ༷ང་ཡོ༷ད་དོ་ཅེས༷་བྱ་བ་ནི་རང༷་བཞིན༷་གྱི་རྟགས༷་ཡིན་ནོ། །གཉིས་པ་ལ། མ་ངེས་པ་སྤང་བའི་རྟགས་གཉིས། དེ་གཉིས་གསུངས་པའི་དགོས་པ་གཉིས། དང་པོ་ལ། འཇིག་པ་རྒྱུ་གཞན་ལ་ལྟོས་པའི་མ་ངེས་པ་སྤང་བ་ལྟོས་མེད་ཀྱི་རྟགས་བ ཤད་པ། དངོས་པོ་དང་རྟག་པའི་གཞི་མཐུན་ཡོད་པར་འདོད་པ་མ་ངེས་པ་སྤང་བ་གནོད་པ་ཅན་གྱི་རྟགས་བཤད་པ་གཉིས། དང་པོ་ལ། རྟགས་དགོད་པ་དང་། དེ་ལ་མི་འཐད་པ་སྤང་བ་གཉིས། དང་པོ། དེའི་ཚུལ་བསྒྲུབ་པ་ནི་རྟགས་དེ་ངེས་པ་ཡིན་ཏེ་གང་སྐྱེས༷་པ༷་ཁོ༷་ན༷་འཇིག༷་པ༷་ཡི༷ན་ཏེ་སྐད་གཅིག་གཉིས་པར་སྐད་ཅིག་དང་པོ་ལ་ཞིག་པ་ཞེས་མིང་གདགས་ཀྱི་ཞིག་པ་ཞེས་པའི་ཆོས་ལོགས་སུ་གྲུབ་པ་ཅི་ཡང་མེད་པས་དེ༷་ལ༷་འཇི༷ག་བྱེ༷ད་ཀྱི་རྒྱུ་གཞ༷ན་ལ་ལྟོས་མི༷་དགོས༷་སོ། །གཉིས་པ་ལ། མ་གྲུབ་པ། མ་ངེས་པ། ཧ་ཅང་ཐལ་བ་སྤང་
11-8-36a
བ་གསུམ། དང་པོ་ལ། རྩོད་པ་དང་། ལན་གཉིས། དང་པོ། བུམ་པ་དང་ཤིང་འཇི༷ག་པ༷་ཐོ་བ་དང་མེ་ལྟ་བུ་རྒྱུ༷་གཞ༷ན་ལ༷་ལྟོས༷་ཕྱིར༷་འཇིག་པ་གཞན་ལ་ལྟོས༷་པ་མེ༷ད་པ་འདི༷་ནི༷་མ༷་གྲུ༷བ་ལོ༷། །གཉིས་པ་ལ། མདོར་བསྡུས་ཏེ་དགག་པ་དང་། རྣམ་པར་ཕྱེ་སྟེ་དགག་པ་གཉིས། དང་པོ། འཇིག༷་པར༷་བྱ༷་རྒྱུའི༷་དངོ༷ས་པོ༷་བུམ་ཤིང་ལྟ་བུ་དང༷་དེ་ཞིག༷་པ༷་མེད་དགག་གི་ཆ་དངོ༷ས་མེ༷ད་གཉི༷ས་ཀ༷་ལ༷་འཇིག༷་པའི༷་སྒྲ༷་དོ༷ན་འ༷ཇུག་མོ༷ད་ཀྱི༷། དང་པོ་ལ་དངོས་པོ་རང་སྐྱེད་པའི་རྒྱུ་ལས་གཞན་མི་དགོས་པ་དང་། ཞིག་ནས་མེད་པ་ལ་རྒྱུ་གཏན་མེད་པས་གཉི༷ས་ཀ༷་ལ༷་ཡང༷་རྒྱུ༷་མི༷་དགོ༷ས་སོ། །གཉིས་པ་ལ། དངོས་དངོས་མེད་ལ་བརྟགས་ནས་དགག་པ་དང་། ཁས་བླངས་ལ་བརྟགས་ནས་དགག་པ་གཉིས། དང་པོ། དེས་ལྟོས་མེད་གྲུབ་ཀྱང་རྒྱས་པར་བཤད་ན། ཐོ་བ་སོགས་ཀྱིས་བུམ༷་པ་འཇིག༷་པར་བྱེད་ན་ཡང་འཇིག་པ་དེ་དངོས༷་མེ༷ད་ནི་ཅི་ཡང་མེད་ཙམ་ཡིན་པས་རྒྱུ༷་ལ་མི༷་ལྟོས༷་ལ་ལྟོས་ན་དངོས་པོར་འགྱུར་ཞིང་དངོ༷ས་པོ་ཡིན་ན༷ འ༷ང་ར༷ང་གཞན་གཉིས་ལས་བུམ་པ་རང་ཡིན་ན་དེ་རྫ་མཁན་གྱིས་བྱས་ནས་རང་ཉིད་གྲུབ༷་ཟིན་པས་རྒྱུ༷་ཅི༷་དགོས༷། བུམ་པ་ལས་གཞ༷ན་ཞིག་ཡིན་ན་དེ་རྒྱུས༷་བྱས༷་པས༷་བུམ་པ་དེ༷་མི༷་འཇི༷ག་དེ༷ས་ན༷་བུམ་པའི་རྒྱུ་ལས་ལོགས་སུ་འཇི༷ག་པ༷་སྐྱེད་བྱེད་ཀྱི་རྒྱུ༷་མེ༷ད་པར་གྲུ༷བ་བོ། །གཉིས་པ། འཇིག༷་པ༷་དངོ༷ས་པོ་མེ༷ད་པ་རྒྱུས༷་བྱེ༷ད་ཅེས༷། སྨྲ༷་ན༷་ཁས་བླངས་དེ་ཉིད་ཀྱིས་འཇིག་པ་རྒྱུ་ལ་ལྟོས༷་པ་མེ༷ད་པ་ཤུག༷ས་ལ༷་གྲུབ༷་པ་ཡིན་ཏེ། དངོས༷་མེ༷ད་རྒྱུ༷་ཡི༷ས་བྱེ༷ད་པ༷་ཞེས་སྨྲ་བ་ད༷ང་། རྒྱུ༷་ཡི༷ས་ཅི༷་ཡ༷ང་མི༷་བྱེ༷ད་པ༷་ཞེས་ཟེར་བ་གཉིས་ཚིག་མི་འདྲ་ཡང་དོན༷་མཚུ༷ངས་ཏེ་དཔེར༷་ན༷་མེ༷ད་པ༷་ལ༷། ལྟ༷་བ་ཞེས་
11-8-36b
དང༷་བལྟ༷་རྒྱུ༷་མེ༷ད་ཟེར་བ༷་གཉིས་མཐོང་བ་མེད་པའི་དོན་དུ་འདྲ་བ་བཞིན༷་ནོ། །མེད་པ་བལྟ་ཞེས་བྱ་ཚིག་དང་བལྟ་རྒྱུ་མེད་ཅེས་བྱ་ཚིག་བྲལ་བ་ལྟ་བུའི་འགལ་བར་སྣང་ཡང་དོན་གནས་ཚུལ་ལ་མེད་ལ་བལྟས་ཀྱང་མཐོང་རྒྱུ་ཅི་ཡང་མེད་པས་ཅི་ཡང་མ་མཐོང་ལ།བལྟ་རྒྱུ་མེད་པའི་ཅི་ཡང་མ་མཐོང་བ་གཉིས་ཀ་དོན་ཅི་ཡང་མིག་སྔར་མ་བྱུང་བ་ལ་ཁྱད་པར་མེད་པའི་དོན་ཏོ། །གཉིས་པ་མ་ངེས་བའི་རྩོད་སྤང་ལ། རྩོད་པ་དང་། ལན་གཉིས། དང་པོ། ཁ་ཅིག་ན་རེ་ས་བོན་ཆུ་ལུད་ཀྱི་ཚོགས༷་པ༷་ཚ༷ང་ནས་རྒྱུ་གཞན་ལ་ལྟོས་མེད་ཡིན་ཡ༷ང་མྱུ༷་གུ༷་སྐྱེད་ངེས་ཡིན་པ་ལ་མི་སྐྱེད་པ་མཐོང་བ་བཞི༷ན་ལྟོས༷་མེ༷ད་ཀྱི་གཏན་ཚིག་འདི༷་ཡ༷ང་མ༷་ངེ༷ས་ཞེས་ཟེར་རོ་ལོ༷། གཉིས་པ་ལ། རྩ་བའི་ལན་དང་། ལན་དེ་ལ་མི་འཐད་པ་སྤང་བ་གཉིས། དང་པོ། ཚོག༷ས་པ༷་རྐྱང་བ་ལས་མྱུ་གུ་སྐྱེ་བར་མི་འདོད་ཀྱི་དེ༷་དག༷་གནས་སྐབས་ཡོངས་སུ་འགྱུར༷་བ༷་ལ༷། ལྟོས༷་པའི༷་ཕྱིར༷་ན༷་ལྟོས་མེད་ཀྱི་རྟགས་འདི་མ༷་ངེ༷ས་པ་ག་ལ་ཡིན་ཏེ་མི༷ན་ནོ། །གཉིས་པ་ལ། མཚུངས་པར་བསྒྲེ་བ་དང་། མ་གྲུབ་པ་སྤང་བ། མ་ངེས་པ་སྤང་བ་གསུམ། དང་པོ་ལ། རྩོད་པ་དང་། ལན་གཉིས། དང་པོ།འོ་ན་ཚོགས་པ་འགྱུར་བ་ལ་ལྟོས་པ་དེ་བཞིན་དུ་བྱས༷་པ༷འ༷ང་འཇིག་པའི་རྒྱུ་ཡིན་དུ་ཟིན་ཀྱང་དུས༷་ལ༷་ལྟོས༷་ཤེ༷་ན༷། གཉིས་པ། དུས༷་ལ༷་ལྟོས༷་ན༷་ནི་ལྟོས་དགོས་པའི་བྱས༷་པ༷་དེ༷་ཉིད་ལྟོས་གཞི་འཇིག་པའི་དུས་དེ་མ་བྱུང་གི་བར་དུ་འགྱུར༷་ན༷་འཇིག༷་པ༷་ལྟོས༷་མེ༷ད་དུ་གྲུབ༷་ཏེ་དུས་མ་བྱུང་ཡང་འཇིག་པས་སོ། །འཇིག་དུས་ཀྱི་བར་དུ་བྱས་པ་མི༷་འགྱུར༷་ན་ངོ་བོ་ལ་ཁྱད་མེད་པས་སྔར༷་བཞིན༷་ཕྱིས་ཀྱང་འཇིག༷་མེ༷ད་དུ་གན༷ས་ཏེ་དང་པོ་མི་འཇིག་མཐར་མི་འགྱུར་ཞེས་པའི་རིགས་པས་སོ། །གཉིས་པ་ལ། རྩོད་པ་དང་། ལན་གཉིས། དང་པོ།
11-8-37a
ས་དང་ས་བོན་སོགས་རྒྱུ་ཡི་ཚོག༷ས་པ༷་རང་གི་ངོ་བོ་སྐད་ཅིག་དང་པོ་ནས་འབྲས་བུ་སྐྱེད་པའི་སྐད་ཅིག་ཐ་མའི་བར་དུ་ཡང་འགྱུར༷་མེ༷ད་ཀྱི་གཅི༷ག་ཡི༷ན་པས༷། རྒྱུན་འགྱུར་བ་ལ་ལྟོས་པའི་གཏན༷་ཚིག༷ས་འདི༷་ནི༷་མ༷་གྲུབ༷་ལོ༷། །གཉིས་པ་ལ།དངོས་དང་། དེའི་སྐྱོན་སྤོང་དགག་པ་གཉིས། དང་པོ། ཚོགས་པ་སྔ་ཕྱི་ངོ་བོ་འགྱུར་མེད་གཅིག་ཡིན་པས་ཚོགས༷་པས༷་ཕྱི༷་ནས༷་ཏེ་ཚོགས་པ་ཐ་མས་མྱུ་གུ་བསྐྱེ༷ད་པ༷་ལྟར༷། དེ་གཉིས་ངོ་བོ་གཅི༷ག་ཕྱིར༷་ཚོགས་པའི་སྐད་ཅིག་ད༷ང་པོ༷་ཚོགས་ཙམ་གྱི་སྐབས་སུ་ཡང་བསྐྱེ༷ད་པར༷་འགྱུར༷། གཉིས་པ་ལ། རྩོད་པ་དང་། དེའི་ལན་གཉིས། དང་པོ། གལ་ཏེ་དེ་གཉིས་ངོ་བོ་གཅི༷ག་ཉི༷ད་ན༷་ཡ༷ང་ཚོགས་པ་དང་པོ་ལ་གེགས༷་ཡོ༷ད་ཕྱིར༷་མྱུ་གུ༷་བསྐྱེ༷ད་པར༷་མི༷་ངེ༷ས༷་སོ་ཞེ་ན༷། གཉིས་པ། དང་པོ་གེགས༷་ཅ༷ན་ཐ་མ་གེ༷གས་མེ༷ད་པ་གཉིས་གཅིག་མིན་ལ་ཐ༷་ད༷ད་པའི་ཕྱི༷ར། ཁྱེད་ཀྱིས་ཁས་བླངས་ལ་གཅི༷ག་ཏུ༷་འདོ༷ད་ཀྱང༷་དོན་ལ་ཡང་ངོ་བོ་གཉི༷ས་སུ༷་འགྱུར༷་རོ། །གསུམ་པ་ལ། རྩོད་པ་དང་། ལན་གཉིས། དང་པོ། ཡང་ཁོ་ན་རེ་འབྲས་བུ་གང་རྒྱུ་ལ་མི་ལྟོས་ཀྱང་འབྱུང་ངེས་པས་མ་ཁྱབ་སྟེ་དཔེར་ན་ནས༷་ཀྱི༷་རྒྱུ་ཚོག༷ས་ཀྱང་སཱ༷་ལུ༷་ཡི༷་མྱུ༷་གུ༷་བསྐྱེ༷ད་པ་ལ༷་ལྟོས་ནས་ལྟོས༷་མེ༷ད་ཀྱི་རྟགས་ཞུགས་ཀྱང༷་། ནས་ཀྱི་རྒྱུ་ཚོགས་དེས་སཱ༷་ལུ༷འི་མྱུ༷་གུ༷་མི༷་བསྐྱེ༷ད་པས༷། སཱ་ལུའི་མྱུ་གུ་ལྟོས་མེད་ཡིན་ཅེས་པ་ལྟར་ལྟོས་མེད་ཀྱི་གཏན༷་ཚིགས༷་འདི༷་ནི༷་མ༷་ངེས༷་ལོ༷། གཉིས་པ་ལ། ལན་དང་། ལན་དེ་རང་ལ་མི་མཚུངས་པའི་ཚུལ་གཉིས། དང་པོ། སཱ༷་ལུ༷འི་མྱུ་གུ་ནི་རང་ཉིད་ས༷་བོན༷་ལ༷་ལྟོས༷་ཕྱིར༷། ལྟོས་བཅས་ཡིན་གྱི་ལྟོས༷་མེ༷ད་ཡི༷ན་པ༷འི་རྟག༷ས་མ༷་གྲུབ༷་བོ། །གཉིས་པ་ལ། མཚུངས་པའི་རྩོད་པ་དང་། དེ་སྤང་བ་གཉིས། དང་པོ།
11-8-37b
འོ་ན་སཱ་ལུའི་མྱུ་གུ་རང་གི་ས་བོན་ལ་ལྟོས་པ་དེ་བཞིན་འཇིག་པའི་རྒྱུ་བྱས༷་པ་ཡོ༷ད་ཀྱང་སྐ༷ད་ཅི༷ག་གིས་ལྟོས་མེད་དུ་འཇིག༷་པ༷་མི༷ན་གྱི༷་འཇི༷ག་པའི༷་རྒྱུ༷་ཐོ་བ་སོགས་གཞན་ལ༷་ལྟོས༷་པའི་ཕྱིར་ལྟོས་མེད་ཀྱི་རྟགས་མི་གྲུབ་ཤེ༷་ན༷། གཉིས་པ། དེ་གཉིས་མི་མཚུངས་ཏེ་མྱུ༷་གུ༷་ནི་ར༷ང་ར༷ང་གི་རྒྱུ༷་ལ༷་ལྟོས༷་དགོས་ལ། དངོ༷ས་པོ་འཇིག༷་པ་དེ་དངོས་པོ་ཉིད་ཀྱི་ཆ་ལ་བཏགས་པ་ཡིན་པས་དངོས་པོའི་རྒྱུ༷་ལས་ལོགས་སུ་འཇིག་པའི་རྒྱུ༷་གཞན༷་ལ༷་མི༷་ལྟོས༷། འཇིག༷་པ༷་དངོ༷ས་མེ༷ད་མེད་དགག་གི་ཆ་ཙམ་ལ་བཟུང་ན་རྒྱུ༷་མི༷་དགོ༷ས་པ་ཡིན་ནོ། །དེས༷་ན༷་འཇི༷ག་བྱེ༷ད་གཞ༷ན་མི༷་དགོ༷ས་སོ། །གསུམ་པ་ཧ་ཅང་ཐལ་བ་གསུམ་གྱི་རྩོད་སྤང་། རྟག་མི་རྟག་དངོས༷་འག༷ལ་བུམ་སོགས་ཀྱི་རྫ༷ས་གཅི༷ག་ཏུ་འགྱུར༷་བ༷་དང༷་། ཞིག་པ་དེ་དངོས་པོ་དེ༷་ཉི༷ད་དང་གཞན༷་དུ༷་བརྟག་ན་མི༷་འཐ༷ད་པ་ད༷ང་། བྱས་ཡོད་དུ་མཚུངས་པ་ལ་རྟག་མི་རྟག་གཉིས་མི་སྲིད་ན་དངོས་པོར་མཚུངས་པ་ལ་ཐོག༷ས་བཅ༷ས་ཐོག༷ས་མེ༷ད་གཉིས་ཀྱང་མི་སྲིད་པར་མཚུང༷ས་པ༷་ཡི༷་ཐལ༷་བ༷་གསུ༷མ་གྱི༷ས་བྱས་ཡོད་ཀྱིས་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་མི་རྟག་པར་བསྒྲུབ་པ་འདི༷ར་མི༷་འགོ༷ག་སྟེ་གནོད་མི་ནུས་ཞེས་སོ། །གཉིས་པ་གནོད་པ་ཅན་གྱི་གཏན་ཚིགས་ལ། གནོད་པ་སྟོན་པའི་ཡུལ་ཕྱོགས་སྔ་བརྗོད་པ་དང་། དེ་དགག་པ་གཉིས། དང་པོ། དབང་ཕྱུག་པ་སོགས་ན་རེ། བྱ༷་རོ༷ག་ཕལ་ཆེར་ནག་པོ་ཡིན་ཡང་དཀར༷་པོ༷་ཡོད་སྲི༷ད་པ༷་ལྟར།༷ དངོས་པོའི་ནུས་པ་སྣ་ཚོགས་པས་བུམ་སོགས་ཕལ་ཆེར་མི་རྟག་ཀྱང་དབང་ཕྱུག་སོགས་དངོ༷ས་པོ༷་དང་རྟག༷་པ༷་ཡི་གཞི་མཐུན་འགའ་ཞིག་ཡོད་པ་མི༷་འགལ༷་ཞེས་ཟེར༷། གཉིས་པ་ལ། བརྟགས་ན་མི་འཐད་པ། དེ་རྟགས་ཀྱིས་བསྒྲུབ་པ་གཉིས། དང་པོ། དེ་ལ་དབང་ཕྱུག་སོགས་རྟག༷་པ་དེས༷་དོན༷་བྱེ༷ད་
11-8-38a
མི༷་ནུས༷་ན། དངོས༷་མེད་ཡི༷ན་པའི་ཕྱིར༷་མིང་དུ་དབང་ཕྱུག་བཏགས་པ་མ་གཏོགས་དོན༷་ལ༷་མཐུན༷་པས་མིང་ལ་མི་རྩོད་དོ། །འོན་ཏེ་དོན་བྱེད་ནུས༷་ན་ནི་བྱ་བ་བྱེད་པའི་ཚེ་དེ༷་འགྱུར་རམ་མི་འགྱུར་འགྱུར༷་ན༷་ནི་རྟག༷་པ༷་ཡིན་པ་ཉམ༷ས་ལ། འགྱུར༷་བ༷་མེ༷ད་ན༷་དོན་བྱེ༷ད་པ༷་འག༷ལ་ཏེ་སྔར་ལྟར་རྟག་ཏུ་གནས་པས་སོ། །གཉིས་པ་ལ། རྩ་བའི་རྟགས་དགོད་པ། སྦྱོར་བའི་དོན་ངོས་གཟུང་བ་གཉིས། དང་པོ། དེས་ན་ཤེས་བྱ་གང༷་དང་གང༷་དོན་བྱེ༷ད་པ་མིན༷་པ་དེ༷་ལ་དངོ༷ས་པོ་མེ༷ད་པས་ཁྱབ་དཔེར་ན་ནམ་མཁ༷འ་བཞི༷ན་ནོ། །དབང་ཕྱུག་སོགས་རྟག༷་པའ༷ང༷་དོན་བྱེ༷ད་པས༷་སྟོང༷་ངོ་། །ཞེས་རྟགས་འགོད་དོ། །གཉིས་པ་ལ། ཆོས་ཅན། བསྒྲུབ་བྱ། གཏན་ཚིགས་ཀྱི་དོན་གསུམ། དང་པོ། དེ་ལ་འདིའི་ཚུལ་བསྒྲུབ་པ་ལ་ཆོས༷་ཅ༷ན་ནི་ཕ་རོལ་གྱིས་ཁས་བླངས་པའི་དབང་ཕྱུག་སོགས་རྟག༷་པའི༷་སྒྲ་དོན་གང་ཞིག་མི་རྟག་ལས་ལོག་ཙམ་གྱི་གཞན༷་སེལ༷་སྒྲོ་བཏགས་ལ་རང་མཚན་དུ་ཞེན་པ་ཙམ་ཡི༷ན་ནོ། །གཉིས་པ། ངག་ཏུ་བརྗོད་པའི་དངོས་མེད་ཙམ་མིན་པར་དོན་གྱིས་གོ་བ་བྱས་ཡོད་ཀྱིས་སྟོང་པའི་མེད་དགག་གི་རང་བཞིན་དངོ༷ས་པོ༷་བཀ༷ག་ཉི༷ད་བསྒྲུབ༷་བྱའི༷་ཆོས༷་ཡིན་ནོ། །གསུམ་པ་ལ། ཕྱོགས་ཆོས་དང་། ཁྱབ་པ་བསྒྲུབ་པ་གཉིས། དང་པོ་ལ། དགག་གཞག་སྤང་གསུམ། དང་པོ་ལ། ཕྱོགས་ཆོས་མངོན་སུམ་གྱིས་གྲུབ་པ་དང་། རང་རིག་གཅིག་པུས་གྲུབ་པར་འདོད་པ་དགག་པ་གཉིས། དང་པོ། དེ་ལ་ཁ་ཅིག་རྟག་པ་ལ་རིམ་ཅིག་ཆར་གྱིས་སྟོང་པའི་ཕྱོག༷ས་ཆོ༷ས་རྟག་པའི་སྟེང་དུ་དོན་བྱེད་པས་སྟོང་པར་མངོ༷ན་སུམ༷་གྱིས༷་གྲུབ༷་ཟེར༷། དེ་མི་འཐད་དེ་དགག་པ་བྱེད་པ་ལ་དགག༷་བྱ༷་འཛི༷ན་པ༷འམ་དམིགས་པའི་ཚད་མ་སྐྱེ༷་མི༷་དགོས༷་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཉིས་པ། 
11-8-38b
ལ༷་ལ༷་ན་རེ་རྟག་པ་འགྱུར་མེད་ལ་དོན་བྱེད་པས་སྟོང་བར་རྟོག༷་པ་ཉམས་སུ་མྱོང༷་བའི་རང་རིག་གཅི༷ག་གིས་གྲུབ་པ་ཡི༷ན་ནོ་ལོ༷། དེ་ལྟ་ན་མུ་སྟེགས་བྱེད་རྟག་པ་བྱེད་པོ་ཡིན་པའི་ལོ༷ག་རྟོག༷་ཉི༷ད་ཀྱང༷་མི༷་སྲི༷ད་པར་འགྱུར༷་ཏེ་མྱོང་བས་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཉིས་པ་རང་ལུགས། དེས༷་ན༷་རང་ལུགས་ཆོས་ཅན་ཕྱི་རྒོལ་གྱིས་ཁས་བླངས་པའི་རྟག་པ་སྐ༷ད་ཅི༷ག་གི༷ས་སྟོང༷་པར་རྟོགས་པ་ལ༷། དེ་ལྟ་ན་རིམ་ཅིག་ཆར་དུ་དོན༷་བྱེ༷ད་པ་མི་སྲིད་པའམ་འགོག༷་པ༷འི་རྟག༷ས་ཡང་དག་ཉིད་ཀྱི༷ས་ཕྱོགས་ཆོས་འགྲུབ༷་པ་ཡིན་ཏེ་རྟགས་ལས་རྗེས་སུ་དཔག་ནས་གྲུབ་བོ། །།གསུམ་པ་རྟགས་དེ་ལ་རྩོད་སྤང་ལ། རྟག་པའི་གནས་སྐབས་ལ་མི་ཁེག་པ་སྤང་བ། རྟག་པའི་རང་བཞིན་ལ་མི་ཁེག་པ་སྤང་པ་གཉིས། དང་པོ་ལ་ཕྱོགས་སྔ་དང་། ལན་གཉིས། ཡང་ཁོ་ན་རེ། རང༷་བཞི༷ན་རྟག༷་ཀྱ༷ང་གན༷ས་སྐབ༷ས་རྣམ༷ས། འགྱུར༷་བའི་ཕྱིར༷་རྟག་པ་ཡིན་ཡང་དོ༷ན་བྱེ༷ད་པ་འཐ༷ད་ཅེ༷་ན༷། གཉིས་པ། རང་བཞིན་དང་གནས་སྐབས་གཉི༷ས་པོ༷་གཅི༷ག་ན༷་འགྱུར་མི་འགྱུར་གྱི་ཆོ༷ས་གཉི༷ས་ཡོད་པ་འག༷ལ་ཞིང་ཐ༷་ད༷ད་ཡི༷ན་ན༷་གནས་སྐབས་མི་རྟག་པས་དོན་བྱེད་དུ་ཆུག་ན་ཡང་རང་བཞིན་རྟག་པས་དོན་བྱེ༷ད་པ༷་འག༷ལ་ལོ། །གཉིས་པ་ལ། ཕྱོགས་སྔ་དང་། ལན་གཉིས། དང་པོ། ཡང་ཁོ་ན་རེ་རྟག་པ་ལ་སྐ༷ད་ཅི༷ག་གིས་འཇི༷ག་པ༷་མེ༷ད་པའི་རྟག་པ་ཡིན་ན༷་ཡ༷ང་བྱ་བ་བྱེད་པར་སྣང་བའི་རག༷ས་པའི༷་འགྱུར༷་བ༷་ཡོ༷ད་པས་བྱ་བ་བྱེད་པ་འཐད་དོ་ཅེ༷་ན༷། གཉིས་པ། ད༷ང་པོ༷་ནས་སྐ༷ད་ཅི༷ག་གིས་མི༷་འཇི༷ག་ན༷་རག༷ས་པ༷འི་འགྱུར༷་བ༷འང་ག༷་ལ༷་སྲི༷ད་དོ། །གཉིས་པ་ཁྱབ་པ། གང་དོན༷་བྱེ༷ད་ནུས༷་པ༷་དངོས་པོའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་པས་དེ་བཀག༷་པ༷་ལ༷། དངོ༷ས་པོ༷་མེ༷ད་པས༷་ཁྱབ༷་པ༷་འགྲུབ༷་སྟེ་ནམ་མཁའ་བཞིན་ནོ། །གཉིས་པ་རྟགས་གཉིས་སུ་
11-8-39a
གསུང་བའི་དགོས་པ་ལ། གཞན་ལུགས་དགག །རང་ལུགས་གཞག་པ་གཉིས། དང་པོ། ཁ་ཅིག་དེ་གཉིས་གང་རུང་གིས་ཁྱབ་པ་འགྲུབ་པས་གཉིས་ཀ་མི་དགོས་སོ་ཟེར་བ་ལ་གཞན་དག་གནོ༷ད་པ༷་ཅ༷ན་གྱི༷་ལམ༷་སྦྱོང༷་དུ༷་སྟེ་སྔོན་འགྲོ་ལྟ་བུར་ལྟོས༷་མེ༷ད་འཆ༷ད་པ༷་སློབ་དཔོན་གྱི་དགོ༷ངས་པ༷་མི༷ན་ནོ། །གཉིས་པ། དེས༷་ན༷་ལོག༷་རྟོག༷་རྣམ༷་ག༷ཉིས་ཀྱི༷་གཉེན༷་པོ༷་གཏ༷ན་ཚིག༷ས་རྣམ༷་གཉི༷ས་གསུང༷ས་ཏེ་འཇིག་རྒྱུ་དང་ཕྲད་ན་འཇིག་ལ་མ་ཕྲད་ན་མི་འཇིག་པར་འདོད་པ་ལ་ལྟོས་མེད་དང་ཕྲད་ཀྱང་མི་འཇིག་པར་འདོད་པ་ལ་གནོད་པ་ཅན་ཏེ་འདི་གཉིས་ཡུལ་སོ་སོ་བ་ཡིན་པས་འཇིག་པར་ཁས་ལེན་ན་གནོད་པ་ཅན་དང་མི་འཇིག་པར་ཁས་ལེན་ན་ལྟོས་མེད་ཀྱི་རྟགས་འཇུག་གོ། གཉིས་པ་དེ་བྱུང་གི་འབྲེལ་བ་ངེས་བྱེད་ལ། དགག་གཞག་གཉིས། དང་པོ། གཞན་དག་རྒྱུ༷་འབྲས༷་དང་པོ་རྒྱུ་འབྲས་གཉིས་མ་དམིགས། དེ་ནས་རྒྱུ་དམིགས། དེ་ནས་འབྲས་བུ་དམིགས། དེ་ནས་རྒྱུ་ལོག་པས་རྒྱུ་མ་དམིགས། དེ་ནས་འབྲས་བུ་ལོག་པས་འབྲས་བུ་མ་དམིགས་པ་སྟེ་ཕྲུགས༷་ལྔས༷་ངེ༷ས་ཞེས༷་ཟེ༷ར་ཡང་། གནས་སྐབས་ཀྱི་རྗེས་འགྲོ་ཙམ་ལ་ཟེར་ན་རྔ་སྒྲ་དང་ཉི་ཟེར་སོགས་ལ་ཡང་ཧ༷་ཅང༷་ཐལ༷་ཕྱིར༷་འདི༷་མི༷་འཐ༷ད་དོ། །གཉིས་པ་ལ་རྒྱུ་འབྲས་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད། དེ་ངེས་བྱེད་ཀྱི་ཚད་མ། དེ་ལ་རྩོད་སྤང་གསུམ། དང་པོ་ལ། དངོས་དང་། ཞར་ལ་རྒྱུའི་དབྱེ་བ་གཉིས། དང་པོ། རང་ལུགས་རྒྱུ༷་འབྲས༷་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ནི་རིམ་པར་ཕ༷ན་འདོ༷གས་བྱ༷་འབྲས་བུ་དང་འདོགས་བྱེ༷ད་རྒྱུ་ཡི༷ན་ནོ། །གཉིས་པ། རྒྱུ༷་ཡང༷་འབྲས་བུའི་ངོ་བོ་ལ་ཕན་འདོགས་པ་ཉེར༷་ལེན༷་གྱི་རྒྱུ་དང་ཁྱད་པར་ལ་ཕན་འདོགས་པ་ལྷན༷་ཅི༷ག་བྱེ༷ད་རྒྱུ་གཉིས་
11-8-39b
སུ་ཡོད་དོ། །གཉིས་པ། དེ༷་ཡ༷ང་རྒྱུ་འབྲས་གཉིས་རང་བཞིན་རྗེས༷་སུ༷་འགྲོ༷་ལྡོག༷་གི༷་སྒོ༷་ནས༷་ཕྲུག༷ས་གསུ༷མ་རྣམ༷་པ༷་གཉི༷ས་ཀྱི་སྒོ་ནས་ཕན་ཚུན་རྒྱུ་འབྲས་སུ་ངེས་པ་ཡིན་ནོ། །གསུམ་པ་རྩོད་སྤང་ལ། སྤྱིའི་ཚུལ་གྱིས་མདོར་བསྟན། བྱེ་བྲག་རྒྱས་བཤད་གཉིས།དང་པོ། རྗེས་སུ་འགྲོ་ལྡོག་གི་མཚ༷ན་ཉི༷ད་མི༷་འགྲུབ༷་པ་དང་རྗེས་སུ་འགྲོ་ལྡོག་ཙམ་གྱིས་རྒྱུ་འབྲས་ཡིན་ན་ཧ༷་ཅང༷་ཐ༷ལ་ཟེར་བ་དང་གྲོག་མཁར་ལས་དུ་བ་སྐྱེ་སྣང་སོགས་རྒྱུ་མིན་གཞ༷ན་དུ༷་རྒྱུ་ཡིན་པར་འཁྲུལ༷་པས༷་འདིར༷་མི༷་གནོ༷ད་དོ། །གཉིས་པ་གཞན་དུ་འཁྲུལ་བ་བཤད་པ་ལ། རྒྱུ་མིན་ལས་སྐྱེས་པ་སྐྱེས་བསམ་ངེས་པ་དགག སྐྱེ་ན་སྔ་ཕྱིའི་རྒྱུ་འབྲས་སུ་གྲུབ་པར་བསྟན་པ་གཉིས། དང་པོ་ལ་དགག་པ་དང་། དེ་ལ་མི་འཐད་པ་སྤང་བ་གཉིས། དང་པོ། གང༷་དག༷་རྒྱུ༷་མིན༷་ལ༷ས་སྐྱེས༷་པ༷་དེ༷་ནི༷་རང་གི་རྒྱུ༷་དངོས་གང་ཡིན་པ་དེ༷་ཡི༷་འབྲ༷ས་བུ༷་མི༷ན་ཏེ། རང་རྒྱུ་ལས་མ་སྐྱེས་པའི་ཕྱིར་རྣམ༷་པ༷་འདྲ༷་བས༷་དེ་གཅིག་ཡིན་པར་འཁྲུལ༷་པ༷་ལ༷་དེ་མིན་ལ་དེ༷་ཡི༷་མིང༷་གིས༷་བཏག༷ས་པར༷་ཟ༷ད་དོ། །གཉིས་པ། གལ་ཏེ་རྒྱུ་མིན་དེས་བསྒྲུབས་པ་རྒྱུའི་འབྲས་བུ་དངོས་ཉིད་མིན་ན་རྡོ་གཙུབ་པའི་མེ་མེ་མིན་པར་འགྱུར་ཞེ་ན། རྡོ༷་དང༷་ཤིང༷་སོ༷གས་མེ༷་ཡི་ཉེར་ལེན་གྱི་རྒྱུ༷་མིན༷། མེ༷་རྒྱུ༷་རྡུལ་རྫས་བརྒྱད་ལྡན་གྱི་ནང་གི་མེ༷་ཡི༷་རྡུལ༷་ཕྲན༷་ཡི༷ན་ལ་མེ་ཡི་རྡུལ༷་ཕྲན༷་གཅི༷ག་ཏུ༷་ཚོགས་ཤིང་སྡུད༷་པའི༷་རྒྱུ༷་བདག་རྐྱེན་ནི་རྡོ༷་ཤི༷ང་སོག༷ས་ཡི༷ན་ཏེ་མིག་ཤེས་ཀྱི་ཉེར་ལེན་མིག་ཤེས་སྔ་མ་ཡིན་ལ་དེའི་བདག་རྐྱེན་དབ༷ང་པོ༷་ཡིན་པ་བཞི༷ན་ནོ། །གཉིས་པ། ཡ༷ང་ན༷་སྔོ༷ན་ད༷ང་ཕྱི༷་མ༷་ཡི༷་རྒྱུ༷་ད༷ང་འབྲ༷ས་བུ༷་མི་འདྲ་བར་ཐ༷་ད༷ད་དུ་ཡོ༷ད་དེ་མེ༷་ཡིས་བསྐྱེད་པའི་དུ་བ་སྔ་མ་དང༷་དུ༷་བས༷་བསྐྱེ༷ད་པ༷་སྟེ་དུ་བ་རང་གི་ཉེར་ལེན་ལས་སྐྱེས་པ་ཡི༷་འབྲ༷ས་བུ༷་དུ༷་བ་ཕྱི་མ་སྟེ་དུ་བ༷འི་ཁྱ༷ད་པར༷་གཉིས་ཡོད་པ་
11-8-40a
བཞི༷ན་ནོ། །གཉིས་པ་མཚན་གཞི་ངོས་གཟུང་བ་ལ། དགག་གཞག་གཉིས། དང་པོ། ར༷ང་མཚ༷ན་རྐྱང་བ་དང༷་ནི༷་སྒྲ༷་དོན་ཏེ་དོ༷ན་སྤྱི་རྐྱང་བ་གཉི༷ས་འབྲེལ༷་བའི༷་མཚ༷ན་གཞི༷ར་མི༷་འཐ༷ད་དེ་རང་མཚན་ལ་འབྲེལ་བ་མེད་ཅིང་སྒྲ་དོན་རྐྱང་བས་དོན་རང་མཚན་གོ་མི་ནུས་པས༷་སོ། །གཉིས་པ་རང་ལུགས། རྟོག་ངོར་སྒྲ༷་ཡི༷་དོ༷ན་ལ༷་ར༷ང་མཚ༷ན་དུ་འ༷ཁྲུལ༷་པ༷འི་དུ་བ་དང་མེ། བྱས་དང་མི་རྟག་སོགས་ཀྱི་ལྡོག་པ་རྣམས་ངོ་བོ་གཅིག་ཏུ་བཟུང་བའི་གཞ༷ན་སེ༷ལ་ཁོ༷་ན༷་ཡི༷ན་ནོ། །གསུམ་པ་འབྲེལ་བ་དེ་གང་གིས་ངེས་པའི་ཚུལ་ལ། ཕྱོགས་རེས་ངེས་པ་གཞན་གྱི་ལུགས་བརྗོད། གཉིས་ཀ་དགོས་པ་རང་གི་ལུགས་བསྟན། འབྲེལ་བའི་དོན་བསྡུས་ཏེ་བསྟན་པ་གསུམ། དང་པོ། ཁ་ཆེའི་རྟོག་གེ་བ་ཆེན་པོ་བདེ༷་བྱེ༷ད་དག༷འ་བ༷་གནས་སྐབས་ཀྱི་འབྲེལ་བ་ཚད་མས་ངེས་ཀྱང་དཔྱོ༷ད་པ༷་ཡི༷ས་རང་བཞིན་གྱི་འབྲེལ༷་པ༷་ངེ༷ས་པ༷ར་བྱེ༷ད་ཅེས༷་གྲག༷ས། ཤར་ཕྱོགས་ཉི༷་འོ༷ག་པ༷འི་པཎྜི་ཏ་རྣ༷མས་ཀུན་མཐུན་པར་སྔར་ལྟར་རྗེས་སུ་འགྲོ་ལྡོག་ངེས་པའི་ཚད༷་མ༷་ཡི༷ས་འབྲེལ༷་བ༷་ངེས༷་པར༷་བྱེ༷ད་པ༷ར་འདོ༷ད་དོ། །གཉིས་པ། རྒྱུ་ཚད༷་མའི༷་སྟོབ༷ས་ཀྱིས༷་བསྐྱེ༷ད་པ༷་ཡི༷་འཛིན་སྟངས་གཞ༷ན་སེལ༷་ངེ༷ས་པ༷འི་བད༷ག་ཉི༷ད་ཅ༷ན་ཡུལ་འཁྲུལ༷་པས༷་རང་མཚན་དང་དོན་སྤྱི་གཉིས་དངོ༷ས་པོ༷་གཅི༷ག་ཉི༷ད་དུ༷་རྟོག༷་ཅིང་དཔྱོ༷ད་པ་དེ༷་ཡིས༷་འབྲེལ༷་བ༷་ངེས༷་པ་ཡིན་ནོ། །གསུམ་པ། དངོ༷ས་པོ༷འི་དོ༷ན་རང་མཚན་ལ༷་འབྲེལ༷་བ༷་མེ༷ད་ལ་འབྲེལ༷་བ༷་གཉི༷ས་ཀྱང༷་བློས་འབྲེལ་བ་ཞེས་སུ་སྒྲོ༷་བཏ༷གས་པ་ཡི༷ན་ཞིང་དེའི་ཚུལ་ཡང་སྒྲ༷་ཡི༷་དོ༷ན་ལ༷་རང༷་མཚ༷ན་དུ༷་འཁྲུལ༷་བས༷་འདི་དང་འདི་འབྲེལ་ལོ་ཞེས་འབྲེལ༷་བའི༷་རྟོག༷་པ༷་སྐྱེ༷་བ་ཡིན་ནོ། །ཞེས༷་བྱ༷་བ༷་བསྡུ༷་བའི༷་ཚིག༷ས་སུ༷་བཅ༷ད་པ༷འོ༷། །ཚད༷་མ༷་རི༷གས་པ༷འི་གཏེར༷་ལ༷ས་འབྲེལ༷་བ༷་བརྟག༷་པའི༷་ར༷བ་ཏུ༷་བྱེ༷ད་
11-8-40b
པ༷་སྟེ༷་དྲུ༷ག་པ༷འོ༷།། །།
反之取分法
གཉིས་པ་འགལ་བ་ལ། འགལ་བ་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་དང་། མཚན་གཞིའི་རབ་དུ་དབྱེ་བ་གཉིས། དང་པོ། ཆོས༷་གང༷་ཞིག་ཆོས་གཞན་གང༷་ལ༷་གནོ༷ད་པར་བྱེ༷ད་པ༷་དེ༷་ནི༷་དེ༷་ཡི༷་འག༷ལ་ཟླ༷་ཡི་མཚན་ཉིད་ཡི༷ན་ནོ། །གཉིས་པ་ལ། བསྟན་བཤད་གཉིས། དང་པོ། འག༷ལ་ཟླ༷་དེ་ཡང་དངོས༷་པོ༷་ཡིན་པ་དང་དངོ༷ས་མེ༷ད་ཡིན་པ་ཉིད་ཀྱི༷་ཡུལ༷་གྱི༷་དབྱེ༷་བ་ལ༷་ལྟོས༷་ནས༷་དངོས་པོ་ལ་ལྷན༷་ཅི༷ག་མི༷་གན༷ས་པ༷་དག༷་དང༷་འགལ་ཟླ་དངོས་མེད་ཡིན་པ་ལ་ཕ༷ན་ཚུན༷་སྤང༷ས་འགལ༷་གཉི༷ས་སུ༷་བཞེ༷ད་དོ། །གཉིས་པ་ལ། ལྷན་ཅིག་མི་གནས་འགལ་དང་། ཕན་ཚུན་སྤངས་འགལ་གཉིས། དང་པོ་ལ། ལྷན་ཅིག་མི་གནས་པའི་མཚན་ཉིད། འགལ་བ་གནས་པའི་ཡུལ། གནོད་བྱ་ལྡོག་པའི་དུས། འགལ་བ་ངེས་བྱེད་ཀྱི་ཚད་མ་བཞི། དང་པོ། དགག་གཞག་གཉིས། དང་པོ། ཁ་ཅིག་ན་རེ་ལྷན༷་ཅི༷ག་མི༷་གན༷ས་པའི་མཚན་ཉིད་དངོས་པོ་གཉིས་ལ་གནས་པའི་ཆོས་གནོད་བྱ་གནོ༷ད་བྱེ༷ད་དུ༷་འདོ༷ད་པ༷་དཔྱ༷ད་ན༷་འཐ༷ད་པ་མ༷་ཡི༷ན་ཏེ་གནོད་བྱ་གནོད་བྱེད་དེ་གཉིས་དུས་མཉམ་དུ་ཚོགས་པའི་སྤྱི་གཅིག་མི་སྲིད་ལ་རེ་རེ་འགོད་ན་རྒྱུ་འབྲས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ལྟར་མ་ཁྱབ་བོ། །གཉིས་པ། དེ༷ས་ན༷་རང་ལུགས་བཞག་ན་གནོ༷ད་བྱ༷་གནོ༷ད་བྱེ༷ད་གཉི༷ས་དུས་མི་མཉམ་པར་རྒྱུ༷་འ༷བྲས་བཞི༷ན་དུ༷་སྔ་ཕྱི་ཐ༷་ད༷ད་ཡི༷ན་ནོ། །གང༷་གིས༷་གནོ༷ད་བྱ༷་ནུས༷་མེ༷ད་དུ༷་བསྐྱེ༷ད་པ༷འི་རྒྱུ༷་ལ༷་གནོ༷ད་བྱེ༷ད་ཟེར༷་གྱི་སྐད་ཅིག་ལ་གནོད་བྱེད་མི་གྲུབ་པས་ཚ་རེག་སྐད་ཅིག་དང་པོ་དེ་གྲང་རེག་སྐད་ཅིག་གཉིས་པའི་གནོད་བྱེད་ཡིན་ནོ། །གཉིས་པ་ལ། འགལ་བ་ངོས་གཟུང་བ་དང་། དེ་ལ་རྩོད་པ་སྤང་བ་གཉིས། དང་པོ་ལྷན༷་ཅི༷ག་མི༷་གན༷ས་པའི་འགལ་བ་ཇི༷་སྙེད༷་པ༷་ངོ་བོ་གཅིག་ལ་མི་སྲིད་ཅིང་ཅིག་ཤོས་དངོས་
11-8-41a
མེད་ཡིན་པ་ལའང་མི་སྲིད་པས་ན་དངོ༷ས་པོ༷་གཅིག་ལ་གཅིག་གནོ༷ད་བྱེ༷ད་ཡིན་པ་གཉི༷ས་ལ༷་འཇུག༷ དེ༷་ཡང༷་དེ་གཉིས་ཀྱི་རྒྱུན་ནུས་མཚུངས་སུ་འགྲོག་མི་རུང་བས་རྒྱུན༷་འགལ་བ་ཡི༷ན་གྱི་སྐ༷ད་ཅི༷ག་ལ་འགལ་བ་འཐད་པ་མི༷ན་ཏེ་གནོད་བྱ་གནོད་བྱེད་གཉིས་པོ་བསྐྱེ༷ད་བྱ༷་སྐྱེད༷་བྱེ༷ད་ཡི༷ན་པའི་ཕྱིར༷་རོ༷། །གཉིས་པ་ལ། ཡུལ་ལ་བརྟག་ན་མི་འཐད་པ། རྫས་ལ་བརྟག་ན་མི་འཐད་པ་གཉིས། དང་པོ་ལ། རྩོད་པ་དང་། ལན་གཉིས། དང་པོ། དོན་སྐ༷ད་ཅི༷ག་མ་ནི་མི༷་འག༷ལ་ལ་རྒྱུན༷་ནི་རྫས་སུ་མ༷་གྲུབ༷་པ་དེས༷་ན༷་འགལ༷་བ་ཞེས་བྱ་བ་འདི༷་ཡོད་པར་མི༷་འཐ༷ད་ལོ༷། གཉིས་པ། གནོད་བྱེད་དང་ཕྲད་པའི་སྐ༷ད་ཅི༷ག་སྔ༷་མ༷་སྔ༷་མ༷་ལ༷ས་སྔོ༷ན་མེ༷ད་ཕྱི༷་མ༷་ཕྱི༷་མ༷་སྐྱེས༷་ཏེ་ཚ་རེག་དང་གྲང་རེག་སྐད་ཅིག་དང་པོ་ཕྲད། དེ་ནས་གྲང་རེག་སྐད་ཅིག་གཉིས་པ་གསར་དུ་ནུས་མེད་དུ་སྐྱེ་བས་སོ། །སྐད་ཅིག་སྔ་ཕྱི་དེ༷་ལ༷་རྒྱུན༷་གཅིག་ཏུ༷་སྒྲོ༷་བཏག༷ས་པ༷་དེ་དག་ཟློག༷་པར༷་བྱེ༷ད་པ་ལ༷་འགལ་བ་ཞེས་བརྗོད་པས་ཉེས༷་པ༷་མེ༷ད་དོ། །གཉིས་པ་ལ། རྩོད་པ་དང་། ལན་གཉིས། དང་པོ། གལ་ཏེ་ཚ་རེག་གྲང་རེག་གི་རྡུལ༷་ཕྲན༷་འག༷ལ་བ༷་གཉིས་ལྷན༷་ཅི༷ག་ཏུ༷་གཤིབ་ནས་གན༷ས་ན༷་ནི་ལྷན༷་ཅི༷ག་མི༷་གན༷ས་པ་ཡིན་པར་འགལ༷། མི༷་གན༷ས་ན༷་ནི༷་ཕྲད་དུས་དེ་ཉིད་དུ་གཅི༷ག་པོ་བཅོ༷མ་པས༷་ད་ལྟའི་སྐད་ཅིག་གཉིས་དུས་མཉམ་པས་གནོད་བྱེད་རྒྱུ༷་དང་དེས་གནོད་བྱ་བཅོམ་པའི་འབྲ༷ས་བུ་གཉིས་དུས༷་མཉམ༷་པར་འགྱུར༷་ཞེ༷་ན༷། གཉིས་པ་ལ། གཞན་གྱི་ལན་དགག །རང་གི་ལན་བསྟན་པ་གཉིས། དང་པོ་ལ། གཞན་ལན་མི་འཐད་པར་བསྟན། དེ་མི་འཐད་པའི་རྒྱུ་མཚན་བཤད་པ་གཉིས། དང་པོ། དེའི་ཚུལ་ལ་གཞན་ལ༷་ལ༷་གྲངས་ཅན་པ་སོགས་ནི་གྲང་རེག་གི་རྡུལ་ཉིན་སྐར་
11-8-41b
བཞིན་ཚ་རེག་གི་ཁོང་དུ་ཉེ༷་བ༷ར་བག་ལ་ཞ༷་བ༷ར་འདོ༷ད་ལ་བྱེ་བྲག་པ་སོགས་ཁ༷་ཅི༷ག་ཚ་གྲང་གི་རྡུལ་ཕྲ༷ད་ནས༷་གྲང་རེག་ཚ་རེག་གི་རྡུལ་དུ་བསྒྱུར༷་བར༷་འདོ༷ད། ཉན་ཐོས་པ་འགའ༷་ཞིག༷་བསྐོར་བ་བར་དང་བཅས་པ་ཕྲ༷ད་པ༷་མེ༷ད་པར༷་གྲང་རྡུལ་གཞན་གྱིས་རེག་པའི་གོ་བཀག་ནས་རགས་པ་རྩོམ་མི་ནུས་པར་འདོ༷ད་དོ། །དེ་ལྟར་རྫས་རྡུལ་ཕྲན་རྟག༷་པར་སྨྲ༷་བ་དེ༷་དག༷་རྣམས་འཁྲུལ༷་བ༷་ཡི༷ན་ནོ། །གཉིས་པ། བག་ལ་ཞ་བའམ་ཕྲད་པ་མེད་པ་དེ་གཉིས་གང་ཡིན་ཡང་རུང་ལྷན༷་ཅི༷ག་གན༷ས་ན༷་འག༷ལ་བ༷་ཡིན་པ་ཉམ༷ས། བསྒྱུར༷་ན༷་ནི་རྡུལ་ཕྲན་རྟག༷་པ༷ར་འདོ༷ད་པ༷་འག༷ལ་ལོ། །གཉིས་པ་རང་ལུགས། དེས༷་ན༷་རང་ལུགས་རྡུལ༷་ཕྲན༷་མང་བ་ནུས་ལྡན་དུ་སྐྱེ་ལ་དེ་ལ༷ས་འགལ་ཟླའི་རྡུལ༷་ཕྲ༷ན་སྔ་མ་ཞིག་ནས་ཕྱི་མ་ཉུང་བ་ནུས༷་མེ༷ད་སྐྱེ༷་ཕྱིར༷་འག༷ལ་བ༷་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མེ༷ད་དོ། །གསུམ་པ་གནོད་བྱ་ལྡོག་པའི་དུས་ལ། དགག་གཞག་སྤང་གསུམ། དང་པོ་ལ། ཕྱོགས་སྔ་བརྗོད། དེ་དགག་པ་གཉིས། དང་པོ། ལ༷་ལ༷་སྤང་གཉེན་གྱི་བྱ༷་བ་རྫོག༷ས་པའི་སྐ༷ད་ཅི༷ག་གསུམ༷་ལ་ལྡོག་པ་དང་འགའ༷་ཞིག༷་སྤང་གཉེན་གཉིས་ད་ལྟ་ནས་རྡོར་ཏིང་གི་བར་དུ་བསྐལ་བ་གྲངས་མེད་དུ་ཡུན༷་རི༷ང་འགྲོག༷ས་ཞེས༷་ཟེ༷ར། གཉིས་པ། དེ་གཉིས་ལྟར་ན། ཡུན༷་རིང༷་འགྲོག༷ས་པའི༷་རང་བཞིན་ཡིན་ལ་ལྷན༷་ཅི༷ག་ཏུ༷་མི༷་གན༷ས་པ༷་དེ༷་བློ་ཆེན་ཁྱོད་ལས་སུས་ཤེས་ངོ༷་མཚ༷ར་ཆེ༷འོ་ཞེས་བསྟིང་ཚིག་གོ། གཉིས་པ་རང་ལུགས་ལ། བེམ་ཆོས་དང་། བློ་ཆོས་ཀྱི་འགལ་བ་གཉིས། དང་པོ། ཚ་རེག་དང་གྲང་རེག་སོགས་དོན་ཆོས་རྣམས་དུས་གཅིག་ལ་འདུར་རུང་བས་སྐད་ཅིག་དང་པོ་ཕྲ༷ད་ད༷ང་གཉིས་པ་ལ་ནུས༷་མེ༷ད་དུ་བྱེད་གསུམ་པ་ལ་གནོད་བྱ་འགག་པ་དང་གནོད་བྱེད་སྐྱེས༷་པ༷་དེ༷། སྐ༷ད་ཅི༷ག་གསུ༷མ་ལ༷་དོ༷ན་
11-8-42a
བེམ་ཆོས་ཀྱི་འགལ༷་ཟླའི་རྒྱུན་ལྡོག༷་གོ། གཉིས་པ། ངེས་སྒྲོ་འདོགས་སོགས་བློ་ཆོས་དུས་ལ་ལྟོས་པ་རྣམས་སྐད་ཅིག་དང་པོར་ཕྲད་མི་སྲིད་པས༷་ངེས༷་པ༷་སྐྱེས༷་པས༷་སྒྲོ༷་འདོ༷གས་ཕྱིས༷་ཏེ་མ་འོངས་པ་འཕྲོ་མཐུད་དེ་མི༷་སྐྱེ༷་བ༷་ཙམ་ནི༷་བློ༷་ཡི༷་ཆོས་ཀྱི་འགལ་ཚུལ་ཡི༷ན་ནོ། །གསུམ་པ་རྩོད་སྤང་ལ། དོན་འགལ་ལ་རྩོད་སྤང་དང་། བློ་འགལ་ལ་རྩོད་སྤང་གཉིས། དང་པོ་ལ། ཆ་ཡོད་མེད་བརྟག་ན་མི་འཐད་པ། ནུས་པ་ཐོགས་མེད་ལ་བརྟག་ན་མི་འཐད་པ་སྤང་བ་གཉིས། དང་པོ། ཕྱོགས་སྔ་མས་རྩོད་པ་དང་།དེ་སྤང་བ་གཉིས། དང་པོ། དང་པོའི་སྐ༷ད་ཅི༷ག་གཅི༷ག་ལ༷་སྐད་ཅིག་གསུམ་གྱི་ཆ༷་མེ༷ད་ན༷་ནི་ར༷གས་པའི༷་རྒྱུན༷་རྣམ༷ས་རྩོམ་པ་མེ༷ད་པར༷་འགྱུར༷། དེ་ལའང་ཆ༷་ཤས༷་དབྱེར་ཡོ༷ད་ན༷་ཐུག༷་མེ༷ད་དུ་འགྱུར་བས༷་སྐད་ཅིག་གསུམ༷་ལ༷་ལྡོག༷་པ༷་ཞེས་བརྗོད་པ་དེ་གྲུབ་པར་དཀ༷འ་ཞེ༷་ན༷། གཉིས་པ། སྐ༷ད་ཅི༷ག་ལ༷་ནི༷་དུས་ལ་ལྟོས་པའི་ཕྱིར་ཆ༷་ཤས༷་སུ་དབྱེ་བ་མེ༷ད་རྒྱུན༷་ཡ༷ང་སྐ༷ད་ཅི༷ག་གི་ཕྲེང་བ་སྐྱེས༷་ཙམ༷་ཡི༷ན་ཞིང་སྔར་བཤད་པ་ལྟར་རྡུལ༷་ད༷ང་སྐ༷ད་ཅི༷ག་མི༷་མཚུངས༷་པར་དུས་སྐད་ཅིག་ཆ་མེད་ཡོད་པས༷་དོན་བྱེད་ནུས་ཀྱི་སྐད་ཅིག་གསུམ༷་པ༷་ཉི༷ད་ལ༷་ལྡོག༷་པ༷་ཡི༷ན་ནོ། །གཉིས་པ་ལ། རྩོད་པ་དང་། ལན་གཉིས། དང་པོ། ཆ་ཡོད་མེད་ལ་བརྟགས་པ་དེ་བཞིན་དུ་ནུས་པ་ལ་བརྟག་ན་མི་འཐད་དེ། ཚ་རེག་དང་དུས་མཉམ་པའི་གྲང༷་རེག༷་ནུས༷་པ༷་ཐོག༷ས་མེ༷ད་དེ༷ས་རང་གི་སྐད་ཅིག་ཕྱི་མ་ནུས༷་ཅ༷ན་བསྐྱེ༷ད་པའི་ཐོགས་མེད་ད༷མ་ནུས༷་མེ༷ད་བ༷སྐྱེད་པའི་ཐོགས་མེད་ཡིན་དེ་གཉིས་ལས་གཞན་མི་སྲིད་ལ། དང་པོ་ལྟར་ན་ཚ་རེག་གིས་ལྡོག་མི་ནུས་ལ་གཉིས་པ་ལྟར་ན་ཚ་རེག་མི་དགོས་པར་རང་འགག་པས། གཉི༷ས་ཀ༷་ལྟར༷་ཡང༷་ཚ༷་རེག༷་ལ༷་དགོས༷་ནུས༷་
11-8-42b
མེ༷ད་པར༷་འགྱུར༷་རོ་ཞེ༷་ན༷། གཉིས་པ། གྲང༷་རེག༷་ནུས༷་པ༷་ཐོག༷ས་མེ༷ད་དེ༷་རང་གི་སྐ༷ད་ཅི༷ག་གཉི༷ས་པ༷འི་ཉེར༷་ལེན༷་ཙམ་ཡི༷ན་གྱི་ནུས་དང་ནུས་མེད་གཉིས་ཀའི་ཁྱད་མི་ཕྱེ་ལ། དེ་ལྷན༷་ཅི༷ག་བྱེ༷ད་རྐྱེན༷་ནུས་ཅན་གྱི་རྐྱེན་གང༷་དང༷་ནུས་མེད་དུ་འགྱུར་བའི་རྐྱེན་གང༷་ཕྲ༷ད་པ༷་དེ༷་ཡི༷ས་འབྲས༷་བུ༷་འབྱི༷ན་པ་ཡིན་ཏེ་ཚ་རེག་སྟོབས་ཆེ་ན་ནུས་མེད་གྲང་རེག་སྟོབས་ཆེ་ན་ནུས་ལྡན་དུ་སྐྱེ་སྟེ་འཇིམ་པ་ཤས་ཆེ་ན་སྐ་བ་དང་ཆུ་ཤས་ཆེ་ན་སླ་བ་བཞིན་ནོ། །གཉིས་པ་བློ་འགལ་རྩོད་སྤང་ལ། རྩོད་པ་དང་། ལན་གཉིས། དང་པོ། སྤང༷་བྱའི༷་ངོ༷་བོ༷འམ་ས༷་བོན༷་སྤོང༷་བ་གང་ཡིན་ངོ་བོ་ཙམ་གཞན་ལ་ཡིད་གཏད་པས་ཀྱང་ལྡོག་པས་ཚད་མ་མི་དགོས་ལ་ས་བོན་འཇོམས་པའི་ནུས་པ་ཚད་མ་ལ་ཡང་མེད་པས་ན་གཉི༷ས་ཀ༷་ལྟར༷་ཡང༷་མི༷་འཐ༷ད་ཟེར༷། གཉིས་པ། རྡོ་རྗེ་ལྟ་བུའི་ཏིང་འཛིན་སོགས་ས༷་བོ༷ན་སྤོང༷་བའི༷་གཉེན༷་པོ༷འང༷་ཡོ༷ད་མོད་ཀྱི་འདིར་ཚད་མ་ལས་བྱུང་བའི་ངེས༷་པས༷་སྒྲོ༷་འདོག༷ས་མི་སྐྱེ་བར་བྱེད་པས་ངེས་པ་ཡོད་པ་ཇི་སྲིད་དུ་སྒྲོ་འདོགས་མེད་པ་ལ་འཇོག་གི་གོང་གི་དེ་གཉི༷ས་ཀ༷་ལྟར་མིན༷་ནོ། །བཞི་པ་འགལ་བ་ངེས་བྱེད་ཀྱི་ཚད་མ་ལ། དོན་ལ་འགལ་བ་དགག་བློ་ངོར་འགལ་བ་ཚད་མས་བསྒྲུབ། གྲུབ་པ་ལ་རྩོད་སྤང་གསུམ། དང་པོ། དོན་ལ་འགལ་བ་མེད་དེ་འབྲེལ༷་པ༷་བཞི༷ན་དུ༷་འགལ༷་བ༷་ཡང༷་དངོས༷་པོའི༷་དོ༷ན་ལ༷་གྲུབ༷་པ༷་མེ༷ད་དེ་གཅིག་ཡོད་ན་གཅིག་མེད་ལ་དུས་མཉམ་པའི་ཚ་གྲང་ལྟ་བུ་ནི་འགལ་འབྲེལ་གཉིས་ཀ་མིན་ནོ། །བློ་ངོར་རྒྱུན་འགྲོགས་སུ་མི་རུང་བ་འདི་དང་འདི་འགལ་ལོ་ཞེས་རྣམ༷་པར༷་རྟོག༷་པས༷་སྒྲོ༷་བཏག༷ས་ནས༷་འགལ༷་བ༷་ཉི༷ད་དུ༷་རྣམ༷་པར༷་བཞ༷ག་གོ། གཉིས་པ། དེ་སྒྲུབ་བྱེད་ཀྱི་ཚད་མ་ཡང་གང་སྣང༷་དང༷་ཅིག་ཤོས་མི༷་སྣང༷་མ༷་གཏོ༷གས་པ༷་འགལ༷་བ༷་ངེས༷་བྱེ༷ད་གཞ༷ན་
11-8-43a
ཡོ༷ད་པ་མི༷ན་ཏེ་རྒྱུ་འབྲས་བཞིན་དུ་དང་པོ་གནོད་བྱ་ནུས་མེད་དང་གཉེན་པོ་སྟོབས་ལྡན་གཉིས་ཀ་མ་དམིགས། དེ་ནས་གཉེན་པོ་ནུས་ལྡན་དམིགས། དེ་རྗེས་གནོད་བྱ་ནུས་མེད་དམིགས་པས་ཚད་མས་ངེས་སོ། །གསུམ་པ་ལ། རྩོད་པ་དང་། ལན་གཉིས། དང་པོ། ཁ་ཅིག་ན་རེ་གྲང༷་རེག༷་འགོ༷ག་ལ༷་མེ༷་ཙམ༷་ནི༷མ༷་ངེས༷་ཏེ་མེ་ཡོད་ཀྱང་གྲང་རེག་མེད་པར་མ་ངེས་པའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་སྟོབ༷ས་དང་ལྡན༷་པ་རྟགས་སུ་བཀོད་ན་མི༷་འགྲུབ༷་དེའི་ཚེ་གྲང་རེག་སྣང་རུང་ན་སྣང་རུང་མ་དམིགས་པས་ཁེགས་ཤིང་། སྣང་མི་རུང་ན་དེ་བས་སྟོབས་ཆེ་བའི་ཕྱོགས་ཆོས་མི་འགྲུབ་པའི་ཕྱིར་ཞེས་ཟེར་རོ་ལོ༷། གཉིས་པ། ཁ༷་ཅི༷ག་མེ་སྟོབ༷ས་ལྡ༷ན་རྟགས་སུ་བཀོད་ནས་དགག་བྱ་འགོག༷་ཅེས༷་ཟེར༷་ཡང་གྲང་རེག་སྟོབས་ཆེ་ན་ཚ་རེག་མེད་ལ་མཉམ་ན་གཉིས་ཀ་མེད་པར་འགྱུར་ཏེ་ལྷན་ཅིག་མི་གནས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་རང༷་གི་ངོ༷་བོ༷་མེ༷་ཙམ༷་ཡི༷ན་ཏེ་མི་སྣང་བ་ཉིད་ཀྱིས་འགལ་ཟླའི་གྲང་རེག་མེད་པར་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །གཉིས་པ་སྤངས་འགལ་ལ། དགག་གཞག་གཉིས། དང་པོ་ལ། ཕྱོགས་སྔ་བརྗོད། དེ་དགག་པ་གཉིས། དང་པོ་ལ། མཚན་ཉིད་དང་། དབྱེ་བ་གཉིས། དང་པོ། ཆོས༷་གང༷་ཞིག་ཆོས༷་གཞ༷ན་གྱིས༷་དབེ༷ན་པ༷། ཕ༷ན་ཚུན༷་སྤངས༷་འག༷ལ་གྱི་མཚན་ཉིད་ཡི༷ན་ཞེ༷ས་ཟེར༷་རོ། །གཉིས་པ། ད༷བྱེ་ན༷་དགག་བྱ་རྣམ་པར་བཅད་ལྡོག་ཙམ་དུ་གནས་པ་དངོ༷ས་འག༷ལ་དང་བརྒྱུ༷ད་འག༷ལ་གཉི༷ས། བརྒྱུ༷ད་འགལ༷་ལའ༷ང༷་དངོས་འགལ་གྱི་ཁྱད་པར་དུ་བྱས་མ་བྱས་རྣམ༷ས་གཉི༷ས་འདོ༷ད་ཅིང་དེ་ལའང་རྫས༷་དངོས་འགལ་རྟག་མི་རྟག་སོགས་གསུམ་དང༷་ལྡོག༷་པ༷་འག༷ལ་བ༷་ལ་ཡང་གསུམ་ཡོད་པ་ཡི༷་སྒོ༷་ནས༷་རྫས་ལྡོག་རེ་རེ་ལ་དངོས་བརྒྱུད་གཉི༷ས་གཉི༷ས་ཡོད་ལ་བརྒྱུད་
11-8-43b
འགལ་ལ་ནང་གསེས་གཉིས་ཡོད་པས་རྣམ༷་པ༷་དྲུག༷་ཏུ་འདོད་དོ། །གཉིས་པ་དེ་དགག་པ་ལ། ཧ་ཅང་ཐལ་བ་འཕེན་པ་དང་། ཐ་དད་ལ་འགལ་བར་གསུངས་པའི་ལུང་དོན་བཤད་པ་གཉིས། དང་པོ་ལ། དངོས་དང་། སྐྱོན་སྤང་གི་ལན་དགག་པ་གཉིས། དང་པོ། དེ་མི་འཐད་དེ་ཆོ༷ས་གཞ༷ན་གྱིས་དབེན༷་པ༷་ཙམ་འགལ༷་བ་ཡི༷ན་ན༷། ཧ་ཅང་ཐལ་དེ་ལྡོག་པ་ཐ་དད་པས་ན་འབྲེ༷ལ་བ༷་རྣམ༷ས་ཀྱང༷་འགལ༷་བར༷་འགྱུར༷་ཏེ་ཆོས་ཐམས་ཅད་འགལ་བ་ཁོ་ནར་འགྱུར་རོ། །དོན་ལ་དེ་ལྟར་འདོ༷ད་དོ་ཞེ་ན༷། འག༷ལ་བ༷་རྟགས་སུ་སྦྱར་ན་སྒྲུབ་པར་འགྱུར་གྱི་འགོག༷་པ༷་ཡི་རྣམ་གཞག་མི་འཐད་པ་དང༷་འབྲེ༷ལ་ན༷་སྒྲུབ་རྟགས་ཀྱང་འགལ་བས་དེས་འབྲེལ་ཡུལ་སྒྲུབ༷་པ༷འི་རྣ༷མ་གཞ༷ག་ཐམས་ཅད་འཇིག༷་པར་འགྱུར་རོ། །གཉིས་པ་ལ། ལན་དང་། དེ་དགག་པ་གཉིས། དང་པོ། ཁོ་ན་རེ་མེ་དུ་སོགས་ཐ༷་སྙད༷་ད༷ད་འབྲེལ༷་ལམ༷་རྫས་ལྡོག་ཐ་དད་སྔོ་སེར་སོགས་མ༷་འབྲེལ༷་ཡང༷་རུང་སྟེ་ཕན་ཚུན་ཐ་དད་པ་དེ་ངོ༷་བོ༷་གཅིག་ཡི༷ན་པ༷་འགོ༷ག་པས་འགལ་ཡང་འགལ། འབྲེལ་ཡང་འབྲེལ་བས་སྐྱོན་མེད་ཅེ༷་ན༷། གཉིས་པ། སྔོན་པོ་ཉིད་སེར་པོ་མིན་པ་ལྟ་བུ་ལ་འགལ༷་བ༷་སེར་པོ་དམིག༷ས་པ༷ས་སམ་རྟགས་ཀྱིས་སྔོན་པོ་ཡིན་པ་འགོ༷ག་དགོས་པའི༷་ཕྱིར༷། སྣང༷་རུང༷་མེ༷ད་པ༷་ཡི་རྟགས་ནི་ནུས༷་མེ༷ད་འགྱུར༷་ཏེ་སྔོན་པོ་སེར་པོ་མིན་པ་སྣང་རུང་མེད་པས་ཁེགས་པ་ཡིན་པ་ལ་དེའི་བྱ་བ་འགལ་དམིགས་ཀྱིས་བྱས་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཉིས་པ་ལུང་དོན། རྟོག་གེའི་སྐབས་འགར་སྔོ་སེར་དང་མེ་དུད་སོགས་ཐ༷་ད༷ད་འག༷ལ་བར༷་གསུང༷ས་པ༷་ནི༷། འགལ་བ་མཚན་ཉིད་པ་མིན་པར་བཏག༷ས་པ༷་བ༷་ཡི༷ན་ཏེ་དཀར་པོ་དང་འབྲེལ་བའི་སེར་པོའམ་རྟ་དང་འབྲེལ་བའི་བ་ལང་ཞེས་ལྷན་ཅིག་འདུག་པ་
11-8-44a
ལ་འབྲེལ༷་པ༷་ཞེས་འདོགས་པ་བཞི༷ན་ནོ། །གཉིས་པ་རང་ལུགས་ལ། འགལ་འབྲེལ་བཏང་སྙོམས་གསུམ་སྤྱིར་བསྟན། ཕན་ཚུན་སྤངས་འགལ་བྱེ་བྲག་ཏུ་བཤད་པ་གཉིས། དང་པོ་ལ། གཅིག་ཐ་དད་ཀྱི་རྣམ་གཞག་སྤྱིར་བསྟན།ཐ་དད་ལ་འགལ་འབྲེལ་བཏང་སྙོམས་གསུམ་དུ་འཇོག་ཚུལ་བསྟན་པའོ། །དང་པོ། རང་ལུགས་ལ་སྤྱིར་རྒྱུ༷་ཐ་དད་ད༷ང་ཐ་མི་དད་ཀྱི་དབྱེ་བ་དང་ཤེས༷་པ༷འི་ངོར་གཅིག་དང་ཐ་དད་དུ་ཤར་བའི་སྒོ་ནས་དབྱེ༷་བ༷་ཡི༷ས་རིམ་པས་རྫས་དང་ལྡོག་པ་ལ་ཐ༷་ད༷ད་ཐ༷་ད༷ད་མིན༷་པ་རྣམ་པར་གཞག༷་པ་བྱེ༷ད་ལ། གཉིས་པ། དེ་ལས་ཐ༷་ད༷ད་པ་ལ་གཅིག་ལ་གཅིག་ཕ༷ན་པ་དང་གནོ༷ད་པ་ལ་རིམ་པས་འབྲེལ༷་བ་ད༷ང་འག༷ལ་བ་གཉི༷ས་ཀ༷་མིན༷་ན༷་ཐ༷་ད༷ད་ཙམ༷་ཡིན་གྱི་འགལ་འབྲེལ་གང་ཡང་མིན་ནོ། །གཉིས་པ་བྱེ་བྲག་ཕན་ཚུན་སྤངས་འགལ་དངོས་ལ། མཚན་ཉིད་དང་། རྩོད་སྤང་གཉིས། དང་པོ་ལ། དངོས་འགལ། བརྒྱུད་འགལ་གཉིས། དང་པོ། སྔོ་སྔོ་མིན་རྟག་མི་རྟག་ལྟ་བུར་རང་ཡིན་ན་རང༷་མིན༷་འགོ༷ག་པ༷་ཡི་ཆོས་དེ་ཅིག་ཤོས་དང་དངོས༷་འག༷ལ་གྱི་མཚན་ཉིད་ཡི༷ན་ནོ། །གཉིས་པ། དེས་ཁྱད་པར་དུ་བྱས་པའི་བརྒྱུ༷ད་འགལ༷་གྱི་མཚན་ཉིད་ནི་རང་ཡིན་ན་རང༷་མིན༷་པའི་ཆོས་ཁྱབ༷་བྱེ༷ད་དུ་ཡོད་པ་དེ་འགོ༷ག་པ་འདུས་བྱས་དང་རྟག་པ་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུའོ། །གཉིས་པ་རྩོད་སྤང་ལ། དངོས་དང་། དོན་བསྡུ་བ་གཉིས། དང་པོ། དེ་ལ་ཁ་ཅིག་ན་རེ་སྔོ༷་སེར་བུམ་སྣམ་སོ༷གས་འགལ༷་བ་གཉི༷ས་གང་ཡང་མིན༷་པས་གཅིག་གྲུབ་པས་གཅིག་ཡིན་པ་མི༷་ཁེག༷ས་ཏེ། དེ་གཉིས་ཀའི་ཡིན་པ་ཡོད་དགོས་ཤེ༷་ན༷་དེ་གཉིས་ནི་ཕན༷་ཚུན༷་སྤང༷ས་པ་ཡི༷ན་གྱི་སྤངས་ནས་འག༷ལ་བ༷་མིན༷་ནོ། །གཉིས་པ། ཕན༷་ཚུན༷་
11-8-44b
སྤངས༷་འག༷ལ་ནི་གཅི༷ག་པ༷་བཀ༷ག་པའི་ཐ་དད་ཡིན་ལ་རྟགས་སྦྱོར་ཚེ་དེ༷་ཡི༷ན་ན་དེ༷་མ༷་ཡི༷ན་པའི་གནོད་པ་ཅན་གྱིས༷་འགོ༷ག་ལ། ཕན༷་ཚུན༷་གཅིག་གིས་གཅིག་སྤང༷ས་པ༷འི་དངོ༷ས་པོ༷་གཉི༷ས་ཀྱི་གཞི་མཐུན་ཡི༷ན་པ༷་སྣང༷་རུང༷་མེ༷ད་པས༷་ཁེ༷གས་པ་ཡིན་གྱི་ཅིག་ཤོས་དམིགས་པས་གཅིག་འགོག་པ་མིན་ནོ། །བ༷སྡུ་བ༷འི་ཚིག༷ས་སུ༷་བཅ༷ད་པ༷འོ༷། །ཚ༷ད་མ༷་རི༷གས་པའི༷་གཏེར༷་ལ༷ས་འག༷ལ་བ༷་བརྟག༷་པའི༷་ར༷བ་ཏུ་བྱེ༷ད་པ༷་སྟེ༷་བ༷དུན་པ༷འོ།། །།
解能知量定义
གཉིས་པ་ཤེས་བྱེད་ཚད་མའི་རང་བཞིན་ལ། མཚན་ཉིད་ངེས་པར་བྱ་བ་དང་། མཚན་གཞི་སོ་སོའི་དོན་གཉིས།
解定义
དང་པོ་ལ། སྤྱིར་མཚན་མཚོན་གཞི་གསུམ་གྱི་རྣམ་གཞག །བྱེ་བྲག་ཚད་མའི་མཚན་ཉིད་ངེས་པར་བྱ་བ་གཉིས།
性,名,事相总差别
དང་པོ་ལ། ཤེས་བྱ་ཆོས་གསུམ་གྱིས་ཁྱབ་པ་བསྒྲུབ་པའི་དགོས་པ་བསྟན། ཁྱབ་བྱེད་ཆོས་གསུམ་གྱི་རང་བཞིན་ངེས་པར་བྱ་བ། ཆོས་གསུམ་སོ་སོའི་རྣམ་གཞག་གསུམ།
说所知三法立周遍之要
དང་པོ། ཤེས༷་བྱ༷་ཀུན༷་ལ༷་མཚན་ཉིད་སོགས་ཆོས༷་གསུམ༷་གྱིས༷་ཁྱབ༷་པར་རང་རིག་གིས་གྲུབ་པའི་ཕྱིར༷་དེ༷་ཡི༷་རྣམ༷་གཞ༷ག་བཤ༷ད་དེ་གཞན་དང་མི་འདྲ་བ་དང་དེ་ཉིད་ལ་སྒྲ་བློ་མ་འཁྲུལ་བའི་ཞེན་རུང་དང་གཞི་དང་བཅས་པར་འཆར་བའི་ཕྱིར་རོ། །
解能遍三法义
གཉིས་པ་ལ། ངོ་བོ་ངོས་གཟུང་། དེར་འཇོག་པའི་རྒྱུ་མཚན་གཉིས། དང་པོ། མཚ༷ན་ཉི༷ད་ནི་འདིས་གོ༷་བར་བྱེ༷ད་པ་རྣམ་འཇོག་གི་རྒྱུ་སྟེ་ནོག་ལྐོག་ཤལ་ལྟ་བུ་དོན༷་གྱི༷་སྟེང་ན་ཡོད་པའི་ཆོས༷་ཡིན་ལ་མཚོན༷་བྱ༷་ནི་འདི་གོ༷་བར་བྱ༷་བ་རྣམ་གཞག་གི་འབྲས་བུ་བ་ལང་གི་ཐ་སྙད་ལྟ་བུ་བློ༷་ཡི༷་ངོར་བཞག་པའི་ཆོ༷ས་ཡིན་པ་དང་། མཚ༷ན་གཞི༷་ནི་འདི་ལ་གོ༷་བར་བྱ༷་བ་མཚན་ཉིད་དོན་གྱིས་རྟེན་ལ་མཚོན་བྱ་བཏགས་པར་བརྟེན་པས་ན་དེ་གཉིས་ཀྱི་
11-8-45a
རྟེན༷་གྱི༷་ཆོས༷་ཏེ་དཀར་ཟལ་ལྟ་བུའོ། །དེ༷་དག༷་རྣམ༷་པ༷ར་གཞག༷་པ་དང་འཇོག༷་བྱེད་ཡི༷ན་ཏེ་རྒྱ་དང་རྒྱའི་འབུར་བཞིན་ནོ། །དེ་གསུམ་པོའང་རང་མཚན་གྱི་ཆ་ནས་མིན་ཏེ་གཞན་སེལ་བས་ཕྱེ་བའོ། །གཉིས་པ་ལ། རྒྱུ་མཚན་དགོས་པར་བསྟན། དགོས་པ་དེ་ལྡན་གྱི་རྒྱུ་མཚན་དངོས་བཤད་པ་གཉིས། དང་པོ། མཚན་མཚོན་གཞི་ཡི་ཆོས༷་གསུམ༷་པོ་དེ་ལ༷་ཡང༷་ནོག་ལྐོག་ཤལ་ལྟ་བུ་ཁོ་ན་ལ་མཚན་ཉིད་ཟེར་གྱི་གཞན་གཉིས་ལ་མི་ཟེར་བའི་རང་རང་ཐུན་མིན་གྱི་རྒྱུ༷་མཚ༷ན་དགོས༷་ལ། རྒྱུ་མཚན་དེ་མེ༷ད་ན༷་དེ་གསུམ་ཕར་ཡིན་ཚུར་ཡིན་དུ་ཐམ༷ས་ཅ༷ད་འཆོ༷ལ་བར་འགྱུར༷་བ་ཡིན་ནོ། །གཉིས་པ་ལ། མཚན་ཉིད། མཚོན་བྱ། མཚན་གཞིའི་རྒྱུ་མཚན་གསུམ། དང་པོ་ལ། མཚན་ཉིད་ལ་མཚན་ཉིད་མི་དགོས་པར་རྟོག་པ་དགོས་ཀྱང་ཐུག་མེད་དུ་འདོད་པའི་ལུགས་དགག །དགོས་པའི་མཚན་ཉིད་གཞག་པ་གཉིས། དང་པོ་ལ། ཕྱོགས་སྔ་བརྗོད། དེ་དགག་པ་གཉིས། དང་པོ། ཁ་ཅིག་ན་རེ་མཚ༷ན་ཉི༷ད་དོན་ལྡོག་རྫས༷་ཡོ༷ད་ཡིན་པ་ལ༷་མཚ༷ན་ཉི༷ད་གཞག་མི༷་དགོ༷ས་དགོས༷་ན༷་ཐུ༷ག་མེ༷ད་དུ་འགྱུར་རོ་ཞེས་ཟེར༷། ཁ༷་ཅི༷ག་དོ༷ན་ལ༷་མཚན་ཉིད་ལ་མཚན་ཉིད་མི༷་དགོ༷ས་ཀྱང༷་མཚན་ཉིད་རང་གི་ཐ༷་སྙད༷་བསྒྲུབ་པ་ལ༷་དགོས༷་ཞེས་ཟེར་བ་དང་ཡང་གཞན༷་དག༷་ནི༷། དོ༷ན་ལ༷འང་དགོ༷ས་ཟེར༷་ཞིང་མཚོ༷ན་བྱ༷་ཡང༷་དེ༷་འདྲ༷་བར་མཚོན་བྱ་ལ་མཚོན་བྱ་གཞན་ཡོད་པ་དེ་དག་དཔེར་ན་རྟག༷ས་སྔ་མ་གཏན་ཚིགས་སུ་སྒྲུབ་བྱེད་ཚུལ་གསུམ་ཚང་བའི་ཕྱིར་ཞེས་དང་། དེ་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་སྒྲུབ་བྱེད་ཡིན་པ་ཚུལ་གསུམ་གཉིས་པ་ཚང་བ་སོགས་བཞི༷ན་དུ་ཐུག་མེ༷ད་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཟེར༷། གཉིས་པ་ལ། ཐུན་མོང་དུ་སྤྱིར་དགག་པ་དང་། ཐུག་མེད་འདོད་པའི་
11-8-45b
ལུགས་བྱེ་བྲག་ཏུ་དགག་པ་གཉིས། དང་པོ་ལ། དངོས་དང་། དེའི་སྐྱོན་སྤོང་གི་ལན་དགག་པ་གཉིས། དང་པོ། དེ་ལྟར་མཚན་ཉིད་མི་དགོས་པ་དང་དགོས་ཀྱང་ཐུག་མེད་དུ་འདོད་པ་དེ་རྣམས་མི་འཐད་དེ་རྣམ༷་འཇོག༷་རྒྱུ༷་མཚན་ཉིད་ནི༷་མ༷་ངེས༷་པར༷་རྣམ༷་གཞ༷ག་འབྲས༷་བུ༷་མཚོན་བྱ་ངེ༷ས་པ་ཡོད་ན༷་ནི༷་མཚ༷ན་ཉི༷ད་དགོ༷ས་པ༷་མེ༷ད་པ༷ར་འགྱུར༷་ལ་འཇོག་བྱེད་མེད་པར་གཞག་བྱ་མ༷་ངེ༷ས་ན༷་ནི༷་མཚན་ཉིད་ཐུག༷་མེ༷ད་ཀྱི་ཕྱི་མ་ངེས་མི་སྲིད་པས་མཐར་རྩ་བའི་མཚན་ཉིད་ཀྱང་མི་གྲུབ་པས་རྣམ་གཞག་དེ་དག་འཇིག༷་གོ། གཉིས་པ་ལ། སྐྱོན་སྤོང་གི་ལན་དང་། ཐུག་མེད་དགག་པ་གཉིས། དང་པོ། ཁོ་ན་རེ། ཐུག་མེད་ཀྱི་ཕྱི་མ་མ་ཤེས་ཀྱང་མི་སྐྱོན་དེ་རྟག༷ས་ཀྱི༷་མཚ༷ན་གཞི༷ས་བསྒྲུབ༷་བྱའི༷་དོན༷་སྒྲུབ༷་ཕྱིར༷་ཐུག༷་མེ༷ད་སྐྱོན༷་མེ༷ད་ཟེར་ན༷། གཉིས་པ། རྟགས་སུ་མཚོན་པའི་ཚུལ༷་གསུམ༷་དང་བ་ལང་དུ་མཚོན་པའི་ལྐོག༷་ཤལ༷་ཡིན་པར་མ༷་ངེས༷་ཀྱང༷་རྟགས་ཀྱི་མཚོན་གཞི་བྱས༷་པ་ད༷ང་བ་ལང་གི་མཚན་གཞི་དཀ༷ར་ཟ༷ལ་ཉིད་ཡིན་པར་ངེ༷ས་པ་ཙམ༷་གྱིས༷་མི༷་རྟག༷་པ་དང་བ༷་ལང༷་ཡིན་པར་རྟོག༷ས་པར༷་འགྱུ༷ར་ལ་འདོད་ན་སྒྲ་བྱས་པར་མཐོང་བ་ལ་སྒྲ་རྟག་པའི་སྒྲོ་འདོགས་སྐྱེ་མི་སྲིད་པ་དང་ནོག་ལྐོག་ཤལ་མེད་པའི་གོང་བུ་གཞན་ལའང་བ་ལང་དུ་ངེས་པར་འགྱུར་རོ། །གཉིས་པ་ལ། ཐུག་མེད་དུ་འདོད་པའི་གཞན་ལུགས་དགག །མི་འདོད་པའི་རང་ལུགས་གཞག་པ་གཉིས། དང་པོ་ལ། ཕྱོགས་སྔ་དགོད། དེ་དགག་པ་གཉིས། དང་པོ། ཐ༷་སྙད༷་ལ༷་ཡ༷ང་སྒྲ་བློ་མ་འཁྲུལ་བའི་ཞེ༷ན་རུང༷་ཞིག༷་མེ༷ད་ན༷་དེ༷་ནི༷་ཤེས༷་བརྗོད་ལས་འདས་ཏེ་ཤེས་བྱ༷་མིན༷་པར་འགྱུར་ལ། ཡོ༷ད་ན༷་དེ༷་ཉི༷ད་ཐ་སྙད་གཉིས་
11-8-46a
པའམ་ཕྱི༷་མ༷་ཡི༷་མཚ༷ན་ཉི༷ད་ཡི༷ན་ཞིང་དེ་ལྟར་སྔ་མ་སྔ་མ་མཚན་ཉིད་དང་ཕྱི་མ་ཕྱི་མ་མཚོན་བྱ་ཡིན་ཞེས༷་ལ༷་ལ༷་འདོ༷ད་དེ་ཐ་སྙད་ཅེས་དེ་ག་རང་གི་གཞན་སེལ་བློ་ངོར་སྣང་ཙམ་དེ་དེའི་དོན་ལྡོག་ཏུ་ཞེན་པའོ། །དེ་ལ་བུམ་པའི་ཐ་སྙད་ཞེས་བུམ་པ་དང་དབྱེར་མེད་ཡིན་གྱི་ཐ་སྙད་དེ་ཡི་རང་ལྡོག་ལ་དཔྱད་པ་འདི་མི་དགོས་པ་ཡིན་ནོ། །གཉིས་པ་ལ། སྐྱོན་བརྗོད་པ་དང་། ལན་ཉིད་ཀྱིས་བཟློག་སྟེ་རང་འདོད་བསྒྲུབ་པ་གཉིས། དང་པོ། དེ་ཡང་དེ༷་ལྟར༷་ཡི༷ན་ན༷་ཤིང་གི་མཚན་ཉིད་དུ་འདོད་པའི་ཡལ༷་ག༷་ལ༷འང་།ཡལ༷་ག༷་གཉིས་པ་མེ༷ད་ན༷་ཡལ་ག་དེ་ཉིད་ཤིང༷་མ༷་ཡི༷ན་ལ་གལ་ཏེ་ཡལ་ག་ལ་ཡང་ཡ༷ལ་ག༷་ཡོ༷ད་ན༷་དེ་ཡི་འགྲོས་དེད་པས་ཤིང༷་ལ༷་ཡ༷ང་མཚ༷ན་ཉི༷ད་ཐུག༷་པ༷་མེ༷ད་པར༷་འགྱུ༷ར་རོ། །གཉིས་པ་ལ། ཕ་རོལ་པོའི་ལན་དང་། ལན་དེ་བསྒྲུབ་བྱ་ལ་མཚུངས་པར་བསྟན་པའོ། །དང་པོ། ཁོ་ན་རེ་ཙནྡན་ཤིང་དུ་བསྒྲུབ་པ་ལ་ཡལ་ག་བཀོད་པའི་ཚེ་ཡ༷ལ་ག༷་ལ༷་ནི༷་ཡ༷ལ་ག༷་གཞ༷ན་མེ༷ད་ཀྱ༷ང་ཡ༷ལ་ག༷་ཤིང་མིན་པར་མི་འགྱུར་ཏེ་ཡལ་ག་དེ༷་ཉི༷ད་ཀྱིས༷་ཡལ་ག་རང་དང་ཤིང་ཐ་དད་པར་མི་སྒྲུབ་ཀྱི་ཡལ་ག་བདག་ཉིད་དང་ཙ༷ནྡན༷་གཉིས་ཀ་ཤིང་གཅིག་གི་ངོ༷་བོ༷་ཉིད་དུ་དབྱེར༷་མེ༷ད་དུ༷་སྒྲུབ༷་ཕྱིར༷་ཐུག༷་མེ༷ད་མི༷་དགོས༷་ཟེར་ན༷། གཉིས་པ། འོ་ན་ཐ་སྙད་ལ་ཐ༷་སྙད༷་གཉི༷ས་པ༷་མེ༷ད་ན༷་ཡ༷ང་སྔ་མ་ཤེས་བརྗོད་ལས་འདས་པར་མི་འགྱུར་ཏེ་ཐ༷་སྙ༷ད་དེ༷་ཉི༷ད་ནོག་སོགས་མཚ༷ན་ཉི༷ད་ཀྱིས༷་བ་ལང་གི་ཐ་སྙད་སོགས་དང་ཐ་དད་པར་མི་སྒྲུབ་ཀྱི་ཐ་སྙད་བ་ལང་གཅིག་གི་ཤེ༷ས་བྱའི༷་ངོ༷་བོ༷ར་སྒྲུབ༷་པ༷འི་ཕྱིར༷་ཐ༷་སྙད༷་ཐུག༷་མེ༷ད་ག༷་ལ༷་དགོ༷ས་ཏེ་མི་དགོས་སོ། །གཉིས་པ་རང་ལུགས་ལ། སྤྱིར་ཐ་སྙད་གྲུབ་པའི་ཚུལ། བྱེ་བྲག་སྦྱོར་བ་འགོད་པའི་ཚེ་ཐ་སྙད་གྲུབ་ཚུལ། དེ་ལ་རྩོད་སྤང་གསུམ། དང་པོ། དེས་ན་རང་ལུགས་ལ་བརྡ༷་དོ༷ན་ཏེ་བརྡ་བུམ་པ་ཞེས་པའི་སྒྲ་
11-8-46b
དང་དོན་བུམ་པ་རང་མཚན་ནམ། མཚན་ཉིད་ཅེས་པའི་བརྡ་དང་དོན་ནོག་སོགས་ཏེ་དེ་གཉིས་འབྲེལ༷་བར༷་ནམ༷་རྟོག༷ས་པ༷་དེ༷་ཡི༷་ཚེ༷་ན༷་ཐ༷་སྙད༷་གང་ཡིན་པ་དེ་གྲུབ༷་པ་ཡིན་གྱི་དེ་སྒྲུབ་པ་ལ་གཞན་མི་དགོས་ཏེ། ལྟོ་ལྡིར་དང་བུམ་པ་ཞེས་པའི་བརྡ་དོན་འབྲེལ་བར་རྟོགས་ཚེ་བུམ་པའི་ཐ་སྙད་གྲུབ་པ་བཞིན་ནོ། །བརྡ་དོན་འབྲེལ་བ་དེ་ག་རང་ཐ་སྙད་ཡིན་པའི་ལྡོག་ཆ་ཡོད་ཀྱང་དཔྱད་མི་དགོས་ཏེ་བུམ་པ་ཞེས་པའི་སྒྲ་ཙམ་རང་ལ་རང་མིན་བཅད་པའི་ལྡོག་ཆ་ཡོད་ཀྱང་དེ་མ་དཔྱད་ཀྱང་བུམ་པའི་རྗོད་བྱེད་ཡིན་པ་གོ་བ་བཞིན་ནོ། །དེས་ན་མཚན་ཉིད་དང་ཐ་སྙད་ཐུག་མེད་འདི་འབྲས་ཆན་ཟ་བ་ལ་ས་བོན་གྱི་ཕྱི་མོ་འཚོལ་བ་ལྟར། དོན་མེད་པར་དགོངས་ནས་སྡེ་བདུན་གྱི་གཞུང་གང་ནས་ཀྱང་མ་གསུང་ངོ་། །གཉིས་པ། དེ་ཡང་རྟགས༷་འགོད་པ་ད༷ང་མཚ༷ན་ཉི༷ད་དུ་བསྒྲུབ་པ་གཉི༷ས་ཀ༷་ལ༷་སྦྱི༷་དང༷་བྱེ༷་བྲག༷་སྦྱོར་བ་འདིར་གཏོགས་ཏེ་ཐ་སྙད་སྒྲུབ་པའི་རྟགས་གཉི༷ས་གཉི༷ས་ཡི༷ན་ལ། སྤྱི་བྲེ་བྲག་གཉི༷ས་ཀ༷འང་སྦྱོར༷་བ༷་གསུམ༷་པ༷ར་ཐུག༷་སྟེ། དང་པོ་རྩ་རྟགས། གཉིས་པ་དེ་ཡིན་པའི་རྒྱུ་མཚན། གསུམ་པ་རྒྱུ་མཚན་དེ་ལྡན་ལ་བརྡ་སྦྱར་བའི་བརྡ་དྲན་ཏེ་གསུམ་ཕན་ཆད་སྔ་མ་བསྐྱར་བ་ལས་མི་སྲིད་པས་བཞི༷་པ༷་ཕ༷ན་ཆ༷ད་དགོ༷ས་ནུས༷་མེ༷ད་དོ། །འདི་ལ་འགྲེལ་པའི་ཚིག་རིས་ལ་བརྟེན་ནས་རྩ་རྟགས་མི་བརྩི་བར་སྤྱི་བྱེ་བྲག་པ་བསྡོམས་ནས་གསུམ་པར་རྩི་ལུགས་ཞིག་སྣང་ཡང་ཅུང་ཟད་མི་འཐད་པ་ཟུར་མཆན་དུ་བལྟའོ། །གསུམ་པ་རྩོད་སྤང་ལ། རྩོད་པ་དང་། ལན་གཉིས། དང་པོ། ཁོ་ན་རེ། དུ་བ་རྟགས་སུ་སྒྲུབ་པའི་ཚུལ༷་གསུམ༷་དེ་ལ་ཚུལ༷་གསུ༷མ་ཚང་བ་ཞིག་མེ༷ད་ན་ཚུལ་གསུམ་ཚང་བ་ཞེས་པ་དེ་དེ་སྒྲུབ་ཀྱི་རྟག༷ས་སུ་མི༷་འགྱུར༷་ལ་ཡོ༷ད་ན༷་ཚུལ་གསུམ་དེ་སྒྲུབ་བྱེད་ཚུལ་གསུམ་གྱི་ཚུལ་གསུམ་
11-8-47a
ཡང་དེའི་ཚུལ་གསུམ་སོགས་ཐུག༷་མེ༷ད་དུ་ཅིས་མི་འགྱུར༷་ཞེས་ཟེར་རོ་ལོ༷། །གཉིས་པ། དེ་ལ་ཚུལ༷་གསུམ༷་ཚང་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་པའི་རྟགས་དེ་དེ་ག་རང་གི་ལྡོག་ཆ་ལ་མི་སེམས་པར་དུ༷་བ༷་ཁོ༷་ནའི༷་ཆོ༷ས་སུ་དབྱེ༷ར་མེ༷ད་པ་ལ་བློས་ཚུལ་གསུམ་དུ་བཟུང་བ་ཡི༷ན་གྱི༷་ཚུལ་གསུམ་གཉིས་པ་སོགས་མི་འདོད་པས་ཆོས༷་གཞ༷ན་ལོགས་སུ་བ་ཞིག་དོན་དམ་པར་མེ༷ད་དོ། །ཚུལ་འདི༷་ཡི༷ས་མཚ༷ན་ཉི༷ད་ཐུག༷་མེ༷ད་དུ༷་ཐལ༷་བ༷འི་སྐྱོན༷་ཡ༷ང་བས༷ལ་བ༷་ཡི༷ན་ནོ། །གཉིས་པ་དགོས་པའི་མཚན་ཉིད་གཞག་པ་ལ། དགག་གཞག་གཉིས། དང་པོ་ལ་ལུགས་གཉིས་སོ་སོར། ལ༷་ལ༷་ན་རེ། མཚན་ཉིད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ནི་མཚོ༷ན་བྱ༷་རྣམ༷་འཇོག༷་གི་རྒྱུ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཟེ༷ར། གཏ༷ན་ཚི༷གས་ལ༷་ཡ༷ང་རྟགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་བསྒྲུབ་བྱ་གོ་བྱེད་ཡིན་ཞེས་མཚུང༷ས་ཕྱིར༷་འཐད་པ་མིན༷་ཏེ། རྟགས་བསྒྲུབ་བྱ་གོ་བྱེད་ཡིན་ན་བྱས་པ་རྐྱང་པས་སྒྲ་མི་རྟག་པར་གོ་བར་ཐལ་ལ་བསྒྲུབ་བྱ་གོ་བྱེད་ལ་ཚུལ་གསུམ་དགོས་ཟེར་ན། མཚོན་བྱ་རྣམ་འཇོག་ལ་འཇོག་ཚུལ་ཆོས་གསུམ་དགོས་པས་དེའི་མཚན་ཉིད་གཟོད་བཤད་དགོས་པས་མི་བཟང་ངོ་། །འག༷འ་ཞི༷ག་གིས་རྫས་ཡོད་ཀྱི་ཆོ༷ས་གསུམ༷་ཚང༷་བ༷ར་འདོ༷ད་ཀྱང་མཚན་ཉིད་གོ་བ་མཚོ༷ན་བྱ༷་ལ་ལྟོས༷་དགོས་པའི་སྐྱོན་ཡོད་ཕྱིར༷་འདི༷་མི༷་འཐ༷ད་དོ། །གཉིས་པ་རང་ལུགས་ལ། མཚན་ཉིད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་གཞག་མཚན་ཉིད་དེའི་བསལ་བྱ་སྐྱོན་ཅན་གྱི་གྲངས་ངེས་གཉིས། དང་པོ། དེས་ན་རང་ལུགས་དེ་མིན་གྱི་དངོ༷ས་འག༷ལ་རྣམ་པར་བཅ༷ད་པའི༷་དོན༷་ལྡོག༷་གྲུབ་པ་ཡི༷ན་ནོ། །གཉིས་པ་ལ། དགག་གཞག་གཉིས། དང་པོ་ལ། ཕྱོགས་སྔ་དང་། དེ་དགག་པ་གཉིས།
11-8-47b
དང་པོ། མཚ༷ན་ཉི༷ད་དེ༷་ཡི༷་སྐྱོན༷་བསྡུ༷་ན༷། རང་ལྡོག་རྫས་སུ་མ་གྲུབ། དོན་ལྡོག་གཞན་གྱུར། མཚན་གཞི་ལ་མི་གནས་པ་གསུམ༷་ཡོད་དོ་ཞེ༷ས་བྱང༷་ཕྱོག༷ས་པ༷་རྣམ༷ས་འདོ༷ད་དོ། །གཉིས་པ་ལ། རིགས་པས་མི་འཐད་པས་དགག །ལུང་ལས་མ་བཤད་པས་དགག་པ་གཉིས། དང་པོ། དེ་མི་འཐད་དེ་རིགས་པ་ནི་སྦྱོར༷་བ༷་རྟགས་ཆོས་དོན་གསུམ་དུ་བཀོ༷ད་ནས༷་སྐྱོན༷་བརྩི༷་ན༷། དོ༷ན་ལྡོག༷་གཞ༷ན་གྱུར༷་འཐད་པ་མེ༷ད་པར༷་འགྱུར༷། མ༷་བཀོད༷་པ༷་ལ༷་སྐྱོན༷་སྦྱོར༷་ན༷། མཚ༷ན་གཞི༷་ལ་མི༷་གན༷ས་པ་ཞེས་བྱ་བ་དོ༷ན་མེ༷ད་པར་འགྱུར༷་རོ། །གཉིས་པ། ལུང་ཡང་བཤད་མ་ཐག་པ་འདི༷་ད༷ག་མཚན་ཉིད་ཀྱི་སྐྱོ༷ན་དུ༷་འ༷ཐད༷་ན༷་ནི༷། མཁ༷ས་པ༷འི་གཙུག༷་རྒྱན༷་ཆོས་ཀྱི་གྲགས་པས་འདི་སྐྱོན་ནོ་ཅིས༷་མི༷་བཞེ༷ད་དེ་བཞེད་དོ། །གཉིས་པ་རང་ལུགས་ལ། རང་ལུགས་གཞག་པ་དང་། དེ་ལ་རྩོད་སྤང་གཉིས། དང་པོ་ལ། དངོས་དང་། གྲངས་ངེས་བསྒྲུབ་པ་གཉིས། དང་པོ། རང་ལུགས་ལ་མ༷་ཁྱབ༷་པ་དང་ཁྱབ༷་ཆེ༷ས་པ་དང་མཚོན་འདོད་ལ་མི༷་སྲི༷ད་པ་གསུ༷མ་པོ་འདི་ནི་མཚ༷ན་ཉི༷ད་ཀྱི༷་ནི༷་སྤྱི༷་སྐྱོན༷་ཡི༷ན་ནོ། །གཉིས་པ། སྒྲ༷་མི་ལྡན་གཞན་ལྡན་མི་འབྲེལ་རྣམ་གཅོད་གསུམ་ད༷ང་། དེ་ཡིས་འཇུག་ཚུལ་ལྟར་དོ༷ན་གྱི༷་རྣམ༷་གཅོ༷ད་ཀུན༷་ཀྱང་གསུམ༷་པོ༷་འདི༷་ལ༷ས་གཞ༷ན་དུ་ཡོ༷ད་པ་མི༷ན་པ་དེའི་ཕྱིར་ན་གྲངས་ངེས་གྲུབ་བོ། །དེས་ན་ཆོས་ཀྱི་གྲགས་པའི་རྣམ་གཞག་བདེ་བ་མཐའ་ཆོད་པ་དེ་འདྲ་བོར་ནས་རང་ཉིད་ཀྱིས་མི་དགོས་པ་བློས་བཏགས་པ་འདི་འཁྲུལ་ལ། ཅུང་ཟད་མ་འཁྲུལ་དུ་ཟིན་ཀྱང་མཁས་པ་རྣམས་ལ་མ་གྲགས་པས་མི་བདེ་སྟེ། ཀླ་ཀློའི་སྐད་ཀྱིས་སྒྲ་འཆད་པ་བཞིན་ནོ། །གཉིས་པ་རྩོད་སྤང་། ལུགས་འདི་ལ་མཚ༷ན་གཞི༷ར་
11-8-48a
བཀོ༷ད་པ་ད༷ང་མ༷་བཀོད༷་པ་གང་ཡིན་ཀྱང་མི་འཐད་པ་བརྗོད་པ་ད༷ང་། མཚ༷ན་ཉི༷ད་མི༷་སྲི༷ད་པ༷་ཡི༷་གཞི༷ར། མཚོ༷ན་བྱ༷་ཁེག༷ས་ན་མི་འཐད་ཚུལ་ད༷ང་མི༷་ཁེ༷གས་ན་ཡང་མི་འཐད་ཞེ༷ས་པའི་རྩོད༷་པ༷་གཉི༷ས་ཀྱིས༷་འདི༷ར་མི༷་གནོ༷ད་དོ། །གཉིས་པ་མཚོན་བྱ་ལ། དགག་གཞག་གཉིས། དང་པོ་ལ། ཕྱོགས་སྔ་དང་། དེ་དགག་པ་གཉིས། དང་པོ། ཁ༷་ཅི༷ག་ན་རེ་ཐ་སྙད་བསྒྲུབས་པ་རང་བཞིན་གྱི་རྟགས་ཡིན་ཕྱིར་མཚ༷ན་ཉིད་དང་མཚོ༷ན་བྱ་དོན་དུ་རྫས༷་གཅི༷ག་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཟེ༷ར། བ་ལང་གི་ཐ༷་སྙད༷་དེ་ནོག་ལྐོག་ཤལ་གྱིས་མཚོ༷ན་པར་བྱ༷་བའི་མཚ༷ན་གཞི༷ར་འདོ༷ད་དེ་མཚོན་བྱ་དོན་ལ་ཡོད་པར་ཞེན་པའོ། །གཉིས་པ། དེ་ལ་དེ་གཉིས་རྫས་གཅིག་པར་མི་འཐད་དེ། མཚོ༷ན་བྱ༷་བ་ལང་གི་ཐ་སྙད་མིང༷་གི༷ས་ཁྱ༷ད་པ༷ར་དུ༷་བྱས༷་ཏེ་དོན་རང་མཚན་དང་གཅིག་ཏུ་བསྲེས་ནས་མིང་མ་སྦྱར་གྱི་བར་དུ་མཚོན་བྱ་མི་གྲུབ་པའི་ཕྱིར༷་མིང་ཡིན་ལ། དེ་གཉིས་གཅིག་ན་མཚ༷ན་ཉི༷ད་ནོག་སོགས་མཐོ༷ང་བ༷་ཡི༷་དབང་ཤེས་ལ་མིང་ཐ་སྙད་ཉིད་སྣང་བས་དབ༷ང་ཤེ༷ས་དེ་སྒྲ་དོན་འདྲེས་འཛིན་གྱི་རྟོག༷་བཅས༷་ཉི༷ད་དུ་འགྱུར༷་ཞི༷ང་མཚོན་བྱ་དེ་བསྒྲུབས་པའང་བྱས་པས་མི་རྟག་པ་བསྒྲུབ་པ་ལྟར། དོ༷ན་བསྒྲུབ༷་པར་འགྱུར་ཞིང་མཚོན་བྱ་རྫ༷ས་ཡོ༷ད་དག༷་ཏུ༷འང༷་འགྱུར༷་རོ། །ཡང་འགའ་ཞིག་ན་རེ། ཐ་སྙད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་སྒྲ་བློ་མ་འཁྲུལ་བའི་ཞེན་རུང་ཡིན་ལ་དེ་མཚོན་བྱའི་མཚན་གཞི་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཟེར་བ་ཡང་གཞུང་གི་དགོངས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དང་པོར་མཚན་ཉིད་རྒྱུ་མཚན་དུ་བྱས་ནས་བརྡ༷་བཏགས་པ་དེ་ལ༷་འཇུག༷་པ༷་ཐ༷་སྙད༷་དུ༷་གསུང༷ས་པའི་ཕྱིར༷་དོན་ལྡོག་ལ་ཞེན་རུང་ཙམ་གྱི་ཐ་སྙད་དེ་མཚོ༷ན་བྱའི༷་མཚ༷ན་གཞི༷་མི༷ན་ནོ། །གཉིས་པ་རང་ལུགས་ལ།
11-8-48b
མཚོན་བྱའི་མཚན་ཉིད་དང་། དེའི་ཁྱད་པར། དེ་ལ་རྩོད་སྤང་གསུམ། དང་པོ། རང་ལུགས་ལ་རྒྱུ༷་མཚ༷ན་ཅ༷ན་གྱི༷་སྒྲ༷་དོན་འདྲེས་པའི་ཤེས༷་པ་གྲུབ༷་པ་ནི་མཚོན༷་བྱ༷་ཉི༷ད་ཡི༷ན་ལ། གཉིས་པ་ལ། བརྡ་དང་ཐ་སྙད་ཀྱིས་བཞག་ཚུལ། དེས་ན་སྒྲོ་བཏགས་སུ་གྲུབ་པར་བསྟན་པ་གཉིས། དང་པོ། དེ༷འི༷་མཚན་གཞི༷་ནི་དོན་ལྡོག་གམ་རྒྱུ༷་མཚ༷ན་ཉི༷ད་ལ༷་དེ་གོ་བྱེད་དུ་མིང་གི་བརྡ༷་སྦྱར༷་བ༷་གང་ཡིན་པ་དེའོ༷། །དེ་ལ་བརྡ་དང་པོར་སྦྱར་བ་བརྡ་དུས་དང་ཕྱིས་དེ༷་ལྟར༷་རྟོག༷ས་ནས༷་ལུས་ཀྱིས་བླང་དོར། ངག་གིས་ཡིན་མིན་བརྗོད།ཡིད་ཀྱིས་ཡོད་མེད་དཔྱོད་པ་སོགས་སྒོ༷་གསུམ༷་ནི༷། འཇུག༷་པ༷་ནི་དེ༷་ཡི༷་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཐ༷་སྙད༷་གྲུབ་པ་ཡི༷ན་ནོ། །གཉིས་པ། དེ་ལ་སྒྲ་རང་མཚན་ནམ། སྒྲ་སྤྱི་ཙམ་དང་། མིང་དངོས་སུ་བཏགས་པའམ་བཏགས་རུང་ཙམ་མཚོན་བྱ་མིན་ལ། རིགས་ཀྱི་སྒྲ་མཚན་ཉིད་པའམ། དོ༷ན་ལ༷་ལྟོས༷་པ༷འི་མིང༷་གི་སྤྱི་དེ་མཚོན་བྱ་ཡི༷ན་པས༷། བློས་ཞེན་རུང་གི་ཆོས་དེ་མཚན་ཉིད་ལ་ལྟོས་པས་ན་བཏག༷ས་ཡོ༷ད་ཉི༷ད་ཡི༷ན་དོན་རང་མཚན་དངོ༷ས་པོ༷་ལ༷་མ༷་གྲུབ༷་པའི་ཕྱིར༷་ན༷་སྒྲོ༷་བཏ༷གས་ཡི༷ན་ནོ། །གསུམ་པ་རྩོད་སྤང་ལ། རྩོད་པ་དང་། ལན་གཉིས། དང་པོ། མཚ༷ན་ཉིད་དངོས་པོ་དང་མཚོ༷ན་བྱ་སྒྲོ་བཏགས་གཉིས་རྫས༷་གཅི༷ག་མ༷་ཡི༷ན་ནོ་ཞེས་འདོད་ན༷། མཚན་མཚོན་བདག་གཅིག་གི་ངོ་བོར་མི་འདོད་པས་མཚན་ཉིད་དེ་མཚོན་བྱ་བསྒྲུབ་པའི་རང༷་བཞི༷ན་གྱི་རྟག༷ས་སུ༷་མི༷་འཐ༷ད་ལོ༷། གཉིས་པ། གཞན་སེལ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པས་སོ་སོར་ཕྱེས་ཏེ་བཟུང་བའི་མཚན་མཚོན་གཉིས་ཀྱི་སྒྲ༷་ཡི༷་དོ༷ན་རང་མཚན་ལ༷་མཚན་མཚོན་གཅི༷ག་ཉི༷ད་དུ༷་འཁྲུལ༷་པས༷་ལྡོག་པ་ཐ་དད་པ་ངོ་བོ་གཅིག་ཏུ་བསྒྲུབ་པ་ལ་ཐ་སྙད་སྒྲུབ་ཀྱི་རང་བཞིན་གྱི་རྟགས་སྦྱར་བའམ་ཐ༷་སྙ༷ད་
11-8-49a
སྦྱོར༷་བ༷་ནི༷་འཇི༷ག་རྟེན༷་གྱི་དོ༷ན་ཐུབ་ཏུ་ཐ་སྙད་པའི་ཚད་མ་ལ༷་མི༷་སླུའི༷་ཕྱིར༷། འཇིག་རྟེན་ན་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་མཚོན་བྱ་སྒྲུབ་པ་སོགས་གྲ༷གས་པ༷འི་རྗེས༷་དཔ༷ག་དང་ག༷་ལ༷་འག༷ལ། གསུམ་པ་མཚན་གཞི་ལ། མཚན་ཉིད་དང་། སྒྲས་བརྗོད་རིགས་ཀྱི་དབྱེ་བ་གཉིས། དང་པོ། མཚ༷ན་ཉི༷ད་བརྟེན༷་པ༷་མཚ༷ན་གཞི༷་ཡི་མཚན་ཉིད་ཡི༷ན་ནོ། །གཉིས་པ། དེ་ལ་མཚན་གཞི་མཚ༷ན་ཉི༷ད་པ༷་བ་ལང་གི་དཀར་ཟལ་ལྟ་བུ་དང༷་བཏག༷ས་པ༷་སྐྱོན་ཡོན་བརྩི་བའི་གཞིར་གྱུར་པ་བ་ལང་གི་མཚན་གཞི་རྟ་ལྟ་བུ་སྟེ་གཉི༷ས་སོ། །
三法各分法
གསུམ་པ་ཆོས་གསུམ་སོ་སོའི་རྣམ་གཞག་ལ། རང་ལྡོག་ངོས་གཟུང་། ཇི་ལྟར་འབྲེལ་ཚུལ། མཚན་ཉིད་དང་འབྲེལ་ནས་སོ་སོར་མཚོན་པའི་རྣམ་གཞག་གསུམ། དང་པོ་ལ། དགག་གཞག་གཉིས་ལས། དང་པོ་ལ། ཕྱོགས་སྔ་བརྗོད།དེ་དགག་པ་གཉིས། དང་པོ། ཆོས་གསུམ་སོ་སོའི་རྣམ་གཞག་ལ་སྣང་སེལ་མ་ཕྱེད་པའི་བོད་འག༷འ་ཞིག༷་མཚན་མཚོན་གཞི་སྟེ་ཆོ༷ས་གསུམ༷་པོའི་ར༷ང་ལྡོག༷་ནི༷། ར༷ང་གི༷་རྣམ༷་པ༷་རང་དབང་དུ་འཆ༷ར་རུང༷་གི་སྒྲུབ་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ཟེ༷ར། གཉིས་པ།དེ༷་ལྟ༷་ཡི༷ན་ན༷་ཆོས༷་གསུམ༷་པོ༷་རང་རང་གི་རྣམ་པ་རང་དབང་ལྟོས་མེད་དུ་འཆར་བའི་རྟོག༷་མེ༷ད་ཀྱི་ཤེས་པའི་ཡུལ༷་དུ༷་ཐལ༷་བ༷ར་འགྱུར༷་ལ། འདོད་ན་སྒྲ་རྟོག་ཐམས་ཅད་གཞན་སེལ་དུ་གསུངས་པ་དང་འགལ་ལོ། །གཉིས་པ་རང་ལུགས། དེ༷ས་ན༷་རང་ལུགས་བ་ལང་སོགས་ཀྱི་རང་མཚན་སྣང༷་བའི༷་ལྡོ༷ག་པ༷་སྟེ་སྣང་ཙམ་གྱི་ལྡོག་ཆ་དེ་ནི༷་རྟོག་མེད་ཀྱི་ཡུལ་ཡིན་པས་མཚན་མཚོན་གྱི་ཐ་སྙད་མི་འཐད་པས་ཆོས༷་གསུམ༷་པོ་ཉི༷ད་གང་ཡང་མི༷ན་ཏེ་དེ་དག་གི་ཐ་སྙད་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །སེ༷ལ་བ༷་ཡི༷་ངོར་སྣང་
11-8-49b
བའི་ཆོས༷་གསུམ༷་གྱི༷་ནི༷་རང༷་ལྡོག༷་རེ་རེ་ལ༷་དངོས་པོའི་ཆ་སྒྲུ༷བ་ན་མ་ཡིན་དགག་ད༷ང་དངོས་མེད་ཀྱི་ཆ་སྒྲུབ་ན་མེད་པར་དག༷ག་པ༷་གཉི༷ས་ཀ༷་ཡོ༷ད་དོ། །གཉིས་པ་འབྲེལ་ཚུལ་ལ། དངོས་དང་། འབྲེལ་བ་དེ་ངེས་བྱེད་ཀྱི་ཚད་མ་གཉིས། དང་པོ། མཚ༷ན་མཚོ༷ན་སེལ་ངོར་ར༷ང་བཞི༷ན་གཅིག་ཏུ་འབྲེལ༷་བ༷་ཡི༷ན་ལ། དེ་གཉིས་དང་མཚ༷ན་གཞི༷་བདག་གཅིག་འབྲེལ་ཡང་སྲིད་ཀྱང་ཕ༷ལ་ཆེ༷ར་གན༷ས་སྐབ༷ས་ཀྱི་འབྲེ༷ལ་བ་ཡིན་ཏེ་མཚན་གཞི་རེ་རེ་མེད་སོང་ཡང་སྤྱིར་མཚན་ཉིད་ཙམ་ཡོད་པ་སོགས་ཡོད་པར་རུང་བས་སོ། །གཉིས་པ་ལ། མཚན་མཚོན་གྱི་འབྲེལ་པ་དང་། མཚན་གཞི་དང་མཚོན་བྱའི་འབྲེལ་བའི་ཚུལ་གཉིས། དང་པོ། འབྲེལ་བ་ངེས་བྱེད་ཀྱི་ཚད་མ་ནི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་དོན་སྤྱི་དང་མཚོན་བྱའི་སྒྲ་སྤྱི་གཉིས་གཅིག་ཏུ་བརྡ་ཆད་བྱས་སྟོབས་ཀྱིས་རྟོག་པ་འཁྲུལ༷་པ༷ས་གཅི༷ག་ཏུ་འ༷ཛི༷ན་པ༷་ཉི༷ད་ཤེས་པ་ཉམས་སུ་མྱོང༷་བས༷་སམ་རང་རིག་གིས་མཚ༷ན་མཚོ༷ན་གྱི་འབྲེལ༷་བ༷་འགྲུབ༷་བོ། །གཉིས་པ། དཀར་ཟལ་ལྟ་བུ་མཚ༷ན་གཞི༷་ད༷ང་ནི༷་གཞི་དེ་ལ་བ་ལང་ཞེས་པ་ལྟ་བུའི་ཐ་སྙད་མཚོ༷ན་བྱ༷་ཡི༷་འབྲེལ༷་པ༷་ནི་མཚན་མཚོན་ལ་མཁ༷ས་པས༷་མཚན་ཉིད་མཐོ༷ང་བ༷ས་བརྡ་དྲ༷ན་ནས་འགྲུབ་ལ། བ་ལང་གི་མིང་ཤེས་ཀྱང་མཚོན་བྱ་དང་མཚན་གཞི་སོ་སོར་མི་ཤེས་པས་དེ་གཉིས་ཀྱི་འབྲེལ་བའང་མི་ཤེས་པའི་རྨོང༷ས་པ༷་ལ༷་ནི༷་ནོག་ལྐོག་ཤལ་ཅན་འདི་ལ་བ་ལང་ཞེས་འདོགས་སོ་ཞེས་བརྡ༷་དྲ༷ན་པར་བྱེད་པའི༷་གཞི་དེ་ལ་ཐ༷་སྙད༷་སྒྲུབ༷་ཀྱི༷་རྗེས༷་དཔ༷ག་གི་རྟགས་འགོད་དགོས༷་སོ། །གསུམ་པ་མཚན་ཉིད་དང་འབྲེལ་ནས་སོ་སོར་མཚོན་པའི་རྣམ་གཞག་ལ། ཇི་ལྟར་མཚོན་ཚུལ་དང་། ཕན་ཚུན་ངེས་པའི་རྣམ་གཞག་གཉིས། དང་པོ་ལ། སྦྱོར་
11-8-50a
བའི་དབྱེ་བ་དང་། དེ་ལ་རྩོད་སྤང་གཉིས། དང་པོ་ལ། སྤྱིར་བཏང་གི་དབྱེ་བ་དང་། སྐྱོན་ཡོད་མེད་དམིགས་བསལ་བ་གཉིས། དང་པོ། དེ་ཡང་མཚན་མཚོན་གཞི་གསུམ༷་པོ༷་དེ༷་ལ༷་སྤྱི༷་དང༷་ནི༷་བྱེ་བྲག་སྦྱོར༷་བ༷་འདི༷ར་གཏོ༷གས་གཉི༷ས་གཉི༷ས་ཏེ་རང་ལྡོག་ཡིན་པར་མཚོན་པ་དྲུག༷ བཟློག༷་པ་གཞན་ལྡོག་མིན་པར་མཚོན་པ་ལ༷འ༷ང་དྲུག༷་སྟེ་སྦྱོར་བ་བཅུ་གཉིས་ཡོད་པ་ཕྱི་མ་དྲུག་ལ༷ས་གཉིས་པ། མཚ༷ན་ཉི༷ད་དང༷་མཚ༷ན་གཞི༷འི་ཆ༷་གཉི༷ས་སྐབས་ལ་ལར་གཞི་མཚན་ཡིན་པར་བཀོད་ཀྱང་སྐྱོན༷་མེ༷ད་སྲི༷ད་པས་ན་དེ་གཉིས་རྟགས་ཡང་དག་མིན་ནོ་ཞེས་གཞི་མཚན་མིན་པར་མཚོན་པའི་སྤྱི་སྦྱོར་གཉིས་པོ་འགོད་ཚུལ་ལ་ལྟོས་ཏེ་ལ་ལར་སྐྱོན་མེད་དང་ལ་ལར་སྐྱོན་ཅན་དུ་སྲིད་པས་དེ་གཉིས་མཐའ་གཅིག་ཏུ་རྟགས་ཡང་དག་ཏུ་རུང་བ་མིན་གྱི་གཞན་ལྷག་མ་ཐམས་ཅད་རྟག་ཡང་དག་ཡིན་ནོ་ཞེས་སོ། །གཉིས་པ་རྩོད་སྤང་ལ། རང་ལྡོག་ཡིན་པར་མཚོན་ཚུལ་ལ་རྩོད་པ། གཞན་ལྡོག་མིན་པར་མཚོན་ཚུལ་ལ་རྩོད་པ་གཉིས། དང་པོ་ལ། རྩོད་པ་དང་། ལན་གཉིས། དང་པོ།དེ་ལ་ནོག་ལྐོག་ཤལ་མཚན་གཞིར་བཞག་ནས་སྦྱོར༷་བ༷་འདི༷ར་གཏོ༷གས་མཚ༷ན་ཉི༷ད་དུ་མཚོན་པ་ལ་དོན་ལྡོག་གྲུབ་པ་བཀོད་པ་དེ༷། མཚན་གཞི༷་དཀར་ཟལ་དང་མཚོ༷ན་བྱ་བ་ལང་གི་ཐ་སྙད་གཉི༷ས་ལ༷་ཁེགས་ན༷་ནི༷། མཚ༷ན་གཞི༷་ཉིད་དུ་འགྱུར་བ་ལྐོག༷་ཤ༷ལ་ཡང་དེ་གཉིས་ལ་ཁེག༷ས་པར༷་འགྱུར༷་ལ་དེ་ལྟ་ན་མཚན་གཞི་ནི་ཡོད་ལ་མཚན་ཉིད་མེད་པས་མཚན་གཞི་ལ་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་མ་ཁྱབ་པའི་སྐྱོན་དང་། མཚན་ཉིད་དེ་དེ་གཉིས་ལ་མ༷་ཁེག༷ས་ན༷་ནི༷་ལྐོག་ཤལ་ཁོ་ནའི་མཚན་ཉིད་མིན་པས་གཞི་མཚོན་གཉིས་ལའང་ཁྱབ༷་ཆེ༷ས་
11-8-50b
ཞེས་ཟེར༷་རོ། །གཉིས་པ། མཚན་ཉིད་དེ་དེ་གཉིས་ཀའི་དོ༷ན་ལྡོ༷ག་ལ༷་ཁྱབ༷་པས་མ་ཁྱབ་པའི་སྐྱོན་མེད་ལ་ར༷ང་ལྡོག༷་ལ༷། མ༷་ཁྱབ༷་པ༷ས་ན༷་ཁྱབ་ཆེས་པའི་ཉེས༷་པ༷་མེ༷ད་དེ་དོན་ལྡོག་གཅིག་རང་ལྡོག་ཐ་དད་ཡིན་པས་སོ། །གཉིས་པ་ལ། རྩོད་སྤང་དང་། ཞར་ལ་འགལ་ཚུལ་གྱི་དཔེར་བརྗོད་གཉིས། དང་པོ། མཚོ༷ན་བྱ༷་ལ་བརྟགས་ན་འག༷ལ་བ་ད༷ང་མཚན་ཉིད་སོགས་ལ་ཐ༷་སྙད༷་ཐམས་ཅད་ཁེ༷གས་པ་དང་དངོ༷ས་པོ་འག༷ལ་བ་གཉིས་གཅིག་མཚན་གཞི༷་དང་གཅིག་མཚོ༷ན་བྱར་ཐལ་བའི་རྩོད༷་པ༷་གསུམ་གྱིས་གནོད་པ་མེ༷ད་དོ། །གཉིས་པ། དེ༷ས་ན༷་ཚིག་གི་སྦྱོར་ཚུལ་གྱི་སྐབས་ལ༷་ལར༷་འག༷ལ་བ༷་ལྟར་མངོན་པ་དང༷་། ལ་ལར་གཞི་ཆོས་གཉིས་མཚུང༷ས་པར༷་མངོ༷ན་པ༷འི་སྦྱོར༷་བ༷་སྲི༷ད་དོ། །གཉིས་པ་ཕན་ཚུན་ཇི་ལྟར་ངེས་པའི་རྣམ་གཞག་ལ། དོན་ལ་གནས་པའི་ལུགས་གཞག འཁྲུལ་བའི་བརྟགས་པའི་ལུགས་དགག དེ་ལ་རྩོད་པ་སྤང་པ་གསུམ། དང་པོ། མཚ༷ན་མཚོན༷་གཉིས་ནི་མཚན་ཉིད་གཅིག་ལ་མཚོན་བྱ་དུ་མ་ལྟ་བུ་སོགས་མི་སྲིད་པས་གྲང༷ས་མཉ༷མ་ཞིང་རྟོག་ངོར་ངོ༷་བོ༷་གཅི༷ག་ལ་མཚན་ཉིད་རྫས༷་ཡོ༷ད་དང་མཚོན་བྱ་བཏག༷ས་ཡོ༷ད་ཉི༷ད་དུ༷་ངེ༷ས་པ་ཡིན་ནོ། །གཉིས་པ། ཁ་ཅིག་གིས་མཚ༷ན་མཚོ༷ན་དོན༷་ལ༷་ངོ་བོ་གཅི༷ག་པ༷་དང༷་། ཉན་ཐོས་པ་རྣམས་མཚན་ཉིད་སྐྱེ་སོགས་དང་འདུས་བྱས་གཉིས་ཐ༷་ད༷ད་དུ་འདོད་པ་དང་། ཡང་ལ་ལས་དེ་གཉིས་གྲང༷ས་མི༷་མཉམ༷་པ༷་དཔེར་ན་ས་བོན་གཅིག་གིས་འབྲས་བུ་དུ་མ་སྐྱེད་པ་དང་། བསྒྲུབ་བྱ་གཅིག་ལ་རྟགས་དུ་མ་རུང་བ་ལྟར་མཚན་ཉིད་གཅིག་གིས་མཚོན་བྱ་དུ་མ་དང་། མཚན་ཉིད་དུ་མས་མཚོན་བྱ་གཅིག་མཚོན་པར་འདོད་པ་རྣམས་འཁྲུལ༷་པ་ཡིན་ནོ། །གསུམ་པ། དེ༷་དག༷་གི་མིང་དོན་ཕ༷ན་ཚུན༷་
11-8-51a
བཟློག༷་པ༷་ཡི༷་ཞེ་འདོད་ཀྱིས་རྣམ༷་པ༷ར་གཞ༷ག་པ༷ས་འདི༷ར་མི༷་གནོ༷ད་དོ། །
另解量之定义
གཉིས་པ་ཚད་མའི་མཚན་ཉིད་བྱེ་བྲག་ཏུ་ངེས་པར་བྱ་བ་ལ། མཚན་ཉིད་ངོས་གཟུང་བ་དང་། མཚན་ཉིད་ཀྱིས་མཚོན་དོན་གཏན་ལ་དབབ་པ་གཉིས།
立定义
དང་པོ་ལ། རྒྱུ་ཚད་མ་རང་གི་མཚན་ཉིད་དང་། དེའི་འབྲས་བུ་ངེས་པས་སྒྲོ་འདོགས་གཅོད་ཚུལ་གཉིས། དང་པོ་ལ་དགག་གཞག་སྤང་གསུམ། དང་པོ་ལ། སྤྱི་དང་བྱེ་བྲག་གཉིས། དང་པོ་ལ། ཕྱོགས་སྔ་བརྗོད། དེ་དགག་པ་གཉིས། དང་པོ། ཚད་མའི་མཚན་ཉིད་མི༷་བ༷སླུ་བ་དང་མ༷་ཤེས༷་དོ༷ན་གས༷ལ་ག༷ཉིས། ལྷ་དབང་བློས་མཚན་ཉིད་རྣམ༷་གྲང༷ས་པ་གཉིས་སུ་འདོད་པ༷འ༷མ་རྒྱན་མཛད་པས་དང་པོ་ཀུན་རྫོབ་གཉིས་པ་དོན་དམ་པའི་ཚད་མའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་སོ་སོར་ཕྱེ༷་སྟེ༷་སྨྲ༷། གཉིས་པ་ལ་རྣམ་གྲངས་པར་འདོད་པའི་ལུགས་དགག མཚོན་བྱ་སོ་སོར་འདོད་པའི་ལུགས་དགག་པ་གཉིས། དང་པོ། ལུགས་དང་པོ་དེ་མི་འཐད་དེ་མཚ༷ན་ཉི༷ད་སོ་སོ་བ་ཡིན་པ་གཉི༷ས་ཀྱིས༷་འཇོ༷ག་ན༷་ནི༷་རྣམ་འཇོག་གི་རྒྱུ་ཐ་དད་པས་མཚོ༷ན་བྱ་དེ༷་ཡང༷་གཉི༷ས་སུ༷་འགྱུར༷་དགོས་ལ། གཉིས་པ། ལུགས་གཉིས་པ་ལྟར་ན། མཚ༷ན་ཉིད་དང་མཚོ༷ན་བྱ་སོ་སོ་བ་གཉི༷ས་སུ༷་འདོ༷ད་ན༷་ཡ༷ང་། ཚད་མ་སྤྱི༷་ཡི་མཚ༷ན་ཉིད་འདིའོ་ཞེས་པའི་གཅི༷ག་པ༷་ཞིག་དེ་གཉིས་རེ་རེ་ལ་མི༷་སྲི༷ད་པར་འགྱུར༷་ཞིང་གཞུང་ན་ཚད་མ་སྤྱི་འཆད་པའི་སྐབས་ཡིན་པས་མི་འབྲེལ་ལོ། །གཉིས་པ་བྱེ་བྲག་མི་བསླུ་བའི་མཚན་ཉིད་ལ། མ་ཁྱབ་ཁ་སྐོང་དགོས་པའི་ལུགས་དགག །བདེན་པའི་དོན་རྟོགས་ཆོས་གསུམ་ལྡན་དུ་འདོད་པའི་ལུགས་དགག་པ་གཉིས། དང་པོ། ཡང་སློབ་དཔོན་ཆོས་མཆོག་མཚན་ཉིད་འདི་ལ་མ་
11-8-51b
ཁྱབ་གཅོད་པ་ཁ་བསྐང་དགོས་ཞེས་པའང་མི་འཐད་དེ། མ༷་ཁྱབ༷་གཅོ༷ད་ཚུལ༷་ཁ་བསྐང་བའང་མཚན་ཉིད་ཀྱི་སྐབས་འདིར༷་མི༷་འཐ༷ད་དེ། མ་ཁྱབ་པ་མ་ཆོད་པས་མཚན་ཉིད་སྐྱོན་ཅན་དུ་འགྱུར་ལ་ཚིག་རང་ལ་མེད་ན་ཁ་བསྐང་བས་མི་ཕན་ལ་གཞན་ཡང་བདེན་པའི་དོན་རྟོགས་ཚད་མའི་བྱེད་པ་ཡིན་གྱི་ཚད་མ་མིན་ཞེས་དེ་གཉི༷ས་སུ་འབྱེ༷ད་པ༷འ༷ང་གཞུང་གི་དགོ༷ངས་པ༷་མི༷ན་ནོ། །གཉིས་པ། བྲམ་ཟེའི་རྗེས་འབྲང་ཁ་ཅིག་བདེན་པའི་དོན་རྟོགས་ཆོས་གསུམ་ལྡན་དུ་འདོད་ཀྱང་མི༷་དགོ༷ས་པ་དང་མ༷་ཁྱབ༷་པ་དང་མི༷་སྲི༷ད་པའི་སྐྱོན་གསུམ༷་བདེ༷ན་པའི༷་དོ༷ན་རྟོག༷ས་ཆོས་གསུམ་ལྡན་དུ་འདོ༷ད་ན༷་ཡོ༷ད་པས་ལུགས་དེའང་མི་འཐད་དོ། །གཉིས་པ་རང་ལུགས་ལ། ཚིག་གཉིས་དོན་མཐུན་དུ་བསྒྲུབ་པ་དང་། མི་བསླུ་བའི་དོན་བཤད་པ་གཉིས། དང་པོ། དེས་ན་རང་ལུགས་ནི་རང་གིས་གཞལ་བྱ་རྟོགས་པ་ལ་མི༷་སླུ༷་བ་དང་མ༷་ཤེས༷་དོན༷་གྱི་གས༷ལ་བྱེད་གཉི༷ས་པོ་གང་ཡིན་ཡང་ར༷ང་མཚ༷ན་རྟོག༷ས་པ༷ར་དོ༷ན་ལ༷་མཐུན༷་ཏེ་ཁྱད་མེད་པས་མཚན་ཉིད་གཅིག་གི་རྣམ་གྲངས་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་ཐ༷་སྙད༷་པ༷་དང༷་དོ༷ན་ད༷མ་པ༷་ཡི་ཚད་མ་གཉི༷ས་ཀ༷་ལ༷་ཡ༷ང་མཚན་ཉིད་དེ་གཉི༷ས་པོ༷་འཇུག༷་པ་ལ་ཁྱད་མེད་དོ། །གཉིས་པ། མི༷་བ༷སླུ་བའི་ཚུལ་ནི་ལ༷ས་གང་ལ་མི་བསླུ་བ་ད༷ང་བྱེ༷ད་པོ༷་གང་གིས་མི་བསླུ་བ་ད༷ང་བྱ༷་བ༷་ཇི་ལྟར་མི་བསླུ་བ་གསུམ༷་གྱི༷་བད༷ག་ཉི༷ད་ཅ༷ན་ཡིན་ནོ། །གསུམ་པ་རྩོད་སྤང་ལ། རྩོད་པ་དང་། ལན་གཉིས། དང་པོ། དོན་རང་མཚན་ལ་མི་བསླུ་བ་ཡིན་ན་དངོ༷ས་མེ༷ད་འཇ༷ལ་བའི་ཚད་མ་ལ༷་མ༷་ཁྱབ༷་ཅིང༷་དབང་ཤེས་ཉེ༷་བར༷་བསླ༷ད་པ་དུང་སེར་འཛིན་དང་ལྗོན་ཤིང་འགྲོར་སྣང་སོགས་ལ་རང་མཚན་ལ་མི་བསླུ་བའི་ཆ་ཡོད་པས་དེ་ལ༷་ཁྱབ༷་ཆེ༷ས་ལོ༷། །
11-8-52a
གཉིས་པ། མ་ཁྱབ་པ་མེད་དེ་ར༷ང་མཚ༷ན་དེ་དངོས་པོར་ཡོ༷ད་པའམ་ཡང་ན་དེ་དངོས་པོར་མེ༷ད་པར་དཔྱོ༷ད་པའི་ཕྱི༷ར་དངོས་མེད་ལ་རང་མཚན་མེད་ཀྱང་དེ་ཆིག་རྐྱང་དུ་མི་འཇལ་བས་རང་མཚན་མེད་ཅེས་དཔྱད་པས་ན་མི་བསླུ་བའི་མཚན་ཉིད་དེ་དེ་ལ་མ་ཁྱབ་པ་མེད་པས་སྐྱོན་མེད་དུ་འཐ༷ད་དོ། །དབང་ཤེས་ཉེ༷་བར༷་བསླ༷ད་པ༷་ནི་ཀུན་ཏུ་སླུ༷་བར༷་བཤ༷ད་ཀྱི་མི་བསླུ་བ་མེད་དོ་ཞེས་འཆད་པར་འགྱུར་རོ། །གཉིས་པ་ཚད་མ་དེས་སྒྲོ་འདོགས་གཅོད་ཚུལ་ལ། ཇི་ལྟར་ངེས་པ་དང་། དེ་ལ་རྩོད་སྤང་གཉིས། དང་པོ་ལ། སེལ་བྱེད་དང་བསལ་བྱ་སྤྱིར་བསྟན། བསལ་བྱ་བྱེ་བྲག་ཏུ་བཤད་པ་གཉིས། དང་པོ། ཚད༷་མའི༷་སྟོབ༷ས་ཀྱིས༷་ཐེ་ཚོམ་ཆོད་པའི་ངེ༷ས་པ༷་འདྲེན༷་པ་ཡིན་ཞིང་ཡང་དག་པའི་ངེ༷ས་པའི༷་འག༷ལ་ཟླ༷་ནི་མཐའ་གཞན་དུ་སྒྲོ༷་འ༷དོགས་པ་ཡི༷ན་ནོ། །གཉིས་པ་ལ། མཚན་ཉིད། དབྱེ་བ་གཉིས། དང་པོ། སྒྲོ་འདོགས་དེ༷་ཡི༷་མཚ༷ན་ཉི༷ད་དོན་ཇི་ལྟ་བའི་གན༷ས་ལུགས༷་ལ༷ས་མཐ༷འ་གཞ༷ན་དུ༷་རྟོག༷་པ་ཡིན་ནོ། །གཉིས་པ། དེ་ལ་དབྱེ༷་ན༷་གཉི༷ས། རྟོག༷་པ༷་ལོག༷་ཤེ༷ས་དང་ཐེ༷་ཚོ༷མ་མོ༷་ཞེས་རྟོག་མེད་ལོག་ཤེས་ནི་མིན་ཏེ་ཟླ་བ་གཉིས་སྣང་དང་དེ་མིན་གྱི་ངེས་པ་མཉམ་དུ་སྲིད་པས་སོ། །གཉིས་པ་ལ། ངེས་ཀྱང་སྒྲོ་འདོགས་མ་བཅད་པ་ཡོད་པའི་རྩོད་པ་དང་། དེ་གཉིས་གནོད་བྱ་གནོད་བྱེད་དུ་མི་འཐད་པའི་རྩོད་པ་གཉིས། དང་པོ་ལ། རྩོད་པ་དང་། དེ་སྤང་གཉིས། དང་པོ། དེ་ལ་གློ་བུར་བའི་རྗེས་དཔག་ལས་མེ་ངེས་པའི་ཚེ་སྔར་མ༷་རྟོག༷ས་པ༷་ལ༷ས་གློ༷་བུར༷་དུ༷་མེ་ངེས་པ་ཙམ་ཡིན་པས་དེ་ལྟར་རྟོག༷ས་པས༷་བསལ་ཀྱང་སྒྲོ༷་འདོ༷གས་ལོག་ཤེས་དང་ཐེ་ཚོམ་གཉིས་པོ་གང་ཡང་མ༷་བཅ༷ད་པས་ངེས་པ་
11-8-52b
ཡིན་ན་དེ་གཉིས་གཅོད་དགོས་པ་པས་མི་འཐད་ཅེས་ཟེར་རོ་ལོ༷། གཉིས་པ་རྗེས༷་དཔག༷་ནི་རྟོག་མེད་ཀྱི་སྒོ་ནས་སྣང༷་བས༷་མི༷་འཇུག༷་པ༷ས་སྣང་སྒྲུབ་ལྟ་བུའི་སྒྲུབ་པ་ཆིག་རྐྱང་ནི་མེད་ལ་རྗེས་དཔག་དེ་ནི་སེ༷ལ་བ༷་ཉི༷ད་ཡི༷ན་རྗེས་དཔག་དེ༷་ཡི༷་བསལ་བྱའི་ཡུལ༷་ནི་རྗེས་དཔག་དེ་མེད་པའི་སྔ་རོལ་དུ་ཤེས་པ་གང་གིས་གཞི་དེ་ཉིད་མེ༷་མེ༷ད་པའི་གནས་གཞ༷ན་ད༷ང་མཚུ༷ངས་པ༷་རུ༷་འཛི༷ན་པ་ཡིན་ཕྱིར༷་ལོག༷་ཤེ༷ས་ཡོད་པ་ཡི༷ན་པར༷་བཞེ༷ད་དོ། །གཉིས་པ་དེ་གཉིས་གནོད་བྱ་གནོད་བྱེད་དུ་མི་འཐད་པའི་རྩོད་སྤང་ལ། རྩོད་སྤང་སྤྱིར་བསྟན་པ་དང་། རྩོད་པ་དང་པོའི་རང་ལན་བསྟན་པ་གཉིས། དང་པོ། ངེ༷ས་པ༷་དང༷་ནི༷་སྒྲོ༷་འདོ༷གས་གཉི༷ས་པོ་ལ། ཡུལ༷་གཅིག་མི་གཅིག་ད༷ང་བདེན་རྫུན་ལ་བརྟགས་ནས་མི་འཐད་པར་རྩོད་པ་དང་། དེ་གཉིས་བློའི་ངོ༷་བོ༷་ཉིད་དུ་གཅིག་མི་གཅིག་དང་དེ་གཉིས་དུས༷་གཅིག་མི་གཅིག་ལ་བརྟག་པ་སྟེ་དེ་གསུམ༷་པོ༷། གཅི༷ག་དང༷་ཐ༷་ད༷ད་བརྟག༷ས་པ༷་ཡི༷་རྩོད༷་པ༷་གསུམ༷་གྱིས༷་འདི༷ར་མི༷་གནོ༷ད་དོ། །གཉིས་པ། ངེ༷ས་དང༷་སྒྲོ༷་འདོག༷ས་གཉིས་པོ་ཞེན༷་ཡུལ༷་གཅི༷ག་སྟེ་གཉིས་ཀས་རང་ངོའི་སེལ་བ་དེ་རང་མཚན་ལ་འཁྲུལ་བས་ཞེན་ཡུལ་རང་མཚན་ཁོ་ན་ཡིན་མོད་འོན་ཀྱང་ཞེན༷་པའི་འཛིན་སྟང༷ས་དོན་མཐུན་དོན་མི་མཐུན་ཐ༷་ད༷ད་ཕྱིར༷་ན༷་བསལ་བྱ་སེ༷ལ་བར་འཐད་དོ། །
安立定义所表
གཉིས་པ། མཚན་ཉིད་ཀྱིས་མཚོན་དོན་གཏན་ལ་དབབ་པ་ལ། མཚོན་བྱའི་རབ་དབྱེ། མཚན་གཞི་ལ་ལོག་རྟོག་དགག་པ། མཚན་གཞི་ལ་མཚན་ཉིད་ངེས་བྱེད་ཀྱི་ཚད་མ། ཚད་མ་དེས་དགག་སྒྲུབ་ཇི་ལྟར་བྱེད་ཚུལ་བཞི། དང་པོ་ལ། དབྱེ་གཞི། དབྱེ་བའི་དོན། གྲངས་ངེས། སྒྲ་དོན་བཞི། དང་
11-8-53a
པོ་ལ། དགག་གཞག་གཉིས། དང་པོ། བོད་རྣམས་ན་རེ། བཅད་ཤེས་དང་ཡིད་དཔྱོད་སོགས་ཚད་མ་མིན་ལ་ཡང་དག་པའི་ཤེས་པ་ཡིན་པས་ཡང་དག་ཤེས་པ་ཚད་མའི་དབྱེ་གཞིར་མི་འཐད་ཟེར་བ་བབ་ཅོལ་དུ་ཟད་དེ། ཚད༷་མ༷་མི༷ན་པ་བཅད་ཤེས་དང་ཡིད་དཔྱོད་སོགས་ཀྱི་ཤེས་པ་ལ༷་ཡང༷་ད༷ག་ཡོད་པ་བཀ༷ག་ཟིན་ལ། སློབ་དཔོན་ཆོས་མཆོག་ཡ༷ང་ད༷ག་པའི་ཤེས་པ་ལ་དོན་བྱེད་སྣང་དང་བྱེད་འཇུག་གཉིས་སུ་ཕྱེ༷་ནས༷་ཕྱི་མ་དབྱེ་གཞིར་འཆ༷ད་པ༷་འཁྲུལ༷་ལོ། །གཉིས་པ་རང་ལུགས། དེ༷ས་ན༷་རང་ལུགས་ཡ༷ང་དག་ཤེ༷ས་པ༷་ཉི༷ད་ཚ༷ད་མ༷་ཡི༷ན་ཏེ་དེ་གཉིས་མིང་གི་རྣམ་གྲངས་ཙམ་ཡིན་ཕྱིར༷་དབྱེ༷་གཞི༷ར་འཐ༷ད་པ་ཡིན་ནོ། །གཉིས་པ་དབྱེ་བ་ལ། དངོས་དང་། དེའི་ཚུལ་དཔྱད་པ་གཉིས། དང་པོ། དབྱེ༷་ན༷་མངོ༷ན་སུམ༷་ཚད་མ་དང་རྗེས༷་དཔ༷ག་ཚད་མ་གཉི༷ས་སོ། །གཉིས་པ་ལ། བསྟན་བཤད་གཉིས་དང་པོ། དེ༷་གཉིས་པོ་ད༷ག་ངོ་བོ་གཅི༷ག་ལ་རྣམ་གྲངས་ཙམ་ད༷ང་དངོས་པོ་ཐ༷་ད༷ད་དང་། གཅིག་པ་བཀག་པའམ་ལྡོག་པ་ཐ་དད་གང་ཡིན་ཞེས་བརྟག༷་ན་ཁ་ཅིག་རྗེས་དཔག་གི་ཡུལ་མེད་པས་དངོས་མེད་ཡིན་པས་གཅིག་པ་བཀག་པའི་ཐ་དད་དུ་འདོད་དོ་ཞེས་ཟེར། གཉིས་པ་རྒྱས་བཤད་ལ། དགག་གཞག་སྤང་གསུམ། དང་པོ། དེ་མི་འཐད་དེ་ཚ༷ད་མ༷་གཉི༷ས་ཀ༷་ཡུལ་ཅན་ཤེས་པའི་དངོ༷ས་པོ༷་ཉི༷ད་ཡི༷ན་ཕྱིར༷་གཅི༷ག་པ༷་བཀ༷ག་པ༷་ཡི་ཐ་དད་པ་མི༷ན། ཡུལ༷་གཅི༷ག་ལ་ལྟོས་ནས་གཅིག་མིན་ཏེ་རྟོག་རྟོག་མེད་ཡུལ་ཐ་དད་ཡིན་པ༷་དང༷་ངོ་བོ་ཐ༷་ད༷ད་ལ༷་ལྟོས༷་ནས༷་ཐ་དད་མིན་ཏེ་ཤེས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་ཤན་མ་ཕྱེ་བར་སྤྱིར་གཅི༷ག་ད༷ང་ཐ༷་ད༷ད་མིན༷་ནོ། །གཉིས་པ་རང་ལུགས། དེ༷ས་ན༷་རང་ལུགས་ཡུལ་ཅན་བློ༷་ཡི༷་ངོ༷་བོ༷ར་གཅི༷ག་སྟེ་ལ་རྒྱབ་ཀྱི་མེ་ལ་ལྟོས་ན་རྗེས་དཔག་དང་ཤེས་པའི་ངོ་བོ་ལ་ལྟོས་ན་མངོན་སུམ་ཡིན་ནོ། །ཡུལ༷་ལ༷་ལྟོས༷་ནས༷་མངོན་
11-8-53b
ལྐོག་གིས་ཐ༷་ད༷ད་པ་ཡི༷ན་ནོ། །གསུམ་པ་རྩོད་སྤང་། དེ་ལ་རྗེ༷ས་དཔ༷ག་ནི་ཡུལ༷་གྱི་ལྡོག་པ་མི༷ན་ལ་ཡུལ་ལ་རྟོག་པའི་བློ་ཡིན་ཞིང་མངོན་སུམ་གྱི་བྱེ་བྲག་ར༷ང་རི༷ག་མངོན་སུམ་ད༷ང་གཅི༷ག་ཕྱིར༷་བློ་མིན་པ་དང་མངོན་སུམ་ལས་ཐ་དད་དོ་ཞེས་བརྩ༷ད་པའི༷་སྐྱོན༷་ལ༷ས་གྲོལ༷་ལོ། །གསུམ་པ་གྲངས་ངེས། གཞན་དག་ཚད་མ་ལ་གཅིག་ནས་དྲུག་གི་བར་དབྱེ་བར་བྱེད་ཀྱང་འདིར་ནི་གཞ༷ལ་བྱ༷་རང་མཚན་དང་དོན་སྤྱིའམ་མངོན་ལྐོག་གཉི༷ས་སུ་གྲངས་ངེས་པའི་ཕྱིར༷་དེ་འཇལ་གྱི་ཚ༷ད་མ༷འང་གཉི༷ས་ཁོ་ན་ཡིན་ཏེ་དེ༷་ལ༷ས་མང་ཉུང་གི་གྲང༷ས་གཞ༷ན་བཀག༷་པ་སྟེ་ཉུང་བ་གཅིག་མིན་ཏེ་རྗེས་དཔག་ཚད་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང་མང་མི་དགོས་ཏེ་ཚད་མ་ཡིན་ཚད་དེ་གཉིས་ལ་འདུ་བའི་ཕྱིར༷་རོ༷། །བཞི་པ་སྒྲ་དོན། མིང་དོན་ལ་སྤྱིར་མི༷ང་ལ༷་བཤ༷ད་པ་རྒྱུ་མཚན་དུ་བྱས་པའི་མིང་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ལྟ་བུ་དང་། འཇུག༷་པ་རྒྱུ་མཚན་དུ་བྱས་པ་བུམ་པ་ལྟ་བུ་རྣམ༷་པ༷་གཉི༷ས། དེ་ལ་གཞི་དེ༷་ལ༷་བཤ༷ད་འཇུག༷་གཉིས་པོ་རྣམ་པ་ཀུན་ཏུ་འག༷ལ་བ༷་སྟེ། འཇུག་པ་ཡོད་ཀྱང་བཤད་པ་ནམ་ཡང་མི་སྲིད་པ་བྱ་ལུག་རྫི་མོ་དང་བྱེའུ་ཏིལ་འཐུང་ལྟ་བུ་དང༷་། བཤད་འཇུག་གཉིས་ཀུན་ཏུ་མི༷་འག༷ལ་བ་རྣམ་ཤེས་དང་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་ལྟ་བུ་དང་། ཡང་སྐམ་སྐྱེས་ཀྱི་པདྨ་ལ་མཚོ་སྐྱེས་ཞེས་རེས་འགའ་འག༷ལ་ཞིང༷་། ཡང་མཚོ་སྐྱེས་ཀྱི་པདྨ་ལ་མཚོ་སྐྱེས་ཞེས་རེས་འགའ་མི༷་འག༷ལ་བ༷འི་རྣམ༷་པར༷་དབྱེ༷་བ༷་རྣམ༷་པ༷་བཞི༷་ཡོད་པ་དེ་བཞིན་དུ་མངོན་སུམ་གྱི་སྐད་དོད་པྲཏྱཀྵ་ཞེས་བསྒྱུར་ན་དབང་པོ་རྟེན་ཞེས་པ་དེ་བཤད་ན་དབང་པོ་ལ་བརྟེན་པ་ཡིན་ལ། འཇུག་རང་མཚན་འཛིན་པའི་ཤེས་པ་ཐམས་ཅད་ལ་འཇུག དེ་ཡང་དབང་ཡིད་གཉིས་ལ་གཉིས་ཀ་ཡོད། རྣལ་འབྱོར་དང་རང་རིག་གཉིས་ལ་འཇུག་པ་འབའ་ཞིག དབང་ཤེས་འཁྲུལ་པ་
11-8-54a
ལ་བཤད་དུ་ཡོད་ཀྱང་མི་འཇུག་གོ། རྗེས་དཔག་ཨ་ནུ་མ་ཎ་སྟེ། རྗེས་སུ་འཇལ་བའམ་དཔག་པ་སྟེ། རྟགས་ལས་དོན་མཐོང་བའི་ཕྱིར་བཤད་འཇུག་གཉིས་ཀ་ཡོད་དོ། །དེ༷་ད༷ག་ལ་ལྷས་བྱིན་ལྟ་བུ་མི༷ང་ད༷ང་ཤིང་ལྟ་བུ་རིག༷ས་ཀྱི༷་སྒྲ༷་སྟེ་མཁས༷་པ༷་རྣམ༷ས་ཀྱིས༷་གཉི༷ས་སུ༷་ཕྱེ༷འོ། །གཉིས་པ་མཚན་གཞི་ལ་ལོག་རྟོག་དགག་པ་ལ། མངོན་སུམ་དང་། རྗེས་དཔག་ལ་ལོག་རྟོག་དགག་པ་གཉིས། དང་པོ་ལ། མངོན་སུམ་མིན་པ་ལ་ཡིན་པར་རྟོག་པ་དགག་པ། ཡིན་པ་ལ་མིན་པར་རྟོག་པ་དགག་པ།ཡིན་མིན་མཚུངས་པར་རྟོག་པ་དགག་པ་གསུམ། དང་པོ་ལ། རྟོག་མེད་འཁྲུལ་སྣང་ལ་ཚད་མར་འདོད་པ་དང་། རྟོག་མེད་དོན་གཞན་ལ་ཚད་མར་འདོད་པ་དགག་པ་གཉིས། དང་པོ་ལ། ཕྱོགས་སྔ་དང་། དེ་དགག་པ་གཉིས། དང་པོ། ཁ་ཅིག་གིས་ནོར་བུའི་འོད་ལ་ནོར་བུར་འཛིན་པ་ལྟ་བུ་ཡུལ༷། ནམ་གུང་གི་བུ་ཚ་ལ་ཉིན་ཕྱེད་དུ་འཁྲུལ་བའི་རྨི་ལམ་ལྟ་བུ་དུས༷། དུང་སེར་སྣང་དང་ལྗོན་ཤིང་འགྲོར་སྣང་སོགས་རྣམ༷་པ༷་འཁྲུལ༷་བའི༷་ཆ༷་ལ་ཡུལ་ལ་མ་འཁྲུལ་པའི་ཆ་ཡོད་པས་མངོ༷ན་སུམ༷་ཚད༷་མར༷་འདོ༷ད་པ༷་ཡོ༷ད་དོ། །གཉིས་པ། སྣང་བ་དེ་དག་ལ་ར༷ང་མཚ༷ན་གྱི་རྣམ་པ་གཏད་པ་མེ༷ད་ཕྱིར༷་མངོ༷ན་སུམ༷་མི༷ན་ཏེ་གྲུབ་བདེ་རྫས་གཅིག་ལ་སྣང་མི་སྣང་གཉིས་མེད་དོ། །གལ་ཏེ་འཁྲུལ་བར་ཤེས་ནས་སྣང་བ་དེ་རྣམས་ཀྱི་རྟག༷ས་ལ༷ས་དོན་གྱི་ཆ་ངེ༷ས་ན༷་རྗེས༷་དཔ༷ག་ཚད་མར་འགྲོ་བ་སྲི༷ད་དོ། །གཉིས་པ་ལ། ཕྱོགས་སྔ་དང་། དེ་དགག་པ་གཉིས། དང་པོ། རྟོག་མེད་དོན་གཞན་ལ་ཚད་མར་འདོད་པ་དུང་མེ་ཆུ་སོགས་ཀྱི་ཁ༷་དོག༷་འཛི༷ན་པ༷་འཇམ་བསྲེག་སོགས་ཀྱི་རེག༷་བྱ༷་ལ༷། མངོ༷ན་སུམ༷་ཡི༷ན་ཞེས༷་ལ༷་ལ༷་སྨྲ༷་བའོ། །
11-8-54b
གཉིས་པ། དེ་ནི་སྐྱེ༷་མཆེ༷ད་སོ་སོ་བ་ཡིན་པའི་རྣམ༷་དབྱེ༷་མ༷་ཤེས༷་པས༷་ལན་ཏེ། སྐྱེ་མཆེད་གཞན་ལ་གཞན་ཚད་མར་འགྲོ་ན་དབང་པོ་དུ་མ་དོན་མེད་པར་ཐལ་ལོ་དེས་ན་དེ་དག་རྒྱུ༷་ཆོས༷་རྗེས་དཔག་ལ་མངོ༷ན་སུ༷མ་ཡི༷ན་པ༷ར་འཁྲུལ༷་བ་ཡིན་ནོ། །གཉིས་པ་མངོན་སུམ་ཡིན་པ་ལ་མིན་པར་རྟོག་པ་དགག་པ་ལ། ཕྱོགས་སྔ་དང་། དེ་དགག་པ་གཉིས། དང་པོ། རྟོག༷་པ༷་ཡུལ༷་ལ་འཁྲུལ་བ་བུམ་དམར་ལ་སྣམ་བུ་དམར་པོར་འཛིན་པ་ལྟ་བུ་དང་། དུས༷་སྔ་དྲོའི་སྲོག་ཆག་ལ་ཕྱི་དྲོའི་སྲོག་ཆག་ཏུ་རྟོག་པ་སོགས་དང་རྣམ༷་པ༷་ལ༷་འཁྲུལ༷་བ་སྒོ་རྒྱབ་ཀྱི་བུམ་པ་ལ་ཁང་ཕུག་གི་བུམ་པར་རྟོག་པ་ལྟ་བུ་རྣམས་འཁྲུལ་བ་ཡིན་པས༷་དེ་རྣམས་སྣང་བ་འཛིན་པའི་ཤེས་པ་དེ་དག་ཀྱང་མངོ༷ན་སུམ༷་ཡིན་པ་འགོ༷ག་ཅེ༷ས་ཟེར༷། གཉིས་པ། དེ་དག་ནི་རྟོག༷་པ༷་འཁྲུལ༷་ཡ༷ང་དེས་དབ༷ང་ཤེ༷ས་ལ༷་མི༷་སྒྲིབ༷་སྟེ་སྔོན་པོ་རྟག་འཛིན་གྱི་སྒྲོ་འདོགས་ཡོད་ཀྱང་སྔོ༷་འཛི༷ན་མིག་ཤེས་ཚད༷་མ༷་ཡིན་པ་བཞི༷ན་ནོ། །གསུམ་པ་ལ། ཕྱོགས་སྔ་དང་། དེ་དགག་པ་གཉིས། དང་པོ། འག༷འ་ཞི༷ག་རྟོག་རྟོག་མེད་ཀྱི་འཁྲུལ་པ་དེ་དག་ཚད་མ་ཡི༷ན་མི༷ན་ལ་མཚུང༷ས་ཞེས༷་ཟེར༷་རོ། །གཉིས་པ། དེ་གཉིས་མཚུང༷ས་པ་མི༷ན་ཏེ་ཡིད་ཤེས་རྟོག་བཅས་དང་དབང་ཤེས་རྟོག་མེད་ཀྱི་ཡུལ༷་ཐ༷་ད༷ད་པའི་ཕྱིར༷་རོ༷། །གཉིས་པ་རྗེས་དཔག་ལ། ཡིན་པ་ལ་མིན་པར་རྟོག་པ་དང་། མིན་པ་ལ་ཡིན་པར་རྟོག་པ་དགག་པ་གཉིས། དང་པོ་ལ། ཕྱོགས་སྔའི་འདོད་པ་དང་། དེ་དགག་པ་གཉིས། དང་པོ། ནོར༷་བུའི༷་འོ༷ད་ལ༷ས་ནོ༷ར་བུ༷་ཉི༷ད། རྟོག༷ས་པ༷་རྗེས༷་དཔ༷ག་མིན༷་ཏེ། ནོར་བུ་རྟགས་སུ་བཀོད་ན་རྟགས་རྟགས་ཅན་མེད། ནོར་འོད་རྟགས་སུ་བཀོད་ན་གཏན་ཚིགས་མ་གྲུབ། འོད་ཙམ་བཀོད་ན་མ་ངེས་སོ་
11-8-55a
ཞེ༷་ན༷། གཉིས་པ། དེ་ལྟ་ན་སཱ༷་ལུའི༷་མྱུ་གུ༷ས༷་སཱ༷་ལུ༷་ཡི་ས་བོན་དཔོག་པ་སོ༷གས། འབྲས༷་རྟགས༷་ཕ༷ལ་ཆེ༷ར་འཁྲུལ༷་པར༷་འགྱུར༷་ཏེ་སཱ་ལུའི་མྱུ་གུ་བཀོད་ན་མ་གྲུབ་སོགས་ནོར་འོད་ཀྱི་དེ་དང་འདྲ་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་བསྒྲུབ་བྱའི་སཱ་ལུས་ཁྱད་པར་དུ་བྱས་པ་མི་འགྲུབ་ཀྱང་གཞན་དུ་མཐོང་སྟོབས་ཀྱིས་དེར་སྤུ་རིས་ཟིན་པ་ཡིན་ནོ། །གཉིས་པ་ལ། ཕྱོགས་སྔའི་འདོད་པ་དང་། དེ་དགག་པ་གཉིས། དང་པོ། ཡན་ལག་ཅན་གྱི་ལ་ལ་རྟག་པའི་མེ་ཡོད་དེ་དོན་དམ་པའི་དུ་བ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་དབང་ཕྱུག་གི་ཚང་མང་བཞིན་ཞེས་པ་ལྟ་བུ་རློམ་ཚོད་ཀྱི་རྟག༷ས་དང༷་བསྒྲུབ༷་བྱ༷་འཁྲུལ༷་ཏེ་ཚད་མ་མིན་ན༷་ཡང༷་གྲུབ་ཚོད་ལ་དོ༷ན་མེ་ཙམ་ད༷ང་བསྒྲུབ་བྱའི་ཆ༷་ལ༷་ཚ༷ད་མ༷་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཟེ༷ར། གཉིས་པ། དེ༷་ལྟའི༷་རྟགས༷་ལ༷་ཚུལ༷་གསུམ༷་མེ༷ད་དེ་རྟགས་དང་རྟགས་ཅན་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རོ། །མེ་དང་དུ་བ་ཙམ་གྲུབ༷་པ་ལ༷་དོན་དམ་པ་དང་རྟག་པས་ཁྱད་པར་དུ་བྱས་པའི་རྟག༷ས་ཀྱི༷་ཁྱ༷ད་པར༷་མེ༷ད་དེ། དོན་ཙམ་གོ་བ་ཡང་རྟགས་དེ་འདྲ་བས་དོན་གོ་བ་མིན་ཏེ། བློ་ངོར་དུ་བས་མེ་ཙམ་གོ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཡང་རྟགས་དེ་འདྲ་བ་གོ་བྱེད་དུ་མི་རུང་སྟེ། འབྲེལ་བ་མེད་པས་དཔེར་ན་འདི་ན་བུམ་པ་ཡོད་དེ། རི་བོང་རྭའི་བུམ་པ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ལྟ་བུའོ། །གསུམ་པ་མཚན་གཞི་ལ་མཚན་ཉིད་ངེས་པའི་ཚད་མ་ལ། དྲི་བ་དགོད་པ་དང་། ལན་གཉིས། །དང་པོ། ཚད༷་མ༷་དེ༷་ད༷ག་མི་བསླུ་བའི་ཤེས་པ་ཅན་གྱི་ཚད་མ་ཡིན་པར་ངེ༷ས་པ༷་ནི༷་རང༷་ངམ་གཞ༷ན་གང༷་ལ༷ས་རྟོགས༷་པ་ཡིན་རང་ལས་ངེས་ན་སུ་ཡང་ཚད་མ་ཚད་མིན་གྱི་དབྱེ་བ་ལ་རྨོངས་མི་སྲིད་ལ་གཞན་ལས་ངེས་ན་དེ་ཡང་གཞན་གྱིས་ངེས་དགོས་པས་
11-8-55b
ཐུག་མེད་དུ་འགྱུར་རོ་ཤེ༷་ན༷། གཉིས་པ་ལ། དགག་གཞག་སྤང་གསུམ། དང་པོ། ལ༷་ལ༷་ར༷ང་ཁོ་ན་ལ༷ས་ངེ༷ས་པར༷་འདོ༷ད། འག༷འ་ཞིག༷་གིས་གཞ༷ན་ཁོ་ན་ལ༷ས་ངེ༷ས་ཞེ༷ས་ཟེ༷ར། དེ༷་དག༷་གཉི༷ས་ཀས༷་དངོས་སྟོབས་ཀྱི་རིགས༷་པ༷་དང༷་། ཆོས་གྲགས་སོགས་རིགས༷་པ༷་སྨྲ༷་བ༷འི་བཞེ༷ད་པ༷་དོར༷་བ་ཡིན་ནོ། །གཉིས་པ་རང་ལུགས། དོན་བྱེད་པར་སྣང་བའི་མངོན་སུམ་དང་། མངོན་སུམ་གོམས་པ་ཅན་དེ་དོ༷ན་རི༷ག་གཉི༷ས་དང༷་རང༷་རི༷ག་ད༷ང་རྟགས་ལས་རྗེས༷་སུ༷་དཔ༷ག་པ༷་བཞི་ནི་རང་གིས་འཇུག་ཡུལ་ལ་མི་བསླུ་བ་ཡིན་པར་ར༷ང་སྟོབས་ལ༷ས་ངེ༷ས་ནུས་པ་ཡིན་ནོ། །བ་མེན་གྱི་གཟུགས་དང་པོར་མཐོང་བའི་དབང་མངོན་ལྟ་བུ་སྔར་མ་གོམས་པའི་མངོན་སུམ་ད༷ང་པོ༷་པ༷་ད༷ང་ཡིད་གཞན་དུ་ཕྱོགས་པའི་གཟུགས་འཛིན་མིག་ཤེས་ལྟ་བུ་ཡི༷ད་མ༷་གཏ༷ད་པ་དང་། འཁྲུལ༷་རྒྱུ༷་ཅ༷ན་རྒྱང་རིང་གི་དམར་འབར་བ་མེ་ཡིན་མིན་ཐེ་ཚོམ་པ་ལྟ་བུ་རྣམ༷ས་མཐོང་ཙམ་གྱིས་ཚད་མ་ཡིན་པར་མི་འགྲུབ་ཀྱི་གཞ༷ན་ལ༷ས་ངེ༷ས། དེ་ངེས་བྱེད་ཀྱི་ཚད་མ་ཡང་། དཔེར་ན་མེའི་རྣམ་པ་ཅན་དུ་སྣང་ནས་བདེན་རྫུན་ལ་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་ན་བཙོ་བསྲེག་སོགས་ཀྱི་དོ༷ན་བྱེ༷ད་པ༷་ཉིད་དུ་མཐོང་བ་དང༷་གོམ༷ས་པ༷་ཡི་སྟོབས་ཀྱིས་སྤུ་རིས་ཟིན་པ་ཅ༷ན་དང་། དུ་བ་སོགས་རྟགས་ལས་རྗེས༷་སུ༷་དཔ༷ག་པས༷་ངེ༷ས་པར༷་བྱེ༷ད་དོ། །གསུམ་པ། ཁ༷་ཅི༷ག་ངེས་བྱའི་ཚད་མ་དང་ངེས་བྱེད་ཀྱི་ཚད་མ་གཉིས་ཡུལ༷་གཅིག་ཐ་དད་ད༷ང་ངོ༷་བོ༷་ལ༷་སྒྲོ་འདོགས་ཆོད་མ་ཆོད་དུ་བརྟ༷གས་ནས༷་གཞ༷ན་ངེས༷་མི༷་སྲི༷ད་ཟེར༷། དེ༷་དག༷་གི༷ས་ནི༷་མངོན་སུམ༷་རྟོག་མེད་ད༷ང་། རྟོག༷་པ༷འི་བྱེ༷ད་པ༷་སོ་སོར་མ་ཕྱེད་པར་འདྲེས༷་པར༷་བཟུང་ནས་རློམས་ཚོད་ཀྱི་རྩོད་
11-8-56a
པར་ཟ༷ད་དོ། །བཞི་པ་དེས་དགག་སྒྲུབ་ཇི་ལྟར་བྱེད་ཚུལ་ལ། དགག་སྒྲུབ་སྤྱིའི་རྣམ་གཞག །དེའི་རང་བཞིན་གཏན་ལ་དབབ་པ་གཉིས། དང་པོ། སྣང༷་བ༷་ནི་རྫས་དངོ༷ས་པོ༷འི་ཡུལ༷་ཅ༷ན་ཡི༷ན་པས་མངོན་སུམ་ནི་དོན་ལ་ལྟ་བ་ཙམ་མ་གཏོགས་དགག་སྒྲུབ་ཀྱི་ཐ་སྙད་མེད་དོ། །སེ༷ལ་བ༷་ལ༷་ནི་དག༷ག་པ་དང་སྒྲུབ༷་པ་གཉི༷ས་ཡོད་དོ། །སྐབས་ལ་ལར་སྣང་བ་ལ་བསྒྲུབ་པར་གྲགས་པ་ནི་བཏགས་པ་ཡིན་ལ་དེ་ལྟ་ན་སྣང་བསྒྲུབ་སེལ་བསྒྲུབ་གཉིས་སོ། །གཉིས་པ་ལ། མཚན་ཉིད་དང་། དེའི་དོན་རྟོགས་ཚུལ་གཉིས། དང་པོ། དག༷ག་པ༷་དེ་ལ་དབྱེ་ན་སྒྲུབ༷་པ༷་སྤོང༷་བ༷་མེད་དགག་ད༷ང་། མི༷་སྤོ༷ང་བ༷་མ་ཡིན་དགག་ཡིན་པ་ཡི༷་སྒོ༷་ན༷ས་གཉི༷ས་སོ། །གཉིས་པ་ལ། དགག་གཞག་སྤང་གསུམ། དང་པོ་ལ། ཕྱོགས་སྔ་བརྗོད། དེ་དགག་པ་གཉིས། དང་པོ། ཁ༷་ཅི༷ག་དོན་དེ་ཉིད་ཀྱི་རྣམ་པ་སྣང་བ་དང་གཞན་གྱི་རྣམ་པ་སྣང་བའི་སྒོ་ནས་དོན་རྟོགས་པའི་དངོ༷ས་རྟོགས་དང་ཤུ༷གས་རྟོགས་ཀྱི་སྒོ༷་ནས༷་ཀྱང༷་། སྒྲུབ༷་པ༷་དང༷་ནི༷་འགོ༷ག་ཅེ༷ས་ཟེ༷ར། གཉིས་པ། ཤུགས་རྟོགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཁྱབ་ཆེས་ཏེ་རྗེས༷་དཔ༷ག་ཀྱང་ཤུག༷ས་རྟོག༷ས་ཉི༷ད་དུ༷་འགྱུར༷་ལ། རྗེས་དཔག་རྟགས་ལ་ལྟོས་པས་འདི་རྗེས་དཔག་མི༷ན་ཟེར་ན༷་འོ་ན་ཤུགས་རྟོགས་འདི་ཚ༷ད་མ༷་ཕུང་གསུམ༷་པ༷་ཉིད་དུ་འགྱུར༷་རོ། །གཉིས་པ་རང་ལུགས་ལ། དགག་སྒྲུབ་ཀྱི་རྟོགས་ཚུལ་དང་། དེ་བཤད་པ་གཉིས། དང་པོ་ལ། སྒྲུབ་པ་རྟོག་ཚུལ་དང་། དགག་པ་རྟོག་ཚུལ་གཉིས། དང་པོ། དེས་ན་རང་ལུགས་དོ༷ན་ཡིན་པ་དང༷་ཤེ༷ས་པ༷་ཡི༷ན་པ༷་ད༷ང་། དོན་ཡོད་པ་དང་ཤེས་པ་ཡོ༷ད་པའི༷་དབྱེ༷་བས༷་བསྒྲུབ་པ་ལ་ཡིན་ཡོད་གཉི༷ས་གཉི༷ས་བཞི༷་ཡོད་དོ། །གཉིས་
11-8-56b
པ་དག༷ག་པ༷་དེ༷་ཉི༷ད་བཟློག༷་པ༷་དོན་མིན་ཤེས་མིན་དོན་མེད་ཤེས་མེད་དེ་བཞི༷་ཡོད་དོ། །གཉིས་པ། དེ་གང་གིས་ངེས་ན་དག༷ག་སྒྲུབ༷་དེ༷འང༷་ཚ༷ད་མས༷་འགྲུབ༷་སྟེ་མངོན་སུམ་དང་དུ་མེད་དགག་སྒྲུབ་པའི་རྗེས་དགག་གིས་དགག་པ་དང་། མངོན་སུམ་གྱིས་དྲང་བས་ངེས་པ་དང་མིན་དགག་སྒྲུབ་པའི་རྗེས་དཔག་ཚད་མས་བསྒྲུབས་པ་འགྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །གསུམ་པ་རྩོད་སྤང་། འོ་ན་གཞུང་ལས་ཤུགས་རྟོགས་གསུངས་པ་མི་འཐད་དོ་ཟེར་ན། དེར་ཤུག༷ས་ལ༷ས་རྟོག༷ས་པ་ཞེ༷ས་གསུང༷ས་པ༷་ཡང༷་། མངོན་སུམ་གྱི་བྱེ༷ད་པ༷འམ༷་རྗེས༷་དཔ༷ག་སྐྱེས་པ་ཉི༷ད་ལ༷་དགོང༷ས་པ་ཡིན་ནོ། །ཚད༷་མ༷་རིག༷ས་པ༷འི་གཏེར༷་ལ༷ས་མཚ༷ན་ཉི༷ད་བརྟག༷་པ༷འི་ར༷བ་ཏུ༷་བྱེ༷ད་པ༷་སྟེ༷་བརྒྱ༷ད་པ༷འོ༷།། །།
各所表义
གཉིས་པ་མཚན་གཞི་སོ་སོའི་དོན་ལ། མངོན་སུམ་ཚད་མ་དང་། རྗེས་དཔག་ཚད་མ་གཉིས།
现量
དང་པོ་ལ། མངོན་སུམ་ཡང་དག བཟློག་ཕྱོགས་ལྟར་སྣང་། ཚད་མ་དང་འབྲས་བུའི་རྣམ་གཞག་གསུམ།
正现量
དང་པོ་ལ། མཚན་ཉིད། མཚོན་བྱའི་དབྱེ་བ། མཚན་གཞི་སོ་སོའི་དོན་གསུམ།
定义
དང་པོ་ལ། དགག་གཞག་གཉིས།དང་པོ། བོད་རྣམས་མངོན་སུམ་དང་ཚད་མ་ཐ་དད་དུ་ཕྱེས་ནས་མངོན་སུམ་རྟོག་བྲལ་མ་འཁྲུལ་པ་དང་། དེའི་ཚད་མ་སྔར་མ་རྟོགས་པའི་དོན་ལ་མྱོང༷་བ༷ས་སྒྲོ༷་འདོག༷ས་གཅོ༷ད་པ༷་ཞེས་འདོད་པ་ནི་འཁྲུལ༷་ཏེ། གཞུང་ལས་མ་བཤད་ཅིང་རྟོག་བྲལ་ལ་སྒྲོ་འདོགས་གཅོད་པ་མི་སྲིད་པས་སོ། །གཉིས་པ་ལ། མཚན་ཉིད་དང་། རྟོགས་དཀའ་བ་བྱེ་བྲག་ཏུ་བཤད་པ་གཉིས། དང་པོ། རང་ལུགས་ལ། མངོ༷ན་སུམ༷་ཚད་མ་ནི་མིང་ལ་བརྟེན་ནས་དོན་ཚོལ་བའི་རྟོག༷་པ་དང་བྲལ༷་ཞིང་ཡུལ་ལ་མ༷་
11-8-57a
འཁྲུལ༷་བ༷་ཡིན་ནོ། །གཉིས་པ། བྲལ་བྱ་རྟོག༷་པ༷་ནི་ཀུན་རྟོག་ཙམ་དང་རྩིང་བ་ཙམ་མིན་པར་སྒྲ༷་དོ༷ན་འདྲེས་པར་རམ་འདྲེས་རུང་དུ་འཛི༷ན་པ༷་ཡི༷ན་ནོ། །
现量类别
གཉིས་པ་ལ། མདོར་བསྟན་རྒྱས་བཤད་གཉིས། དང་པོ་ལ། སྤྱིར་བསྟན་པ།བྱེ་བྲག་གི་འདོད་ཚུལ་གཉིས། དང་པོ། སྤྱིར་དབྱེ་གཞི། མངོན་སུམ་མ༷་འཁྲུལ༷་པ༷་དེ༷་ལ་དབྱེ་ན་དབང་ཡིད་རྣལ་རང་རྣམ༷་པ༷་བཞི༷་ཡོད་ཅིང་། དབྱེ་ཚུལ་ཡང་ཡུལ༷་གཞན་མཐོང་དོན་རིག་གཉིས་རང་མཐོང་རང་རིག་གཉིས་ཀ་མཐོང་བ་རྣལ་མངོན་ཡིན་པ་དང༷་། རྟེན༷་དབང་པོ་ལ་བརྟེན་པ་དོན་རིག་གཉིས། དེ་མ་ཐག་རྐྱེན་གཞན་དབང་ལ་བརྟེན་པ་རང་རིག ཏིང་འཛིན་ལ་བརྟེན་པ་རྣལ་མངོན་དང༷་ག༷ང་ཟ༷ག་གི༷་སྒོ༷་ནས༷་དབྱེ་ན་སོ་སྐྱེའི་མངོན་སུམ་དང་འཕགས་པའི་མངོན་སུམ་གཉིས་ཏེ་དེ་ལྟར་མངོ༷ན་སུམ༷་རྣམ༷་པ༷ར་ད༷བྱེ། དེ་ཡང་གྲུབ་མཐའ་སོ་སོའི་འདོད་པ་དང་བསྟུན་ན་མངོ༷ན་སུམ༷་བཞི༷་པོ༷་མདོ༷་སྡེའི༷་ལུག༷ས་ཡིན་ཏེ་དེ་དག་ཕྱི་དོན་དང་རང་རིག་གཉིས་ཀ་ཁས་ལེན་པས་སོ། །གཉིས་པ། བྱེ༷་བྲག༷་སྨྲ༷་བ་རང་རིག་མི་འདོད་པས་མངོན་སུམ་གསུ༷མ་རྣམ༷་རིག༷་སྨྲ་བ་ཕྱི་དོན་མི་འདོད་པས་སྔ་མ་གསུམ་རང་རིག་ཏུ་འདུ་བས་རྣལ་རང་གཉི༷ས་སོ། །
各所表义
གསུམ་པ་ལ། དབང་མངོན། ཡིད་མངོན། རང་རིག་མངོན་སུམ། རྣལ་འབྱོར་མངོན་སུམ་བཞི།
根现量
དང་པོ་ལ། མཚན་ཉིད། དེ་བསྒྲུབ་པ། སྒྲ་དོན་ངེས་པ་གསུམ། དང་པོ་ལ། དགག་གཞག་གཉིས། དང་པོ། དབང་མངོན་དང་དེའི་ཚད་མ་གཉིས་སུ་ཕྱེ༷་ནས༷་མཚ༷ན་ཉི༷ད་འཇོག༷་པ༷་སྔར་ལྟར་འཁྲུལ༷་ལོ། །གཉིས་པ། དེས༷་ན༷་རང་ལུགས་བདག་རྐྱེན་དབ༷ང་པོ་
11-8-57b
ལས་སྐྱེས་པའི་ཤེས༷་པ་རྟོག་བྲལ་མ༷་འཁྲུལ༷་པ༷འོ༷། །གཉིས་པ་མཚན་ཉིད་དེ་བསྒྲུབ་པ་ལ། དབང་པོ་ལས་སྐྱེས་པར་བསྒྲུབ་པ་དང་། རྟོག་བྲལ་མ་འཁྲུལ་བར་བསྒྲུབ་པ་གཉིས། དང་པོ། དབ༷ང་པོ༷་དེ་ནི་དབང་ཤེས་ཡུལ༷་ལ༷་འཛི༷ན་པའི་ནུས༷་པ་ཞིག་ཡིན་པར་གྲུབ་ཏེ༷་མེ་དུ་བཞིན་དུ། ཡུལ་མཐོང་གི་ཤེས་པ་དེ་དབང་པོ་དེའི་རྗེ༷ས་སུ༷་འགྲོ༷་བ་དང་ལྡོག༷་པའི་ངེ༷ས་པ༷ས་དེ་ལྟར་འ༷གྲུབ་བོ། །གཉིས་པ། རང་ཡུལ་མ་འདྲེས་པ་སོ་སོའི་ཆ་ནས་གས༷ལ་བར༷་སྣང༷་བ༷ས་རྟོག༷་མེ༷ད་འགྲུབ༷་སྟེ། རྟོག་པ་ཡིན་ན་ཆ་སོ་སོ་ནས་གསལ་བར་མི་སྣང་བར་རྟོག་ངོར་གཅིག་ཏུ་བསྲེས་ཏེ་ཐ་སྙད་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡུལ་གྱི་རང༷་མཚ༷ན་ཇི་ལྟ་བ་འཛི༷ན་ཕྱིར༷་འཁྲུལ༷་བ༷་མེ༷ད་དོ། །གསུམ་པ། སྒྲ་དོན་ལ་ཤེས་པའི་རྒྱུར་ཡུལ་དང་ཡིད་བྱེད་གཉིས་ཀྱང་ཚོགས་དགོས་ན་ཡུལ་ཤེས་སོགས་མི་ཟེར་བར་དབང་ཤེས་ཞེས་ཁོ་ན་ཅི་ཕྱིར་བརྗོད་སྙམ་ན། ཡུལ་ཡིད་བྱེད་དེ་གཉིས་ཤེས་པ་གཞན་གྱིའང་རྒྱུ་ཡིན་ལ། དབ༷ང་པོ༷་ནི་དབང་ཤེས་དེའི་ཐུན༷་མོ༷ང་མི༷ན་པའི་རྒྱུའི༷་ཕྱིར༷། དབ༷ང་ཤེས༷་ཞེས་བརྗོད་པ་ཡི༷ན་ཏེ༷རྔ་སྒྲ་ལ་དབྱུག་གུ་སོགས་དགོས་ཀྱང་ཐུན་མིན་གྱི་རྒྱུ་རྔ༷་ཡི་སྒྲ༷་ཞེས་བརྗོད་པ་བཞི༷ན་ནོ། །
意现识
གཉིས་པ་ཡིད་མངོན་ལ། ངོ་བོ་ངོས་གཟུང་། རང་བཞིན་གཏན་ལ་དབབ། དེ་ལ་རྩོད་པ་སྤང་བ་གསུམ། དང་པོ་ལ། ཡིད་ངོས་གཟུང་བ་དང་། དེ་ཡི་མངོན་སུམ་གྱི་མཚན་ཉིད་གཉིས། དང་པོ།ཐོག་མར་ཡིད་ནི་ཡུལ༷་ད༷ང་དབ༷ང་ཤེས༷་རྣམ༷་པ་གཉི༷ས་ཀྱི༷་འགག་པ་དེ༷་མ༷་ཐ༷ག་ལ༷ས་སྐྱེས༷་པ༷་ཡི༷ད་དབང་ཡིན་ལ། གཉིས་པ། ཡིད་དབང་དེ༷་ལ༷་བརྟེན༷་ནས༷་སྐྱེས་པའི་རྟོག་བྲལ་མ༷་འཁྲུལ༷་བའི༷་ཤེ༷ས་པ༷་ནི་ཡི༷ད་ཀྱི༷་མངོ༷ན་སུམ༷་ཡི༷ན་ནོ། །གཉིས་པ་དེའི་
11-8-58a
རང་བཞིན་གཏན་ལ་དབབ་པ་ལ། སྐྱེ་བའི་ཚུལ། མངོན་སུམ་ཚད་མར་འགྱུར་བའི་འཐད་པ། སྐྱེ་བའི་གནས་སྐབས་ལ་དཔྱད་པ་གསུམ། དང་པོ། དཔེར་ན་ཤེལ་གྱི་སྒོ་ལྔ་བའི་ཁང་པའི་དབུས་ན་ནོར་བུ་བཞག་པ་ལ་སྒོ་སོ་སོ་ནས་མདོག་ལྔའི་དར་བཞག་པས་དེའི་གཟུགས་བརྙན་ནོར་བུ་ལ་འཕོས་པ་བཞིན་དུ་དུས་ཅིག་ཆར་དབང་ལྔའི་རྗེས་སུ་ཡིད་མངོན་ལྔ་སྐྱེ་བས་ཡི༷ད་ཀྱི༷་མངོ༷ན་སུམ༷་དུ༷་མ༷་སྐྱེ་ན་ཡ༷ང་གང་ཟག་རྒྱུད་དུ་མར་མི་འགྱུར་ཏེ་ཁ་ཕྱིར་བལྟའི་དབ༷ང་ཤེ༷ས་དུ་མ་ཅིག་ཆར་སྐྱེ་ཡང་རྒྱུད་དུ་མར་མི་འགྱུར་པ་བཞི༷ན་དུ༷་ཁ་ནང་བལྟ་ལ་ར༷ང་རི༷ག་གཅི༷ག་གིས་བསྡུས་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཉིས་པ་ལ། ཚད་མ་ཡིན་ཚུལ་དང་། ངེས་པ་མེད་ཚུལ་གཉིས། དང་པོ། དོན་བདེན་པ་ལ་འཁྲུལ༷་བ༷་མེ༷ད་ཕྱིར༷་ཚ༷ད་མ༷་ཡི༷ན་ནོ། །གཉིས་པ་ལ། མདོར་བསྟན།དེའི་དོན་བཤད་པ་གཉིས། དང་པོ། ཡིད་དབང་ལ་རྒྱུན༷་མེ༷ད་པའི་ཕྱིར༷་ན༷་རང་སྟོབས་ཀྱིས་ངེ༷ས་མི༷་ནུས༷་སོ། །གཉིས་པ། མི་ནུས་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཡང་། དབ༷ང་པོ༷་གཟུག༷ས་ཅ༷ན་སྐད་ཅིག་སྔ་མ་ལ༷ས་དབ༷ང་པོ་ཕྱི་མ་སྐྱེ༷་བ་དེས༷་ན༷་དབ༷ང་ཤེས༷་ནི་རིགས་འདྲ་སྐྱེ་བ་བར་མ་ཆད་པའི་རྒྱུན༷་བཅས༷་ཡི༷ན་ལ། ཡི༷ད་དབ༷ང་ལ༷ས་ནི༷་ཡི༷ད་དབ༷ང་སྐྱེ་བ་མི༷ན་ཏེ་དབང་པོ་སྔ་མ་འགགས་ཙམ་ལས་སྐྱེ་བས་སོ། །དེ༷་ཡི༷་ཕྱིར༷་ན༷་ཡིད་དབང་དེ༷་ལ་རྒྱུན༷་མེ༷ད་དོ། །ཞེས་འཇིག་རྟེན་པའི་བུམ་སོགས་དང་བདེ་སོགས་ཕྱི་ནང་གི་ཆོས་ལ་མངོན་སུམ་ཟེར་ཚད།དོན་རིག་དང་རང་རིག་ཁོ་ནས་བྱེད་པས་ཡིད་རང་གི་ངོས་སྐལ་གྱི་མངོན་སུམ་ཚད་མས་ངེས་ཞེས་མིང་མི་ཐོབ་སྟེ། སྐྱེས་བུས་ཤིང་བཅད་ཀྱང་སཏྭ་རེས་བཅད་ཞེས་པ་དང་འདྲ་ལ། དེའི་རྒྱུ་མཚན་ཡིད་དེ་གཞན་ལ་མ་ལྟོས་པར་རང་དབང་གི་རྒྱུན་མེད་
11-8-58b
པའི་གནད་ཀྱིས་ཡིན་ནོ། །འདི་ལ་སོགས་པ་པཎ་ཆེན་གྱི་དགོངས་པ་གནད་སློང་བ་མང་ཞིག་ཡོད་པ་ཡིག་འཇོག་གཞན་ན་འདི་འདྲ་བ་ཡོད་མེད་བལྟས་པས་གསལ་ལོ། །གསུམ་པ་གནས་སྐབས་ལ། དགག་གཞག་སྤང་གསུམ། དང་པོ། དབང་མངོན་སྐད་ཅིག་མའི་རྗེས་ཡིད་མངོན་དེ་དེ་གཉིས་སྤེ༷ལ་མ༷་ཉིད་དུ་སྐྱེ་བ་ད༷ང་ནི༷་དབང་མངོན་རྫོགས་པའི་རྒྱུན༷་གྱི་མ༷ཐའ༷་རུ་སྐྱེ་བར་འདོད་པ་གཉི༷ས་ཀ༷་ལ༷་ཡ༷ང་ག༷ནོད་བྱེ༷ད་ཡོ༷ད་དེ་སྤེལ་མར་སྐྱེ་ན་གཉིས་ཀ་རྒྱུན་མེད་པར་འདྲ་བས་དབང་མངོན་རང་སྟོབས་ཀྱིས་ངེས་པ་དང་། ཡིད་མངོན་རང་སྟོབས་ཀྱིས་མི་ངེས་པ་མི་འཐད་པ་དང་། རྒྱུན་མཐར་སྐྱེ་ན་དབང་མངོན་སྐད་ཅིག་དང་པོ་དང་ཕྱི་མ་སོགས་ལ་ཡིད་མངོན་སྐྱེ་བའི་རྒྱུ་ཚང་མ་ཚང་ལ་ཁྱད་མེད་བཞིན་སྔར་མི་སྐྱེ་ལ་ཕྱིས་སྐྱེ་བ་མི་འཐད་པས་སོ། །དེ༷ས་ན༷་དབ༷ང་པོ༷་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པ་སྐད་ཅིག་དང་པོ་དེ་དབ༷ང་ཤེ༷ས་སྐད་ཅིག་གཉིས་པ་ཉིད་ཀྱི༷་རྒྱུ༷་ཡི༷ན་ཞིང་དེ་དག་ཡི༷ད་ཀྱི༷་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པའི་རྐྱེན༷་དུ༷་འགྱུར༷་ཏེ་དབང་ཤེས་སྐད་ཅིག་གཉིས་པར་ཡིད་དབང་ལོགས་སུ་སྐྱེ་ཞིང་ཁ་ཕྱིར་བལྟ་དོན་རིག་གཉིས་པོ་ནང་དུ་ར༷ང་རི༷ག་གཅིག་ཡི༷ན་པའི་ཕྱིར༷་རྒྱུ༷ད་གཞ༷ན་མེ༷ད་དོ། །གཉིས་པ། དེ༷ས་ན༷་མངོ༷ན་སུམ༷་འགྲོ༷ས་གསུ༷མ་པ༷་འདི་ཁོ་ན་འཐད་པ་ཡིན་ནོ། །གསུམ་པ། ཡིད་མངོན་དེས་དབང་མངོན་གྱི་ཡུལ༷་ལས་གཞ༷ན་པའི་རིགས་འདྲ་དེ་མ་ཐག་པ་འཛི༷ན་པས་བཅད་ཤེས་སུ་མི་འགྱུར་བ་ད༷ང་ཡིད་མངོན་དེ་སྐྱེ་བ་དབ༷ང་པོ༷་ཡི་མངོན་སུམ་ལ༷་ལྟོས༷་ཕྱིར༷་ལོང་བས་མཐོང་བར་ཐལ་བ་མེད་པས་ན་ལུགས་འདི༷་ལ༷་དབང་པོས་གཟུང་ཡུལ་དེ་ཡིད་ཀྱིས་འཛིན་ནམ་མི་འཛིན་ཞེས་པའི་སྐྱོན༷་གཉི༷ས་མེ༷ད་དོ། །
自证分现识
གསུམ་པ་
11-8-59a
རང་རིག་མངོན་སུམ་ལ། མཚན་ཉིད་དང་། རྩོད་སྤང་གཉིས། དང་པོ། ཤེས་པ་རང༷་གི༷་ངོ༷་བོ༷་ལ་མ་འཁྲུལ་བའི་རིག༷་པ༷་ནི༷་རང་རིག་མངོ༷ན་སུམ༷་གྱི་མཚན་ཉིད་ཡི༷ན་པར༷་མཁས༷་རྣམ༷ས་བཞེ༷ད་དོ། །གཉིས་པ། ཁ་ཅིག་རང་གིས་རང་རིག་ན་རང་ལས་རང་སྐྱེ་བར་ཡང་ཐལ་ཞེ་ན། ར༷ང་སྐྱེ༷་ནི་སྔོ༷ན་མེ༷ད་ཞིག་སྐྱེ༷་བ༷་ཡི༷ན་པས་རྒྱུ་འབྲས་ཐ་དད་མེད་ན་མི་འཐད་ཀྱང་། ར༷ང་རི༷ག་ནི་རིག་བྱ་རིག་བྱེད་དུ་ཕྱེ་ནས་རང་རིག་པ་མིན་གྱི་རང་གི་ངོ་བོ་བེ༷མ་པོ༷་ལས་བཟློ༷ག་ཙ༷མ་གྱི་མྱོང་བ་གསལ་རིག་གི་ངོ་བོར་སྐྱེས་པ་ལ་རང་རིག་ཅེས་ཐ་སྙད་བཏགས་པ་ཡི༷ན་པ་དེས༷་ན༷་རང༷་རི༷ག་ར༷ང་སྐྱེ༷་གཉི༷ས་མཚུ༷ང༷ས་པ༷འི་གོ༷་སྐབ༷ས་ཡོ༷ད་མ༷་ཡི༷ན།
瑜伽现识
བཞི་པ་རྣལ་མངོན་ལ། རང་བཞིན་ངོས་གཟུང་། ཡུལ་ལ་ཚད་མར་འགྱུར་ཚུལ། དེ་སྒྲུབ་བྱེད་ཀྱི་ཚད་མ་གསུམ། དང་པོ་ལ། མཚན་ཉིད། དབྱེ་བ། རྒྱུ་བསམ་པ་གསུམ། དང་པོ་ལ། དགག་གཞག་གཉིས། དང་པོ། བོད་རྣམས་རྣལ་འབྱོར་མངོན་སུམ་དངདེའི་ཚད་མ་ཐ་དད་དུ་ཕྱེ༷་ནས༷་མཚ༷ན་ཉི༷ད་འཇོ༷ག་པ༷་འཁྲུལ༷་བ་ཡིན་ནོ། །གཉིས་པ་རང་ལུགས། བསྒོམ༷་པ་ལ་བརྟེན་ནས་བྱུང༷་པའི་རྟོག་བྲལ་འཁྲུལ༷་མེ༷ད་ཀྱི་ཤེས་པ་རྣལ་འབྱོར་མངོ༷ན་སུམ༷་གྱི་མཚན་ཉིད་སྟེ༷། བསྒོམས་སྟོབས་ལས་སྐྱེས་ཀྱང་ཡུལ་ལ་མི་གནས་པ་མི་སྡུག་པའི་ཡིད་ངོར་ཀེང་རུས་སྣང་བ་སོགས་འཁྲུལ༷་པ༷་ཅ༷ན་རྣམ༷ས་རྣལ་མངོན་ལྟར༷་སྣང༷་བ་ཡི༷ན་ནོ། །གཉིས་པ།དབྱེ་བ་ལ། རྟེན་གྱི་དབྱེ་བ་དང་། ངོ་བོའི་དབྱེ་བ་གཉིས། དང་པོ། ཉན་རང་ཐེག་ཆེན་འཕ༷གས་པ༷་གསུམ༷་གྱི༷་མངོ༷ན་སུ༷མ་གསུ༷མ། དེ་ལ་རང་རྒྱལ་སློབ་པ་ལོགས་སུ་མ་བརྩིས་པའི་སློ༷བ་ད༷ང་མི༷་སློབ༷་སྒོ༷་ནས༷་ལྔ༷། གཉིས་པ། ལྔ་པོ་དེ༷་ད༷ག་ལ་རྗེས་ཐོབ་སྟོང་
11-8-59b
གསུམ་མཐོང་བ་སོགས་སྣང༷་བཅ༷ས་ཀྱི་མངོན་སུམ་དང་མཉམ་བཞག་སྣང༷་མེ༷ད་ཀྱི༷་དབྱེ༷་བ༷ས་གཉི༷ས་གཉི༷ས་ཏེ་བསྡོམས་པས་རྣམ༷་པ༷་བཅུ༷་ཡིན་ནོ། །གསུམ་པ་ཡེ་ཤེས་གཉིས་ཀྱི་རྒྱུ་ལ། རྒྱུ་གང་ཡིན། དུས་ནམ་མཐར་ཕྱིན། ཐབས་ལ་ལྟོས་པའི་འབྲས་བུའི་ཁྱད་པར་བསམ་པ་གསུམ། དང་པོ། རྣལ་མངོན་དེའི་རྒྱུ་ནི་བསམ་གཏན་སྙིང་རྗེ་སོགས་ཐ༷བས་ད༷ང་བདག་མེད་པའི་ཤེ༷ས་ར༷བ་ལེ༷གས་པར་སྦྱང༷ས་པ༷་གང་ཞིག་དེ་གཉིས་ཕ༷ན་ཚུན༷་རྒྱུ༷་དང༷་རྐྱེན༷་གྱུར༷་པ༷ས་ཤེས་རབ་ཀྱིས་རྒྱུ་ཐབས་རྐྱེན་གྱིས་ཇི༷་ལྟ༷་བ༷་དང༷་ཐབས་ཀྱིས་རྒྱུ་ཤེས་རབ་ཀྱིས་རྐྱེན་ལྡན་པའི་ཇི༷་སྙེད༷་པ༷འི་ཡི༷་ཤེ༷ས་ཀྱི་གཟི༷གས་པ་རྣམ་པར༷་དག་པར་འགྲུབ༷་པ༷ར་འགྱུར༷་བ་ཡིན་ནོ། །གཉིས་པ། ཡེ་ཤེས་དེ་ནམ་མཐར་ཕྱིན་པའི་དུས་ནི་ཚེ༷་གསུ༷མ་གྱི་ཚོགས་གཉིས་ཉི་ཚེ་བ་ལ་འབད་པས་ཉན་ཐོས་ཀྱི་འབྲས་བུ་ཟད་མི་སྐྱེ་ཤེས་པའི་ཡེ་ཤེས་དང་བསྐ༷ལ་པ༷་བརྒྱ༷་ཡིས་བསེ་རུ་ལྟ་བུའི་ཡེ་ཤེས་ད༷ང་ནི༷་བསྐལ་ཆེན་གྲང༷ས་མེ༷ད་གསུ༷མ་གྱིས༷་སྒྲིབ་གཉིས་སྤང་བ་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་ཡེ་ཤེས་དེ༷་མཐ༷ར་ཕྱིན༷་པའོ། །གསུམ་པ། དེས་ན་ཐབས་ལ་ལྟོས་པའི་འབྲས་བུ་ཡང་གང་ཟག་གི་བདག་མེད་ཙམ་གཙོ་བོར་བྱས་ནས་ཐ༷བས་སྣ་ཚོགས་ལ་གོམས་པ་ཞ༷ན་པས༷་ན༷་ཉན་རང་གི་རྣམ༷་གྲོལ༷་གཉི༷ས་ནི། ད་རུང་བ༷ག་ཆ༷གས་བཅ༷ས་ཕྱི༷ར་སྤངས་རྟོགས་མཐར་ཕྱིན་ནས་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་མཁྱེན་པའི་སྟོན༷་པ༷་མི༷ན། ཤེས་རབ་སྦྱངས་ཤིང་ཐབ༷ས་ལ༷་གོམ༷ས་པ་མཐར་ཕྱིན་པ༷ས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རྣལ་མངོན་གྱིས་ཤེས་བྱའི་དངོ༷ས་ཀུན༷་གས༷ལ་ཞིང་ཡེ་ཤེས་དེ་ནི་བ༷ག་ཆ༷གས་ཀྱི་སྒྲིབ་པ་ཕྲ་མོ་ཡང་སྤ༷ངས་ཕྱིར༷་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་ཀུན༷་མཁྱེན༷་པའི་སྟོན་པ་མཐར་ཐུག་གམ་མཚན་ཉིད་པ་ཡི༷ན་ནོ། །གཉིས་པ་ཡུལ་ལ་ཚད་མར་
11-8-60a
འགྱུར་ཚུལ་ལ། རྣལ་མངོན་ཐམས་ཅད་ཚད་མར་བསྒྲུབ། ཚད་མ་དེས་འཇུག་ལྡོག་བྱེད་ཚུལ། དུས་གསུམ་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ལ་དཔྱད་པ་གསུམ། དང་པོ། བཅ༷ད་ཤེ༷ས་ད༷ང་ནི༷་ངེ༷ས་པ༷་གཉི༷ས་རྟོག༷་པ༷་ཡི༷ན་ཕྱིར༷་མངོ༷ན་སུམ༷་ཚད་མ་མི༷ན། དེ༷ས་ན༷་རྟོག་བྲལ་གྱི་ཤེས་པ་གསལ་ལ་མ་འདྲེས་པ་རྣལ༷་འབྱོར༷་མངོ༷ན་སུམ༷་ཀུན༷། མངོ༷ན་སུམ༷་ཡི༷ན་ཕྱིར༷་ཡུལ་ལ་མ་འཁྲུལ་བའི་ཚད༷་མ༷ར་གྲུབ༷་པ་ཡིན་ནོ། །གཉིས་པ། འཛིན་པས་བསླད་པ་ཚུར་མཐོང་གི་སོ༷་སོ༷་སྐྱེ༷་བོའི༷་ཚ༷ད་མ༷་ནི༷་མཐོང་མྱོང་མཚམས་སྦྱོར་བའི་དྲན་པས་སོ་སོར་ངེས༷་པ༷་ཉི༷ད་ལ༷ས་འཇུག༷་ལྡོག༷་བྱེ༷ད་དེ་ཚད་མ་རྐྱང་པས་མིན་ནོ། །འཕགས་པ་རྟོག་པའི་བག་ཆགས་མ་སྤང་པ་རྣམས་རང་བཞིན་དུ་གནས་པ་ན་འཇིག་རྟེན་པ་དང་འདྲ་ན་མཉམ་པར་བཞག་ན་ཏིང་འཛིན་གྱིས་བྱེད་དོ། །འཕ༷གས་པ༷་རྟོག༷་པ༷་ཡི་བག་ཆགས་དང་བྲལ༷་བ༷་དག་ལ་གནས་པ་རྣམ༷ས་ནི་ངེས་ཤེས་ཀྱིས་མིན་ཞིང་འདི་བྱེད་འདི་མི་བྱེད་སྙམ་པ་སོགས་རྟོག་པ་མེད་ཀྱང་གདུལ་བྱ་འདུལ་བའི་དུས་ལས་མི་ཡོལ་བར་འཇུག །དུས་མིན་དུ་ལྡོག་པ་སོགས་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང༷་ངེ༷་འཛི༷ན་སོགས་ལ༷ས་འཇུག་ལྡོག་བྱེ༷ད་པ༷ར་གསུང༷ས་སོ། །གསུམ་པ། གཉིད་ཀྱིས་བསླད་པའི་སེམས་ཀྱིས་སད་པའི་བློ་དཔག་མི་ནུས་ན་ཚུར་མཐོང་གིས་བས༷མ་གྱི༷ས་མི༷་ཁྱབ༷་པའི་ཡེ༷་ཤེ༷ས་ཅ༷ན། སངས་རྒྱས་དེ༷་ཡི༷་དུས་གསུམ་མཁྱེན་ཚུལ་སོགས་ཀྱི་མཁྱེན༷་པ༷་འདི་ལྟ་བུའོ་ཞེས་དཔ༷ག་མི༷་ནུས༷་ཀྱང་དེ་ཡོད་པ་ཙམ་དཔག་གོ། གསུམ་པ་རྣལ་འབྱོར་མངོན་སུམ་སྒྲུབ་བྱེད་ཀྱི་ཚད་མ་ལ། ངོ་བོ་བསྒྲུབ་པ། མཚན་ཉིད་བསྒྲུབ་པ། གྲུབ་དོན་ལ་མི་འཐད་པ་སྤང་བ་གསུམ། དང་པོ་ལ། འདས་པ་དང་། མ་འོངས་འབྱུང་རུང་སྒྲུབ་པ་གཉིས། དང་
11-8-60b
པོ། ཇི་ལྟར་དཔག་ན་དེས་བཤད་པའི་ཚི༷ག་གི༷ས་ཁྱ༷ད་པ༷ར་ཏེ་དཔྱད་གསུམ་གྱི་དག་པར་ངེ༷ས་གྱུར༷་ན༷་དེའི་རྒྱུ་ཡུལ་ལ་མ་འཁྲུལ་བའི་ཡེ་ཤེས་རྣལ་མངོན་མཐར་ཕྱིན་པ་ཞིག་སྔོ༷ན་སྐྱེས་ཟིན་པའམ་བྱུང༷་བ༷་ཡ༷ང་དཔག་པ༷ར་ནུས༷་སོ། །གཉིས་པ་ལ། རྟགས་དགོད་པ་དང་། རྟགས་དེའི་ཚུལ་བསྒྲུབ་པ་གཉིས། དང་པོ། མ་འོངས་ན་འབྱུང་རུང་བ་ཡང་། སྟོང་ཉིད་སོགས་ལ་གོ༷མས་པ༷་རྫོ༷གས་ན༷ས་ཡུལ་དེ༷་ལ་གས༷ལ་པ༷་རབ་ཀྱི་མཐར་ཐུག་པའི་རྣལ་མངོན་འགྲུབ་སྟེ་འདོད་འཇིགས་སོགས་གོམས་པ་བཞིན་ནོ། །དེ་ལ་གོམས་པ་སོགས་ཀྱང་རྒྱུད་མི་འགྲུབ་པ་སོགས་གནོད་པའི་མཐ༷འ་གཞ༷ན་བཀ༷ག་པ༷འི་ངེ༷ས་པ༷ས་འ༷གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །གཉིས་པ་ལ། དགག་གཞག་གཉིས། དང་པོ་ལ། གཞན་ལུགས་བརྗོད། དེ་མི་འཐད་པར་བསྟན་པ་གཉིས། དང་པོ། དེ་ལ་གོམས་པ་རྟེན་བརྟེན་པར་སྒྲུབ་པ་འདི༷་ལ༷། ཁ༷་ཅི༷ག་ཤེས་པ་སྔ་མ་རྟེན༷་ཉིད་ཕྱི་མས་བརྟེ༷ན་པ༷། སྒྲུབ་ཚུལ་རི༷ག་པ༷འི་ཡ་མཐའ་ཐོ༷ག་མ་ཐུག་མེད་དང་མ་མཐ༷འ་ཐུག་མེད་རྣམ༷་པ༷་གཉི༷ས། དཔེར་ན་དུ་བའི་སྔོན་དུ་མེ༷་ད༷ང་སྒྲོན༷་མ༷་དང་པོས་འོད་འབྱིན་པ་བཞིན་ཕྱི་མ་རྣམས་ཀྱང་དེ་འདྲ་བ་ཉིད་དཔེ༷ར་བྱས༷་ནས༷། ད་ལྟའི་རིག་པ་རྒྱུ་འབྲས་ཡོད་པར་དངོས་སུ་གྲུབ་པས་དེའི་བྱེ་བྲག་ཤུགས་ལ་གྲུབ་སྟེ་སྔ་ཕྱི་ཐུག་མེད་དུ་ཡོད་པར་རང་རིག་མངོ༷ན་སུམ༷་ཉི༷ད་ཀྱིས༷་འགྲུབ༷་ཅེས༷་ཟེར༷་རོ། །གཉིས་པ། སེམས་སྔ་ཕྱི་ཐུག༷་མེ༷ད་རང་རི༷ག་གི༷ས་མི་འགྲུབ༷་སྟེ་ད་ལྟ་རྒྱུ་འབྲས་ཡོད་ཀྱང་སེམས་མི་མཐུན་ཕྱོགས་གཞན་ལས་སྐྱེ་བར་མི་ཁེག་པ་དང་། རིག་པ་རྒྱུན་ཆད་པར་དོགས་པའི་ཕྱིར་རོ། དུ་བ་མེ་ལས་བྱུང་ཡང་གཙུབ་ཤིང་ཅན་ཐུག་བཅས་ལྟ་བུའི་མེ༷་ད༷ང་སྒྲོ༷ན་མ༷་འོད་འབྱིན་ཡང་རྣལ་ཁ་མ་རྒྱུན་ཆད་
11-8-61a
དུ་རུང་བས་དེ་གཉིས་དཔེ༷ར་མི༷་རུང༷་ངོ་། །གཉིས་པ་རང་ལུགས་ལ། སྔོན་མཐའ་ཐུག་མེད་དང་། ཕྱི་མཐའ་ཐུག་མེད་དུ་བསྒྲུབ་པ་གཉིས། དང་པོ། སེམས་ཀྱི་ཉེར་ལེན་ནི་སེ༷མས་རང་ཉིད་ལ༷ས་གཞ༷ན་ལ༷་ལྟོས༷་པ་མེ༷ད་དེ་རྒྱུ་གཞན་གྱི་དེ་གསར་དུ་མི་སྐྱེད་པ་ཉིད་ཀྱི༷་རྟགས༷་ཀྱིས༷་སྔོ༷ན་མཐ༷འ་ཐུག༷་མེ༷ད་འ༷གྲུབ་བོ། །གཉིས་པ་ལ། བདག་འཛིན་དང་བཅས་པ་དང་། བདག་འཛིན་མེད་པའི་གསལ་བ་ཐུག་མེད་དུ་སྒྲུབ་པ་གཉིས། དང་པོ་ལ། རྩ་བའི་རྟགས་འགོད། དེའི་ཚུལ་བསྒྲུབ། དེ་ལ་རྩོད་སྤང་གསུམ། དང་པོ། འཆི་སེམས་ཀྱིས་སེམས་ཕྱི་མ་སྐྱེད་ངེས་ཡིན་ཏེ། རྒྱུ༷་རྨོངས་པ་དང་ལས་ཉོན་ཚོ༷གས་པ་ཚ༷ང་ཞི༷ང་གེ༷གས་བདག་མེད་སོགས་མེ༷ད་པ༷འི་རྟག༷ས་ཀྱིས༷་ཕྱི༷་མཐ༷འ་ཐུག༷་མེ༷ད་འགྲུབ༷་བོ། །གཉིས་པ་ལ། ཕྱོགས་ཆོས་དང་། ཁྱབ་པ་བསྒྲུབ་པ་གཉིས། དང་པོ་ལ། དགག་གཞག་སྤང་གསུམ། དང་པོ་ལ། གཞན་ལུགས་བརྗོད། དེ་དགག་པ་གཉིས། དང་པོ། དེ་ལ་འཁོར་བར་སྐྱེ་རྒྱུ་གང་ཡིན་སྙམ་ན་ཕྱི་རོལ་པ་ཁ་ཅིག་ན་རེ། ལ༷ས་ད༷ང་ལུས༷་དང་སེ༷མས་གསུམ་པོ་ཚོགས་པ་འཁོ༷ར་བ༷འི་རྒྱུ༷་ཡིན་པས་གང་རུང་མ་ཚང་ན་མི་སྐྱེ་སྟེ་ཆུ་ལུད་མེད་པའི་ས་བོན་བཞིན་དེས་ན་ལུས་དང་ལས་གཉི༷ས་པོ༷་རེ་རེ་ནས་བཀག་པའམ་སྤང༷་ཕྱིར༷་དཀ༷འ་བ་སྤྱོ༷ད་དོ་ཞེས་ཟེར༷་རོ། །གཉིས་པ། དེ་མི་འཐད་དེ་ལས་སྤང་བར་མི༷་ནུས༷་ཏེ་མཐའ་ཡས་པའི་ཕྱིར་རོ། །བདག་སྲེད་མ་སྤང་ན་དེ་གཉིས་སྤངས་ཀྱང་སླར་སྐྱེ་བས་མི༷་ཕ༷ན་པའི་ཕྱིར་དང་། བདག་སྲེད་སྤང་ན་བུད་ཤིང་ཟད་པའི་མེ་ལྟར་དེ་གཉིས་ལོགས་སུ་སྤང་པའི་དཀའ་ཐུབ་མི༷་དགོ༷ས་པ༷ས་དཀའ་ཐུབ་སོགས་ལ༷ས་འཛད་པ་ད༷ང་མེ་ལྔ་སོགས་ལུས༷་འཛ༷ད་པར་རྩོམ་པ་
11-8-61b
དེ་ཐར་པའི་ལ༷མ་མ༷་ཡི༷ན་ནོ། །གཉིས་པ་རང་ལུགས་ལ། འཁོར་བའི་རྒྱུ་ངོས་གཟུང་། དེའི་གཉེན་པོ་བཤད་པ་གཉིས། དང་པོ་ལ། སྤྱིར་སྲིད་པའི་རྒྱུ་དང་། བྱེ་བྲག་དབང་ཤེས་སྐྱེ་བའི་རྒྱུ་གཉིས། དང་པོ། འཁོར་བར་སྐྱེ༷་བའི་རྒྱུ༷་ནི་བདག་ཏུ་རྨོངས་པའི་མ༷་རིག༷་པ་ཡིན་ལ་དེ༷་ལ༷ས་ཀྱང༷་། ཆགས་སྡང་སོགས་ཉོ༷ན་མོ༷ངས་དང་དེ་ལས་དཀར་ནག་སོགས་ཀྱི་ལ༷ས་ད༷ང་ལས་ལས་མཐོ་རིས་དང་ངན་སོང་གི་འཁོ༷ར་བ༷་སྟེ་གཞི་བདུན་པོ་འབྱུང༷་ཞིང་། གཉིས་པ། ནང་གི་སྐྱེ༷་མཆེ༷ད་དྲུག་པོ་འདི༷་ལ༷ས་ཕྱི་མའི་སྐྱེ༷་མཆེ༷ད་གཞ༷ན་གྲུབ་སྟེ། དབང་ཤེས་ཕན་ཚུན་རྒྱུ་རྐྱེན་དུ་སྦྱར་ནས་སོ། །སྐྱེ་མཆེད་དེ༷་ཡི༷་བཟ༷ང་ང༷ན་སྣ་ཚོགས་པ་ནི་ལ༷ས་ཀྱིས༷་བྱེ༷ད་དོ། །གཉིས་པ་གཉེན་པོ་ལ། ཕྱོགས་རེ་མགོ་ནོན་དང་། མཐའ་དག་དཔྱིས་འབྱིན་གྱི་གཉེན་པོ་གཉིས། དང་པོ། བྱམ༷ས་པ་དང་མི་སྡུག་བཏང་སྙོམས་སོ༷གས་འཁོར་བའི་རྩ་བ་བད༷ག་ད༷ང་མི༷་འག༷ལ་ཕྱིར༷་ན་དེ་གོམས་པས་འཁོ༷ར་བའི༷་རྩ༷་བ༷་དྲུང་ནས་གཅོ༷ད་ནུས༷་པ་མི༷ན་ནོ། །གཉིས་པ། བད༷ག་མེ༷ད་པའི་ཤེས་རབ་ནི་བད༷ག་ད༷ང་རྣམ་པ་ཀུན་དུ་འག༷ལ་བ༷ས་ན༷། བད༷ག་མེ༷ད་མཐོ༷ང་བ༷ས་བདག་དེ༷་སུན༷་འབྱི༷ན་ཏེ་གནོད་བྱ་གནོད་བྱེད་ཡིན་པས་ཚ་གྲང་བཞིན་ནོ། །གསུམ་པ་རྩོད་སྤང་། དེའི་ཕྱིར་དཔེར་ན་ས༷་བོ༷ན་ལ་ཐོ༷ག་མ༷་ཡོ༷ད་པ་མི༷ན་ན་ཡ༷ང་ས་བོན་དེ་མེ༷ས་བསྲེག༷ས་པ༷་ན༷་དེ་ཕན་དེ་ག་རང་གི་ཕྱི༷་མཐ༷འ་ཐུག་པར་མཐོ༷ང་བ་དེ༷་བཞི༷ན་འཁོ༷ར་བ༷་འདི་ལ་ཐོ༷ག་མ་མེ༷ད་པའི་རྟེན་བརྟེན་ཀྱང༷་བད༷ག་མེ༷ད་མཐོ༷ང་ན༷་འཁོར་བའི་ཕྱི༷་མཐ༷འ་འགྲུབ༷་སྟེ་དེ་ཕན་ཆད་མི་སྐྱེའོ། །གཉིས་པ་བདག་འཛིན་མེད་པའི་གསལ་བ་ཐུག་མེད་དུ་བསྒྲུབ་པ་ནི།
11-8-62a
འོ་ན་མྱ་ངན་ལས་འདས་ཚེ་སེམས་ཀྱང་རྒྱུན་ཆད་དོ་སྙམ་ན་མིན་ཏེ་སེམས་གས༷ལ་བ༷་ཙམ་སྐྱེད༷་པ་ལ༷་སེམས་ལས་གཞན་གློ་བུར་གྱི་དྲི་མ་མི་དགོས་པས་རྒྱུ༷་ཚ༷ང་ཞིང༷་བདག་འཛིན་གྱི་གེག༷ས་བདག་མེ༷ད་ལྟ་བུ་གེགས་གཞན་མེད་པའི་ཕྱིར༷་ན༷་འབྲས་བུ་ཕྱི་མ་རྒྱུན་མི་ཆད་པར་བསྐྱེ༷ད་པར༷་ངེ༷ས་དེའི་ཁྱབ་པ་སྒྲུབ་པ་ལ་འཇི༷གས་པ་དང་འདོད་པ་སོ༷གས་གོམ༷ས་པ་ལ༷ས་གསལ༷་སྣང༷་སྐྱེ་བར་མངོན་སུམ་གྲུབ་པས་དང༷་། གཉིས་པ་མཚན་ཉིད་སྒྲུབ་པ། རྣལ་མངོན་དེ་གཟུང༷་འཛི༷ན་གཉིས་ཀྱི་རྟོག་པ་མེ༷ད་ཕྱིར༷་འཁྲུལ༷་མེ༷ད་འགྲུབ༷་བོ། །གསུམ་པ་གྲུབ་དོན་ལ་མི་འཐད་པ་སྤང་བ་ལ། སྤང་བ་དང་། ཡེ་ཤེས་ཕུན་ཚོགས་ལ་རྩོད་པ་སྤང་བ་གཉིས། དང་པོ་ལ། ཕྱོགས་སྔ་དང་། ལན་གཉིས། དང་པོ། མུ་སྟེགས་ཁ་ཅིག་དྲི་མ་སེམས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཡིན་པས་སྤང་མི༷་ནུས༷་པ་དང་ནུས་ཀྱང་སོ་སྐྱེས་སྤང་ཐབས་མི༷་ཤེ༷ས་པ་དང་། ཤེས་ནས་སྤངས་ཀྱང་ལུས་ཀྱི་དྲི་མ་ལྟར་སླར་འགྱུར་ནས་མི༷་བརྟན༷་པའི་ཕྱིར༷་ན། དྲི་མ་སྤང༷ས་པ༷འི་གྲོལ༷་བ༷་གཏན་དུ་བ་མེ༷ད་ཅེ༷་ན༷། གཉིས་པ། དྲི་མ་སེམས་ཀྱི་རང༷་བཞི༷ན་མི༷ན་ཏེ་སེམས་ཀྱི་རང་བཞིན་འོད་གསལ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར༷་སྤོང་བའི་ཐབ༷ས་བདག་མེད་ཤེས་པ་ཡོ༷ད་པའི་ཕྱི༷ར། རྒྱུ༷་སྤོ༷ང་བས་བུད་ཤིང་ཟད་པའི་མེ་ལྟར་སླར་མི་ལྡོག་པའི་ཕྱིར༷་ན༷་རྣམ༷་གྲོལ༷་འཐ༷ད་དོ། །གཉིས་པ་ལ། གོམས་པ་མི་འཐད་པ་དང་གོམས་ཀྱང་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་མི་སྲིད་པ་སྤང་བ་གཉིས། དང་པོ་ལ། རྩོད་པ་དང་། ལན་གཉིས། དང་པོ། མུ་སྟེགས་ཁ་ཅིག་ན་རེ་མཆོ༷ངས་པ་ཇི་ལྟར་གོམས་ཀྱང་མཐའ་མེད་དུ་མཆོངས་མི་ནུས་པ་དང༷་ཆུ༷་ཇི་ལྟར་བསྲོས་ཀྱང་མེ་འབར་མི་སྲིད་པ་ད༷ང་གསེ༷ར་ཞུ་ཡང་མེ་
11-8-62b
དང་བྲལ་ན་སླར་འཁྱགས་པ་བཞིན་གྱི༷་དཔེ༷ས། རྟོགས་བྱའི་དོན་ལ་གོ༷མས་པ༷་ཚད་མེད་པ་དེའི་ངང་དུ་འགྱུར་བ་སྲི༷ད་པ༷་མི༷ན་ཞེ༷་ན༷། གཉིས་པ། མཆོང་བ་ནི་ལུས་སྟོབས་ཐད་ཀའི་འབ༷ད་པ་ལ༷་ལྟོས༷་པའི་ཕྱིར༷་རྒྱུན་བར་མ་ཆད་དུ་འཕེལ་མི་ནུས་ལ་སེམས་ནི་ངང་གིས་རྒྱུན་མི་ཆད་དུ་འཕེལ་བ་ས་བོན་ལས་ས་བོན་བཞིན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང་། ཆུ་བསྐོལ་ཡང་རྟེན་མི༷་བརྟན༷་པའི་ཕྱིར༷་མེའི་རང་བཞིན་དུ་མི་འགྱུར་ཡང་སེམས་སྔ་མའི་ནུས་པས་ཕྱི་མ་ཁྱད་པར་དུ་འཕེལ་བས་བུད་ཤིང་མེར་འགྱུར་བ་ལྟ་བུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང་། གསེར་བཞུས་པ་སླར༷་སྲ་བ་འབྱུང༷་བ་བསྐྱེ༷ད་པའི་རྒྱུ་གསེར་རང་ཡོད་པའི་ཕྱིར༷་དཔེ༷ར་མི༷་རུ༷ང་ཡང་སེམས་སླར་ལྡོག་པའི་རྒྱུ་མེད་པས་ཤིང་བསྲེགས་པ་བཞིན་ནོ། །གཉིས་པ་ལ། རྩོད་པ་དང་། ལན་གཉིས། དང་པོ། ཡང་ཁོ་ན་རེ་སྟོང༷་ཉི༷ད་དང་སྙིང༷་རྗེ༷་གོ༷མས་པ༷་ལ༷ས་བློ་དེ་ཉིད་དེ༷་ཡི༷་ང༷ང་དུ༷་འགྱུར༷་བ་སྲི༷ད་མོ༷ད། འོན་ཀྱང་ཤེ༷ས་བྱ༷་ཀུན༷་ལ༷་མཐའ༷་ནམ་ཡང་མེ༷ད་པའི་ཕྱིར༷་ན། དེ་སུས་ཀྱང་མི་ཤེས་ལ་གལ་ཏེ་ཤེས་ན་ཤེས་བྱ་ལ་མཐའ་ཡོད་དགོས་པས་ལོག་ཤེས་སུ་འགྱུར་བས་ན་ཀུན༷་མཁྱེན༷་བསྒྲུབ༷་པ༷་དཀ༷འ་ཞེ༷ས་ཟེ༷ར་རོ། །གཉིས་པ་ལ། དོན་ཀུན་ཤེས་པའི་ཀུན་མཁྱེན་བསྒྲུབ་པ་དང་། དེ་ལ་དཔག་ནས་ཤེས་བྱ་ཐམས་ཅད་ཤེས་པའི་ཀུན་མཁྱེན་བསྒྲུབ་པ་གཉིས། དང་པོ་ལ། རིགས་པ་དང་། དེ་དཔེས་བསྟན་པ་གཉིས། དང་པོ། རེ་ཤིག་དང་པོར་རྣམ་གྲོལ་དོན་གཉེར་ལ་མཁོ་བའི་གཙོ༷་བོ༷འི་དོ༷ན་རྒྱུ་འབྲས་བདེན་བཞིའི་འཇུག་ལྡོག་ལ༷་མི༷་སླུ༷་བ༷་དངོས་སྟོབས་ཀྱི་རིགས་པས་གྲུབ་པས་ན་ལམ་དེ་འདྲ་བ་སྟོན་པ་ཀུན༷་མཁྱེན༷་ཡི༷ན་ཏེ༷་དགོས་པའི་དོན་ཀུན་མཁྱེན་པའི་ཕྱིར་ན་དཔེར་ན་སྨན་ནམ་མི་ཀུན༷་
11-8-63a
ཚོ༷གས་ཞེས་པ་བཞི༷ན་ནོ། །གཉིས་པ། སྐྱེས་བུའི་དགོ༷ས་པ༷འི་དོ༷ན་ཀུན༷་ཤེ༷ས་པ༷་ལ༷་མཁ༷ས་པ་རྣམ༷ས་ཀྱིས་ཐམ༷ས་ཅ༷ད་མཁྱེན༷་པ་ཞེ༷ས་ཟེ༷ར་ཏེ་དཔེར་ན་ཐ༷མས་ཅ༷ད་འདུས༷་ནས༷་ཆོས་ཉན༷་པ༷་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་པ་ལ༷། དགོས་མེད་བ༷་ལང༷་མེ༷ད་ཀྱང༷་ཆོས་ཉན་པ་པོ་ཐམས་ཅད་མ་འདུས་པའི་སྐྱོན༷་མ༷་ཡི༷ན་པ་བཞིན་ནོ། །བ༷ར་སྐབ༷ས་ཀྱི༷་ཚི༷གས་བཅ༷ད་དོ༷། །གཉིས་པ་ལ། རིགས་པ་དང་། དཔེ་གཉིས། དང་པོ། ཡ༷ང་ན༷་གང་ཕྲ་ཞིང་ཟབ་པའི་དོན་མཁྱེན་པ་དེ་ལ་རྗེས༷་སུ༷་དཔ༷ག་པ༷་ཡི༷ས་ཤེས་བྱའི་རྣམ་པ་གཞན་ཐམ༷ས་ཅ༷ད་མཁྱེན༷་པ༷་གྲུབ༷་པ༷་ཡི༷ན་ཏེ། རྡུལ་ཕྲན་མཐོང་བའི་མིག་གིས་བུམ་པ་མཐོང་ངེས་པ་བཞིན་ནོ། །གཉིས་པ། དཔེར་ན་བསྐལ༷་པ༷འི་བ༷ར་དུ༷་བརྗོ༷ད་རྒྱུ༷་ཡོད་པ་ཡ༷ང་། པྲ་སེན་དབབ་པའི་མེ༷་ལོ༷ང་གི་ན༷ང་དུ༷་ཅི༷ག་ཆ༷ར་འཆ༷ར་སྲིད་པ་དེ༷་བཞི༷ན་ཤེ༷ས་བྱ༷་མཐ༷འ་མེ༷ད་པ༷་ཡིན་ནའང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་མཁྱེན༷་པ༷འི་སྐ༷ད་ཅི༷ག་གཅི༷ག་གི༷ས་མཁྱེན༷་པ་ཡིན་ནོ། །བ༷ར་སྐབ༷ས་ཀྱི༷་ཚི༷གས་སུ༷་བཅ༷ད་པ༷འོ༷། །
似现量
གཉིས་པ་མངོན་སུམ་ལྟར་སྣང་ལ། མཚན་ཉིད། དབྱེ་བ་གཉིས།དང་པོ། འཁྲུལ༷་པ༷འི་ཤེ༷ས་པ༷་ཡིན་ལ་དེ་ཐམ༷ས་ཅ༷ད་ནི༷་མངོ༷ན་སུམ༷་ལྟར༷་སྣང༷་ཉི༷ད་དུ་འ༷དོ༷ད་དོ། །གཉིས་པ། དེ༷་ལ༷་དབྱེ་ན་རྟོག༷་པ༷་འཁྲུལ༷་ཤེས་དང་རྟོག༷་མེ༷ད་འཁྲུལ་ཤེས་གཉི༷ས་ཡོད་ཅིང་རྟོག༷་མེ༷ད་ལ༷་ཡ༷ང་རྨི་ལམ་ལྟ་བུ༷་ཡི༷ད་ཤེ༷ས་འཁྲུལ་པ་དང་ཟླ་གཉིས་ལྟ་བུ་དབ༷ང་ཤེས་འཁྲུལ་བ་གཉི༷ས། རྟོག༷་པ༷་ནི་ཆོས་གྲགས་ཀྱིས་བཞེད་པ་ལྟར་བརྡ་རྟེན་ཅན་གྱི་རྟོག་པ། དོན་གཞན་ལ་སྒྲོ་འདོགས་པའི་རྟོག་པ། ལྐོག་ཏུ་གྱུར་བའི་དོན་ཅན་གྱི་རྟོག་པ༷་གསུ༷མ་ཡི༷ན་ལ། ཚད་མ་མདོར་དྲུག༷་བཤ༷ད་པ༷་ནི་ལོག༷་རྟོག༷་ལྡོག༷་ཕྱིར༷་གསུམ༷་པོ༷་ལས་ཕྱེ༷་སྟེ༷་
11-8-63b
གསུང༷ས་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ཡང་འཁྲུལ་ཤེས་ལ་སྨིག་རྒྱུ་ལ་ཆུར་འཛིན་ཐག་ཁྲ་ལ་སྦྲུལ་འཛིན་གྱི་བློ་ལྟ་བུ་དང་། ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པ་བ་ལང་སྤྱི་འཛིན་གྱི་རྟོག་པ་ལྟ་བུ་དང་། རྗེས་དཔག་རྟགས་རང་ཉིད་འཛིན་པའི་སེམས་དང་། རྗེས་དཔག་ལས་བྱུང་བ་རྟགས་ཅན་རྗེས་སུ་དཔག་བྱ་འཛིན་པའི་སེམས་དང་། དྲན་པ་འདས་པའི་དོན་དང་མངོན་འདོད་མ་འོངས་པའི་དོན་འདོད་པའི་བློའོ། །དེ་ལ་རིགས་པ་ཅན་པ་དབང་ཤེས་རྟོག་བཅས་སུ་འཁྲུལ་པ་སེལ་ཆེད་དང་པོ་གཉིས་བསྟན་ལ། བར་མ་གཉིས་རྟགས་ལ་བརྟེན་པའི་དབང་དུ་བྱས་ཏེ། དེ་ཡང་དབང་ཤེས་མིན་པར་བསྒྲུབ་པའི་མཐུན་དཔེ་གྲུབ་པའི་ཆེད་དོ། །ཐ་མ་གཉིས་རྟགས་ལ་མ་བརྟེན་པའི་དབང་དུ་བྱས་པའོ། །དེ་ལ་ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པ་བརྡ་རྟེན་ཅན་གྱི་རྟོག་པ་དང་། འཁྲུལ་ཤེས་དོན་གཞན་སྒྲོ་འདོགས་དང་། ཕྱི་མ་བཞི་ལྐོག་གྱུར་དོན་ཅན་ལས་ཕྱེ་བ་ཡིན་ནོ། །
安立量果
གསུམ་པ་ཚད་འབྲས་ལ།དགག་གཞག་གཉིས། དང་པོ་ལ། ཕྱི་ནང་གཉིས། དང་པོ་ལ། ལུགས་གསུམ་སོ་སོར་དོན་ལྟ༷་བ་སྟེ་དོན་སྣང་གི་ཤེས་པ་རྟོག་མེད་ཚད་མ་ད༷ང་དེའི་འོག་ཏུ་དོན་གྱི་ངོ་བོ་དང་ཁྱད་པར་ངེ༷ས་པ༷་ཡི་རྟོག་པ་འབྲས་བུ་སྟེ་དེ་ལྟར་ཚད་མ་དང་ཚ༷ད་མའི་འབྲས༷་བུ་འཇོག་པ་དང༷་། རིག་པ་ཅན་པ་དབང་དོན་ཕྲ༷ད་པ་ད༷ང་དེ་ལས་དོ༷ན་རྟོག༷ས་པ་ཚ༷ད་མ་དང་འབྲས༷་བུར་འདོ༷ད། བྱེ་བྲག་པ་ཡོན་ཏན་སོགས་ཁྱ༷ད་པ༷ར་འཛིན་པ་དང་ཁྱ༷ད་པ༷ར་ཅ༷ན་གྱི་རྫས་རྟོག་པ་ཚད་མ་དང་འབྲས་བུར་དེ༷ར་སྨྲའོ༷། །གཉིས་པ་ལ། མི་འཐད་པའི་ཕྱོགས་དང་། འཐད་ཕྱོགས་གཉིས། དང་པོ། ཉན་ཐོས་བྱེ་སྨྲ་བ་ལ༷་ལ༷་དབ༷ང་པོ་ཉིད་ཡུལ་བཞག་འཇོག་གི་ཚད་མ་དེ་ལས་འབྱུང་བའི་ཤེ༷ས་པ་འབྲས་བུ་སྟེ་ཚད༷་འབྲས༷་དེ་ལྟར་འདོ༷ད་དོ། །གཉིས་པ་ལ། སྤྱི་བྱེ་བྲག་གཉིས། དང་པོ། དེ་རྣམས་མི་འཐད་པ་དེ༷ས་ན༷་རང་ལུགས་དེ་གཉིས་བསྐྱེད་བྱ་
11-8-64a
སྐྱེད་བྱེད་ཀྱི་རྒྱུ་འབྲས་མིན་གྱི་རྣམ༷་པར༷་གཞ༷ག་པའི་འབྲས་བུ་དང་རྣམ་འཇོ༷ག་གི༷་རྒྱུ་སྟེ། དེ་ལྟ་བུའི་རྒྱུ་འ༷བྲས༷་ཉི༷ད་ལ༷་ཚད༷་མ་དང་འབྲས༷་བུར་བཞེད༷་དོ། །གཉིས་པ་ལ། མངོན་སུམ་དང་། རྗེས་དཔག་གི་ཚད་འབྲས་གཉིས། དང་པོ་ལ། རྣམ་རིག་པའི་ལུགས་དང་། དོན་རིག་པའི་ལུགས་གཉིས། དང་པོ། དེ༷་ལ་གཟུང་འཛིན་རིག་གསུམ་གཞལ་ཚད་འབྲས་གསུམ་བཞག་པ་ལ༷་རང༷་རི༷ག་ཚད༷་འབྲས༷་ཡིན་པར་ནི༷། ཤེས་རྣམ༷་གཞག༷་པའི་རྣམ་བཅས་ཀྱི་གྲུབ༷་མཐ༷འ་ཕ༷ལ་ཆེ༷ར་མཐུན༷་ནོ། །གཉིས་པ། །དོ༷ན་རི༷ག་སྨྲ༷་བ༷་བྱེ་སྨྲ་སོགས་ར༷ང་ར༷ང་གི༷་གྲུབ༷་མཐ༷འི་སྟོབ༷ས་ཀྱིས༷་ཚ༷ད་འབྲས༷་ཀྱི་རྣམ་གཞག་སོ་སོར་འཇོ༷ག་གོ། གཉིས་པ་ལ། དོན་རིག་པའི་ལུགས་དང་། རྣམ་རིག་པའི་ལུགས་གཉིས། དང་པོ། དེ་ལ་ལ་རྒྱབ་ཀྱི་མེ༷་ཡི༷་ར༷ང་མཚ༷ན་དུ་ཞེན་པའི་མེ་དེ་གཞ༷ལ་བྱ༷་ལ༷་དུ༷་བ༷་རང་མཚན་ལ༷ས་བྱུང༷་བ་དུ་འཛིན་གཞ༷ན་སེ༷ལ་གྱི་བློ༷་རྟགས་ཀྱི་ཁྱད་པར་དུ་སོང་བ་དེ་ཚ༷ད་མ༷་ཉི༷ད་ཡི༷ན་ལ་ཡུལ་རང་མཚན་དེ༷་རྟོག༷ས་པ༷་འབྲས༷་བུ༷་ཡི༷ན་ཞེས༷་མཁ༷ས་རྣམ༷ས་བཞེ༷ད་དོ། །གཉིས་པ། ཁ་ཅིག་རྣམ་རིག་པའི་ལུགས་ལ་འབྲས་རྟགས་མི་སྲིད་དེ་ལ་ལ་མེ་ཡོད་ན་ཕྱི་དོན་གྲུབ། མེད་ན་རྟགས་འཁྲུལ། ད་ལྟ་མེད་ཀྱང་ཕྱིས་ཡོད་ན་རྒྱུ་ལས་འབྲས་བུ་སྔའོ་ཟེར་ན། སྤྱི་ཁྱབ་ངེས་ཚེ་མེར༷་སྣང༷་གསལ་པོར་སད་པའི་བ༷ག་ཆ༷གས་ཀྱི་སྙིང༷་པོ༷་ལ༷ས། དུ༷་བ༷ར་སྣང༷་བའི༷་བག༷་ཆ༷གས་སྐྱེ༷་བས་དེ་གཉིས་རྒྱུ་འབྲས་སུ་གྲུབ་པ་ན་སླར་དུ་བ་མཐོང་ཚེ་ལ་རྒྱབ་ཏུ་ཕྱིན་ན་མེར་སྣང་བའི་བག་ཆགས་སད་ནུས་པར་དཔོག་པ་དེ༷ས་ན༷་སྐྱེས༷་བུ༷་མི༷་བསླུ༷་བ༷་ཡིན་ཕྱིར་སེམས་ཙམ་གྱི་ལུགས་ལའང་དེ་རྗེས༷་དཔ༷ག་ཡི༷ན་ཞེ༷ས་མཁ༷ས་རྣམ༷ས་བཞེ༷ད་དོ། །ཚ༷ད་མ༷་རི༷གས་པ༷འི་གཏེ༷ར་ལ༷ས་
11-8-64b
མངོ༷ན་སུ༷མ་བརྟག༷་པའི༷་རབ༷་ཏུ་བྱེ༷ད་པ༷་སྟེ༷་དགུ༷་པ༷འོ༷།། །།
比量
གཉིས་པ་རྗེས་དཔག་ལ། མདོར་བསྟན། རྒྱས་བཤད། མཇུག་བསྡུ་གསུམ།
略说
དང་པོ། རྗེས༷་དཔ༷ག་ལ་རྣམ༷་པ་གཉི༷ས་ཡོད་དོ། །
广说
གཉིས་པ་ལ། རང་དོན་དང་། གཞན་དོན་རྗེས་དཔག་གཉིས།
为自比量
དང་པོ་ལ། མཚན་ཉིད་དང་། དེའི་རང་བཞིན་ངེས་པར་བྱ་བ་གཉིས།
定义
དང་པོ། རང༷་དོ༷ན་རྗེས་དཔག་གི་མཚན་ཉིད་ནི༷། ཚུལ༷་གསུམ༷་རྟག༷ས་ལ༷ས་དོ༷ན་གཞལ་བྱ་མཐོང༷་བ་ཡི༷ན་ནོ། །
决定其自性
གཉིས་པ་ལ། གང་གིས་རྟོགས་པའི་རྟགས།དེས་རྟོགས་པའི་བསྒྲུབ་བྱ་གཉིས།
所证之因
དང་པོ་ལ། རྟགས་ཀྱི་ལྟོས་གཞི་ངོས་གཟུང་། དེ་ལ་ལྟོས་པའི་རྟགས་ཀྱི་རབ་དབྱེ་གཉིས།
立因所依
དང་པོ་ལ། ཚུལ་དང་པོའི་ལྟོས་གཞི། ཁྱབ་པ་གཉིས་ཀྱི་ལྟོས་གཞི། དེ་དག་ལྟོས་གཞིར་འཇོག་པའི་འཐད་པ་གསུམ།
第一相所依
དང་པོ་ལ། ལྟོས་གཞི་རྗེས་སུ་དཔག་བྱའི་སྒྲ་དོན་སྤྱིར་བསམ་པ། སྐབས་བབ་ཀྱི་དོན་ངེས་པར་བྱ་བ་གཉིས། དང་པོ་ལ། ཕྱོགས་ཀྱི་སྒྲ་འཇུག་ཡུལ། ཇི་ལྟར་འཇུག་པའི་ཚུལ་གཉིས། དང་པོ། དེ་ལ་ཕྱོག༷ས་ཞེས་པའི་སྒྲ་ནི༷་བསྒྲུབ་བྱའི་ཆོ༷ས་ད༷ང་བསྒྲུབ་བྱ་ཆོས༷་ཅ༷ན་གྱི༷་ཚོ༷གས་པ༷་བརྗོ༷ད་ལ༷་དངོ༷ས་མི༷ང་དུ་འཇུག་པ་ཡི༷ན་ནོ། །ཚོགས་དོན་དེ༷་ཡི༷་ཕྱོག༷ས་རེ༷ས་ཟི༷ན་པ༷འི་ཕྱིར༷། ཡ༷་གྱལ༷་ཆོས་ཆོས་ཅན་གཉི༷ས་པོ་གང་རུང་ལ༷་བཏག༷ས་ནས༷་འཇུག༷་གོ། གཉིས་པ་ལ། སྒྲ་དངོས་བཏགས་ཀྱི་ཁྱད་པར་སྤྱིར་བསྟན། སྐབས་བབ་ཀྱི་དངོས་བཏགས་བྱེ་བྲག་ཏུ་བཤད་པ་གཉིས། དང་པོ། མིང་དེ་གཉིས་ཀྱི་ཁྱད་པར་ཡང་དགོས་པ་རྒྱུ་མཚན་གཞན་ལ་མི་ལྟོས་པར་བརྗོ༷ད་པ༷ར་འདོ༷ད་པ༷ས་སྔོ༷ན་སྦྱར༷་བ༷་ཡི་མིང་དེས་དོན་དེ༷་ཉི༷ད་ཁོ་རང་རང་དབང་གི་རྣམ་པ་གོ༷་བ༷་དངོ༷ས་མི༷ང་ཡི༷ན། གཞན་ལ་གྲགས་པའི་
11-8-65a
མིང་དེ༷་ལ་བརྟེན༷་ནས་རྒྱུ༷་མཚ༷ན་དང་དགོས་པ་འགའ༷་ལ༷ས་དངོས་མིང་གིས་བརྗོད་བྱ་དེ་ལས་གཞན༷་ཞིག་གོ་ཞིང་རྟོགས༷་པ༷་དེ་ནི་གཞན་མིང་གཞན་ལ་སྦྱར་བའི་བཏག༷ས་པ༷འི་མི༷ང་དུ༷་འདོ༷ད་དོ། །གཉིས་པ་ལ།དངོས་ཀྱི་མིང་དུ་འཇུག་ཚུལ་དང་། བཏགས་མིང་དུ་འཇུག་ཚུལ་གཉིས། དང་པོ། ཚོག༷ས་དོ༷ན་བསྒྲུབ་ཆོས་ཀྱིས་ཁྱད་པར་དུ་བྱས་པའི་ཤེས་འདོད་ཆོས་ཅན་ལ༷་ནི༷་ཕྱོག༷ས་ཀྱི༷་སྒྲ༷་མཁ༷ས་པ༷་རྣམ༷ས་ལ༷་མུ་སྟེགས་ཚུན་ཆད་ཁྱད་མེད་པར་གདོ༷ད་ན༷ས་གྲུབ༷་པས་མི་འཁྲུལ་ལོ། །གཉིས་པ་ལ། འདོགས་པའི་རྒྱུ་མཚན། དགོས་པ། དངོས་ལ་གནོད་བྱེད་གསུམ། དང་པོ། བཏག༷ས་པ༷་ལ༷་ནི༷་འདྲ༷་བ༷་རྒྱུ་མཚན་དུ་བྱས་པ་ད༷ང་། འབྲེལ༷་བ༷འི་རྒྱུ༷་མཚ༷ན་གཞ༷ན་ལ༷་ལྟོས༷་པ་ཡིན་ནོ། །གཉིས་པ་ལ། དངོས་དང་། དེ་ལ་མི་འཐད་པ་སྤང་པ་གཉིས། དང་པོ་ལ། ཆོས་ལ་ཕྱོགས་སུ་བཏགས་པའི་དགོས་པ་དང་། ཆོས་ཅན་ལ་བཏགས་པའི་དགོས་པ་གཉིས། དང་པོ། དགོས་པ་མེད་པར་བཏགས་པར་མི་བྱ་བས་ཅི་ཕྱིར་བཏགས་ན་ཆོས༷་རྐྱང་པ་ལ༷་ཕྱོགས་ཞེས་བསྒྲུབ༷་བྱར༷་མི༷ང་བཏག༷ས་པ༷་དེ་ནི་གཏན་ཚིགས་ཆོས་ཀྱི་རྗེས་འགྲོ་བ་ཞེས་བརྗོད་ན་འགལ་བའི་ཆོས་ལ་ཡང་རྗེས་འགྲོ་ཡོད་དམ་སྙམ་པའི་འག༷ལ་བ༷འི་གཏན༷་ཚིག༷ས་ཀྱང་རྟགས་ཡ༷ང་ད༷ག་ཏུ༷་ལོ༷ག་པ༷ར་རྟོག༷་པ༷་སྤང༷་སྟེ་གཏན་ཚིགས་བསྒྲུབ་བྱའི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་རྟོགས་པའི་ཕྱིར༷་ར༷མ་ཡང་འགའ་ཞིག་ཏུ་ཚིག་གི་སྡེབ༷་སྦྱོར༷་བརྗོད་བདེ་ཞིང་འགྲིག་པའི་ངོ༷ར་བྱ༷ས་ནས་བཏགས༷་པ༷་ཡི༷ན་ནོ། །གཉིས་པ། ཕྱོགས་ཆོས་ཞེས་མ་བརྗོད་པར་ཆོས༷་ཅ༷ན་གྱི་ཆོས་ཞེས་བརྗོ༷ད་ན༷་ཤེས་འདོད་མཐུན་དཔེ་མི་མཐུན་དཔེ་གསུམ་
11-8-65b
གྱི་ནང་ནས་དང་པོ་ཁོ་ནར་མི་ངེས་པས་གཞན་གཉིས་ལ་འཁྲུལ༷་གཞི༷་ཡོ༷ད་ལ་ཆོས་ཅན་ཞེས་པ་ཅིག་ཤོས་གཉིས་མིན་པའི་ཚུལ་བརྗོད་དེ་མཐ༷འ་རྣམ༷ས་བཀ༷ག་ན༷་བརྗོད་པ་ཡུན༷་རི༷ང་འགོ༷ར། ཤེས་འདོད་ཆོས་ཅན་གྱི་ཆོས་ཞེས་དངོ༷ས་མིང༷་བརྗོ༷ད་ན༷་དེས་འགྲུབ་ཀྱང་ཚིགས་བཅད་སོགས་སྡེབ་ཚེ་སྡེབ༷་སྦྱོར༷་ཉམ༷ས་པ་དེས་ན་ཕྱོགས་ཞེས་བཏགས་པས་ཚིག་ཉུང་ངུ་དེས་དོན་མི་འཁྲུལ་པར་བདེ༷་བླག༷་རྟོག༷ས་ཕྱིར༷་ཕྱོག༷ས་ཞེས༷་གསུང༷ས་པ་ཡིན་ནོ། །གཉིས་པ་ལ། རྩོད་པ་དང་།ལན་གཉིས། དང་པོ། འོ་ན་ཕྱོག༷ས་ད༷ང་ཆོས༷་ཅ༷ན་གཉིས་ཀ་རང་གི་འཇུག་བྱ་དུ་མ་ཡོད་པར་འདྲ་བས་ཤེས་འདོད་མི་གོ་བར་མཚུ༷ངས་ཤེ༷་ན༷། གཉིས་པ་ལ། ལན་དངོས་དང་། དེ་དཔེས་བསྟན་པ་གཉིས། དང་པོ། གྲག༷ས་པ༷འི་སྒོ༷་ན༷ས་ཁྱ༷ད་པར༷་ཡོ༷ད་དོ། །གཉིས་པ། དེ་སྐབས་བསྡུས་ན་ཕྱོགས་རྐྱང་བའི་སྒྲ་འཇུག་བྱ་མང་ཡང་སྐབས་འདིར་ཆོས༷་ད༷ང་འབྲེ༷ལ་བ༷འི་ཕྱོག༷ས་ཀྱི༷་སྒྲ༷་རྩོད༷་གཞི༷་ཉི༷ད་ལ་གོ་བ་ཡི༷ན་ཏེ་དཔེར་ན་ལ༷ག་ལྡན༷་ཞེས་ལག་པ་ཡོད་ཚད་ལ་མི་འཇུག་པར་གླང་པོ་ལ་གོ་བ་བཞི༷ན། ཆོས༷་ཞེས་པའི་སྒྲ་ད༷ང་འབྲེལ༷་ཡ༷ང་ཆོ༷ས་ཅ༷ན་གྱི་སྒྲས༷། རྩོད་གཞི་ཁོ་ན་ངེ༷ས་པ༷ར་མི༷་ནུས༷་ཏེ་མགོ༷་ལྡན༷་ཞེས་པ་ཀུན་ལ་འཇུག་གི་གླང་པོ་སོགས་རེ་རེ་ལ་མི་འཇུག་པ་བཞི༷ན་དེས་ན་གྲགས་པའི་ཁྱད་ཡོད་དོ། །བ༷སྡུ་བའི༷་ཚི༷གས་སུ༷་བཅ༷ད་པ༷འོ༷། །གསུམ་པ་དངོས་ལ་གནོད་བྱེད་ནི། ཆོས༷་རྐྱང་བ་ད༷ང་ཆོས༷་ཅ༷ན་རྐྱང་བ་རེ་རེ་བསྒྲུབ༷་བྱ༷་ཉི༷ད་མ༷་ཡི༷ན་ཏེ། གྲུབ་བསལ་མེད་ལ་དཔག་བྱར་བཟུང་བའི་མཚ༷ན་ཉི༷ད་དེ་ཡ་གྱལ་གཉིས་པོ་རེ་རེ་ལ་མེ༷ད་པའི་ཕྱིར༷་རོ༷། །གཉིས་པ་སྐབས་བབ་ལྟོས་གཞི་དངོས་ནི།
11-8-66a
ཚད་མས་གྲུབ་བསལ་མེད་ལ་དཔ༷ག་གཞི༷ར་བཟུང༷་བ༷་ཤེ༷ས་འདོ༷ད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཡི༷ན་ཞིང་དེ་ནི་ཚུལ་དང་པོའི་ལྟོས་གཞི་ཡིན་ལ་དེ༷་ལ༷་རྟགས་མངོན་སུམ་མམ་རྗེས་དཔག་གིས་གྲུབ༷་པ༷་ཚུལ་དང་པོ་ཕྱོག༷ས་ཆོས༷་ཞེས་སོ༷། །
二周遍所依
གཉིས་པ་རྗེས་སུ་འགྲོ་ལྡོག་གི་ལྟོས་གཞི་ལ། དགག་གཞག་སྤང་གསུམ། དང་པོ་ལ། ཕྱོགས་སྔ་དང་། དེ་དགག་པ་གཉིས། དང་པོ། ཚུལ་ཕྱི་མ་གཉིས་ཀྱི་ལྟོས་གཞི་ལ་ཤནྟི་པའི་རྗེས་འབྲང་ཁ་ཅིག་ན་རེ། བསྒྲུབ༷་བྱའི༷་ཆོས༷་ལྡན༷་མི༷་ལྡན༷་ལ༷་མཐུ༷ན་ཕྱོ༷གས་མི༷་མཐུན༷་ཕྱོགས༷་ཡིན་ནོ་ཞེ༷ས་ཟེར༷། མཐུན་མི་མཐུན་གྱི་ཕྱོག༷ས་གཉི༷ས་པོ་མི་འགལ་ན་རྟགས་ཡང་དག་མི་སྲིད་པས་དེ་གཉིས་དངོ༷ས་འགལ༷་དུ༷་བས༷མས་ཤིང་རློམ་ནས༷། དེ་ལྟ་ན་དེ་གཉིས་མིན་པའི་ཕུང༷་གསུ༷མ་བྱུང༷་བར༷་དོག༷ས་པ༷་ལ༷་རྗེས་དཔག་ཚད༷་མ༷འི་ཡུལ༷་རང་མཚན་དང་དོན་སྤྱི་བསྲེས་ནས་འཛིན་པ་ཡིན་པར་མི༷་ཤེས༷་པ༷་འག༷འ་ཞིག་གིས་རྫས༷་ལྡོག༷་རྣམ༷་པར༷་ཕྱེ༷་སྟེ༷་སྨྲ༷་ལ། དེ་ཡང་རྫས༷་ཆོས༷་བསྒྲུབས་ན་ངོ་བོ་གཅི༷ག་པ་བྱས་པས་མི་རྟག་བསྒྲུབ་པ་ལྟ་བུ་དང༷་ཐ༷་ད༷ད་ལྡན༷་པ་དུ་བས་མེ་བསྒྲུབ་པ་ལྟ་བུ་གཉིས་ཡིན་ལ་བསྒྲུབ་བྱ་ལྡོ༷ག་ཆོ༷ས་བསྒྲུབས་ན་ར༷ང་ལྡོག༷་ལ་རྟེན༷་ནས་བསྒྲུབ་པ་གཅིག་པུ་སྟེ་གསུམ་དུ་ཡོད་ཞེ༷ས་ཟེ༷ར། གཉིས་པ་ལ། ཕྱོགས་གཉིས་སུ་ཁ་ཚོན་ཆོད་པ་མི་འཐད། རྫས་ལྡོག་ཕྱེ་སྟེ་བསྒྲུབ་པ་མི་འཐད། བྱེ་བྲག་ཏུ་རང་ལྡོག་ལ་བརྟེན་ཏེ་སྒྲུབ་པ་མི་འཐད་པ་གསུམ། དང་པོ་ལ། ཕྱོགས་གཉིས་སུ་མི་འདུས། འདུས་པའི་རྣམ་གཞག་འཇིག་པར་བསྟན་པ་གཉིས། དང་པོ། རྫ༷ས་ལྡོག༷་ཇི༷་ལྟར༷་སོ་སོར་ཕྱེ༷་ན༷་
11-8-66b
ཡ༷ང་མཐུན་མི་མཐུན་ཕྱོག༷ས་གཉི༷ས་ཁོ་ན་ཉི༷ད་དུ༷་ངེ༷ས་མི༷་ནུས༷་ཏེ་ཕྱོགས་གཉི༷ས་ཀ་ལ༷་འཇུག༷་པ༷འི་རྫས༷་དང་ལྡོག༷་པ་ཉིད་ཀྱང༷་མཁས༷་པ༷་རྣམ༷ས་ལ༷་གྲུབ༷་པར༷་མཐོང༷་ངོ་། །གཉིས་པ་ལ། བརྟགས་ན་མི་འཐད། ཧ་ཅང་ཐལ། རྣམ་གཞག་འགལ།སློབ་དཔོན་གྱི་དགོངས་པ་མིན་པར་བསྟན་པ་བཞི། དང་པོ། དོ༷ན་རང་མཚན་རྐྱང་པ་ལ༷་དག༷ག་སྒྲུབ༷་བྱེ༷ད་ན༷་ནི༷། ཚ༷ད་མ༷འི་ཡུལ༷་མི༷་ཤེ༷ས་པར༷་འགྱུར༷་ཏེ་དེ་ལ་དགག་སྒྲུབ་ཀྱི་རྣམ་བཅད་ཙམ་ཡང་མེད་པས་སོ། །གལ་ཏེ་དོན་དེ་ལ་བློ༷་ངོ༷ར་སྣང་བ་སེལ་བའི་སྒོ་ནས་དག༷ག་སྒྲུབ༷་བྱེ༷ད་ན༷་ནི༷། བསྒྲུབ་བྱ་ཡོ༷ད་པར་ངེས་པ་མཐུན་ཕྱོགས་དང་མེ༷ད་པར་ངེས་པ་མི་མཐུན་ཕྱོགས་དང་དེ་གཉིས་གང་དུའང་མ༷་ངེ༷ས་པ་གསུམ༷་དུ༷་ཅིའི་ཕྱིར་མི་འགྱུ༷ར། གཉིས་པ་ལ། ཕྱོགས་ཆོས་མི་འགྲུབ། ཕྱོགས་གཞན་གཉིས་ཀྱང་མི་འགྲུབ། ལྡོག་པས་འབྱེད་ན་མ་ངེས་པ་མི་སྲིད་པ་གསུམ། དང་པོ། ཚུལ་གཉིས་སུ་ཁ་ཚོན་ཆོད་ན་བར་དེར་ཚུལ་དང་པོའི་ལྟོས་གཞི་ཤེ༷ས་འདོ༷ད་ནི་དེ་གཉིས་མིན་པའི་རང་རྐྱ་ཐུབ་པའི་ཕྱོག༷ས་སུ༷་མི༷་འདོ༷ད་ཕྱིར༷། ལྟོས༷་གཞི༷་གསུམ་གྱི་ནང་ནས་ད༷ང་པོ༷་མེ༷ད་པ༷ར་འགྱུར༷་ཏེ་ཤེས་འདོད་ཕྱོགས་གང་རུང་དུ་འདུས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ལྟོས༷་གཞི༷་དང་པོ༷་མི༷་འདོ༷ད་ན༷། འདི༷་ལ༷་ཕྱོག༷ས་ཆོས༷་ཞེས་ཚུལ་དང་པོ་དེའི་མཚ༷ན་ཉི༷ད་ལོགས་སུ་གཞག་པར་དཀ༷འ་འོ། །གཉིས་པ། ལྟོས༷་གཞི༷་དང༷་པོ༷་མཐུན་མི་མཐུན་གྱི་ཕྱོག༷ས་གཉི༷ས་སུ༷་ངེས༷་ན༷་ལྟོས༷་གཞི༷་གཞ༷ན་མཐུན་མི་མཐུན་གཉི༷ས་ཀྱི༷་མཐུན་ཕྱོགས་ལ་ཡོ༷ད་པ་དང་མི་མཐུན་ཕྱོགས་ལ་མེ༷ད་པར་ངེས༷་པ༷འི་རྗེས་འགྲོ༷་དང་ལྡོག༷་ཁྱབ་དག་ཀྱང༷་མཐུན་ཡུལ་ཤེས་འདོད་མེད་པས་མཐུན་ཕྱོགས་
11-8-67a
ལ་ཡོད་པ་ཞེས་སོགས་བརྗོ༷ད་པ༷་ར༷བ་ཏུ༷་དཀ༷འ་བ༷་ཡི༷ན་ཏེ་མཐུན་དཔེའི་མཐུན་ཕྱོགས་ལ་ཡོད་པ་རྗེས་འགྲོ་སོགས་བརྗོད་དགོས་པས་རྣམ་གཞག་ཐམས་ཅད་འཇིག་གོ། གསུམ་པ། ཕྱོགས༷་ཆོས༷་དང༷་ནི༷་ཕྱོགས༷་གཉི༷ས་པོ༷་ངོ་བོ་གཅི༷ག་ལ༷་རྟགས་གྲུབ་པའི་ཆ་ནས་ཕྱོགས་ཆོས་ཀྱང་ཡིན། བསྒྲུབ་བྱ་ལྡན་པའི་ཆ་ནས་མཐུན་ཕྱོགས་ཀྱང་ཡིན། མི་མཐུན་ཕྱོགས་ལ་ཡང་དེ་འདྲ་བར་ལྡོག༷་པ་ཐ་དད་པ༷ས་འབྱེ༷ད་དོ་སྙམ་ན༷་ནི༷། རྟག༷ས་ཐམས་ཅད་ཀུན༷་འགལ་བ་དང་ཡང་དག་གཉིས་ཁོ་ནའི་ཕྱོགས༷་སུ༷་ལྟུང༷་བར་འགྱུ༷ར་ཏེ་ཤེས་བྱ་ཕྱོགས་གཉིས་སུ་ངེས་པ་དང་། རྟགས་དེ་གཉིས་གང་རུང་ལ་ཡོད་ཅིང་དེ་མིན་ལ་མི་སྲིད་པར་ཁས་བླང་སོང་བ༷ས། གཏ༷ན་ཚི༷གས་མ༷་ངེ༷ས་ག༷་ལ༷་སྲི༷ད་དེ་སྒྲ་མི་རྟག་གམ་རྟག་པར་སྒྲུབ་བྱེད་དུ་མཉན་བྱ་དང་ཤེས་བྱ་གང་རུང་བཀོད་ན་འགལ་བ་དང་། ཡང་དག་གང་རུང་དུ་འགྱུར་རིགས་པས་སོ། །ཚོགས་དོན་མཐུན་ཕྱོགས་སོགས་རྐང་པ་གཉིས་པོ་འདི་ལོ་ཙཱ་བ་ཆེན་པོའི་རྣམ་ངེས་ཀྱི་ཊཱི་ཀྐར་བཀོད་པ་འདིར་འགྲེལ་བའི་ནང་དུ་ཕྱོགས་སྔ་བཀོད་པ་ཡིན་པས་གཞུང་རྩ་བར་བཀོད་པ་ནོར་བ་ཡིན་ནོ། །གསུམ་པ་རང་གི་རྣམ་གཞག་འགལ་བ། ཤེ༷ས་བྱ༷་ཕྱོག༷ས་གཉི༷ས་སུ་ངེ༷ས་པ༷་དང༷་། ལྟོས༷་གཞི༷་གསུམ༷་དུ༷་འདོ༷ད་པ༷་ནང་འག༷ལ་ཏེ་ཤེས་བྱ་ངེས་པའི་གྲངས་ལས་གཞན་མི་དགོས་པས་སོ། །དོན་དུ་ལྟོས༷་གཞི༷་གཉི༷ས་སུ༷་འདོ༷ད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན༷་ནི༷། དེ༷་ལྟོས༷་རྟགས༷་ཀྱ༷ང་ཕྱོགས་ཆོས་གྲུབ་པ་མི་དགོས་པའི་ཚུལ༷་གཉི༷ས་སུ་འགྱུར༷་རོ། །བཞི་པ། ཤེས་བྱ་གང་ཡིན་སྦྱོར་བསྐོར་གཅིག་གི་མཐུན༷་ཕྱོག༷ས་དང་མི༷་མཐུན༷་ཕྱོག༷ས་གཉི༷ས་སུ༷་ངེས༷་པ༷་སློབ༷་དཔོ༷ན་ཆོས་གྲགས་ཀྱིས་མི༷་
11-8-67b
བཞེ༷ད་དོ༷། །གཉིས་པ་རྫས་ལྡོག་ཕྱེ་སྟེ་བསྒྲུབ་པ་མི་འཐད་པ། རྫས༷་ལྡོག༷་སོ༷་སོ༷ར་ཕྱེ༷་བ༷་ཡི༷། རྣམ་གཞག་འདིའི་རྗེས༷་སུ༷་འཇུག༷་ན༷་དོན་རང་མཚན་རྟོག་ཡུལ་མིན་ལ། རྟོག་ཡུལ་གཞན་སེལ་རྐྱང་བ་ལ་ཐོབ་པ་མེད་པས་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཐ༷་སྙད༷་ཐམས་ཅད་འཇི༷ག་གོ། གསུམ་པ་རང་ལྡོག་ལ་བརྟེན་ཏེ་སྒྲུབ་པ་མི་འཐད་པ། ར༷ང་ལྡོག༷་ལ་བརྟེན༷་ནས༷་སྒྲུབ༷་ཞེས་པ༷་ཡི༷་ཚུལ༷་འདི༷་མུ་བཞིའི་ཚུལ་དུ་བརྟག༷ས་ན༷་སྙིང༷་པོ༷་མེ༷ད་དེ་རྫས་ལྡོག་བསྲེས་ཏེ་མ་གྲུབ་པར་ལྡོག་རྐྱང་གིས་དགག་སྒྲུབ་མི་འགྲུབ་པས་སོ། །གསུམ་པ་བཀག་པ་ལ་མི་འཐད་པ་སྤང་བ་ལ། རྩོད་པ་དང་། ལན་གཉིས། དང་པོ། འོ་ན་ཕྱོག༷ས་གཉི༷ས་དངོ༷ས་འགལ༷་མ༷་ཡི༷ན་ཕྱིར༷། དགག་བྱ་ཁེགས་པས་བསྒྲུབ་བྱ་གྲུབ་པ་དང་། བསྒྲུབ་བྱ་གྲུབ་པས་དགག་བྱ་ཁེགས་པའི་དག༷ག་སྒྲུབ༷་ཀྱི་རྣམ༷་གཞག༷་འཇི༷ག་ཅེ༷་ན༷། གཉིས་པ་དག༷ག་སྒྲུབ༷་ཀྱི་གནད་ནི། ཕྱོག༷ས་གཉིས་ཀྱི༷ས་བྱེ༷ད་པ༷་མིན༷་ཏེ་ཆོས་གང་ལ་ཚ༷ད་མའི༷་སྟོབས་ལས་བྱུང་བའི་འག༷ལ་འབྲེལ༷་ངེས༷་པས༷་འགྲུབ༷་པ་ཡིན་ནོ། །གཉིས་པ་རང་ལུགས་ལ། གང་ལྟོས་པའི་རྗེས་སུ་འགྲོ་ལྡོག་དང་། གང་ལ་ལྟོས་པའི་ལྟོས་གཞི་ངོས་གཟུང་བ་གཉིས། དང་པོ། དེས་ན་རྟག༷་ད༷ང་བསྒྲུབ༷་བྱ༷་འབྲེ༷ལ་བ་ཚད་མས་ངེས་པའི་སྟོབ༷ས་ཀྱི༷ས་རྟགས་ཡོད་ན་བསྒྲུབ་བྱ་ཡོ༷ད་པ་དང་བསྒྲུབ་བྱ་མེ༷ད་ན་རྟགས་མེད་པར་ངེ༷ས་པ༷་དེས་ན་རྟགས་ཀྱི་རྗེས༷་སུ༷་བསྒྲུབ་བྱ་འགྲོ༷་བ་དང་བསྒྲུབ་བྱ་ལོག་ན་རྟགས་ལྡོག༷་པའི་ཚུལ་ཡིན་ནོ། །གཉིས་པ་ལ། མཐུན་ཕྱོགས་མི་མཐུན་ཕྱོགས་དཔྱད་པ། རྟགས་ཀྱི་དགག་སྒྲུབ་ཀྱི་ཡུལ་ངོས་གཟུང་བ། གཞན་སེལ་གྱི་དགག་སྒྲུབ་ཀྱི་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་གསུམ། དང་པོ་ལ། མཚན་ཉིད། མཐུན་ཡུལ་ངོས་གཟུང་། དེ་ལ་རྩོད་སྤང་གསུམ།
11-8-68a
དང་པོ། དེ་ལ་མཐུན་ཡུལ་ཕྱོག༷ས་རྩོད་གཞི་དེ་ད༷ང་བསྒྲུབ༷་བྱའི༷་ཆོ༷ས་ཀྱི༷་སྤྱིས༷་མཚུང༷ས་པ་ལ་མཐུན་ཕྱོགས་དང༷་མི༷་མཚུང༷ས་པ་ལ་མི་མཐུན་ཕྱོགས་ཏེ་ཕྱོག༷ས་གཉི༷ས་ཡི༷ན་ཏེ་སྒྲ་དང་བུམ་པ་མི་རྟག་པའི་སྤྱི་གཅིག་གིས་བཅིངས་ཏེ་མཚུངས་པ་ལྟ་བུ་སོགས་སོ། །གཉིས་པ། མཐུན༷་ཡུལ༷་ཕྱོག༷ས་དེ་དག་ཀྱང༷་བཏག༷ས་པ༷་བ༷། ཆོས་ཅན་གྱི་གཞ༷ན་སེལ༷་ཉི༷ད་ཡི༷ན་གྱི་ཚོགས་དོན་དང་ཤེས་འདོད་ཆོས་ཅན་གྱི་རང་མཚན་རྐྱང་པ་གཉི༷ས་པོ༷་མི༷ན་ནོ། །གསུམ་པ། དེས་ན་འདི༷་ལ༷་གཞ༷ན་གྱི༷་ཀླན༷་ཀ༷་ཁྱབ་པ་གྲུབ་ཚེ་བསྒྲུབ་བྱ་གྲུབ་པར་ཐལ་བ་དང་། ཐུན་མོང་མ་ངེས་པ་འགལ་བར་ཐལ་བ། ཡང་དག་གི་རྩོད་གཞི་མི་མཐུན་ཕྱོགས་སུ་ཐལ་བ་གསུམ་གྱི་སྐྱོན་མེ༷ད་ལ། ཚད་མའི་གཞུང༷་གི༷་དགོ༷ངས་པ༷འ༷ང་འདི༷་ཉི༷ད་ཁོ་ན་ཡིན་པར་རིགས་པས་གྲུབ་པ་ཡི༷ན་ནོ། །གཉིས་པ་རྟགས་ཀྱི་དགག་སྒྲུབ་ཀྱི་ཡུལ་ངོས་གཟུང་བ། རྫས༷་ནི༷་དངོ༷ས་པོ༷་ལ༷ས་གཞན༷་ཐ་དད་པ་མི༷ན་ལ་གཞ༷ན་སེལ༷་ལ༷ས་གཞ༷ན་དུ་གྱུར་པའི་ལྡོག༷་པ༷་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཅི་ཡང་མེ༷ད་ལ། དེས༷་ན༷་དོན་རང་མཚན་གྱི་དངོས་པོ་རྫས༷་དང་རྟོག་ངོར་སྣང་བའི་ལྡོག༷་པ་གཉིས་ངོ་བོ་གཅི༷ག་ཉི༷ད་དུ༷་འ༷ཁྲུལ༷་པ༷་ཉི༷ད་ལ༷་དག༷ག་སྒྲུབ༷་བྱེ༷ད་ཀྱི་རེ་རེ་ནི་དགག་སྒྲུབ་ཀྱི་ཡུལ་དུ་མི་འཐད་དོ། །གསུམ་པ་གཞན་སེལ་གྱི་དབྱེ་བ། ཡོ༷ད་པ་དངོས་པོའི་ཉེར་ལེན་བུམ་སོགས་དང་། མེ༷ད་པ་དངོས་མེད་ཀྱི་ཐ་སྙད་འཇུག་པའི་རྟེན་རི་རྭ་སོགས་དང་གཉི༷ས་ཀ༷་ཡིན་པར་སེལ་བས་སྒྲོ་གདགས་རུང་ཤེས་བྱ་སོགས་ལ༷་བརྟེན༷་ནས༷་དེ་ལྟ་བུའི་ཡུལ་གསུམ་གྱི་སྒྲ༷་དོ༷ན་གསུ༷མ་གྱི༷ས་ཡུལ་དེ་ལ་དོན་དང་ཐ་སྙད་དེ་ཆོ༷ས་གཉི༷ས་སྒྲུབ༷་བོ། །གསུམ་པ་རྩོད་སྤང་ལ། རིགས་པ་མི་འཐད་པ་དང་། ལུང་འགལ་སྤང་བ་གཉིས། དང་པོ་
11-8-68b
ལ་ཕྱོགས་གཉིས་སུ་དཔྱད་ན་མི་འཐད། རྟགས་དང་དགག་བྱ་ལ་བརྟགས་ན་མི་འཐད་པ་གཉིས། དང་པོ་ལ། རྩོད་པ་དང་། ལན་གཉིས། དང་པོ། རྫས་ལྡོག་མ་ཕྱེ་བར་སྒྲུབ་པ་ལྟར་ན་ཡང་མེ་སྒྲུབ་བྱེད་དུ་དུ༷་བ༷འི༷་རྟག༷ས་བཀོད་པ་ལ༷ས་སྐྱ༷་བོའི༷་རྫས༷་ཙམ་པོ་དང་བྱས་ལྡོག་རྟགས་སུ་བསྒྲུབ་པ་ལ་ཚུལ༷་གསུམ༷་ཚང་བ་རྟག༷ས་སུ་བཀོད་པ་ལ༷་ཤེས༷་བྱ༷་ཙམ༷་ལྡོག་དེ་མཐུན༷་ཕྱོག༷ས་དང་མི༷་མཐུན༷་ཕྱོག༷ས་གཉི༷ས་སུ༷་འདུ་ཚུལ་ལ་དཔྱ༷ད་ན༷་ཁ་ཚོན་མི་ཆོད་པས་མཐུན་ཕྱོགས་ཁོ་ན་ལ་ཡོད་པ་སོགས་རྗེས་ཁྱབ་དང་ལྡོག་ཁྱབ་མི་གྲུབ་པས་ཚ༷ད་མ༷་དག་གི་རྣམ་གཞག་འཇི༷ག་ཅེ༷་ན༷། གཉིས་པ། སྐྱོན་མེད་དེ་དུ༷་བ༷་ད༷ང་ནི༷་ཚུལ༷་གསུམ༷་གྱི༷་ཐུན་མིན་གྱི་གཞན༷་སེལ༷་གཉི༷ས་པོ༷་སྐྱ་བོ༷་དང༷་ཤེས༷་བྱ༷་གཉི༷ས་ཀྱི༷་ལྡོག༷་ལོག༷་པ༷་དང༷་། འབྲེལ་བས་དོན་གྱི་ཕྱོགས་ཕུང་གསུམ་པར་མི་འགྱུར་ལ།སྐྱ་བོ་དང་ཤེས་བྱ་ཙམ་གྱི་ལྡོག༷་པ༷་ཙམ་ནི་དེ་གཉིས་ཀྱི་མཐུན་མི་མཐུན་གྱི་ཕྱོགས་གཉི༷ས་ལ༷་འབྲེལ༷་ཕྱིར༷་ན་དེ་ལྟར་འཇོག་པ་འཐ༷ད་དོ། །གཉིས་པ་ལ། གཞན་ལན་དགག །རང་ལན་བསྟན་པ་གཉིས། དང་པོ་རྟགས་དགག་བྱའི་ཆོས་སམ་ཆོས་ལྡན་ལས་ལྡོག༷་པ་དང་གཅིག་དེ་གཉིས་འགོ༷ག་པ་དང་གཉིས་བསྒྲུབ་བྱའི་ཆོ༷ས་མེད་དགག་གི་ཐ་སྙད་ཕྱོགས་གཉིས་སུ་དཔྱད་པ་དང་གསུམ་རྟག༷ས་ཚུལ་གསུམ་ཚང་བ་ཕྱོག༷ས་གཉི༷ས་སུ་དཔྱད་པ་དང་བཞི་ཉིད་ཀྱི༷་རྩོད༷་པ༷་བཞི༷་ཡོད་པ་དེ་ཡི༷་རྩོད་སྤོང་དུ་བཀོད་པ་གཞ༷ན་གྱི་ལ༷ན་རྣམས་ནི་གཞན་སེལ་མ་རྟོགས་པས་འཁྲུལ༷་ལོ། །གཉིས་པ། རྩོད་པ་སྔ་མ་གསུམ་གྱི་ལན་མེ༷ད་དག༷ག་གི་ཐ༷་སྙད༷་ནི་མེད་པ་གཞན་སེལ་ཙམ་ཡིན་པས་དོན་དུ་མེ༷ད་དག༷ག་ཉིད་དུ་འདོད་པས་དོགས་པ་དེ་སེལ་
11-8-69a
བ་ད༷ང་། བཞི་པའི་ལན་ཚུལ་གསུམ་ཚང་བའི་སྤྱི༷་ལྡོག༷་བློ་ངོར་ཕྱོགས་གཉིས་ཀ་མིན་པའི་ཕུང༷་གསུམ༷་པ་ཡི༷ན་ཕྱིར༷་རྟགས་དེ་དག་རྟགས་སུ་འཐ༷ད་དོ། །
立比等所依如理
གསུམ་པ་དེ་དག་ལྟོས་གཞིར་འཇོག་པའི་འཐད་པ། ཇི༷་སྙེད༷་རྟག༷ས་སུ༷་བཀོ༷ད་གྱུར༷་པ༷། དེ༷་སྙེད༷་ཕྱོག༷ས་གསུམ༷་པོ་དེ་ལ༷་ལྟོས༷་པ༷ས་ཚུལ་གསུམ་དུ་བཞག་ལ་འོ་ན་མི་མཐུན་ཕྱོགས་ཀྱི་དཔེ་མེད་ན་ལྡོག་ཁྱབ་མི་གྲུབ་བམ་ཞེ་ན་མིན་ཏེ་ཡང་དག་གི་ཚེ་དངོ༷ས་སུ༷་སྟེ་དོན་དམ་པར་ག༷ང་རུང༷་མ༷་ཚ༷ང་ཡ༷ང་ལྟོས༷་གཞི༷་ཉི༷ད་དུ༷་འདོ༷ད་པ༷་ཡི༷ན་གྱི་མི་གྲུབ་པ་མིན་ནོ། །སྐབས་བསྡུ་བ། དག༷ག་སྒྲུབ༷་སེལ༷་བས༷་བྱེ༷ད་པའི་ལུགས་འདི༷་ལ༷། རྫས༷་ལྡོག༷་ཕྱེ༷་ནས༷་མཐུན་མི་མཐུན་གྱི་ཕྱོགས༷་གཉི༷ས་སུ༷་འདུ་ཚུལ་ལ་དཔྱད་ནས་མི་འཐད་པར་སེམས་པའི་རྩོད༷་པའི༷་ཉེས༷་པས༷་མི༷་གནོ༷ད་དེ༷་ཚད༷་མའི༷་ཡུལ༷་སྣང་བཏགས་བསྲེས་པས་པའི་གཞན་སེལ་གྱི་རྣམ་གཞག་ཉིད་ལ༷་མཁས༷་པའི་ཕྱིར༷་རོ༷། །བར༷་སྐབས༷་ཀྱི༷་ཚིག༷ས་སུ༷་བཅ༷ད་པ༷འོ༷། །
所依之因方法
གཉིས་པ་དེ་ལ་ལྟོས་པའི་རྟགས་ཀྱི་རབ་དབྱེ་ལ། ཡང་དག །ལྟར་སྣང་། དེ་དག་གི་ངེས་པ་གསུམ།
正因
དང་པོ་ལ། གཏན་ཚིགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད། མཚན་གཞི་ངོས་གཟུང་། མཚོན་བྱའི་རབ་དབྱེ་གསུམ།
因定义
དང་པོ་ལ། དངོས་དང་། དེ་མཚན་ཉིད་དུ་ཇི་ལྟར་འགྲོ་ཚུལ་གཉིས། དང་པོ་ལ། དགག་གཞག་སྤང་གསུམ། དང་པོ། ཚུལ༷་གཅི༷ག་ནས༷་ནི༷་དྲུག༷་གི༷་བར༷་དུ་འདོད་པ་རྟགས་སྐྱོན་མེད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ལ་དཔྱད་མཐའ་མ་རྫོགས་པའི་འདོད་ཚུལ་ཉི༷་ཚེའི༷་ཚུལ༷་གཞ༷ན་འདོ༷ད་པ༷་རྣམས་ནི་འཁྲུལ༷་ཏེ་ཚུལ་གསུམ་མ་ཚང་ན་རྟགས་སྐྱོན་མེད་མི་སྲིད་ལ་ཚང་ན་དེ་ལས་གཞན་མི་དགོས་པས་སོ། །གཉིས་པ། དེས་ན་རང་ལུགས་ཕྱོགས༷་ཆོས༷་གྲུབ༷་ཅི༷ང་ཡོད་མེད་འགྲོ་ལྡོག་ངེས་
11-8-69b
པའི་ཁྱབ་པའམ་འབྲེལ༷་པ༷་ངེ༷ས་པ་ནི་གཏ༷ན་ཚིག༷ས་ཀྱི་མཚ༷ན་ཉི༷ད་སྐྱོན༷་མེ༷ད་ཡི༷ན་ཏེ་ཕྱོགས་ཆོས་དེ་ཆེས་ཁྱབ་པ་ཕྱོགས་ཆོས་འབྲེལ་བ་ངེས་པ་ཚུལ་གསུམ་ཚང་བ་རྣམས་དོན་གཅིག་གོ། དཔེ་ལ་ལར་ཕྱོགས་ཆོས་གྲུབ་སོགས་རྐང་པ་གཅིག་འགྲེལ་བ་དཀྱུས་སུ་ཤོར་བའོ། །གསུམ་པ། དེ་ལྟ་ན་ཕྱོགས་ཆོས་དང་འབྲེལ་བ་ངེས་པ་སྟེ་ཚུལ༷་གཉི༷ས་པ༷་ཁོ་ནར་ཐལ་ཟེར་བ་དང༷་ཡང་རྗེས་འགྲོ་ཙམ་པོ་འཁྲུལ་ཞིང་ཁྱད་པར་ཅན་དུ་ལྡོག་པ་འདུས་ན་རྗེ༷ས་འགྲོ༷་ཡི༷ས་ལྡོག༷་པ༷་འཕེན༷་པ༷འི་སྐྱོན་ཡོད་དོ་ཟེར་ན་ཡོད་ན་ཡོད་པའི་རྗེས་འགྲོ་ཉིད་ལོག་ན་ལྡོག་པ་ལ་མི་འཁྲུལ་བས་འགལ་བ་མེད་པས་སྐྱོན༷་གཉི༷ས་ཀ་མེ༷ད་དོ། །གཉིས་པ་མཚན་ཉིད་དུ་འགྲོ་ཚུལ་ལ། དགག་གཞག་གཉིས། དང་པོ། ངེ༷ས་རུང༷་མ་ངེས་དུ་བ་སོགས་བཀོད་ན་མི་གྲུབ་པས་རྟག༷ས་མི༷ན་ཏེ་བསྒྲུབ་བྱ་འགྲུབ་མི་འགྲུབ་ལ་ད་རུང་ཐེ༷་ཚོམ༷་གྱི་ཕྱིར༷་རོ། །གཉིས་པ་ལ། དངོས་དང་། རྩོད་སྤང་གཉིས། དང་པོ། ཚུལ་གསུམ་ཚང་པར་ངེ༷ས་པ༷་རྙེད་ན་དེ་རྟག༷ས་ཡི༷ན་ཏེ་དེས་བསྒྲུབ་བྱ་གོ༷་བར་བྱེ༷ད་པའི་ཕྱིར༷། གཉིས་པ། འདི༷་ལ༷་གཞ༷ན་གྱི༷་ཀླན༷་ཀ༷་ངེས་པར་རྣམ་བཅད་མེད་པ་དང་།དེ་དོན་ཆོས་སུ་མི་འཐད་པ་དང་། ཧ་ཅང་ཐལ་བ་ལྔ་སྟེ་གསུམ་ཀ་མེ༷ད་དོ། །
决定事相
གཉིས་པ་མཚན་གཞི་ངོས་གཟུང་བ་ལ། དགག་གཞག་སྤང་གསུམ། དང་པོ་ལ། ཕྱོགས་སྔ་དང་། དེ་དགག་པ་གཉིས། དང་པོ། ཁ༷་ཅི༷ག་རྩོད༷་གཞིས༷་ཁྱ༷ད་པ༷ར་དུ༷་བྱས༷་པ༷་ལ་ཡི་དུ་བ་དང་སྒྲའི་བྱས་པ་ལྟ་བུ་དེ་སྟེ་དེ་ཁོ་རང་རྟག༷ས་ཀྱི༷་མཚ༷ན་གཞིར༷་འདོ༷ད་དོ། །གཉིས་པ། དེ་ལ་རྩོད་གཞིས་ཁྱད་པར་དུ་བྱས་པ་ཞེས་པ་བརྟགས་དེ་རྟགས་དེ་ཤེས་འདོད་ཀྱི་སྟེང་དུ་མི༷་ལྡན༷་གཅོ༷ད་པ༷་ཙམ་ཞིག་རྩོད༷་གཞི༷་ཞེས་པའི་
11-8-70a
སྒྲ་དེ་ཡི༷ས་བྱེད་པ་ཡི༷ན་ན༷་ཡུ༷་བུ༷་རྩོད༷་པ༷་མེ༷ད་དེ་ངེད་ཀྱང་དེ་འདོད་པ་ཡིན་པས་སོ། །གལ་ཏེ་རྩོད་གཞི་ཉིད་ལས་གཞ༷ན་ལ་ལྡ༷ན་པ་གཅོ༷ད་པ་ཡིན་ན༷་ནི་རྟགས་དེ་མཐུན་དཔེ་ལ་རྗེས༷་འགྲོ༷་མེ༷ད་པས་ཐུན་མིན་དུ་འགྱུར་བ་བཟློག་མི་ནུས་སོ། །བསྒྲུབ༷་བྱའི༷་ཆོས༷་མེ་དང་མི་རྟག་པ་སོགས་ཀྱང༷་དེ༷་ད༷ང་འདྲ༷་སྟེ་རྩོད་གཞི་དང་མི་ལྡན་པ་གཅོད་ན་འཐད་ཀྱི་གཞན་ལྡན་གཅོད་ན་མི་འཐད་དོ། །གཉིས་པ་རང་ལུགས། གཞན་ལྟར་གཞན་སེལ་སྤང་བ་མིན་གྱི་རྟགས༷་ཀྱི༷་མཚ༷ན་གཞི༷་གཞ༷ན་སེལ༷་ཡི༷ན་ཏེ་ཡུལ་དུས་རྣམ་པས་ཁྱད་པར་དུ་མ་བྱས་པའི་དུ་བ་བྱས་པ་སོགས་ཀྱི་སྤྱི་ལྡོག་རྟགས་སུ་དགོད་བྱ་དང་ངོ་བོ་གཅིག་ཏུ་ཞེན་པ་དེའོ། །གསུམ་པ། འདི༷་ལ༷་རྟགས་ཀྱི་སྤྱི་མི་སྲིད་པ་སོགས་གཞ༷ན་གྱི༷་ཀླན༷་ཀ༷་བཞི་པོ་གང་ཡང་མེ༷ད་དོ། །
名相方法
གསུམ་པ་མཚོན་བྱའི་རབ་དབྱེ་ལ། དབྱེ་བསྡུའི་སྒོ་ནས་མདོར་བསྟན། དེ་རྒྱས་བཤད། དེ་དག་གི་འབྲེལ་བ་ལ་ལོག་རྟོག་དགག་པ་གསུམ། དང་པོ་ལ། སྤྱིར་བསྟན་པ་དང་། བྱེ་བྲག་གི་ཕྱེ་ཚུལ་གཉིས། དང་པོ། མཚ༷ན་ཉི༷ད་དེ༷་ལྟ་བུ་ད༷ང་ལྡན༷་པ༷་ཡི༷་གཏ༷ན་ཚི༷གས་ལ་རྟགས་སུ་དགོད་བྱ་དང་བསྒྲུབ་བྱའི་ཆོས་སོགས་ཀྱི་དབྱེ༷་སྒོས༷་དུ༷་མར༷་འགྱུར༷་ན་ཡང་ཞེས་སོ། །གཉིས་པ། དཔལ་ཆོ༷ས་ཀྱི༷་གྲག༷ས་པ༷ས་སྦྱོར༷་བ༷་ཡི༷་སྒོ༷་ནས༷་བསྒྲུབ་བྱ་ངོ་བོ་གཅིག་ཐ་དད་ཡོད་ལ་དགག་བྱ་ལ་དེ་མེད་པས་གཅིག་ཏུ་བསྡུས་ཏེ་འབྲས་རང་མ་དམིགས་པ་གསུམ༷་དུ༷་ངེས༷་པ༷་མཛ༷ད་དོ། །གཉིས་པ་ལ། མ་དམིགས་པ་དང་། རང་བཞིན། འབྲས་བུ་གསུམ། དང་པོ་ལ། མཚན་ཉིད། དབྱེ་བ། དགག་རྟགས་ཀྱི་འབྲེལ་བ་ངེས་ཚུལ་གསུམ། དང་པོ། མི་དམིགས་པའི་མཚན་ཉིད་དག༷ག་བྱ༷་
11-8-70b
འགོ༷ག་ལ༷་ཚུལ༷་གསུམ་ཚ༷ང་བ་ཡིན་ནོ། །གཉིས་པ་ལ། ངོ་བོ་མི་དམིགས་པ་དང་། འགལ་བ་དམིགས་པ་གཉིས། དང་པོ། ངོ༷་བོ༷་མི༷་དམི༷གས་པ༷་ལ༷་བཞི༷་ཡོད་དེ། རང་བཞིན་རྒྱུ་འབྲས་ཁྱབ་བྱེད་མི་དམིགས་པའོ། །གཉིས་པ་ལ། བསྟན་བཤད་གཉིས།དང་པོ། འག༷ལ་བ༷་དམི༷གས་པ༷་ལ་རྣམ༷་པ༷་གཉི༷ས་ཡོད་དེ། གཉིས་པ་ལ། ལྷན་ཅིག་མི་གནས་འགལ་དམིགས་དང་། ཕན་ཚུན་སྤང་འགལ་དམིགས་པ་གཉིས། དང་པོ་ལ་གཞན་གྱི་གྲངས་བཀག་པ་དང་། རང་ལུགས་གཞག་པ་གཉིས་དང་པོ་ལ། ཕྱོགས་སྔ་དང་། ལན་གཉིས། དང་པོ། ཚ༷་རེ༷ག་རྒྱུ་འབྲས་རང་བཞིན་ཁྱབ་བྱ་སྟེ་སྐོར༷་བཞིས༷་གྲ༷ང་རེག༷་གི་དེ་བཞི༷་བཀ༷ག་པ༷ས་སྦྱོར༷་བ༷་བ༷ཅུ་དྲུག༷་གི་གྲངས་ཡིན་ཞེས་ཟེར༷་རོ། །གཉིས་པ། རྒྱུ་ཙམ་འཁྲུལ་ཏེ་མེ་རྒྱུ་ནུས༷་པ༷་ཐོག༷ས་མེ༷ད་ནི་སྐད་ཅིག་གཉིས་པ་ལ་མེ་བསྐྱེད་པའི་བུད་ཤིང་ཡིན་པས་མེ༷་མི༷ན་པས་གནོད་བྱ་ཁེགས་མི་ནུས་ཞིང༷་། གལ་ཏེ་ཐོགས་མེད་མེས་ཁྱད་པར་དུ་བྱེད་ན་མེ་ཉིད་ཡིན་གྱི་རྒྱུ་རྟགས་མི་དགོས་ལ། དེ་སྐད་ཅིག་གི་ལྡོག་པ་ལ་འཇོག་ན་སྐད་ཅིག་རང་ལྡོག་ལ་རྒྱུན༷་མེ༷ད་པའི་ཕྱིར༷་ན༷་དེས་གྲང་རེག་འགོ༷ག་མི༷་ནུས༷་པས་སོ། །གཉིས་པ། སློབ་དཔོན་གྱི་གཞུང༷་ལ༷ས་རྣམ༷་གཞག༷་མང༷་པོ་བཤ༷ད་ཀྱང༷་འདིར་ཛེ་ཏཱ་རིའི་རྗེས་སུ་འབྲངས་ཏེ་འགོ༷ག་ནུས༷་པ་ནི་སྔ༷་མ༷་བཅུ༷་གཉི༷ས་ཡི༷ན་པར་མཐོང་ངོ་། །གཉིས་པ་སྤང་འགལ་དམིགས་པ་ལ་དངོས་དང་། རྣམ་གཞག་གཞན་དེར་འདུ་ཚུལ་གཉིས། དང་པོ། ཕན༷་ཚུན༷་སྤང༷ས་པ༷་ནི་རྣམ་བཅད་ཡོངས་གཅོད་ཡིན་པས་དེ་དངོས༷་ལ༷་ནི༷། སྤང་འགལ་དམིགས་པའི་རྟགས༷་དང་དེས་དགག་བྱ་རྟག༷ས་ཅ༷ན་གཉིས་གཞི་རྟགས་སུ་འགོད་པ་ཡོ༷ད་པ་མ༷་ཡི༷ན་
11-8-71a
ཏེ་གཅིག་དེ་ལ་མི་དམིགས་པས་ཁྱབ་པས་སོ། །འོན་ཀྱང་སྤང་འགལ་དེ༷་ཡི༷་ཁྱ༷ད་པ༷ར་བྱས༷་པ༷་དམིགས་པ་ནི༷། ཁྱབ༷་བྱེ༷ད་འགལ༷་བ༷་དམིག༷ས་པ༷་ཡི༷ན་ཏེ། དཔེར་ན་སྒྲ་ཆོས་ཅན། རྟག་དངོས་ཀྱིས་སྟོང་སྟེ། བྱས་པའི་ཕྱིར།ལྟ་བུ་བྱས་པས་རྟག་པ་འགོག་པ་ཡོད་དོ། །གཉིས་པ། ཚ༷ད་མས༷་གནོ༷ད་པ༷འི་འག༷ལ་བ༷་ལྟོས་པས་ངེས་པ་འགོག་པ་དང་། ལྟོས་མེད་ཀྱིས་མ་ངེས་པ་འགོག་པ་ལྟ་བུ་ཡ༷ང་། ཁྱབ༷་བྱེ༷ད་འག༷ལ་བ༷་དམིག༷ས་པ༷ར་འདུས༷་ཏེ་ལོགས་སུ་མེད་དོ། །གསུམ་པ་དགག་རྟགས་ཀྱི་འབྲེལ་བ་ངེས་ཚུལ་ལ། དགག་གཞག་གཉིས། དང་པོ། གཞན་གྱིས་དགག་སྒྲུབ་གཉིས་ཀ་ལ་དངོ༷ས་པོའི་སྟེང་ན་འབྲེ༷ལ་བ་ཡོད་པར་འདོད་པ་ནི་སྔར་བཀག༷་ཟི༷ན་ལ། ཁ་ཅིག་གིས་ལྷན༷་ཅི༷ག་ནི༷། མི༷་གན༷ས་འགལ་ནི་འགལ་ཟླ་མེད་པའི་རྟགས་ལོག་པའི་ཚོག༷ས་པས༷་བསྐྱེ༷ད་པ༷་ཡིན་པར་འདོད་པ་ནི་ཆེས་འཁྲུལ༷་ཏེ་རྟགས་མེ་སོགས་ལོག་ཀྱང་རེག་བྱ་བཏང་སྙོམས་པ་སྲིད་པའི་ཕྱིར་དང་ཧ་ཅང་ཐལ་བས་མི་འཐད་དོ། །གཉིས་པ། དེ་ལ་ངོ་བོ་མི་དམིགས་པ་ནི། འབྲེལ༷་ཡུལ༷་ལོག༷་པས༷་འབྲེལ༷་ཆོས༷་ཉི༷ད་ལྡོག༷་པར་ཚད་མས་ངེས་པས༷་བཟློག༷་འབྲེལ༷་ཞེས་བློ༷་ངོ༷ར་གྲུབ༷་པ་ཡིན་གྱི་དོན་འབྲེལ་མེད་དོ། །གཉིས་པ། རང་བཞིན་གྱི་རྟགས་ལ། མཚན་ཉིད། དབྱེ་བ། རྩོད་སྤང་གསུམ། དང་པོ། ཡི༷ན་པ༷་སྒྲུབ༷་ལ༷་ཚུལ༷་གསུམ༷་ཚ༷ང་བ་རང་བཞིན་གྱི་རྟགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དོ། །གཉིས་པ། དེ་ལ་སྒྲུབ་ཆོས་དང་ངོ༷་བོ༷་དབྱེར༷་མེ༷ད་དུ་སྒྲུབ་པའི་རྟགས་ཐམས་ཅད་ར༷ང་བཞི༷ན་གྱི་རྟགས༷་ཡིན་ནོ། །དེ༷་ཡི༷་ཆ༷་མཐུན༷་རྒྱུ་ཚོགས་གྲངས་ཚང་སོགས་ཀྱང་རང་བཞིན་གྱི་རྟགས་དེ་ཡི་
11-8-71b
ཁོང༷ས་སུ༷་བསྡུ༷་དགོས་པ་ཡིན་ཏེ་གཞན་དུ་རིགས་པས་མི་འཐད་པས་སོ། །གསུམ་པ། དུ་རྒྱུ་ནུས་པ་ཐོགས་མེད་ཀྱིས་མི་རྟག་པའི་དུ་བ་བསྒྲུབ་པ་སོགས་དེའི་ངོ་བོ་མིན་པས་རྟགས་དེའི་ཁོངས་སུ་མི་འདུ་ཞེ་ན། རྒྱུ་རང་སྟེང་གི་ནུས་པའི་ཆ་ལ་རྟོགས་ལ་དེ་དང་རྒྱུ་ངོ་བོ་གཅི༷ག་ཕྱིར༷་ཐ༷་ད༷ད་དུ་ཐལ་བའི་སྐྱོན༷་མི༷་འགོ༷འོ། །གསུམ་པ། འབྲས་རྟགས་ལ། མཚན་ཉིད། དབྱེ་བ། རྩོད་སྤང་གསུམ། དང་པོ། ཡོ༷ད་པ༷་སྒྲུབ༷་ལ༷་ཚུལ༷་གསུམ༷་ཚ༷ང་བ་འབྲས་རྟགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དོ། །གཉིས་པ། དེ༷་བྱུང༷་བ༷་ཡི་འབྲེལ་བ་ལ༷་བཞག་པ་ཐམས་ཅད་འབྲས༷་བུའི༷་རྟག༷ས་དངོས་ཡིན་ལ། དེ༷་ད༷ང་ཆ༷་མཐུན༷་པ་ཆུ་སྐྱར་ལས་ཆུ། ཆུ་མི་གཡོ་བས་རྟེན་བརྟན་པ་སོགས་དོན་གཞན་གྱིས་ཕན་འདོགས་ཕྱིར་འབྲས་རྟགས་ཀྱི་ཁོ༷ངས་སུ༷་བ༷སྡུ་བའོ། །གསུམ་པ། ནམ་མཁའི་དུ་བ་ཆོས་ཅན།རང་རྒྱུ་མེ་སྔོན་སོང་ཡིན་པར་ཐལ། དུ་བཙམ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ལྟ་བུ་གཞི་རྟགས་གཅིག་པས་དེ་བྱུང་མིན་ཟེར་ན། འབྲས་བུ་དེས་རང་དང་ཐ༷་ད༷ད་པ་རང་རྒྱུའི་མེ་ཙམ་སྒྲུབ༷་པར་རྟོགས་པའི་ཕྱིར༷་འབྲས་རྟགས་མིན་པའི་སྐྱོན༷་ལ༷ས་གྲོལ༷་བའོ། །གསུམ་པ་རྟགས་དེ་དག་གི་འབྲེལ་བ་ལ་ལོག་རྟོག་དགག་པ་ལ། དགག་གཞག་གཉིས། དང་པོ་ལ། ཕྱོགས་སྔ་དང་། དེ་དགག་པ་གཉིས། དང་པོ། རྟགས་དང་རྟགས་ཅན་འབྲེལ་ཚུལ་ལ། བོད་སྔ་རབ་པ་ཁ༷་ཅི༷ག་སྤྱིར་འབྲེལ༷་བ༷་ལ་མུ༷་དགུ༷་ཡོད་ལ༷། དེ་ལས་གོ༷་བྱེ༷ད་འབྲེལ༷་བ༷་བཞི༷་ཡོ༷ད་ཅེས་ཟེར་རོ༷་ལོ༷། གཉིས་པ། འདི༷་ནི༷་སྔོན་སོང་གི་ཁྱད་པར་བྱེད་ཆོས་མེ་དང་དུ་བ་དེ་བྱུང་གི་འབྲེལ་གྱི་གོ་ཆོད་པ་དང་། འདིར་འབྲེལ་ཡུལ་གྱི་ཁྱད་པར་བྱེད་ཆོས་ལ་འབྲེལ་བས་གོ་མི་ཆོད་པ་སོགས་རྣམ༷་གཞག༷་འགལ༷་བ༷་དང༷་།
11-8-72a
གཞུང༷་གི༷་དགོ༷ངས་པ༷ར་འཐ༷ད་པ་མ༷་ཡི༷ན་ཏེ་གཞུང་ན་འབྲེལ་བ་གཉིས་ལས་གཞན་བཀག་པས་སོ། །གཉིས་པ། འགོད་ཚུལ་ཇི་ལྟར་ཡང་ཁྱ༷ད་པ༷ར་བྱ༷་བྱེ༷ད་ཀྱི་འབྲེལ༷་བ༷་ཡི༷་སྟོབ༷ས་ཀྱི༷ས་བསྒྲུབ༷་བྱ༷་གོ༷་བ༷་མི༷ན་ཡང་འབྲེལ་ཡུལ་དངོས་དེ༷་ཡི༷་ངོ༷་བོ༷་སྟེ་བདག་གཅིག་པའ༷མ་དོན༷་གཞ༷ན་རྒྱུ་འབྲས་དེ་བྱུང་ཅན་གྱི༷་འབྲེལ༷་བ༷འི་སྟོབ༷ས་ཀྱིས༷་རྟོག༷ས་པར༷་ཟ༷ད་དོ། །བར༷་སྐ༷བས་ཀྱི་ཚི༷གས་སུ༷་བཅ༷ད་པ༷འོ༷། །
似因
གཉིས་པ་རྟགས་ལྟར་སྣང་ལ། མཚན་ཉིད་དང་། དབྱེ་བ་གཉིས། དང་པོ། རྟག༷ས་སུ་བཀོད་པ་ག༷ང་ཞིག་ཚུལ༷་གསུམ༷་མ༷་གྲུབ༷་པ༷་རྟགས་ལྟར་སྣང་གི་མཚན་ཉིད་དོ། །གཉིས་པ་ལ། མ་གྲུབ། མ་ངེས། འགལ་བ་གསུམ། དང་པོ་ལ། མཚན་ཉིད། དབྱེ་བ་གཉིས། དང་པོ། ཕྱོག༷ས་ལ༷་རྟག༷ས་དགོད་བྱ་ལྟར་མེ༷ད་པ་ནི་མ༷་གྲུབ༷་པ༷་ཡི་མཚན་ཉིད་དོ། །གཉིས་པ་ལ། ཕྱོག༷ས་ཆོ༷ས་མ་གྲུབ་པའི་ཚུལ་ཡང་དོ༷ན་ནམ༷་ཡང་དོན་ལ་གྲུབ་ཀྱང་བློ༷་ངོ༷་ལ༷་ཕྱོགས་ཡིན་པར་མི༷་གན༷ས་ནས་མ༷་གྲུབ༷་པ༷་ཉི༷ད་ཡི༷ན་ལ། དེ་ཡང་བློ་ངོར་མ་གྲུབ་པ་གྲུབ་མཐའི་དབང་དུ་ན་རྒོལ་བ་ཕྱོག༷ས་རེ༷་བའ༷མ་རྒོལ༷་བ༷་རྣམ༷་གཉི༷ས་ལ༷་མ༷་གྲུབ༷་པའི་ཚུལ་སོགས་རྣམ་གྲངས་དུ་མ་ཡོད་པར་རྣམ༷་པ༷ར་ཕྱེ༷་སྟེ༷་བཤ༷ད་པར་བྱའོ། །བ༷སྡུ་བའི༷་ཚིག༷ས་སུ༷་བཅ༷ད་པ༷འོ༷། །གཉིས་པ་མ་ངེས་པ་ལ། མཚན་ཉིད། དབྱེ་བ་གཉིས། དང་པོ། མ༷་ངེ༷ས་པ་ནི་ཐེ༷་ཚོ༷མ་བསྐྱེ༷ད་པ༷འི་རྟག༷ས་ཡིན་ལ། གཉིས་པ་ལ། ཐུན་མོང་མིན་པའི་མ་ངེས་པ་དང་། ཐུན་མོང་གི་མ་ངེས་པ་གཉིས། དང་པོ་ལ། མཚན་ཉིད། དབྱེ་བ་གཉིས། དང་པོ། ཕྱོག༷ས་ཤེས་འདོད་གཅིག་པུ་མི༷ན་པ་གཞ༷ན་མཐུན་མི་མཐུན་ཕྱོགས་གཉིས་ལ༷་མ༷་གྲུབ༷་པ༷་ནི་ཐུན༷་མོ༷ང་མ༷་ཡི༷ན་པའི་མ་ངེས་པའོ།
11-8-72b
གཉིས་པ། དེ་ལ་དབྱེ༷་ན༷་བཞི༷་ཡོད་དེ། ཕྱོགས་གཉིས་ཀར་དོན་ལ་མེད་ནས་མ་ངེས་པ་གཅིག་དང་། གཉིས་ཀའམ་གང་རུང་རེ་ལ་ཡོད་ཀྱང་མ་མཐོང་ནས་བློར་མ་ངེས་པའི་ཚུལ་གསུམ་སྟེ་བཞི་ཡིན་ནོ། །གཉིས་པ་ལ། མཚན་ཉིད། དབྱེ་བ་གཉིས། དང་པོ་ལ། ཕྱོགས༷་ཤེས་འདོད་ཆོས་ཅན་ལ༷ས་གཞ༷ན་མཐུན་མི་མཐུན་གྱི་ཕྱོགས་གཉིས་ཀར་འཇུ༷ག་པ་ཐུན་མོ༷ང་བ༷་ཡི་མ་ངེས་པའོ། །གཉིས་པ་ལ། སྤྱི་བྱེ་བྲག་གཉིས། དང་པོ། ད༷བྱེ་ན༷་དངོ༷ས་ཀྱི་མ་ངེས་པ་དང༷་ད་རུང་ཐེ་ཚོམ་གྱི་ལྷག་མ་ལྡན་པའི་ལྷག༷་ལྡན༷་གཉི༷ས་སོ། །གཉིས་པ། དངོས་ནི་ཕྱོགས་ཆོས་གྲུབ་ནས་ཕྱོགས་གཉི༷ས་ཀ༷་ལ་དོན་ལ༷་ཡོད་ཅིང་ཡོད་པ་ལྟར་བློས་ཀྱང་མཐོང༷་ནས་ཕྱོགས་གཅིག་ཏུ་བཟུང་ན་བཟློག༷་ཕྱོགས་ཡིན་པ་མི༷་ཆོད༷་པའོ། །དེ་ལ་ཁྱབ་མ་ཁྱབ་ཀྱི་དབྱེ་བ་བཞིའོ། །ལྷག་ལྡན་ལ་གཉིས་ཏེ་དང་པོ། ཡ༷ང་ད༷ག་ལྷག༷་ལྡན༷་གྱི་མཚན་ཉིད་ནི་བློས་མཐུན༷་ཕྱོག༷ས་ལ་ནི་མཐོང༷་། མི༷་མཐུ ན༷་ཕྱོགས༷་ལ༷་མ༷་མཐོ༷ང་བ༷འོ༷། །རྟགས་ཡང་དག་ལྟ་བུར་སྣང་ཡང་དེས་བཟློག་པ་མི་ཆོད་པའོ། །དེ་ལ་མི་མཐུན་ཕྱོགས་ལ་ཡོད་ཀྱང་མ་མཐོང་མེད་ཀྱང་མི་འགལ་འགལ་ཡང་མ་ངེས་པ་གསུམ་མོ། །ཕྱོགས་ཆོས་གྲུབ་ནས་རྟགས་མི༷་མཐུན༷་ཕྱོག༷ས་ལ་མཐོ༷ང་མཐུན༷་ཕྱོག༷ས་ལ༷་མ༷་མཐོ༷ང་བས་བློ་ངོར་འགལ་རྟགས་འདྲ་ཡང་བཟློག་པ་མི་ཆོད་པས་འགལ་རྟགས་སུ་ཡང་མ་བཟུང་བ་འག༷ལ་བ༷འི་ལྷག༷་ལྡན༷་ཡི༷ན་ཏེ་རྟགས་མཐུན་ཕྱོགས་ལ་ཡོད་ཀྱང་མ་མཐོང་བ་སོགས་གོང་གི་བཟློག་གསུམ་མོ། །གསུམ་པ་འགལ་བ་ལ། མཚན་ཉིད། དབྱེ་བ་གཉིས། དང་པོ། ཕྱོགས་ལ་རྟག༷ས་གྲུབ༷་ཅིང་བསྒྲུབ་བྱ་དེ་ཡིན་པ་ལས་བཟློག༷་པས༷་ཁྱབ༷་པ་ཡིན་པར་གྱུར་ན༷་འག༷ལ་རྟགས་སོ། །གཉིས་
11-8-73a
པ་ལ། རང་ལུགས་ཀྱི་དབྱེ་བ་དང་། དབྱེ་བ་གཞན་གྱི་འདོད་ཚུལ་དགག་པ་གཉིས། དང་པོ་ལ། དངོས་ཀྱི་དབྱེ་བ་དང་། བརྗོད་འདོད་ཀྱི་སྒོ་ནས་དབྱེ་བ་གཉིས། དང་པོ་ལ། འབྲེལ་བའི་དབང་གིས་གཉིས་སུ་དབྱེ་བ། སྦྱོར་བ་སྤྲོས་ཏེ་གསུམ་དུ་དབྱེ་ཚུལ་གཉིས། དང་པོ་ལ། དངོས་དང་། དེའི་འབྲས་འགལ་ལ་རྩོད་སྤང་གཉིས། དང་པོ། དེ་ལ་མི༷་དམིག༷ས་ཐམས་ཅད་ར༷ང་བཞིན༷་གྱི་གཏ༷ན་ཚི༷ག་སུ༷་བསྡུ༷ས་པ༷ས་དབང་དུ་ན་རང་བཞིན་འགལ་དང་འབྲས་བུ་འགལ་བ་སྟེ་འགལ༷་བ༷་གཉི༷ས་ཉི༷ད་དུ་འདུ་བ་ཡི༷ན་ཏེ། དཔེར་ན་སྒྲ་རྟག་པར་སྒྲུབ་བྱེད་དུ་བྱས་པ་བཀོད་ན་རང་བཞིན་འགལ་དང་། བརྩལ་མ་ཐག་བྱུང་བཀོད་ན་འབྲས་འགལ་ཡིན་པ་ལྟ་བུའོ། །གཉིས་པ། དེ་ལ་མུ་སྟེགས་ཁ་ཅིག་ན་རེ། དེ་འབྲས་འགལ་མིན་ཏེ་རྩོལ་བྱུང་སྒྲ་རྟག་པའི་འབྲས་བུ་ཡིན་ནོ་ཟེར། དེ་མི་འཐད་དེ་བཙལ༷་མ༷་ཐ༷ག་བྱུང༷་བའི་ཕྱིར་ན་ཉན་ཤེས་སྒྲ་མི༷་རྟག༷་པའི་འབྲས༷་བུ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཡིན་ཏེ་རྟག༷་པ་ལ༷་འགྱུར་བ༷་མེ༷ད་ཕྱིར༷་འབྲས་བུ་བཙལ་བྱུང་ཡོད་པ་འག༷ལ་བའི་ཕྱིར། ཁོ་ན་རེ་མི་འགལ་ཏེ། སྒྲ་རྟག་ཀྱང་སྒྲིབ་བྱེད་ཀྱིས་སྒྲིབ་པས་སོ་སྙམ་ན། རྐྱེན་གྱིས་ཕན་གནོད་ཡོད་ན་མི་རྟག་ལ། རྟག་ན་སྔར་བཞིན་རྐྱེན་གྱིས་ཅིར་ཡང་བྱར་མེད་དོ། །འོ་ན་ཁྱོད་ཀྱིས་བུམ་སོགས་ཀྱང་སྔར་མི་སྣང་བ་ཕྱིས་སྣང་བ་ཉིད་ཀྱང་མི་འཐད་ཅེ་ན། ངེད་ཀྱི་བུམ་སོགས་ནི་མི༷་རྟག༷་པ་འགྱུར༷་བར་འདོད་པའི་ཕྱིར༷་རྐྱེན་གྱིས་བསྒྱུར་དུ་རུང་བས་ཁྱོད་ཀྱི་འདི༷་དང་མི༷་མཚུང༷ས་ཏེ་རྐྱེན་གསུམ་ཚོགས་པའི་སྐད་ཅིག་ཁྱད་པར་ཅན་ཤེས་པའི་རྒྱུར་འདོད་པ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ཁོས་ཀྱང་དེ་ལྟར་འདོད་དོ་ཟེར་ན། རྐྱེན་གྱིས་བསྒྱུར་བ་དེ༷་འདྲ༷་ཁྱོད་ཀྱིས་འདོད་པའི་འགྱུར༷་མེ༷ད་
11-8-73b
ལ༷་མི༷་འཐ༷ད་དོ། །གཉིས་པ་སྦྱོར་བའི་སྒོ་ནས་དབྱེ་བ། ཡང་མི༷་དམི༷གས་པའི་རྟགས་རང་བཞིན་ལས་ཐ་དད་དུ་ཕྱེ་ནས་ཡང་དག་གི་རྟགས་སྦྱོར་གསུམ༷་པ༷ར་འབྱེ༷ད་ན༷་ནི༷། དེ༷་གསུམ་པོ་གོ་བཟློག༷་པའི་འག༷ལ་བ༷འ༷ང་གསུམ༷་དུ༷་འགྱུར༷་རོ། །གཉིས་པ་བརྗོད་འདོད་ཀྱི་དབྱེ་བ་ལ། དགག་གཞག་སྤང་གསུམ། དང་པོ། གཞན་འག༷འ་ཞི༷ག་ཆོ༷ས་ད༷ང་ཆོ༷ས་ཅ༷ན་གྱི༷་ངོ་བོ་དང་ཁྱད་པར་འགོག་པའི་དབྱེ༷་བ༷ས་འགལ༷་བ༷་བཞི༷་ཞེས༷་ཟེ༷ར་རོ། །གཉིས་པ་རང་ལུགས། ལ་ལ་དངོ༷ས་སུ་འགལ་བ་བརྗོད་པ་མི་རྟག་པའི་སྒྲ་རྟག་ལྟ་བུ་དང་། ལ་ལ་བརྗོད་པའི་ཤུ༷ག༷ས་ཀྱིས་འགལ་བ་རྟག་པས་དོན་བྱེད་ལྟ་བུ་དང་། རྩོད་གཞི་ལ་མིག་སོགས་གཞན་དོན་བྱེད་ལྟ་བུ་ཆོས༷་དང༷་གཞན་དོན་བྱེད་པའི་མིག་སོགས་ལྟ་བུ་ཆོས༷་ཅ༷ན་གྱི༷་འག༷ལ་བ༷་ཞེས་བཞག་པ་ནི་བརྗོ༷ད་འདོ༷ད་སྟོབ༷ས་ཀྱིས༷་དབྱེ་བ་ཡི༷ན་གྱི་དོན་གྱི་སྦྱོར་བ་ཐ་དད་པ་མིན་ནོ། །གསུམ་པ། འོ་ན་འགལ་བ་བཞིར་དབྱེ་བ་དེ་ལྟར་གཏན་ཚིགས་ཡ༷ང་དག༷་ལ༷་ཡ༷ང་དེ་ལྟར་འབྱེད་དགོས་པར་མཚུང༷ས་ཤེ༷་ན༷། དབྱེ་ནའང་རུང་མོད་འགལ་བ་ལ་མུ་སྟེགས་བྱེད་རྟགས་ཡང་དག་ཏུ་འདོད་པ་སོགས་འགལ་བར་སྟོན་པའི་དགོས་པ་ཡོད་ལ། ཡང་དག་ལ་དེ་འདྲ་བའི་ལོག་རྟོག་བཟློག་དགོས་པའི་བྱེ༷ད་པ༷་ཆུང༷་ཕྱིར༷་བཏང༷་སྙོམ༷ས་མཛ༷ད་པ་ཡིན་ནོ། །གཉིས་པ་གཞན་གྱི་དབྱེ་བ་དགག་པ་ནི། འོ་ན་གྲངས་ཅན་པས་མིག་སོགས་ཆོས་ཅན། གཞན་དོན་བྱེད་དེ། འདུས་ཤིང་བསགས་པའི་ཕྱིར། མལ་སྟན་བཞིན་ཞེས་ཁ་ནས་གཞན་དོན་ཞེ་ནས་བདག་དོན་བྱེད་པའི་བདག་གི་བར་སྒྲུབ་པ་སོགས་འདིར་མི་འདུའམ་སྙམ་ན། ཞེ༷་འདོ༷ད་ད༷ང་ནི༷་སྨྲ༷ས་པ༷་
11-8-74a
གཉི༷ས་པོ་གང་ཡིན་ཀྱང་རང་འདོད་པ་དེ་བསྒྲུབ༷་བྱ༷་ཡིན་པ་ཉི༷ད་དུ༷་མཚུང༷ས་པ༷འི་ཕྱིར༷། གྲངས་ཅན་གྱིས་མིག་སོགས་གཞ༷ན་དོ༷ན་སྒྲུབ༷་པ༷འི་ངག་བཀོད་པའི་འག༷ལ་བ༷་སོ༷གས་འག༷ལ་བ༷་གསུ༷མ་པ༷་འདི༷ར་འགལ་རྟགས་ལོགས་སུ་པར་མི༷་བཞེ༷ད་དོ། །
决定其因
གསུམ་པ་རྟགས་དེ་དག་གི་ངེས་པ་ལ། མཐའ་འགོག་གི་ངེས་པ་དང་། དེ་དག་གི་ནུས་པ་ངེས་པ་གཉིས། དང་པོ། རྟགས་བཀོད་ཚད་ལ་ཡང་དག་གཅིག་དང་ལྟར་སྣང་གསུམ་པོ་དེ་ལས་མང་ཉུང་གི་མཐའ༷་གཞན༷་འགོག༷་པ༷འི་ངེ༷ས་པ༷་ཡི༷ས་རྟག༷ས་སུ༷་བཀོ༷ད་པ༷་བཞི༷་རུ༷་ངེ༷ས་ཏེ་ཕྱོགས་ཆོས་གྲུབ་མ་གྲུབ་གཉིས་ལས་མ་གྲུབ་པ་ལྟར་སྣང་གྲུབ་པ་ལ་བསྒྲུབ་བྱ་འགྲུབ་ངེས་འགོག་ངེས་གཉིས་ཀར་མི་ངེས་པ་དང་གསུམ་སྟེ་བཞི་ལས་མང་མི་དགོས་ཉུང་ན་མི་འདུ་བའི་གྲངས་ངེས་གྲུབ་བོ། །གཉིས་པ། རྟག༷ས་སུ༷་བཀོ༷ད་པ༷་བཞི༷་པོ༷་ལ༷། ནུས༷་པ༷་དེ༷་ཡ༷ང་རྣམ༷་བཞི༷་ཡོ༷ད་དེ་མ་གྲུབ་པས་ཐེ་ཚོམ་ཡང་སྐྱེད་མི་ནུས་མ་ངེས་པས་ཐེ་ཚོམ་སྐྱེད་འགལ་བས་མི་འདོད་པའི་ངེས་པ་དང་། ཡང་དག་གིས་འདོད་པའི་ངེས་པ་བསྐྱེད་དོ། །
因所证宗
གཉིས་པ་རྟགས་དེས་རྟོགས་པའི་བསྒྲུབ་བྱ་ལ། མཚན་ཉིད་འགོད་པ། མཚན་གཞི་ངོས་གཟུང་བ། ཕྱོགས་ལ་གནོད་པའི་བསལ་བ་བྱེ་བྲག་ཏུ་བཤད་པ་གསུམ།
立其宗定义
དང་པོ་ལ། རྣམ་བཅད་ལ་ལྟོས་ཏེ་ལྔར་བསྟན། ཡོངས་གཅོད་ལ་ལྟོས་ཏེ་གཅིག་ཏུ་བསྒྲུབ། དེ་ལ་རྩོད་སྤང་གསུམ། དང་པོ། རྟགས་དེས་བསྒྲུབ་བྱའི་མཚན་ཉིད་རྣམ་བཅད་ལ་ལྟོས་ནས་ཚད་མ་མདོ༷་ལ༷ས་མཚ༷ན་ཉི༷ད་ལྔ༷་ལྡ༷ན་གསུང༷ས་ཏེ། ངོ་བོ་ཞེས་ཚད་མས་གྲུབ་ཟིན་མིན་པ། བསལ་བ་ཚད་མས་བསལ་ཟིན་མིན་པ། དཔག་གཞི་ལ་ནང་གསེས་གསུམ་སྟེ། རྒོལ་བ་རང་ཉིད་ཀྱིས་ཁས་བླངས་པ་དང་འདོད་
11-8-74b
པ་གཉིས། དེ་གཉིས་ཀྱིས་སྒྲུབ་བྱེད་སོགས་མི་གཅོད་པས་རྟགས་ཀྱིས་བསྟན་བྱའམ་བསྒྲུབ་བྱ་ཁོ་ན་ཞེས་སོ། །དེ་ལ་གྲུབ་བསལ་ཡོད་པ་བསྒྲུབ་བྱ་མིན་ལ། བསྒྲུབ་བྱར་ཁས་བླངས་ན་རང་འདོད་པ་དང་བསྒྲུབ་བྱ་ཡིན་ཡང་དོན་གྱིས་ཡིན་གྱི་བློ་ལ་མ་ངེས་པ་ཡོད་པའི་པས་རྣམ་བཅད་ཡོད་དོ། །གཉིས་པ། བསྒྲུབ༷་བྱར༷་འདོ༷ད་པ༷་ཕྱོགས་ཡིན་ནོ་ཞེས་རིག༷ས་པའི༷་སྒོར༷་གསུངས་སོ། །གསུམ་པ། ཕྱི་མ་འདི༷་ལ༷་གློ་བུར་བའི་རྗེས་དཔག་ལ་མ༷་ཁྱབ༷་ཅེས་དང་སྐབས་སུ་མ་བབས་པའི་དམ་བཅའ་ལ་ཁྱབ༷་ཆེ༷ས་ཞེས་དང༷་། འོ་ན་རྟག༷ས་ལ༷འང་ཁས་ལེན་དགོས་པ་མཚུང༷ས་སོ་ཞེས་པའི༷་རྩོད་པ༷་གསུམ་གྱིས་གནོད་པ་མེ༷ད་དོ། །
决定宗事相
གཉིས་པ་བསྒྲུབ་བྱའི་མཚན་གཞི་ལ། དགག་གཞག་སྤང་གསུམ། དང་པོ། གཞན་རྣམས་ཀྱིས་བསྒྲུབ༷་བྱ༷འི་མཚ༷ན་གཞི༷་དངོ༷ས་པོ༷་རང་མཚན་ཁོ་ནར་འདོད་པའ༷མ།ལ་ལས་བཏགས༷་པ༷་ཁོ་ན་ཡིན་ཞེས་དངོས་བཏགས་ཕྱེ༷་སྟེ༷་སྒྲུབ༷་པ༷་འཁྲུལ༷་ཏེ་དེ་རེ་རེ་མཚན་གཞིར་མི་རུང་བས་སོ། །གཉིས་པ། རང་ལུགས་བསྒྲུབ་བྱའི་སྒྲ༷་ཡི༷་དོན༷་ལ་ར༷ང་མཚ༷ན་དུ༷་འཁྲུལ༷་པ༷་ཞེན་ངོར་སྒྲ་དོན་མ་ཕྱེ་བའི་ཚོགས་དོན་ཙམ་བསྒྲུབ༷་བྱ༷འི་མཚ༷ན་གཞི༷་ཡི༷ན་ནོ། །གསུམ་པ། གཞན་སེལ་གྱིས་བཟུང་བ་འདི༷་ཙམ་ལ༷་སྒྲ་མི་རྟག་ལྟ་བུའི་དངོས༷་པོ༷་སྒྲུབ་པ་དང་སྒྲ་རྟག་སོགས་དངོ༷ས་མེ༷ད་ཉིད་དུ༷་སྒྲུབ༷་པར་བྱེད་པ་ལ༷་རྩོད༷་པའི༷་གོ༷་སྐབས༷་མེ༷ད་དོ། །
宗品相违各别说
གསུམ་པ་བསལ་བ་ལ། སྤྱིའི་མཚན་ཉིད། གྲངས་ཀྱི་དབྱེ་བསྡུ། སོ་སོའི་དོན་གཏན་ལ་དབབ་པ་གསུམ། དང་པོ། བས༷ལ་བ༷་ཡི་མཚན་ཉིད་ནི་དམ་བཅས་ཙམ་ན་ཕྱོག༷ས་བསྒྲུབ་བྱ་དང༷་སེལ་ནུས་ཀྱི་འག༷ལ་བ༷་གྲུབ༷་པའོ། །གཉིས་པ་ལ། དངོས་དང་། རྩོད་སྤང་གཉིས། དང་པོ། དེ་ལ་རིགས་སྒོར་བཤད་པའི་བསལ་བའི་དབྱེ་བ་ལྔ༷་པོ༷་ཀུན་བཏུས་སུ་བཞི༷་རུ༷་བསྡུས༷་ཏེ༷་བཤ༷ད་
11-8-75a
ལ། འདིར་ཕྱི་མའི་རྗེས་སུ་འབྲངས་ནས་རྣམ་འགྲེལ་ལྟར་བཤད་ན་ཡུལ༷་གྱི༷་སྒོ༷་ནས་རྗེས༷་དཔ༷ག་ལ༷། རྗེས་དཔག་དང་། རང་ཚིག་དང་། འཇིག་རྟེན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཁས་བླངས་པ་སྟེ་གསུམ་དུ་ཕྱེ༷་སྟེ༷་མངོན་རྗེས་ཀྱི་བས༷ལ་བ༷་བཞི༷་རུ༷་གསུ༷ངས། དེ་ལ་མངོ༷ན་སུམ༷་ཚད་མས་བསལ་བ་དང་རྗེས༷་དཔ༷ག་ཚད་མས་བསལ་བ་གཉིས་ནི་དངོས༷་སྟོབ༷ས་ཀྱི༷་ཚད༷་མས་བསལ་བ་ཡི༷ན་པས་དོན་དུ་བསལ་བ་གཉིས་ཡིན་ལ་རང་གི་ཁས༷་བླང༷ས་ཀྱིས་བསལ་བ་དང་འཇིག་རྟེན་ལ་གྲག༷ས་པ༷་ཡིས་བསལ་བ་གཉི༷ས་ཚད་མས་བསལ་བར་སྒྲོ༷་བཏག༷ས་ཡི༷ན་ཕྱིར་ཕྱི་མ་གཉིས་ཀྱང་རྗེས་དཔག་གི་ཁོ༷ངས་སུ༷་སྡུད༷་དོ། །གཉིས་པ། རྩོད་པ་དང་། ལན་གཉིས། དང་པོ། དེ་ལ་ཁ་ཅིག་ན་རེ་འོ་ན་རྗེས༷་དཔ༷ག་ལ་ཟུར་དུ་ཁས་བླངས་དང་གྲགས་པ་གཉིས་སུ་ཕྱེ་བ་བཞི༷ན་དུ༷་མངོ༷ན་སུམ༷་ལའང༷་། ཟླ་བ་གཉིས་མེད་དོ་ཟེར་བ་དང་། དེ་སྒྲས་བརྗོད་མི་རུང་ལྟ་བུ་ལ་མངོན་སུམ་གྱི་ཁས་བླངས་སོགས་ཀྱིས་བས༷ལ་བ༷་གཉི༷ས་པོ༷་འཇུག༷་ཅེ༷་ན༷། གཉིས་པ། མི་འཇུག་སྟེ་ཁས༷་བླང༷ས་པས་སེལ་བ་ཉིད་ཚིག་ལས་དཔག་པའི་འབྲས༷་རྟག༷ས་ལ༷ས་གཞ༷ན་མངོན་སུམ་ཉིད་དུ་རུང་བ་མི༷ན་ལ་གྲགས་པས་མངོན་བསལ་མི་འཐད་དེ་སྒྲས་བརྗོད་དུ་རུང༷་བ༷་མངོ༷ན་སུམ༷་གྱིས༷་མི༷་འགྲུབ༷་ཅིང་རང་རིག་གིས་གྲུབ་པ་མངོན་སུམ་ཉིད་ཡིན་གྱི་གྲགས་པས་མིན་ནོ། །གསུམ་པ་སོ་སོའི་དོན་ལ། མངོན་སུམ། རྗེས་དཔག །ཡིད་ཆེས། གྲགས་པས་བསལ་བ་བཞི། དང་པོ། དེ་ལ་དོན་གང་ཞིག་ད༷མ་བཅས༷་ཙམ་ཉི༷ད་ན༷་མངོན་སུམ་གྱི་མྱོང༷་བ༷་དང་འག༷ལ་བ༷་སྒྲ་མཉན་བྱ་མིན་ལྟ་བུ་མངོ༷ན་སུམ༷་གྱིས་བས༷ལ་བ༷་ཡི༷ན་ལ་འདི་ཡང་སྔར་
11-8-75b
གྲུབ་པ་མ༷་དྲན་པས་དམ་བཅས་པ་ན་གྲུབ་པ་མི་འགལ་ལོ། །གཉིས་པ། ཚུལ༷་གསུམ༷་ཚང་བའི་གཏན་ཚིགས་དངོ༷ས་པོ༷་སྟོབ༷ས་ཞུག༷ས་ཀྱི་རིགས་པ་དང༷་། རང་གི་ད༷མ་བཅ༷ས་པ་འགལ༷་བར་གྱུར་ན༷་རྟག༷ས་ཀྱིས་དམ་བཅའ་བས༷ལ་བ་ཡི༷ན་ཏེ་དཔེར་ན་སྒྲ་རྟག་གོ་ཞེས་དམ་བཅས་པ་ལྟ་བུའོ། །གསུམ་པ་ལ། མཚན་ཉིད། དབྱེ་བ། རྩོད་སྤང་གསུམ། དང་པོ། རང་ཡི༷ད་ཆེ༷ས་པའི་ཚི༷ག་ད༷ང་རང་གི་ད༷མ་བཅ༷འ་བ༷་འག༷ལ་བ༷་ན་ཁས༷་བླང༷ས་བས༷ལ་བ༷་ཡི༷ན། གཉིས་པ་ལ། དབྱེ་ན་སྤྱི་དང་། དབྱེ་བའི་བྱེ་བྲག་བཤད་པ། དེ་དང་འགལ་ན་དམ་བཅའ་འཇིག་ཚུལ་གསུམ། དང་པོ། དེ༷་ལ༷་དབྱེ་ན་རིགས་སྒོར་ཁ༷ས་བླང༷ས་དང་ར༷ང་ཚི༷ག་གཉི༷ས་སུ་འདུ་གསུངས་པ་དེ་གཉིས་ཀྱི་ཁྱད་པར་ལ་སྔ་རབས་པ་གཞ༷ན་དག༷་ཡིད་ཆེས་ཀྱི་ལུང༷་ད༷ང་འགལ་བ་དང་།རྒོལ་བ་ར༷ང་གི་ཚི༷ག་དང་འགལ་བ་ཡིན་ཟེ༷ར། སློབ༷་དཔོ༷ན་གྲགས་པ་ནི་སྨྲ་བ་པོ་རང་གི་ང༷ག་གི༷་དབྱེ༷་བར༷་བཞེད༷་དོ། །ཁས་བླངས་སྔ་ཕྱི་འགལ་བ་དང་རང་ཚིག་དངོས་ཤུགས་འགལ་བ་གཉིས་པོ་ཀུན༷་ལ༷ས་བཏུས༷་སུ༷་ལུང་རང་ཚིག་གཉི༷ས་ཀ༷་ཡ༷ང་གཞལ་བྱའི་དོན་ཅན་གྱི་ཚད་མ་དག་མེད་དོ་ཞེས་པ་ལྟ་བུའོ་ཞེས་དཔེ༷་གཅི༷ག་གི༷ས་བསྟན༷་རི༷གས་པ༷འི་སྒོར༷་ལུང༷་ལ༷་དཔེར༷་བརྗོ༷ད་གཞ༷ན་དུ༷་གསུང༷ས་པ་ཆོས་གྲགས་ཀྱིས། ཆོས་ནི་ཚེ་འཕོས་ནས་བདེ་བ་སྟེར་བར་བྱེད་པ་མིན་ནོ་ཞེས་པ་ལྟ་བུའོ། །གཉིས་པ་ལུང་བྱེ་བྲག་ཏུ་བཤད་པ་ལ། ལུང་ཁྱད་པར་བ་རྗེས་དཔག་ཏུ་འདུ་ཚུལ། ལུང་ཕལ་བ་རང་ཚིག་དང་མཚུངས་པ། དེ་དག་གི་མཇུག་བསྡུ་བ་གསུམ། དང་པོ། དེ་ལ་ལུང་གང་ཞིག་དཔྱད་ན་གཞ༷ལ་བྱ༷་མངོན་སུམ་དང་ལྐོག་གྱུར་གཉི༷ས་ལ༷་མངོན་རྗེས་ཀྱི་ཚ༷ད་
11-8-76a
མ༷་གཉི༷ས་ཀྱིས་མི་གནོད་ཅིང་ཤིན་ཏུ་ལྐོག་གྱུར་ཏེ་གཉིས་ཀ་ཀས ངེས་མི་ནུས་པ་བསྐལ༷་བ༷འི་དོ༷ན་ལ༷་ལུང་དེའི་ར༷ང་ཚི༷ག་དངོས་ཤུགས་དང་ཁས་བླངས་ནང་མི་འགལ་བས་ན། རང་ཚིག་གིས༷་མི༷་ག༷ནོད་པའི་དཔྱད་པ་གསུམ་གྱིས་དག་པའི་གསུང༷་རབ༷་རྣམས་ནི་ངེ༷ད་ཀྱི༷་འདོད་པའི་ལུང༷་ཡིན་ལ། དེ་ནི་ལྐོག་གྱུར་གྱི་དོན་ལ་མི་བསླུ་བའི་ཚད་མ་ཡིན་པས་རྗེས༷་སུ༷་དཔ༷ག་པ༷ར་བསྡུ༷ས་ཏེ༷་གསུང༷ས་སོ། །གཉིས་པ། དེ༷ས་ན༷་རི༷གས་པ༷ས་གྲུབ༷་པའི༷་ལུང༷་རྣམས་ནི་ཚ༷ད་མ༷་ཉི༷ད་ཡི༷ན་ལ་རིགས་པས་མ༷་གྲུབ༷་ན༷། དེ་ཁས་བླངས་ནས་འགལ་བ་ཡང་དམ་བཅའ་སྨྲ་བ་པོ་རང༷་གི༷་ཚི༷ག་ད༷ང་མཚུང༷ས་པའི༷་ཕྱིར༷། དོན་དུ་གནོད་བྱེད་མིན་ཡང་བསྒྲུབ་བྱ་འགྲུབ་པ་ལ་གེ༷གས་བྱེ༷ད་པ་ཙམ་ཉི༷ད་དུ༷་བཞེ༷ད་པ༷་ཡི༷ན་ནོ། །གསུམ་པ། ལུང༷་དུ༷་གྲགས༷་ཚད༷་ཚད༷་མ༷་མི༷ན།ཚ༷ད་མ༷ས་གྲུབ༷་པ༷་དེ༷་ལུང༷་ཡི༷ན། དང་པོར་ཡིད་ཆེས་པའི་ལུང་དུ་ཁས༷་བླངས༷་ནས༷་ནི༷་ཕྱིས་དེ་ལ་འཐད་མི་འཐད་དཔྱོ༷ད་པ༷་བླུན༷། དང་པོ་དཔྱ༷ད་ནས༷་རིགས་པས་གང་གྲུབ་པ་དེ་ལུང་རྣམ་དག་ཏུ་ཁས༷་ལེ༷ན་པ་མཛ༷ངས་པ༷འི་ལུག༷ས། བ༷ར་སྐབས༷་ཀྱི༷་ཚིག༷ས་བཅ༷ད་དོ༷། །གསུམ་པ་རྩོད་སྤང་ལ། གཞན་གྱི་ལུང་དང་མཚུངས་པའི་རྩོད་པ་དང་། གེགས་བྱེད་བསྒྲུབ་བྱའི་སྐྱོན་དུ་མི་འགྱུར་བའི་རྩོད་པ་གཉིས། དང་པོ་ལ་རྩོད་པ་དང་། ལན་གཉིས། དང་པོ། ལུང༷་གཞ༷ན་རིག་བྱེད་ལས་ཁྲུས་ཀྱིས་སྡིག་པ་འདག་པར་བཤད་པ་སོགས་དང་འག༷ལ་བ༷འ༷ང་ལུང་འགལ་དེ༷ར་འགྱུར༷་ཏེ་ལུང་ཡིན་པས་སོ་ཞེས་ཟེར་རོ་ལོ༷། གཉིས་པ། དེ་ལ་ཆ༷གས་སྡང་རྨོངས་སོག༷ས་ཆོས༷་མི༷ན་ལ་ཆ༷གས་བྲལ༷་དང་སྡང་བྲལ་སོ༷གས་ཆོ༷ས་སུ༷་ནི་ཆ༷ད་ལྟ༷་རྒྱང་འཕེན་པ་མི༷ན་པ་
11-8-76b
རྣམ༷ས་འཆ༷ད་པ་ཡིན་པས་དེ་ཁས་བླངས་གཞིར་བཞག་གི་སྟེང་དུ། འདག་བྱེད་ཁྲུས༷་དང༷་འདག་བྱ་ཆ༷གས་སོ༷གས་ཀྱི་རྒྱུ༷་གཉིས་པོ་མི༷་འག༷ལ་བས་ཕན་ཚུན་སེལ་བྱ་སེལ་བྱེད་དུ་མི་འཐད་དེ་ཆོས་ཡིན་མིན་མི་མཐུན་པས་སོ། །དེ༷་ལྟའི༷་གཞུང༷་རྣམ༷ས་རང་ཚིག་འགལ་བ་ཅན་ཡིན་པས་ལུང༷་མ༷་ཡི༷ན་ནོ། །གཉིས་པ་ལ། རྩོད་པ་དང་། ལན་གཉིས། དང་པོ། གལ༷་ཏེ༷་ར༷ང་ཚི༷ག་དང་འགལ་བ་དང་བསྟན༷་བཅོ༷ས་ཀྱི༷་དོན་དང་འགལ་བའི་གེ༷གས་ལ༷ས་བསྒྲུབ་བྱ་ལ་ཐེ༷་ཚོ༷མ་ཙ༷མ་སྐྱེ་བ་ཡི༷ན་ལ༷། དེ༷་ནི༷་ད་རུང་བསྒྲུབ༷་བྱ༷་རང་སྐྱོན༷་མེ༷ད་དུ་གནས་པ་ཉི༷ད་ཡི༷ན་ཕྱིར༷་ཕྱོག༷ས་ཀྱི་སྐྱོན༷་དུ་འཐད་པ་མི༷ན་ཞེ༷་ན༷། གཉིས་པ། དེ་ཕྱོགས་སུ་མི་རུང་སྟེ་གང་གིས་ན་བསྒྲུབ་བྱ་འགྲུབ་པ་ལ་ཚིག་ཕན་ཚུན་གྱི་གེ༷གས་ཀྱིས༷་ཐེ༷་ཚོམ༷་བསྐྱེད་པ༷་ཡི༷་སྒོ༷་ན༷ས་བསྒྲུབ་བྱའི་སྐྱོན༷་དུ༷་སོ༷ང་བ༷་མི༷ན་ཡང་གེགས་ཀྱི་དབང་གིས་ཚི༷ག་དེ༷ས་བསྒྲུབ༷་བྱ༷་མི༷་འགྲུབ༷་པའི༷་སྒོ༷་ནས༷་སྐྱོན༷་དུ༷་འཇོག༷་པ༷་ཡི༷ན་ནོ། །གསུམ་པ་ཡིད་ཆེས་དང་འགལ་ན་དམ་བཅ༷འ་འཇིག་ཚུལ། དེ་ལྟ་ན་དེ་དང་འགལ་ན་དམ་བཅའ་འཇིག་སྟེ་དམ༷་བཅ༷ས་པས་ནི་ར༷ང་གི༷་གང་འདོད་པའི་དོན་གྱི་བས༷མ་པ༷་སྟོན༷་ལ། རང་ཚིག་དང་བསྟན་བཅོས་ཀྱི་འག༷ལ་བ༷་གཞི་གཅིག་ལ་འདུ༷ས༷་ན༷་རྩི་ངན་པའི་ཞོ་ལྟར་ད༷མ་བཅའ༷་དེ་འཇི༷ག་གོ། དེ༷ས་ན༷་གཞན་དོན་དུ་དང་པོར་ཁས་ལེན་ཚུལ་སོགས་སྒྲའི་བརྗོ༷ད་པ༷་སྐྱོན༷་ཅ༷ན་གྱིས༷་རྩོད༷་པ༷འི་སྐབ༷ས་སུ༷་རང་ཕམ༷་པ༷་ཡི་ཀླན་ཀ་དག་བསྐྱེ༷ད་པའི་ཕྱིར་སྤང་བར་བྱའོ། །བཞི་པ་གྲགས་བསལ་ལ། མཚན་ཉིད། དེའི་རང་བཞིན་ངེས་པར་བྱ་བ་གཉིས། དང་པོ། དམ༷་བཅས༷་ཉི༷ད་ན༷་འཇིག༷་རྟེན༷་གྱི་ཚུལ་དང༷་འག༷ལ་བ༷་ནི་གྲག༷ས་པ༷ས་བསལ༷་བ༷་ཞེས་བྱ་བ་ཡི༷ན་ནོ། །གཉིས་པ་ལ། སྒྲས་བརྗོད་རུང་མདོར་བསྟན། དེའི་ཚུལ་རྒྱས་བཤད་གཉིས། དང་པོ། མུ་སྟེག༷ས་
11-8-77a
བ༷རྡ་སྤྲོ༷ད་པ༷་དག༷་སྒྲ༷་དོ༷ན་ལ༷་དངོ༷ས་འབྲེལ༷་ཡོད་པར་འདོ༷ད་པ༷་སྔར༷་བརྗོད་བྱ་རྗོད་བྱེད་བརྟག་པར་བཀ༷ག་ཟིན་ཅིང༷་། གཞན་སེལ་གྱི་སྐབས་སུ་སྒྲ་ཐམས་ཅད་བརྗོ༷ད་འདོ༷ད་དབ༷ང་གི༷ས་འཇུ༷ག་པ༷་ཡ༷ང་བསྒྲུབས༷་ཟིན༷་དེ༷ས་ན༷་གྲག༷ས་པ༷འང༷་ཡོད་པར་འགྲུབ༷་བོ། །གཉིས་པ་ལ། མདོའི་ཚིག་གཉིས་དགོངས་པ་ཕྱེ་སྟེ་བཤད་པ། དེ་དག་གི་དགོངས་པ་དཔྱད་པ་བསྟན་པའོ། །དང་པོ་ལ། ཆོས་ཀུན་སྒྲས་བརྗོད་མི་རུང་ལ་གནོད་བྱེད་ཡོད་པའི་ཚུལ། སྒྲུབ་བྱེད་མེད་པའི་ཚུལ་གཉིས།དང་པོ་ལ། གཞན་གྱིས་བརྟག་པ་དགག །རང་གིས་འཐད་པ་བརྗོད་པ་གཉིས། དང་པོ་ལ། ཕྱོགས་སྔ་དང་། དེ་དགག་པ་གཉིས། དང་པོ། གཞན་བརྡ་སྤྲོད་པ་དག་ན་རེ་ཡོ༷ད་པ༷འི་ཕྱིར་ཞེས་པའི་རྟག༷ས་ཀྱིས༷་རི༷་བོ༷ང་ཅ༷ན་ཆོས་ཅན་དུ་བཟུང་ནས་དེ་ཟླ༷་བ༷་ཞེས་པའི་སྒྲས་བརྗོད་རུང་ཡི༷ན་པ༷་འགོ༷ག་པ༷་ལ༷། གཉིས་པ་ལ། ཐུན་མོང་མིན་པའི་མ་ངེས་པར་འགྱུར་ཚུལ། འགལ་བར་འགྱུར་བ་གཉིས། དང་པོ། ཡོད་རྟགས་འདི༷་ལ༷་དཔེ༷་མེ༷ད་པས་ཐུན་མིན་ཡིན་པས་སྒྲུབ་བྱེད་དུ་མི་རུང་ཞིང་གང་ཡོ༷ད་པ་རྣམ༷ས་ལ༷་འདོད་རྒྱལ་གྱི་སྒྲ༷་ཀུན༷་གྱིས་ཀྱང་བརྗོ༷ད་དུ༷་རུང༷་བའི་ཕྱིར༷་རོ༷། །གཉིས་པ། སྒྲ༷་ཡི༷་དོན༷་གྱི༷་སྟེ་དོན་སྤྱི་རྟོག་ཡུལ་དུ་ཡོ༷ད་པ༷་ཡིན་ནོ་ཅོག་ལ༷། ཟླ༷་བར༷་བརྗོད་རུང༷་ཕྱིར༷་གཏན་ཚིག་དེ་འག༷ལ་བ༷་ཡི༷ན་ནོ། །གཉིས་པ། འཐད་པ་བརྗོད་པ་ལ། བརྗོད་དུ་རུང་བའི་གྲགས་པ་དང་། སྒྲ་བྱུང་གི་གྲགས་པ་བཤད་པ་གཉིས། དང་པོ་ལ་བརྗོད་རུང་གི་གྲགས་པ་ངོས་གཟུང་། དེ་ཐམས་ཅད་ལ་ཁྱབ་པར་བསྒྲུབ། དེ་ལ་རྩོད་སྤང་གསུམ། དང་པོ། དེ་ལ་འཇིག༷་རྟེན༷་ན་ཚུལ་ལུགས་ལ་སྤྱོ༷ད་པའི༷་སྒྲ༷་ལ༷ས་བྱུང༷་བ་
11-8-77b
བརྗོད་རུང་གི་དོན་དེ༷་ཉི༷ད་གྲགས༷་པ༷་ཞེས་བྱ་བ་ཡི༷ན་པ༷ར་སློབ་དཔོན་གྱིས་བཞེད༷་དོ། །གཉིས་པ། གྲགས་པ་དེ༷་ཡང༷་ཤེས་བྱ༷་ཐམ༷ས་ཅ༷ད་ལ༷་སྦྱར་དུ་རུང༷་ཕྱིར༷་གྲག༷ས་པ༷ས་ཀུན༷་ལ༷་ཁྱབ༷་བོ། །གསུམ་པ་ལ། རྩོད་པ་དང་། ལན་གཉིས། དང་པོ། དེ་ལ་སྔར་ཡོངས་སུ་མ༷་གྲག༷ས་པ༷་ལ༷་གྲག༷ས་པ༷འི་སྒྲ༷་སྦྱར་བ་བུམ་སོགས་ལ་ཟླ་བ་ལྟར་འཇི༷ག་རྟེན༷་པ༷་ད༷ང་འག༷ལ་ཞེ༷་ན༷། གཉིས་པ། ཤེ༷ས་བྱ༷་ཀུན༷་ལ༷་དེ་ལྟར་གྲགས་སུ་རུང༷་བ༷་ལ༷་གྲགས༷་པའི༷་སྒྲ༷་མཛ༷ད་པ་ཡིན་གྱི་གྲགས་ཟིན་པ་མིན་ཏེ་དངོས་སུ་མི་འཚེད་ཀྱང་འཚེད་ནུས་ལ་འཚེ༷ད་པ༷་ཞེས་བཏགས་པ་བ༷ཞིན་ནོ། །གཉིས་པ་སྒྲ་བྱུང་གི་གྲགས་པ་ལ། དེ་གསུངས་པའི་དགོས་པ་དང་། དེ་རྗེས་དཔག་ཏུ་འདུ་ཚུལ་གཉིས། དང་པོ། གྲག༷ས་སུ་རུང༷་བ་ཙམ་ཞིག་དོ༷ན་ཐམས་ཅད་ལ༷་གྲུབ༷་ན༷་ཡ༷ང་མིང་གི་བརྡ༷་ད༷ང་དེ་ཡང་བརྡ་གདགས་པའི་བརྗོ༷ད་འདོ༷ད་ལ༷་བརྟེན༷་པའི༷་རྒྱུ་དེ་གཉིས་ཀྱི་དོན་གང་ཡང་རུང་བ་རྗོད་བྱེད་ཀྱི་སྒྲ༷་གཅིག་གྲུབ༷་ན༷་ནི༷་དེས་དོན་ཐམས་ཅད་ལ་བརྗོད་རུང་གི་གྲགས་པ་གྲུབ༷་པོ༷་ཞེས༷་སྒྲུབ་བྱེད་ཡོད་པར་བསྟན༷་པའི་ཕྱི༷ར་དུ་སྒྲ༷་ལས་བྱུང༷་བའི་གྲག༷ས་པ༷་ཞེས་གསུང༷ས་སོ། །གཉིས་པ། རི་བོང་ཅན་ཟླ་སྒྲས་བརྗོད་རུང་ཐམས་ཅད་ལ་གྲ༷གས་པ༷འི་རྗེ༷ས་དཔ༷ག་གི༷ས་འ༷གྲུབ་པ༷ས་རྗེས་དཔག་གི་ཡུལ་ལ་འག༷ལ་བ༷་ཡིན་ན་ནི་མི༷་འཁྲུལ༷་བའི་རྗེས་དཔག་འཇིག་པ་མི༷་སྲི༷ད་དོ༷། །གཉིས་པ་སྒྲུབ་བྱེད་མེད་ཚུལ་ལ། དངོས་དང་། དེ་ལྟར་མ་རྟོགས་པའི་ལུགས་དགག་པ་གཉིས། དང་པོ་ལ། གྲགས་པ་རྗེས་དཔག་ལས་ཡུལ་ཐ་དད་པར་བསྒྲུབ། དེས་ན་བརྡ་སྤྲོད་པའི་རྟགས་མ་ངེས་པར་འགྱུར་ཚུལ་གཉིས། དང་པོ། གྲག༷ས་པ༷་དངོ༷ས་པོ༷འི་དབང་གིས་བསྐྱེ༷ད་ན༷་ནི༷། རྗེས༷་དཔག༷་བཞི༷ན་དུ༷་བྱས་མི་རྟག་ལྟར་རམ། མེ་དུ་ལྟར་རང་རང་གི་ཡུལ༷་ཁོ་ན་ལ་ངེ༷ས་པར་འགྱུར༷་
11-8-78a
བ་ཞིག་ན། དེ་ལྟ་མིན་པར་བརྗོ༷ད་འདོ༷ད་ཀྱི་དབ༷ང་གི༷ས་སྦྱར༷་བ༷་ལ༷་སྒྲ༷་རྣམ༷ས་ཡུལ་ག༷ང་ལ༷འང༷་འཇུག་པ་སུས་ཁེག་སྟེ་ཐམས་ཅད་ལ་མི༷་འཇུག༷་པ་མེ༷ད་དོ། །གཉིས་པ་དེས༷་ན༷་ཆོས་ཀུན༷་ལ༷་འཇུག༷་ཏུ་རུང་བ༷་ཡི༷་གྲག༷ས་པ༷་དེ་ནི་ཡུལ༷་འདི༷ར་མི༷་འཇུག༷་ཅེས༷་བརྗོ༷ད་པ༷འི་ཚུལ་ལ་ཡོད་སོགས་རྟགས་ཀུན་ལ་ཟླ་སྒྲས་བརྗོད་མི་རུང་གི་དཔེ༷་གཞ༷ན་རྙེད༷་དཀ༷འ་བ༷ས་གཏན་ཚིགས་དེ་འདྲ་བ་ནི་ཐུན༷་མོ༷ང་ཉི༷ད་མི༷ན་པས་དཔེར་ན་སྒྲ་ལ་མཉན༷་བྱ༷་རྟགས་སུ་བཀོད་པ་བཞི༷ན་ནོ། །གཉིས་པ་ལ། གཞན་གྱིས་སློབ་དཔོན་གྱི་དགོངས་པ་མ་རྟོགས་ཚུལ། རང་གིས་ཇི་བཞིན་དུ་བཤད་པ་གཉིས། དང་པོ། སྐབས་འདིར་རང་སྡེ་འགྲེལ་བྱེད་པ་དག་གིས་ཟླ་བ་གཅིག་ལས་མེད་པས་རི་བོང་ཅན་ཟླ་བར་བསྒྲུབ་རྟགས་ཐུན་མིན་རྟོགས་ཆེད། གང་ལ་ཐུན་མིན་སོགས། སློབ་དཔོན་གྱིས་གསུངས་ཟེར། དེ་མི་འཐད་དེ། གྲགས་རུང་གི་སྤྱི༷་མཚ༷ན་འཆ༷ད་པ༷འི་སྐབས༷་ཡི༷ན་པས༷་རི༷་བོ༷ང་ཅ༷ན་ལ༷་དཔེ༷ར་མཛ༷ད་ནས༷་དེ་ཡི་ཚུལ་ཇི་འདྲ་བར་ཤེས༷་བྱ༷་ཀུན༷་ལ༷་བརྗོད་རུང་གིས་ཁྱབ༷་པར༷་བསྟན༷་པ་ཡིན་གྱི་གཞན་མིན་ཏེ། ད༷་ཏྲིག༷་ཤི༷ང་ཞེས་པའི་སྒྲས་བརྗོད་རུང་མི༷ན་སོ༷གས་ལ༷འ༷ང་གྲགས་པས་གནོད་པ་མཚུངས༷་པ་ཡིན་ཞིང་དེ་ལྟར་སློབ་དཔོན་གྱིས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གཉིས་པ་ལ། ཟླ་སྒྲ་ཐུན་མོང་པར་བསྒྲུབ། དེ་དངོས་པོ་སྟོབས་སུ་གྱུར་པ། བརྗོད་རུང་འགོག་ན་གྲགས་བསལ་འབབ་ཚུལ་གསུམ། དང་པོ། སྤོས་སྦྱོར་ལས་ག༷་བུར༷་དང༷་ནི༷་བཅུད་ལེན་ལས་དངུལ༷་ཆུ་སོ༷གས་ལ༷འང་ཟླ༷་བ༷འི་སྒྲ༷་ནི༷་རི་བོང་ཅན་ལས་གཞ༷ན་དེ་དག་དུ༷འང་གྲག༷ས་པ་དེ༷་ཉི༷ད་དཔེར༷་བྱས༷་ནས་བསི༷ལ་ཟེ༷ར་ཅ༷ན་ལའང་ཟླ༷་བ་ཞེས་བརྗོད་དུ་རུང་བ༷ར་སྒྲུབ༷་པ༷་ཐུན༷་མོ༷ང་གི་
11-8-78b
རྟག༷ས་སུ་གསུངས་ཀྱི་ཐུན་མིན་དུ་ག་ལ་འགྱུར། གཉིས་པ། བརྗོད་འདོད་ཀྱི་བརྡ༷་གཅིག་ལ༷་འཇུག༷་ཡུལ་རྣམ༷ས་ཐུན༷་མོང༷་བ༷་ཡིན་པས་ན་བརྡ་དེ་ཡུལ་གཅི༷ག་ལ༷་གྲུབ༷་ན༷་གཞན་ཀུན༷་ལ༷འང༷་འགྲུབ༷་པ་འདི༷་ནི༷་དངོ༷ས་པོ༷་སྟོབ༷ས་ཞུག༷ས་ཡི༷ན་ནོ། །བརྗོད་འདོད་ཀྱི་གྲག༷ས་པ༷་འགོ༷ག་ན༷་ཁྱེ༷ད་ཀྱི༷་རི་བོང་ཅན་སོགས་སུ་འདོད་པའ༷ང་འཇིག༷་གོ། གསུམ་པ། དེ༷ས་ན༷་རྒྱུ་མཚན་ཅན་སྒྲ་བསིལ་བྱེད་སོགས་དཔྱད་ན་ཐམས་ཅད་ལ་འཇུག་མི་སྲིད་ཀྱང་དེའི་རྩ་བ་བརྗོད་པར་འདོ༷ད་པ༷ས་སྦྱར༷་བ༷འི་བརྡ༷་ཟླ་བ་ལྟ་བུ་སོགས་ཡུལ་ཀུ༷ན་ལ༷་འཇུག༷་ཏུ༷་རུང༷་བཞི༷ན་དུ༷་བརྗོད་རུང་འགོ༷ག་ན༷་དེ་བརྗོད་དུ་རུང་བར་འཇིག༷་རྟེན༷་ན་གྲགས་ཤིང་གྲུབ་བའི་ཚུལ་གྱིས༷་གནོ༷ད་པ༷ས་གྲག༷ས་པ༷་དག་ད༷ང་འག༷ལ་བ་ཞེས་བྱ་བ༷ར་དགོང༷ས་སོ། །གཉིས་པ་དེ་དག་གི་དགོངས་པ་དཔྱད་པ་ལས། གཞན་ལུགས་དགག །རང་ལུགས་གཞག་པ་གཉིས། དང་པོ་ལ། བརྡ་དང་ཐ་སྙད་ཀྱི་གྲགས་པ་གཉིས་སུ་འབྱེད་པ། དངོས་དང་ཞེན་བའི་བརྗོད་རུང་གི་གྲགས་པ་གཉིས་སུ་འབྱེད་པ། མདོའི་བཤད་ཚུལ་གཉིས་དངོས་ཞེན་དུ་འཆད་པ་དགག་པ་གསུམ།དང་པོ་ལ། ཕྱོགས་སྔ་དང་། ལན་གཉིས། དང་པོ། བོད་ལ༷་ལ༷་གྲགས་པ་ལ་མིང་གི་རྣམ་པ་ཙམ་བརྡ༷་ཡི་གྲགས་པ་ད༷ང་དོན་ལྡོག་ངེས་པ་ལ་སྒྲ་བློས་ཞེན་རུང་ཐ༷་སྙད༷་ཀྱི༷་གྲག༷ས་པ༷་གཉི༷ས་སུ༷་འབྱེ༷ད་པ༷་ཡོ༷ད་ཀྱང་། གཉིས་པ། མི་འཐད་དེ་མཚོན་བྱ་ལ་ཐ༷་སྙད༷་དུ་བྱེད་ན་འདི༷་ཡི༷་སྐབ༷ས་སུ་བབ་པའི་དོ༷ན་མི༷ན་ལ་ཐ་སྙད་ཀྱི་མཚ༷ན་ཉི༷ད་དེ༷་འདྲ༷་བ་དོན་ལྡོག་ལ་སྒྲ་བློ་མ་འཁྲུལ་བའི་ཞེན་རུང་སྔར༷་བཀ༷ག་ཟི༷ན་ཏོ། །གཉིས་པ་ལ། ཕྱོགས་སྔ་དང་། ལན་གཉིས། དང་པོ། ཡང་བོད་ཁ་ཅིག་དངོ༷ས་སུ་བརྗོད་རུང་
11-8-79a
དོན་སྤྱི་ད༷ང་ཞེ༷ན་པ༷འི་བརྗོ༷ད་རུང༷་དངོས་པོ་སྟེ་དེ་དག་གི༷་བརྡ༷་ཡི༷་གྲག༷ས་པ༷་གཉི༷ས་ཞེས༷་ཟེར༷། གཉིས་པ། རྣམ་པར་ཕྱེས་ཏེ་འཆ༷ད་ན༷་གཉི༷ས་སུ༷་དབྱེ་རྒྱུ་ཡོ༷ད་མོད་ཀྱི༷་བརྡ་ལ་འཇུག༷་པའི༷་ཚེ༷་ན༷་རྣམ༷་དབྱེ༷་མེ༷ད་པར་འཇུག་གོ། གསུམ་པ། དེས༷་ན༷་མ དོ་ཡི་བཤ༷ད་ཚུལ༷་རྣམ༷་པ༷་གཉི༷ས་པོ་དེ་དངོ༷ས་དང༷་ཞེན༷་པར༷་སྦྱར་ནས་འཆ༷ད་པ༷་འཁྲུལ༷་ཏེ་དགོངས་པ་མ་ལོན་ནོ། །གཉིས་པ་རང་ལུགས་ལ། བཤད་ཚུལ་གཉིས་ཀྱི་དགོངས་པ་བསྟན་པ་དང་། དེ་ལྟར་ཤེས་པའི་དགོས་པ་བསྟན། དང་པོ། དེས་ན་མདོ་ཡི་བཤད་ཚུལ། སྔ༷་མ༷ས་སྒྲ༷་བྱུང༷་གྲག༷ས་པ༷་ལ༷། གནོད་བྱེད་ཀྱི་རྗེས༷་དཔ༷ག་མེ༷ད་པར་དགག་མི་ནུས་སོ་ཞེས་སྟོན་པའི་ཕྱིར༷་ཏེ་དེ་ཚད་མས་མི༷་ཁེ༷གས་པ༷འ༷མ། ཡ༷ང་ན༷་དེ༷་ལ༷་འག༷ལ་ཟླ༷་ཉིད་དུ་གྱུར་པའི་ཚད་མ་མེ༷ད་པ་དེས༷་ན༷་གྲགས་པའི་རྗེས་དཔག་གཞལ་བྱ་ལ་མཐའ་གཅིག་ཏུ་ངེ༷ས་ཕྱི༷ར་བརྗོད་རུང་མི་འདོད་པ་ལ་གྲགས་པའི་གནོ༷ད་བྱེ༷ད་སྟོན་པའི་ཆེད་ཡི༷ན་ལ་བཤད་ཚུལ་ཕྱི༷་མ༷་གྲག༷ས་པའི༷་རྗེས༷་དཔ༷ག་ལ༷ས་དངོས་སྟོབས་རྗེས་དཔག་ཡུལ་ཐ་དད་དེ་སྔ་མའི་ཡུལ་དངོས་མེད་དང་ཕྱི་མའི་ཡུལ་དངོས་པོ་ཡིན་པའི་ཡུལ༷་གྱི༷་དབྱེ༷་བ༷་བསྟན༷་པ༷་དག་གི་ཆེད་ཡི༷ན་ནོ། །མདོར་ན་མདོའི་རྗེས་དཔག་མེད་ཅེས་པས་སྒྲུབ་བྱེད་མེད་ལ་གྲགས་པས་གནོད་བྱེད་ཡོད་ཅེས་སོ། །གཉིས་པ། དེ༷་ལྟར༷་གཞན་སེལ་གྱི་སྒོ་ནས་བརྗོད་བྱ་རྗོད་བྱེད་ཤེས༷་ན༷་གྲག༷ས་པ༷་ཡི༷་བས༷ལ་བ༷་མཁ༷ས་པའི༷་དགོ༷ངས་པ༷་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་འགྲུབ༷་བོ། །ཚ༷ད་མ༷་རི༷གས་པའི༷་གཏེ༷ར་ལ༷ས་ར༷ང་དོ༷ན་རྗེས༷་དཔག༷་བརྟག༷་པའི༷་ར༷བ་ཏུ༷་བྱེ༷ད་པ༷་སྟེ༷་བཅུ༷་པ༷འོ༷།། །།
为他比量
གཉིས་པ་གཞན་དོན་རྗེས་དཔག་ལ། མཚན་ཉིད། རྗེས་དཔག་སྨྲ་བ་པོའི་གང་ཟག །རྩོད་
11-8-79b
པའི་ངག་གི་དབྱེ་བ་གསུམ།
定义
དང་པོ། གཞ༷ན་དོ༷ན་རྗེས༷་དཔ༷ག་རྒོལ་བ་ར༷ང་ཉི༷ད་ཀྱིས༷་མཐོང༷་བ༷་ཡི་དོན་རྟགས་ཀྱི་སྒོ་ནས་གཞ༷ན་ལ༷་སྟོན༷་པ༷འི་ངག༷་གོ།
说比量者补特伽罗
གཉིས་པ་ལ། སོ་སོའི་མཚན་ཉིད། རྒྱལ་ཕམ་གྱི་རྣམ་གཞག །དེ་ལ་དཔང་པོས་ཇི་ལྟར་སྒྲུབ་ཚུལ་གསུམ། དང་པོ། རྒོ༷ལ་ད༷ང་ཕྱིར༷་རྒོ༷ལ་དཔ༷ང་པོ༷་གསུམ༷། སྒྲུབ༷་བྱེད་བརྗོད་པར་ཁས་ལེན་པ་ད༷ང་སུན༷་འབྱི༷ན་བརྗོད་པར་དང་རྒྱལ་ཕམ་གྱི་བརྡ༷་སྤྲོ༷ད་པར་ཁས་ལེན་པ༷འོ༷། །གཉིས་པ། རྒོལ༷་བ༷་དང་ཕྱིར་རྒོལ་བ་གཉི༷ས་ལ༷་སྐྱོན་ཅན་བརྗོད་པ་དང་། སྐྱོན༷་མེད་ཡོ༷ན་ཏན་ཅ ན་བརྗོད་པ་ཉིད་ཀྱིས༷་རིམ་བཞིན་ཚར༷་གཅོ༷ད་པ༷་དང༷་རྗེས༷་འཛི༷ན་འཇུག༷་ལ་དེ༷་ལྟ༷ར་སྐྱོན་ཡོན་ཕྱེ་ནས་སྟོན༷་ན༷་རྒྱལ༷་ཕམ༷་ཡོ༷ད་དེ་མིན༷་ན༷་རྒྱལ་ཕམ་གཉི༷ས་ཀ༷་མིན༷་པར༷་གསུང༷ས། བརྫུན༷་རླབས་ད༷ང་བསླུ་བྲིད་གཡོ༷་སྒྱུས༷་ཚར༷་གཅ༷ད་ཀྱང༷་དེས་གྲུབ་མཐའ་བསྲུང་མི་ནུས་པས་དེ༷་འདྲ་བ་ལ༷་རྒྱལ༷་ཕ༷མ་མི༷་བཞེ༷ད་དོ༷། །གསུམ་པ་དཔང་པོས་ཇི་ལྟར་སྒྲུབ་ཚུལ་ལ། སྤྱི་བྱེ་བྲག་གཉིས། དང་པོ། འཇིག་རྟེན་དང་། ཆོས་ལུགས་གཉིས། དང་པོ། ཇི་ལྟར་ན་ནོར་སོགས་འཕྲོག༷་པ་ད༷ང་གོ་འཕང་སོགས་སྦྱིན༷་པས༷་འཇིག༷་རྟེན༷་པ༷་དག་གིས་ཚ༷ར་གཅ༷ད་པ༷་དང༷་རྗེས༷་འཛི༷ན་འདོ༷ད་དོ། །གཉིས་པ། གྲུབ༷་མཐ༷འ་བླང༷་དོ༷ར་བྱེ༷ད་པ༷་ལ༷། དམ༷་པས༷་ནོར་བ་ཚར༷་གཅ༷ད་པ་དང་བདེན་པ་རྗེས༷་སུ་འཛིན༷་པ་ཡིན་པར་འདོ༷ད་དོ། །གཉིས་པ་བྱེ་བྲག་ཚར་གཅད་པའི་གནས་ལ། འཐད་པ་བརྗོད་པ་དང་།འཁྲུལ་བ་དགག་པ་གཉིས། དང་པོ། ཚར༷་གཅ༷ད་ནི་རྒོལ་བ་གཉི༷ས་ལ༷ས་དབྱེ༷་བའི༷་བཞི༷་རུ་གྲངས་ངེས་པ་སྟེ་རྒོལ་བས་བསྒྲུབ་པའི་ཡན་ལག་མི་བརྗོད་ཡན་ལག་མིན་པ་བརྗོད་པ་གཉིས། ཕྱིར་རྒོལ་བས་སྐྱོན་མིན་བརྗོད་པ་སྐྱོན་མི་བརྗོད་པ་གཉིས་སོ། །དེ་དག་ནི་རི༷གས་པ༷་མཁྱེན༷་
11-8-80a
པ་ཆོས་ཀྱི་གྲགས་པ༷འི་དགོ༷ངས་པ༷་ཡི༷ན་ནོ། །གཉིས་པ་ལ། གངས་ཅན་པའི་ལུགས་དང་། རྐང་མིག་གི་ལུགས་དགག་པ་གཉིས། དང་པོ་ལ། ལུགས་དེ་བརྗོད་པ་དང་། དགག་པ་གཉིས། དང་པོ། དེ་དང་མི་མཐུན་པའི་ལུགས་ནི་འདི་ལྟར་རྒོལ༷་བ༷་ལ༷་ནི༷་དྲིས་ན་མི་བརྗོད་པ་སོགས་གསུམ། སྐྱོན་མི་སྤང་སོགས་གསུམ་སྟེ་གསུམ༷་ཚན་གཉི༷ས་ཏེ་དྲུག༷ ཕྱིར༷་རྒོལ༷་ལ༷་ཡ༷ང་འདྲི་ཚེ་མི་འདྲི་བ་སོགས་གསུམ། སྐྱོན་མི་བརྗོད་སོགས་གསུམ་སྟེ་གསུམ༷་གཉི༷ས་དྲུག༷ །དཔ༷ང་པོ༷་ལ༷་ཤན་མི་འབྱེད་པ་སོགས་གསུམ༷་ཐུན་མོང་ཀུན༷་ལ༷་རྣ་བ་མི་གཏོད་པ་གཅི༷ག་སྟེ་མདོར་ན་གང༷ས་ཅ༷ན་པ༷་རྣམ༷ས་བ༷ཅུ་དྲུག༷་འདོ༷ད་དོ། །གཉིས་པ། དེ་མི་འཐད་དེ་རྒོལ་བ་གཉིས་སོ་སོའི་སྐྱོན་གྱིས་ཚར༷་གཅ༷ད་འོས་པ་ཡི༷ན་ན༷་སྔ༷་མ༷་བཞི་པོར་འདུས༷།དེར་འདུས་པ་ཞིག་མི༷ན་ན༷་ནི་ཚར༷་གཅ༷ད་པར་བྱ་བ་ཉི༷ད་ཀྱང་མ༷་ཡི༷ན་ནོ། །དཔ༷ང་པོ༷་ལ༷་ནི༷་ཚ༷ར་གཅ༷ད་མེ༷ད་དེ་དེ་དཔང་པོར་འོས་པ་ཞིག་མིན་ན་དཔང་པོར་མི་རུང་ལ་ཡིན་ན་དེ་ལའང་ཚར་གཅད་པ་ཅི༷་ནས༷་བྱེ༷ད་ན༷་ཧ༷་ཅ༷ང་ཐ༷ལ་ཏེ་དེ་ཚར་གཅོད་བྱེད་ཡིན་པས་སོ། །གཉིས་པ་ལ། ཕྱོགས་སྔ་བརྗོད། དེ་ལས་འཁྲུལ་བའི་ཆ་དགག་པ་གཉིས། དང་པོ། ཕྱི་རོལ་བའི་ལུགས་ལ། དམ༷་བཅ༷འ་ལ༷་གནོ༷ད་ད༷མ་བཅ༷འ་གཞ༷ན། །དམ༷་བཅ༷འ་འག༷ལ་ད༷ང་ད༷མ་བཅ༷འ་སེ༷ལ། །གཏ༷ན་ཚི༷གས་གཞ༷ན་ད༷ང་དོ༷ན་གཞ༷ན་ད༷ང་། །དོ༷ན་མེ༷ད་པ༷་དང༷་དོ༷ན་མི༷་ཤེ༷ས། །དོ༷ན་བྲ༷ལ་དུས༷་ལ༷་མ༷་བ༷བ་ད༷ང་། །མ༷་ཚང༷་ལྷག༷་ད༷ང་ཡ༷ང་བརྗོ༷ད་དང༷་། །རྗེས༷་སུ༷་མི༷་སྨྲ༷་མི༷་ཤེས༷་དང༷་། །སྤོབ༷ས་པ༷་མེ༷ད་ད༷ང་རྣམ༷་གཡེ༷ང་དང༷་། །འདོ༷ད་པ༷་ཁས༷་ལེ༷ན་བརྒལ༷་བརྟ༷ག་འདོར༷། །རྗེས༷་སུ༷་སྦྱོར༷་མེ༷ད་ལ༷་སྦྱོར༷་ད༷ང་། །གྲུབ༷་
11-8-80b
མཐ༷འ་ཉམ༷ས་ད༷ང་རྟག༷ས་ལྟར༷་སྣང༷་། །ཐུབ༷་པ༷་རྐང༷་མི༷ག་གི༷ས་བཤ༷ད་པ༷འི། །ཚར༷་གཅ༷ད་ཉི༷་ཤུ༷་རྩ༷་གཉི༷ས་ཡི༷ན། །གཉིས་པ་ལ། མདོར་བསྟན་པ། རྒྱས་པར་ཕྱེ་སྟེ་དགག་པ་གཉིས། དང་པོ། དེ༷་ལ༷་དཔ༷ལ་ལྡ༷ན་གྲག༷ས་པ༷་ཡི༷ས། །དེའི་ཆ་འག༷འ་ཞི༷ག་ཚར༷་གཅ༷ད་མི༷ན་པར༷་བཤ༷ད། །ཚར༷་གཅ༷ད་ཡི༷ན་ན༷་གཉི༷ས་པོ༷ར་སྡུད༷་རུང་སྟེ་ཞེས་སོ། །གཉིས་པ་ལ། སྔ་མ་ཉེར་གཅིག་པོ་ཚར་གཅད་ཡིན་མིན་སོ་སོར་བཤད་པ་དང་། ལྟག་ཆོད་སྤྲོས་ཏེ་བཤད་པ་གཉིས། དང་པོ། དེ་ཡང་འདི་ལྟར་དང་པོ་ད༷མ་བཅ༷འ་ལ༷་གནོ༷ད་ཚ༷ར་གཅ༷ད་ནི༷། སྒྲུབ༷་པ༷འི་ཡ༷ན་ལ༷ག་མི༷ན་པ་བརྗོ༷ད་པ་ཡི༷ན་པས་ན་ཚར་གཅད་ཡིན་ཕྱིར་དེར་འདུའོ། །དམ༷་བཅ༷འ་གཞ༷ན་པའི༷་ཚ༷ར་གཅ༷ད་ནི༷། སུན༷་འབྱི༷ན་ཤེ༷ས་ན༷་རྟགས་དེ་མ༷་ངེ༷ས་འདུས༷། དམ༷་བཅའ༷་རྟག༷ས་དཔེ་ཚད་མ་རང་ཚིག་སོག༷ས་འགལ༷་བ༷་ནི༷་དམ༷་བཅ༷འ་བརྗོ༷ད་ན༷་ལྷག༷་པ༷འི་སྐྱོན༷། མ༷་བརྗོ༷ད་རྟག༷ས་ཀྱི༷་སྐྱོན༷་འགལ་མ་ངེས་མ་གྲུབ་གསུམ༷་པོ་གང་རུང་དུ་འགྱུར༷། རྟག༷ས་ལ༷་སྐྱོན༷་མེ༷ད་ཚ༷ར་གཅ༷ད་དུ་འཐད་པ་མིན༷་ནོ། །ད༷མ་བཅའ༷་སེལ༷་བ༷འང་སྔར་གྱི་མ༷་ངེ༷ས་པར་འ༷དུས་པས་ཚར་བཅད་ཟིན་པས་འདིར་དམ་བཅའ་བཏང་བའི་ཚར་གཅད་ཅེས་ཡང་ཚ༷ར་གཅ༷ད་གཉི༷ས་པ༷་དོ༷ན་མེ༷ད་ཡི༷ན་ཏེ་དགོས་ན་མི་སྨྲ་བ་དང་འབྲོས་པའི་ཚར་གཅད་སོགས་ཀྱང་ཐོབ་པར་ཐལ་ལོ། །གཏན༷་ཚིག༷ས་གཞ༷ན་པ༷་ངག༷་རྫོག༷ས་ན༷། མ༷་ངེ༷ས་པ་ཡིན་ལ་ལན་གྱི་སྐབས་མི་སྟེར་ན་ད་རུང་ངག་ཚིག་མ༷་རྫོག༷ས་པའི་རེ་ཞིག་ངག་རྫོགས་པའི་བར་དུ་ཚ༷ར་གཅོ༷ད་མི༷ན། དོན༷་གཞན༷་པའི་ཚར་གཅད་ཅེས་པ་དེ་བརྟག་ན་རྒོལ༷་བ༷་དག་གིས་གཏན་ཚིགས་མ༷་ངེ༷ས་པ་བརྗོད་པ༷ས། ཚར༷་གཅ༷ད་བྱ་ཡིན་ལ་ཕྱིར༷་རྒོལ༷་གྱིས་སྐྱོན༷་མི༷ན་པ༷། བརྗོ༷ད་པ༷འི་སྒོ་ན༷ས་
11-8-81a
ཚར༷་གཅ༷ད་ཡིན་གྱི༷། དེ༷་ལ༷ས་གཞ༷ན་པ༷འི་སྒོ་ནས་ཚར༷་གཅ༷ད་ཐོབ་པ་མི༷ན་ནོ། །དོ༷ན་མེ༷ད་པ༷་ནི༷་སྒྲུབ༷་པ༷་ཡི༷། ཡ༷ན་ལ༷ག་མི༷ན་པ་བརྗོ༷ད་པ་ལ༷ས་གཞ༷ན་མི༷ན་ནོ། །དོ༷ན་མི༷་ཤེས༷་པ༷་དོ༷ན་མེ༷ད་འ༷དྲ། སྒྲུབ༷་པ༷འི་ཡ༷ན་ལ༷ག་མི༷ན་པར༷་འདུས༷་ཏེ་དེས་བསྒྲུབ་བྱ་མི་འགྲུབ་པས་སོ། །དོ༷ན་ལྡན༷་པའི་སྒྲ་ལན་གསུ༷མ་བརྗོ༷ད་ཀྱང་མ་གོ་ན་ཕྱིར༷་རྒོ༷ལ་གྱིས༷་མ༷་རྟོག༷ས་པས་དེ་ཚར་མི་གཅད་པར་རྒོལ༷་བ༷་ཚ༷ར་གཅ༷ད་པར་རིགས་པ་མི༷ན་ནོ། །དོ༷ན་བྲལ༷་ཞེས་པ་བསྙོན༷་ཚི༷ག་མ༷་འབྲེལ༷་བ༷། གཏོལ་མེད་སྨྲ་བ་དེ་ནི་དམ་བཅའི་སྒྲུབ་བྱེད་མིན་པས་སྒྲུ༷བ་པ༷འི་ཡ༷ན་ལ༷ག་མི༷ན་པ༷ར་འདུས༷་ཀྱི་ལོགས་སུ་ཕྱེ་བ་མི་འཐད་དོ། །དུས༷་ལ༷་མ༷་བ༷བ་པ་ན་ངག་གོ༷་རི༷མ་བཟློག༷་ཀྱང་རུང་ངག་དེ༷་ལ༷ས་དོན་གོ༷་ན༷་ཚ༷ར་གཅ༷ད་མི༷ན་ཏེ་གང་ལྟར་བརྗོད་ཀྱང་མི་འགལ་བས་སོ། །དོ༷ན་མི༷་གོ༷་ན༷་དེས་བསྒྲུབ་བྱ་མི་འགྲུབ་པས་སྒྲུབ༷་པ༷་ཡི༷་ཡ༷ན་ལ༷ག་མི༷ན་པ༷་བརྗོ༷ད་པ༷ར་འདུས༷་སོ། །མ༷་ཚ༷ང་བ་ཞེས་པ་ལ་སྦྱོར་བ་ཡ༷ན་ལ༷ག་གཉི༷ས་པ༷འི་ངག་གང་རུང་མ་ཚང་ན་སྐྱོན༷་ཡིན་གྱི་ཁྱོད་ལྟར་ལྔ་པའི་དམ༷་བཅ༷འ་མེ༷ད་སོག༷ས་ཏེ་མཇུག་སྡུད་ཉེར་སྦྱོར་མེད་ཀྱང་མི་དགོས་པས་ཚ༷ར་གཅ༷ད་མི༷ན་ནོ། །ལྷག༷་བརྗོ༷ད་ནི་སྒྲུབ་ངག་ངེས་ཅན་འདོད་པ་ངེད་ཀྱི་ལུགས་ལ་དེ་སྒྲུབ༷་བྱེ༷ད་མིན༷་པ་བརྗོད་པར༷་འདུས༷་ཀྱི། ཁྱེད༷་ཀྱི༷་ལུག༷ས་ལ༷་ཚར༷་གཅ༷ད་མིན༷་པར་འཐད་དེ་ཁྱོད་གཏམ་རྒྱུད་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་ངག་སྐྱོན་མིན་པར་འདོད་པས་སོ། །ཡ༷ང་བརྗོ༷ད་པ་ནི་སྒྲ༷་ཟློས༷་ཀྱང་དོན་མི་ཟློས་པ་ཁྱོད་དགའ་ན་ང་དགའ་ཟ་ན་ཟ་ལྟ་བུ་སྐྱོན༷་མ༷་ཡི༷ན་ལ། དོ༷ན་ཟློས༷་ན་ཕྱི་མ་དོན་མེད་པས་སྒྲུབ༷་བྱེ༷ད་མིན༷་པར༷་འདུས༷། དེ༷་ཡང༷་སྒྲུབ༷་པ༷འི་ང༷ག་འགོད་པ་ལ༷་ཡི༷ན་གྱི་དོན་གོ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་གཏམ༷་རྒྱུ༷ད་སོགས་རྒྱས༷་པར་གཏན་ལ་ཕབ་པ་ལ༷་རྩོད་པའི་སྐབས་འདི༷་ཡང་སྐྱོན༷་མི༷ན་ནོ། །རྗེས༷་
11-8-81b
སུ༷་མི༷་སྨྲ༷་བ་ནི་ཕྱིར༷་རྒོལ༷་གྱིས༷། རྒོལ༷་བའི༷་ཁ་ནས་སྨྲས་ཚད་ཀྱི་ང༷ག་ཀུན༷་དང་པོར་བརྗོད་དགོས་ངེས་མེད་པས་དེ་མ༷་བརྗོ༷ད་པ༷་སྐྱོན༷་མི༷ན་ལ་དགོ༷ས་ངེས་པ༷་སུན་འབྱིན་མ༷་བརྗོ༷ད་ན༷་ཕྱིར་རྒོལ་ཁོ་རང་སྤོབ༷ས་པ༷་མེ༷ད་པའི༷་ནང༷་དུ་འདུས༷་སོ། །གལ་ཏེ་ངེས་པར་བརྗོད་དགོས་ན་ཀླ་ཀློའི་སྐད་སོགས་མི་ཤེས་པས་བརྗོད་ཀྱང་ལན་མི་ཤེས་པ་ཚར་གཅད་ཡིན་ཕྱིར་དེ་ལྟ་བུའི་སྒོ་ནས་ཁྱེད༷་ཀྱང༷་ཚར༷་གཅོ༷ད་དེར༷་འགྱུར༷་བར་སླ་མོ༷ད་ཅེས་སོ། །རྐང་པ་གཅིག་འདི་འགྲེལ་ཚིག་རྩ་བར་ཤོར་བའོ། །དོ༷ན་མི༷་ཤེ༷ས་པ༷་ཞེས་པ་ཕྱིར༷་རྒོལ༷་ནི༷།དོན་མ་ཤེས་ན་ལན་ལ་སྤོབ༷ས་པ༷་མེ༷ད་ལ༷ས་གཞན༷་དུ༷་མིན༷། མི༷་སྤོབ༷ས་པ་ནི་རྒོལ་བས་མ་སྤོབས་ན་སྒྲུབ་པའི་ཡན༷་ལ༷ག་མི༷་བརྗོད་པ༷འ༷མ། ཕྱིར་རྒོལ་གྱིས་མ་སྤོབས་ན་སྐྱོན༷་མི༷་བརྗོ༷ད་པའི༷་ཁོང༷ས་སུ༷་འདུ༷ས། རྣམ༷་གཡེ༷ང་ལ་བདག་ནའམ་རྗེས་ནས་ལན་ལྡོན་ནོ་ཞེས་སོགས་དངོས་གནས་དྲང༷་པོ༷་ཡིན་ན་ནི་ཚར༷་གཅ༷ད་མི༷ན་ལ། གཡོན༷་ཅ༷ན་ནི་ལན་མ་ཐེབ་པའི་སྤོབ༷ས་པ༷་མེ༷ད་པ༷ར་འདུས༷། འདོ༷ད་པ༷་ཁས༷་ལེ༷ན་པ་ལ་རྟགས་མ་ངེས་པར་སྟོན་ཆེད་ཤེ༷ས་ནས་ལན་དེ་བཏང་བ་དང་མི༷་ཤེ༷ས་པར་རྟགས་ཁས་བླངས་ནས་སྐྱོན་དེ་གཞན་ལ་སྦྱོར་བ་གཉིས་སུ་ཡོད་པ་དེ་དག་རིམ༷་བཞི༷ན་དང་པོ་ཕ་རོལ་པོའི་སྨྲས་པའི་རྟགས་མ༷་ངེ༷ས་པར་སྟོན་པའི་ཕ་རོལ་གྱི་སྐྱོན་ཡིན་ལ། གཉིས་པ་ལན་འདེབས་པ་པོའི་རྟགས་སྐྱོན་ཅན་ལ་སྐྱོན༷་མི༷་བརྗོ༷ད་པའི་ཚར་བཅད་ཡིན་ནོ། །བརྒ༷ལ་བརྟ༷ག་འདོར༷་བ༷་ནི་རྒོ༷ལ་བ༷་གཉི༷ས་སུ་ཡིན་ཡང་སྐྱོན་ཅན་ལ་བརྒལ་བརྟག་མ་ནུས་པས་སྤོབ༷ས་པ༷་མེ༷ད་པའི༷་ནང༷་དུ་འདུ༷ས༷། སྐྱོན་རྗེས༷་སུ༷་སྦྱོར༷་མེ༷ད་ལ༷་སྐྱོན་ལྟར་སྣང་སྦྱོར༷་བ༷འ༷ང་སུན་འབྱིན་ལྟར་སྣང་བརྗོད་པ་པོ་སྤོབ༷ས་པ༷་མེ༷ད་པ༷་ལ༷ས་གཞ༷ན་
11-8-82a
མི༷ན། རང་གི་གྲུབ༷་མཐ༷འ་ཉམ༷ས་པ༷་ནི་སྒྲུབ༷་པ༷་ཡི༷་ཡ༷ན་ལག༷་མི༷་བརྗོ༷ད་པ༷་ཉི༷ད་ཡི༷ན་ནོ། །གཉིས་པ་ལ། མདོར་བསྟན། རྒྱས་བཤད། དེ་ལྟར་སྤྲོ་བའི་དགོས་པ་གསུམ། དང་པོ། གཏ༷ན་ཚི༷གས་ལྟར༷་སྣང༷་འགོད་པའི་རྒོལ་བ་ཚར༷་གཅ༷ད་ཀྱི་གན༷ས་ཡིན་ཏེ། དཔེ༷ར་ན༷་འཆད་འགྱུར་གྱི་གཏན་ཚིགས་ལྟར་སྣང་བ་ལྟག༷་ཆོ༷ད་བརྗོ༷ད་པ༷་བཞི༷ན་ནོ། །གཉིས་པ་ལ། ཀུན་བཏུས་སུ་གསུངས་པའི་ལྟག་ཆོད་བཅུ་བཞི། རིགས་སྒོར་གསུངས་པའི་ལྟག་ཆོད་བཅུ་བཤད། དེ་ཉེར་བཞི་བཀག་ཟིན་པས་སློབ་དཔོན་གྱིས་བཏང་སྙོམས་མཛད་ཚུལ་གསུམ། དང་པོ། དེ་ལ་ལྟག་ཆོད་གང་ཞེ་ན། ཕྲ༷ད་ད༷ང་མ༷་ཕྲ༷ད་མཚུངས་པའི་ལྟག་ཆོད་དང་གཏ༷ན་ཚིག༷ས་ད༷ང་མཚུངས་པའི་ལྟག་ཆོད་དང་། རྟག༷ས་ད༷ང་མཚུངས་པའི་ལྟག་ཆོད་དང་། མ༷་སྨྲས༷་པ་དང་མཚུངས་པའི་ལྟག་ཆོད་དང་། མ༷་སྐྱེས༷་པ་དང༷་མཚུངས་པའི་ལྟག་ཆོད་དང་། འབྲ༷ས་བུ༷་མཚུངས་པའི་ལྟག་ཆོད་དང་། ཆོས༷་མཐུ༷ན་པ་དང་མཚུངས་པའི་ལྟག་ཆོད་དང་། མི༷་མཐུན༷་པ་ད༷ང་མཚུངས་པའི་ལྟག་ཆོད་དང་། རྣམ༷་རྟོག༷་མཚུངས་པའི་ལྟག་ཆོད་དང་། ཁྱ༷ད་པར་མེ༷ད་པར་མཚུངས་པའི་ལྟག་ཆོད་དང་། དམིག༷ས་པ༷་ད༷ང་མཚུངས་པའི་ལྟག་ཆོད་དང་། ཐེ༷་ཚོམ༷་མཚུངས་པའི་ལྟག་ཆོད་དང་། དོ༷ན་གྱིས་གོ༷་བར་མཚུངས་པའི་ལྟག་ཆོད་དང་། ཐལ༷་འགྱུར༷་དང་མཚུངས་པའི་ལྟག་ཆོད་དེ་བཅུ་བཞི་པོ་རྣམ༷ས་ཀུན༷་ལ༷ས་བཏུས༷་སུ་གསུངས་པ་ཡི༷ན་ནོ། །གཉིས་པ། རི༷གས་བརྟ༷ག་ལ༷ས། འཕེ༷ལ་བ་དང་མཚུངས་པའི། འགྲིབ༷་པ་དང་མཚུངས་པའི། བརྗོ༷ད་པ་དང༷་མཚུངས་པའི། མ༷་བརྗོ༷ད་པ་དང༷་མཚུངས་པའི། རིག༷ས་པ༷་དང༷་མཚུངས་པ་དང་ནི༷་སོ༷་སོ༷འི་དཔེ༷་མཚུངས་
11-8-82b
པའི། བསྒྲུབ༷་བྱ༷་མཚུངས་པའི། མི༷་རྟག༷་པ་མཚུངས་པའི། ར༷བ་བྱེ༷ད་ད༷ང་མཚུངས་པའི། དུས༷་འད༷ས་མཚུང༷ས་པའི༷་ལྟག༷་ཆོ༷ད་བཅུ་དང་ནི༷། གསུམ་པ། བསྡོམ་པའི་ཉི༷་ཤུ༷་རྩ༷་བཞི༷་ཕྱོག༷ས་གླང༷་གིས༷་བཀ༷ག་ཕྱིར༷་གྲག༷ས་པས༷་བཏང༷་སྙོམ༷ས་མཛ༷ད་དོ། །གསུམ་པ། ལྟག༷་ཆོད༷་འདི༷་དག༷་མ༷་ཤེ༷ས་ན༷། གཞུང༷་ལུག༷ས་ཆེན༷་པོ༷་འ༷ཆད་པ༷་ཡི༷། ཕྱོག༷ས་སྔ༷་ཕ༷ལ་ཆེ༷ར་མི༷་རྟོག༷ས་པ༷ས། ཕྱོག༷ས་ཙ༷མ་ཕྱེ༷་སྟེ༷་བཤ༷ད་པ༷་ཡི༷ན། བ༷ར་སྐབ༷ས་ཀྱི༷་ཚི༷གས་བཅ༷ད་དོ༷། །
辩论语类别
གསུམ་པ་རྩོད་ངག་ལ། གང་ཟག །དགོས་པ། བརྗོད་ཚུལ་གྱི་དབྱེ་བ་གསུམ།
补特伽罗
དང་པོ། རྒོལ་བ་གཉིས་དང་དཔང་པོ་སྟེ། གང༷་ཟ༷ག་གསུམ༷་ལ༷་རང་རང་གི་ལས་སུ་འོས་པ་བརྗོ༷ད་ཚུ༷ལ་དྲུག༷་ཡོད་དེ་རྒོལ་བས་དམ་བཅའ་འཇོག དེ་ལ་སྐྱོན་སྤང་གཉིས། ཕྱིར་རྒོལ་གྱིས་འདོད་པ་དྲི། སྐྱོན་བརྗོད་ཀྱི་ངག་གཉིས། དཔང་པོས་རྗེས་སུ་བརྗོད། རྣམ་པར་དབྱེ་བའི་ངག་གཉིས་སོ། །
目的
གཉིས་པ་ལ། སྒྲུབ་པ་དང་། སུན་འབྱིན་གཉིས། དང་པོ་ལ། བརྗོད་ཚུལ་ཡང་དག་དང་། ལྟར་སྣང་གཉིས། དང་པོ་ལ། མཚན་ཉིད། ངག་འགོད་ཚུལ། དེ་ལྟར་བཀོད་པའི་འབྲས་བུ་གསུམ། དང་པོ། ཚུལ༷་གསུམ༷་ཚང་བའི་སྒྲུབ་བྱེད་སྟོན༷་པ༷་སྒྲུབ༷་པའི༷་ངག་ཡང་དག༷་གི་མཚན་ཉིད་དོ། །གཉིས་པ་ལ། སྔ་རབས་པའི་ལུགས་དགག ཚད་མ་ཕྱི་རབས་པའི་ལུགས་གཞག་པ་གཉིས། དང་པོ། གྲངས་ཅན་པ་སོགས་སྔ་རབས་པ་དག་མེ་ཡོད་དེ། དུ་བ་ཡོད་པའི་ཕྱིར། ཚང་མང་བཞིན། ལ་ལའང་དུ་བ་ཡོད་པས། མེ་ཡོད་ཅེས་ཡན་ལག་ལྔ་ལྡན་འདོད་ལ། དེ་ལྔ་རིམ་
11-8-83a
པས་དམ་བཅའ། རྟགས། དཔེ། ཉེར་སྦྱོར། མཇུག་སྡུད་ལྔར་བརྟགས་ཏེ། ཡ༷ན་ལ༷ག་ལྔ༷་ལ༷་དམ༷་བཅ༷འ་ད༷ང་། ཉེར༷་སྦྱོར༷་མཇུག༷་སྡུད༷་གསུམ༷་པོ༷་ལྷག༷་སྟེ། དེ་གསུམ་པོ་དོན་ཟློས་པས་དེ་ལྟར་སྦྱར་བ་དོན་མེད་པ་དང་། བྱས་ན་མི་རྟག་པས་ཁྱབ་ལྟ་བུ་སྤྱི༷་ཁྱབ༷་སྟོན་པའི་ངག་མ༷་ཚ༷ང་ཕྱིར༷་ངག་སྦྱོར་འདི་མི༷་འཐ༷ད་དོ། །གཉིས་པ་ལ། གཞན་ལུགས་ངག་སྐྱོན་ཅན་དགག་རང་ལུགས་སྐྱོན་མེད་གཞག་པ། དེ་ལ་རྩོད་སྤང་གསུམ། དང་པོ། དེས་ན་ཁྱབ་པ་དང་ཕྱོགས་ཆོས་སྒྲུབ་པ་རྩོད་ངག་ཡང་དག་ནི་ཡན་ལག་གཉིས་ལྡན་ཏེ། དཔེར་ན། གང་བྱས་ན་མི་རྟག་པས་ཁྱབ། དཔེར་ན་བུམ་པ་བཞིན། སྒྲ་ཡང་བྱས་ཞེས་པ་ལྟ་བུའོ། །ཡ༷ན་ལ༷ག་གཉི༷ས་ལྡན་དེ་ལ༷འ༷ང་གསུམ༷་པ༷་སྦྱར་ནས་བྱས་པའི་ཕྱིར་ཞེས་པ་དང༷་། ལྔ༷་པ༷་སྦྱར༷་ནས་བྱས་པའི་ཕྱིར་ཞེ་ན༷་ཚིག་དེའི་ནུས་པས་དམ༷་བཅ༷འ་འདྲེན༷་པའི་ངག་ཏུ་འགྱུར་ལ། གལ༷་ཏེ༷་ད༷མ་བ༷ཅའ་མ༷་བརྗོ༷ད་ན༷། ང༷ག་མ༷་རྫོག༷ས་ཕྱིར༷་དོན་གྱིས་གོ་ན་ཡང་། བྱས་པའི་ཕྱིར་ཅི་ཞེས་དྲི༷་དགོ༷ས་འགྱུར༷་ཏེ། ཟན་ཟ་བར་གོ་ཡང་ཟ་བའི་ཕྱིར་ཞེས་བརྗོད་པ་ལྟ་བུའོ། །དེས་ན་བྱས་སོ་ཞེས་རྫོགས་ཚིག་སྦྱར་རོ། །གཉིས་པ་རང་ལུགས་ལ། བླུན་པོ་ལ་ངག་སྦྱོར་འགོད་ཚུལ་དང་། མཁས་པ་ལ་འགོད་ཚུལ་གཉིས། དང་པོ། བླུན༷་པོ༷་ལ༷་ནི༷་ཚིག་ཉུང༷་ལ་དོན་ཚང་བའམ་རྒྱས༷་པ་སྦྱར༷། ཕྱོགས་ཆོས་དང་ཁྱབ་པ་གཉི༷ས་པོ༷་སྔ༷་ཕྱི༷་གང་ལྟར་བརྗོད་ཀྱང་དོན་ལ་ཁྱ༷ད་པར༷་མེ༷ད་མོད་གང་སྔོན་དུ་བརྗོད་ཀྱང་ཅིག་ཤོས་མཐ༷འ་རྟེན༷་དུ་བརྗོད་དེ་དོན་དུ་དེ་གཉིས་རྫོགས༷་པའི༷་ཚི༷ག་ཏུ༷་སྦྱར༷་དགོས་སོ། །དེ་ལ་བྱས་ན་མི་རྟག་པ་སྟོན་པའི་ཆོས་མཐུན་པ་ཉིད་ཅན་གྱི་ངག་
11-8-83b
རྗེས་འགྲོའམ་མི་རྟག་པ་མིན་ན་བྱས་པ་མིན་པས་ཁྱབ་པ་བརྗོད་པ་ཆོས་མི་མཐུན་པ་ཉིད་ཅན་གྱི་ངག་ལྡོག་ཁྱབ་བརྗོད་པ་གཉིས་སམ་གང་རུང་རེས་འཐུས་སོ། །གཉིས་པ། ཁྱབ་འབྲེལ་ཚད་མའི་སྟོབས་ཀྱིས་ངེས་ཟིན་མ་བརྗེད་པའི་མཁས༷་པ༷་ལ༷་ནི༷་གཏན༷་ཚིག༷ས་ཉི༷ད་བརྗོད་པས་ཀྱང་གྲུབ་བོ། །གསུམ་པ། འོ་ན་ཀུན༷་ལ༷ས་བཏུས༷་ཀྱི༷་ཕྱོགས་ཆོས་དང་ནི་འབྲེལ་བ་དང་། བསྒྲུབ་བྱ་བརྗོད་བྱ་གཞན་རྣམས་སྤང་ཞེས་པའི་འབྲེལ་བ་དང་བསྒྲུབ་བྱའི་བར་གྱི་ཚིག༷་བ༷སྡུ་བ༷། རང་གི་དོན་ཅན་ཟླས༷་དབྱེར༷་བཤ༷ད་ན༷ས་ཕྱོགས་ཁྱབ་བསྒྲུབ་བྱ་གསུམ་ཀ་བརྗོད་དགོས་པར་གསུངས་པ་དང་འག༷ལ་ཞེས༷་ཟེར༷་ཡང་ཕྱོགས་ཆོས་དང་འབྲེལ་བས་བསྒྲུབ་བྱ་བརྗོད་ཅེས་རྣམ་དབྱེ་གསུམ༷་པ༷་བསྡུས་པ་དེ༷་ཡི༷་སྐྱེས༷་བུ༷འི། བསྡུ༷་བ༷་ཡི༷ན་ཕྱིར༷་འག༷ལ་བ༷་མེ༷ད་དོ། །གསུམ་པ་སྒྲུབ་ངག་གི་འབྲས་བུ། སྒྲུབ་ངག་གི་བྱེད་པའམ་འབྲས༷་བུ༷་ཕ་རོལ་ལ་རྗེས༷་དཔ༷ག་བསྐྱེ༷ད་པ༷་ཡི༷ན་ནོ། །གཉིས་པ་སྒྲུབ་ངག་ལྟར་སྣང་ལ། མཚན་ཉིད། དབྱེ་བ་གཉིས། དང་པོ། སྒྲུབ༷་བྱེ༷ད་ཀྱི་ངག་ཡ༷ང་དག༷་མ༷་ཡི༷ན་པ༷། བཀོ༷ད་པ༷་ཐམས་ཅད་སྒྲུབ༷་པ༷་ལྟར༷་སྣང༷་ཡི༷ན་ནོ། །གཉིས་པ། ཚུལ་གསུམ་མ་ཚང་བ་བཀོད་པ་དོ༷ན་སྐྱོན་ཅན་དང་ཚང་ཡང་ཚད་མས་ངེས་མ་ནུས་པ་བློ༷་སྐྱོན་ཅན་དང་ངེས་ཀྱང་བརྗོད་མ་ཤེས་པས་སྒྲ༷་སྐྱོན་ཅན་དུ་གྱུར་པ་ཡི༷་དབྱེ༷་བ༷་ཡི༷ས་སྒྲུབ་བྱེད་ལྟར༷་སྣང༷་དེ༷་ཡ༷ང་རྣམ༷་པ༷་གསུམ༷་ཡོད་དོ། །གཉིས་པ་སུན་འབྱིན་ལ། ཡང་དག །ལྟར་སྣང་གཉིས། དང་པོ་ལ། མཚན་ཉིད་དབྱེ་བ་གཉིས། དང་པོ། སྐྱོན་ལ་སྐྱོན༷་དུ་བརྗོ༷ད་པའི་སྒོ༷་ནས༷་ལོ༷ག་རྟོག༷་སེ༷ལ་བ་སུན་འབྱིན་ཡང་དག་གི་མཚན་ཉིད། གཉིས་པ། མཚན་ཉིད། གཏན་ཚིགས།
11-8-84a
བསྒྲུབ་བྱའི་སྐྱོན་ཏེ་ཡུལ༷་སྐྱོན་ཅན་གསུམ་སུན་འབྱིན་པ་ད༷ང་དོན་བློ་སྒྲ་སྐྱོན་ཅན་གྱི་ངོ༷་བོ༷་གསུམ་ལ་བརྗོ༷ད་ཚུལ༷་རྣལ་མ་དང་ཐལ་བ་གཉིས་ཀྱིས༷་དབྱེ༷་བས༷་སུན༷་འབྱི༷ན་རྣམ༷་པ༷་གསུམ༷་མོ། །གཉིས་པ་སུན་འབྱིན་ལྟར་སྣང་ལ།མཚན་ཉིད། དབྱེ་བ་གཉིས། དང་པོ། སུན་འབྱིན་ལྟར༷་སྣང༷་གི་མཚན་ཉིད་སྐྱོན༷་ལ༷་སྐྱོན༷་མི༷་བརྗོ༷ད་པ་ཡིན་ལ། དབྱེ་བ་ལ། དགག་གཞག་གཉིས། དང་པོ། ལྟར་སྣང་དེ་ལ་མུ༷་སྟེ༷གས་བྱེ༷ད་དང༷་བོ༷ད་འག༷འ་ཞིག༷་ཚར་བཅད་ཉེར་གཉིས་དང་ལྟག་ཆོད་འགའ་ཞིག་གི་གྲངས་དང་། དོན་བློ་སྒྲ་སྐྱོན་སོགས་གྲ༷ངས་ངེ༷ས་སྣ་ཚོགས་བྱེ༷ད་མོ༷ད་དེ༷་མི༷་འཐ༷ད་དེ། དེར་མ་འདུས་པ་ཡོད་པས་སོ། །གཉིས་པ། དེས་ན་སྤྱི་རིགས་བསྡུས་ན། སྐྱོན༷་མི༷་བརྗོ༷ད་ད༷ང་སྐྱོན༷་མི༷ན་བརྗོ༷ད། གཉི༷ས་ཡི༷ན་ད༷བྱེ་བ༷་བས༷མ་མི༷་ཁྱབ༷་སྟེ། སྐྱེ་བོའི་ལོག་རྟོག་མཐའ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །
所诠分法
གསུམ་པ་བརྗོད་ཚུལ་གྱི་དབྱེ་བ་ལ། བསྟན་བཤད་གཉིས།
略说
དང་པོ། བརྗོ༷ད་པ༷འི་ཚུལ༷་ལ༷་རང༷་རྒྱུ༷ད་ད༷ང་། ཐལ༷་འགྱུར༷་གཉི༷ས་ཡི༷ན་ནོ། །
广说
གཉིས་པ་ལ། རང་རྒྱུད་བཤད་ཟིན་པར་བསྟན། ཐལ་འགྱུར་སྐབས་འདིར་བཤད་པ་གཉིས།
说自续已说
དང་པོ། ར༷ང་རྒྱུ༷ད་ནི་སྒྲུབ་པ་ཡང་དག་ཡིན་པས། རང་དོན་རྗེས་དཔག་ཏུ་བཤ༷ད་ཟིན་ལ།
应成当说
གཉིས་པའང་། ཐལ་བའི་རྣམ་གཞག་དང་། དེ་ལ་ལན་འདེབས་ཚུལ་གཉིས།
应成派差别
དང་པོ་ལ། དགག་གཞག་སྤང་གསུམ། དང་པོ་ལ། ཕྱོགས་སྔ་དང་། དེ་དགག་པ་གཉིས། དང་པོ་ལ། བསྟན་བཤད་གཉིས། དང་པོ། ཐལ༷་འགྱུར༷་ལ་རྟག་ཁྱབ་གྲུབ་མ་གྲུབ་ཀྱི་མུ་བཞི༷་ལ༷ས་ཁས་བླང་དང་ཚད་མས་གྲུབ་བསལ་ལ་ལྟོས་ཏེ་བཅུ༷་བ༷ཞི་དབྱེ་བ་ཡོད་ཅེས༷་
11-8-84b
ག༷ངས་ཅ༷ན་པ༷་ད༷ག་དེ༷་ལྟར༷་འདོ༷ད་ཅིང་། གཉིས་པ། བཅུ་བཞི་པོ་དེ་ལ་ལན་གྱིས་བཟློག༷་པ༷ར་ནུས༷་དང༷་མི༷་ནུས༷་ལ༷ས། ཡ༷ང་ད༷ག་ལྟར༷་སྣང༷་བདུན༷་བདུན༷་ཡི༷ན། དྲུག༷་ད༷ང་ཕྱེ༷ད་ཀྱིས༷་མི༷་འཕེ༷ན་ལ༷། བདུན༷་པ༷འི་ཕྱེ༷ད་ཀྱིས༷་འཕེན༷་ཞེ༷ས་ཟེ༷ར་ཏེ། སྒྲ་མི་རྟག་པར་ཐལ། བྱས་པའི་ཕྱིར་ལྟ་བུ་དེས་ཆོས་ཅན་གཞི་གྲུབ་པ་སྒྲ་ལྟ་བུ་ལ་བཟློག་ན་རང་རྒྱུད་དུ་འགྱུར་བས་སྒྲུབ་བྱེད་འཕེན་ལ། དོན་དམ་པའི་སྒྲ་ལྟ་བུ་ཆོས་ཅན་དུ་བཞག་ན་ཆོས་ཅན་གཞི་མ་གྲུབ་པས་སྒྲུབ་བྱེད་མི་འཕེན་ཞེས་ཟེར་རོ། །གཉིས་པ་ལ། རྩ་བའི་དབྱེ་གཞི་མི་འཐད་པ་དང་། ཡན་ལག་གི་བཅུ་བཞིར་དབྱེ་བ་མི་འཐད་ཚུལ་གཉིས། དང་པོ། ཐལ་འགྱུར་གྱི་དབྱེ་བ་དེ་ལྟ་བུ་མི་འཐད་དེ། ཐལ་འགྱུར་ལ་དེ་ལྟར་དབྱེ་ན། ར༷ང་རྒྱུ༷ད་ལ༷་ཡ༷ང་མཚུང༷ས་ཕྱིར༷་ད༷ང་། རྟག༷ས་མེ༷ད་ན་ཁྱབ༷་པ༷་གྲུབ་མ་གྲུབ་དཔྱད་པ་སྲོག་ཆད་པ་ལ་དབང་པོ་ཡོད་མེད་དཔྱད་པ་ལྟར་འགལ༷་བའི་ཕྱིར༷་ད༷ང་། གཉིས་ཀ་དང་ཅིག་ཤོས་གྲུབ་མ་གྲུབ་སོགས་འབྱེད་ན་ལྟག༷་ཆོད༷་ཀྱི་དབྱེ་བ་ལྟར་ཕྱེད་གྲུབ་མ་གྲུབ་སོགས་ཕྱེ་དགོས་པས་ཁྱེད་ཀྱི་གྲངས་འདིར་ཡང་ངེ༷ས་པ༷་མི༷་རུང༷་ཕྱིར༷་ན་དང་པོ་རྩ་བའི་ཐལ༷་འགྱུར༷་བཞི༷ར་དབྱེ༷་བ་མི༷་འཐ༷ད་དོ༷། །གཉིས་པ། མ༷་གྲུབ༷་གཉི༷ས་སུ༷་ཕྱེ༷་བ༷་རྟགས་ཁྱབ་གཉིས་ཀ་མ་གྲུབ་པ་དེ་ཡི་ཕྱི་མ་རྟགས་མ་གྲུབ་པ་ལས་ལོགས་སུ་མེད་པས་ལྷག༷་ཅིང་སྒྲ་རྟག་སྟེ་བྱས་པའི་ཕྱིར་ལྟ་བུའི་འག༷ལ་བའི༷་ཐལ༷་འགྱུར༷་ལྟར༷་སྣང༷་ཆ༷ད་དེ་མ་ཚང་བ་དང་། རྟག༷ས་ཤེས་འདོད་ལ་གྲུབ་པ་མེ༷ད་པ་ལ་ཁྱབ༷་པ༷་གྲུབ༷་པ༷་ཡོད་པ་དོན་དུ་འཁྲུལ༷་བ། དེས༷་ན༷་ཐལ༷་འགྱུར༷་བཅུ༷་བཞི༷་རུ་གྲངས་དབྱེ་བ་འདི་འཐད་པ་མི༷ན་ནོ། །གཉིས་པ་རང་ལུགས་ལ། ཐལ་
11-8-85a
འགྱུར་ཡང་དག་དང་། ལྟར་སྣང་གཉིས། དང་པོ་ལ། མཚན་ཉིད་དང་། དབྱེ་བ་གཉིས། དང་པོ། ཕྱོགས་སྔའི་འདོ༷ད་པ༷འམ་ཁས་བླངས་ཀྱི་རྟགས་དེ་རྟགས་སུ་བརྗོ༷ད་ནས༷་མི༷་འདོ༷ད་སྒྲུབ༷་པ་ཐལ་འགྱུར་ཡང་དག་གི་མཚན་ཉིད་དོ། །གཉིས་པ་ལ། སྒྲུབ་བྱེད་འཕེན། མི་འཕེན། དེ་དག་གི་དབྱེ་བ་དཔེར་བརྗོད་པ་གསུམ། དང་པོ་ལ། མཚན་ཉིད། བཟློག་ན་སྒྲུབ་ངག་ཏུ་འགྱུར་བའི་འཐད་པ། ཐལ་བའི་ངག་ལས་རང་རྒྱུད་འཕེན་ཚུལ་གསུམ། དང་པོ། སྒྲུབ༷་བྱེད་འཕེན་པ༷འི་ཐ༷ལ་འགྱུར༷་ནི་དངོས་སུ་ཐལ་བ་འཕང་བས་བཟློག་ན་ཚུལ་གསུམ་ཚང་བ་ཡིན་ལ། དེ་ཡང་རྟགས་ཕྱིར་རྒོལ་གྱིས་བདེན་ཞེན་གྱིས་ཁས་ལེན་པ་སོགས་ཆོས༷་གསུམ༷་ལྡན༷་ཞིག་དགོས་སོ། །གཉིས་པ། དངོ༷ས་སུ༷་རྟགས་ཚད་མས་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་སྒྲུབ༷་པ༷འི་ང༷ག་མི༷ན་ཡ༷ང་བཟློ༷ག་ན༷་ཚུལ་གསུམ་སྒྲུ༷བ་པ༷འི་མཚ༷ན་ཉི༷ད་ཡོ༷ད་དོ། །གསུམ་པ་ལ། དགག་གཞག་གཉིས། དང་པོ་ལ། ཕྱོགས་སྔ་དང་། དེ་དགག་པ་གཉིས། དང་པོ། རང་རྒྱུད་འཕེན་ཚུལ་ལ། གཞན་ཁ༷་ཅི༷ག་ཐལ༷་བ༷འི་ཆོས༷་བཟློག༷་པས༷། སྒྲུབ༷་པ༷འི་ང༷ག་ཉི༷ད་ཚང་བར་འཕེན༷་ཞེས༷་ཟེར༷་ཀྱང་ངོ་། །གཉིས་པ། དེ་མི་འཐད་དེ་ཐལ༷་བའི༷་ངག༷་གིས༷་ར༷ང་རྒྱུ༷ད་ཀྱི༷་ཁྱབ་པར་མ་ཟད་ཕྱོག༷ས་ཆོས༷་ཀྱང་འཕེན༷་ན༷་སྦྱོར༷་བ༷་འཇི༷ག་གོ། གཉིས་པ་རང་ལུགས། དེས་ན་ཐལ༷་བ༷འི་ངག༷་ལ༷ས་ར༷ང་རྒྱུ༷ད་ཀྱི༷། དོ༷ན་འཕེ༷ན་གྱི་ཇི༷་ལྟ༷ར་བཟློག༷་བཞིན༷་དུ་འཕེན་པ་མི༷ན་ནོ། །གཉིས་པ་སྒྲུབ་བྱེད་མི་འཕེན་པའི་ཐལ་འགྱུར་གྱི་མཚན་ཉིད། ཡང༷་ད༷ག་པའི་ཐ༷ལ་བ༷་གང་ཞིག་བཟློ༷ག་ན་རང་རྒྱུད་མི༷་འཕེ༷ན་པའོ། །གསུམ་པ་དེ་དག་གི་དཔེར་བརྗོད་ལ། སྒྲུབ་བྱེད་འཕེན་མི་འཕེན་གཉིས་
11-8-85b
ཀྱི་དབྱེ་བ་དང་། བྱེ་བྲག་འཕེན་པའི་དབྱེ་བ་གཉིས། དང་པོ། སྒྲུབ་བྱེད་འཕེན་མི་འཕེ༷ན་གཉིས་ཀྱི་དབྱེ་བའི་དཔེ་གང་ཞེ་ན། ར༷ང་བཞི༷ན་དང་འབྲ༷ས་བུ༷་དང་ཁྱབ་བྱེད་ཀྱི་ནང་ཚན་མཚ༷ན་ཉི༷ད་དེ༷། མི༷་དམི༷གས་གསུམ༷་གྱི༷ས་སྒྲུབ༷་བྱེད་མི༷་འཕེ༷ན་ལ་དེ་ཡི་ལྷ༷ག་མ༷་ཡ༷ང་ད༷ག་གཏ༷ན་ཚི༷གས་ཀུ༷ན། སྒྲུབ༷་བྱེ༷ད་འཕེ༷ན་པར༷་ཤེས༷་པར༷་བྱའོ༷། །གཉིས་པ། དེ་ལའང་དབྱེ་བ་གཉིས་ལས་བཟློག༷་པས༷་སྦྱོར་ངག་རང༷་གི་རིག༷ས་འཕེན༷་པ༷་བཞི༷། རང་མིན་པ་གཞན༷་གྱི་རིག༷ས་འཕེན༷་པ༷་བཅུ༷་དྲུག༷་ཡོ༷ད་དོ། །གཉིས་པ་ཐལ་འགྱུར་ལྟར་སྣང་གི་མཚན་ཉིད། ཕ་རོལ་པོས་འདོ༷ད་པ་བརྗོ༷ད་པ་ལ་མི༷་འདོ༷ད་པ་སྒྲུབ༷་པ༷་མེ༷ད་པའོ། །གསུམ་པ་ཐལ་ངག་ལ་རྩོད་སྤང་ལ། རྩོད་པ་དང་། ལན་གཉིས། དང་པོ། མུ་སྟེགས་བྱེད་ན་རེ། གལ་ཏེ་ཁས༷་བླང༷ས་ཀྱི་རྟགས་འདི་བསྒྲུབ་བྱ་འགྲུབ་པའི་གཏན༷་ཚིག༷ས་ཡི༷ན་ན༷་ནི༷། འབྲས་རང་མ་དམིགས་གསུམ་དུ་མ་འདུས་པའི་ཁས་བླངས་ཀྱི་རྟགས་ཞེས་གཏན༷་ཚི༷གས་བཞི༷་པ༷་སྲི༷ད་པར༷་འགྱུ༷ར། ཁས༷་བླང༷ས་འདི་གཏན་ཚིགས་སམ་རྟག༷ས་སུ༷་མི༷་རུང༷་ན༷། འདི་རྟགས་སུ་བཀོད་ནས་ཐལ༷་བ༷ས་བསྒྲུབ་བྱ་སྒྲུབ༷་པ༷་མི་འཐ༷ད་ལོ༷། །གཉིས་པ། ཁས་བླང་དེ་དོན་གྱི་གཏན་ཚིགས་མིན་ཡང་རུང་གཞ༷ན་གྱི༷ས་ཀུན༷་ཏུ༷་བཏག༷ས་པ༷་ཏེ་ཇི་ལྟར་འདོད་ཅིང་ཁས་བླང་བ་དེ་ལ༷་ཁོ་རང་གིས་འདོད་པའི་རྟགས་རྟགས་སུ་བཀོད་པའི་ཐལ༷་བ༷ས་དེ་ཡི་ངོར་དེ་ལྟར་བསྒྲུབ༷་པ༷་ལ་སྐྱོན༷་ཡོ༷ད་པ་མི༷ན་ནོ། །
应成作答分法
གཉིས་པ་ཐལ་འགྱུར་དེ་ལ་ལན་འདེབས་ཚུལ་ལ། དགག་གཞག་གཉིས། དང་པོ་ལ། ཕྱོགས་སྔ་དང་། དགག་པ་གཉིས། དང་པོ། ཐལ༷་འགྱུར༷་ལ༷ན་ནི༷་རྟགས་མ་གྲུབ་ཁྱབ་པ་མེད་འདོད་ཐོགས་
11-8-86a
ཞེས་སྒོ༷་གསུམ༷་གྱིས་འདེབས་སོ་ཞེ༷ས་ཁ༷་བ༷་ཅ༷ན་པ༷་དེ༷་སྐ༷ད་སྨྲ༷འོ། །གཉིས་པ། དེ་ལྟ་ན་ཁྱབ་པ་འག༷ལ་བ་དང༷་ཁྱབ་པ་མ༷་ངེས༷་གཅི༷ག་ཏུ༷་འགྱུར༷་ཏེ་དེ་གཉིས་ཀའང་ཁྱབ་པ་མེད་པར་འདུ་བས་སོ། །དེ་འདོ༷ད་དོ་ཟེར་ན༷། འོ་ན་རྟགས་ལྟར༷་སྣང༷་ཡང་རྟགས་མ་གྲུབ་དང་ཁྱབ་པ་མེད་པ་གཉི༷ས་སུ༷་འགྱུར༷་ལ། དེ༷་མཐ༷ར་གཏ༷ན་ཚི༷གས་ལྟ༷ར་སྣང༷་ཀུན༷་གྱི་ལན་ཐམས་ཅད་མ༷་གྲུབ༷་ཅེས་པ་གཅི༷ག་ཏུ༷་འ༷དུ་བར༷་འགྱུར༷་ཏེ་གཏན་ཚིགས་ལྟར་སྣང་ཐམས་ཅད་བསྒྲུབ་བྱ་མི་འགྲུབ་པར་མཚུངས་པས་སོ། །དེ་མི་བདེ་སྟེ་རྟགས་ཁྱབ་གང་གྲུབ་མི་ཤེས་པས་རྟགས་དང་ཁྱབ་པ་མ༷་གྲུབ༷་པ་གཉི༷ས་སུ༷་འབྱེ༷ད་དགོས་སོ་ཟེར་ན༷་ཁྱབ་པ་ལའང་འགལ་མ་ངེས་སོ་སོར་གོ་ཆེད་ལན་གཉིས་དགོས་པ་མཚུང༷ས་སོ། །སྐྱོན་གཞན་ཡ༷ང་ན༷་རྟགས་འག༷ལ་བ་ལ༷་མ་ཁྱབ་ཅེས་པའི་ལན་དེ༷་འཁྲུ༷ལ་བར་འགྱུར༷་ཏེ། སྒྲ་རྟག་པར་སྒྲུབ་བྱེད་དུ་ཤེས་བྱ་བཀོད་པ་ལ་མ་ཁྱབ་པ་ལྟར་བྱས་པ་བཀོད་པའང་མ་ངེས་པ་ཙམ་ལས་རྟག་པའི་སྟེང་དུ་ཡོད་པ་གཅོད་མི་ནུས་པས་ཕྱོགས་གཉིས་ཀར་ཡོད་པ་ལན་གྱིས་ཤུགས་ལ་ཁས་བླངས་བས་སོ། །གཉིས་པ་རང་ལུགས། དེ༷ས་ན༷་མཁ༷ས་པ༷ས་ཐ༷ལ་འགྱུར༷་ལ༷ན། རྣམ༷་པ༷ར་ཐར༷་པའི༷་སྒོ༷་བཞི་ཡི་གྲངས་དང་མཚུངས་པར་ཡང་དག་ལ་འདོད་དང་ལྟར་སྣང་གསུམ་སོ་སོར་རང་ལན་ཏེ་བཞིས༷་གད༷བ་བོ། །ལན༷་གྱིས༷་བཟློག༷་པར༷་མི༷་ནུས༷་པའི་རིགས་པ་ཡང་དག་ཡིན་ན༷། འཁོན་འཛིན་དང་ཐབས་ཀྱིས་མི་བཤོལ་བར་ཚད་མས་གྲུབ་པ་དེ༷་ཡི༷་རྗེས༷་སུ་འབྲང༷་བ་ནི་རིགས་པ་ཁས་ལེན་ཅིང་དྲང་ཞིང་སྒྱུ་མེད་པ་དམ༷་པའི༷་ཚུལ་ལུགས༷་ཡིན་ནོ། །
比量总结
གསུམ་པ་རྗེས་དཔག་གི་མཇུག་བསྡུ། དེ༷་ལྟར༷་འཐད་ཕྱོགས་སྒྲུབ༷་པ་དང༷་
11-8-86b
མི་འཐད་པའི་ཕྱོགས་སུན༷་འབྱི༷ན་བྱེད་ཀྱི༷་རིག༷ས་པའི༷་གཞུང༷་ལུག༷ས་དྲི་མ་མེད་པ་དག་གང་ཟག་ག༷ང་གི༷ས་ཤེ༷ས་པར་གྱུར་པའི་མཁ༷ས་པ༷་དེ༷་ནི༷་རྫོགས༷་པ༷་ཡི༷་སང༷ས་རྒྱས༷་རྣམ༷ས་ཀྱི༷་བསྟན༷་པ༷་རྣམ་པར་དག་པ་གཞན་དྲིང་མི་འཇོག་པའི་བློ་གྲོས་ཀྱིས་འཛི༷ན་ནུས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སོ། །ཚ༷ད་མ༷་རི༷གས་པ༷འི་གཏེ༷ར་ལ༷ས་གཞ༷ན་དོ༷ན་རྗེས༷་སུ༷་དཔ༷ག་པ༷་བརྟག༷་པ༷འི་ར༷བ་ཏུ༷་བྱེ༷ད་པ༷་སྟེ༷་བཅུ༷་གཅི༷ག་པ༷འོ༷།། །།
结尾所作
གསུམ་པ་མཇུག་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པའི་བྱ་བ་ལ། རྩོམ་པ་པོ་གང་གིས་བརྩམས། དགོས་པ་གང་གི་ཕྱིར་བརྩམས། དེ་ལྟར་རྩོམ་པའི་དགེ་བ་བསྔོ་བ་གསུམ།
作者
དང་པོ་ལ། རྩོམ་པ་པོ་སྐྱེས་ཐོབ་ཀྱི་ཤེས་རབ་འཕགས་ཚུལ་དང་། སྦྱོར་བྱུང་གི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཁྱད་པར་འཕགས་ཚུལ་གཉིས། དང་པོ། གང་གིས་རྩོམ་པ་པོའི་རང་བཞིན་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཁྱད་པར་ནི། སྐྱེ་བ་གོང་མ་དང་དེའི་ཡང་གོང་མའི་སྐྱེ༷་བ༷་སོགས་སྐྱེ༷་བ༷་སྔ་མ་རྣམ༷ས་སུ༷་བརྩོན་པས་ཡ༷ང་དང༷་ཡང༷་དུ་གཞུང་ལུགས་ལ་མཁས༷་པ༷་དག་བརྟེན་ཅིང་དེ་ཡང་གཅིག་ཙམ་དུ་མ་ཟད་མཁས༷་པ༷་གཞན་དུ་མ་རྣམ༷ས་ལ༷་ལེགས་པར་གསུངས་པའི་ཚིག་དང་དོན་གྱི་ཚུལ་མཐའ་དག་སྔོ༷ན་སྦྱང༷ས་ཟིན་པས༷། ཞེས་དུས་དང་བརྩོན་པ་རྐྱེན་ཆུང་བ་མིན་པར་སྔོན་དུ་གྲུབ་པའི་རྒྱུ་དེས་ཚེ༷་འདི༷ར་ལ༷ན་རེ༷་ཙམ་དང་ལན་ཟུང༷་རེ༷་ཐོས༷་པ་ཙམ༷་གྱིས༷་གཞུང༷་ལུག༷ས་ཀུན༷་གྱི་ཚིག་དང་དོན་གྱི་ཆ་མ་ལུས་པ་བདེ་བླག་ཏུ་ཤེས༷་ནུས་པའི་བློ་དང་ལྡན་པ་ཀུན༷་དག༷འ་རྒྱལ༷་མཚ༷ན་དཔ༷ལ་བཟང་པོ་བདག་གིས་ཞེས་སོ། །གཉིས་པ། ཕས་རྒོལ་གྱི་ཕྱོ༷གས་ཐམས་ཅད་ལ༷ས་རྣམ༷་པར་རྒྱལ༷་བ་དཔལ་ཕྱོག༷ས་གླང༷་དང་ཆོས་ཀྱི་གྲག༷ས་པ༷འི་གཞུང༷་མདོ༷་དང༷་རྣམ༷་འགྲེ༷ལ་
11-8-87a
དང་དེ༷་དག་གི་དགོངས་འགྲེལ༷་གཞན་ད༷ང་བཅ༷ས་པ་རྣམ༷ས་ལེག༷ས་པར༷་རྟོག༷ས་ཤི༷ང་ཞེས་སྦྱོར་བྱུང་གི་ཤེས་རབ་བསྟན་ནས་དེའི་ཕྱིར་རྟོག༷་གེའི༷་རིགས་ལམ་གྱི་གནད་གསང་མ་ནོར་བའི་ཚུལ༷་ཤེས༷་ནས༷་ཡ༷ང་དག༷་པའི་རི༷གས་པ་མཆོ༷ག་གི་ལམ་གསལ་བའི་བསྟན་བཅོས་རིག༷ས་པའི༷་གཏེ༷ར་ཞེས་བྱ་བ་འདི༷་བསྒྲུབས༷་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སོ། །
为何而著作
གཉིས་པ་ལ། ལོག་པར་སྨྲ་བ་ཚར་གཅོད་པ་དང་། ལེགས་པར་འདོད་པ་རྗེས་སུ་འཛིན་པའི་དགོས་པ་གཉིས། དང་པོ། ཐུབ༷་པ༷་སེ༷ར་སྐྱ༷་པའི་ལུགས་འཛིན་གྲངས་ཅན་པ་དེ་ཉིད་ཉེར་ལྔ་འདོད་པ་དང་། དྲང་སྲོང་རྐ༷ང་མི༷ག་པ༷་ཡི་གཞུང་འཛིན་རིག་བྱེད་པའི་ལུགས་ད༷ང་འུག༷་པ༷འི་བུ༷་སྟེ་བྱེ་བྲག་པ་ཚིག་གི་དོན་དྲུག་འདོད་པ་དང་། མཁ༷འ་གོ༷ས་ཅ༷ན་ཞེས་གཅེར་བུ་པ་ཚིག་གི་དོན་དགུར་འདོད་པ་ད༷ང་ཚུ༷་རོ༷ལ་མཛེ༷ས་པ་སྟེ་ཆད་ལྟ་རྒྱང་འཕེན་པ༷འི་གཞུང༷་འ༷ཛིན་པ༷། ཉན་ཐོས་སམ་ཐོས༷་སྒྲོག༷ས་པ༷་བྱེ་སྨྲ་དུས་གསུམ་རྫས་ཡོད་དུ་འདོད་པ་སོགས་ད༷ང་ག༷ངས་རི༷འི་ཁྲོད༷་གན༷ས་པ་ཕྱ་གཙང་དན་གསུམ་སོགས་ཀྱིས་ལྡོག་པ་དོན་ལ་ཡོད་པར་འདོད་པ་སོགས་རང་བཟོའི་གཞུང་སྣ་ཚོགས་སྨྲ༷་བ་རྣམ༷ས་ཀྱི༷་རྟོག༷་གེ༷་ངན༷་པ༷་འཇོམ༷ས་པར་བྱེད་པའི་སླད་དུ་བསྟན༷་བཅོས༷་ཆེན༷་པོ༷་འདི༷་བྱས༷་སོ༷། །ཞེས་ལོག་སྨྲ་ཚར་གཅོད་པའི་དོན་ཏོ། །གཉིས་པ་ལ། རིགས་པའི་ལམ་སྲོལ་ལ་འཇུག་པར་གདམས་པ་དང་། རིགས་ལམ་འདི་འདྲ་བ་གཞན་ཕལ་གྱི་སྤྱོད་ཡུལ་མིན་པའི་ཟབ་པར་བསྟན་པ་གཉིས། དང་པོ། ལེགས་འདོད་རྗེས་སུ་འཛིན་པའི་ཕྱིར་དུ་གཞན་ཡང་དག་པའི་ལམ་ལ་བསྐུལ་བ་ནི། བློ༷་ཡི༷་ནུས༷་པ༷་ཅུང༷་ཟ༷ད་ཡོ༷ད་ཀྱ༷ང་ལེ༷གས་པར་བཤ༷ད་པའི་སྙིང༷་པོ༷འམ་གནད་དོན་རྗེན་ཅེར་དུ་མ༷་རྙེད༷་ཅིང༷་། ཉིན༷་དང༷་མཚ༷ན་དུ༷་འབ༷ད་པ༷་བྱས༷་ཀྱང༷་གཞུང༷་ལུགས༷་ཕྱོག༷ས་
11-8-87b
རེ༷་མཐའ་ཆོད་པའམ་དཔྱིས༷་མ༷་ཕྱིན༷། རྟག༷་ཏུ་བ༷རྩོན༷་པ༷ས་ཏིང༷་འཛི༷ན་བསྒྲུབ༷ས་ཀྱང༷་སེམས་གནས་སོགས་ཉི་ཚེ་བའི་ལམ་ཙམ་ལས་སང༷ས་རྒྱས༷་དགྱེས༷་པ༷འི་ལམ༷་རྣམ་དག་ལ༷ས་གོ༷ལ་བར་མཐོང་བའི་བས༷་ཀྱེ་མ་སྙི༷གས༷་དུས༷་ཀྱི་སྐྱེ༷་བོ༷་ཕྱོགས་རེའི་དོན་ཙམ་ལ་ཆོ༷ག་ཤེ༷ས་སུ་འཛིན་པ་རྣམ༷ས་ཀྱང༷་བླང་དོར་སྐྱོན་ཡོན་གྱི་ཚུལ་ལེ༷གས་པ༷ར་སོམས༷་ལ༷་ཡང་དག་པའི་གནད་སྟོན་པའི་མཁས༷་པ༷་བསྟེན༷་ནས་མ་ནོར་བའི་ལམ་བརྟེན་པར་བྱོས་ཤིག་ཅེས་སོ། །གཉིས་པ། སྡེ༷་བ༷དུན་ན་བཤད་པའི་རིག༷ས་པའི༷་དེ༷་ཁོ་ན་ཉི༷ད་མ་ནོར་བའི་ཚུལ་ནི་འདི༷་ཡི༷ན་ནོ་ཞེས༷་གཞན་དྲིང་མི་འཇོག་པའི་རྣམ་དཔྱོད་ཀྱིས་རྟོགས་ནས་བོད་སྔ་རབས་པ་རྒན༷་པོའི༷་ཟེར་སྒྲོས་བསྐྱར་བའི་ལུག༷ས་ང༷ན་པ་དེ་དོ༷ར་ནས༷་ས་སྐྱ་པཎྜི་ཏ་ང༷ས་སྐལ་ལྡན་རྗེས་སུ་འཛིན་པའི་དོན་དུ་འདི༷་བཤ༷ད་པ་ཡིན་ཡང་སྐྱེས་སྦྱང་གི་བློ་ནུས་ཀྱིས་ཡང་དག་པའི་རིག༷ས་པ༷་ཡི་གནད་མཁྱེན༷་པ༷་དེ༷་ད༷ག་བསྟན་བཅོས་འདི༷་བཞེ༷ད་ཅིང་དགའ་བར་འགྱུར་ཕྱིར་དེ་དག་གི་དོན་དུ་འགྱུར་མོ༷ད། ཐམས་ཅད་ཀྱིས་རྟོགས་མི་ནུས་ཏེ་ཅིའི་ཕྱིར་ན། འདི་ཕྲ་ཞིང་ཟབ་པས་ན་ལན༷་མ༷ང་པོར་ཐོ༷ས་སུ་ཟིན་ཀྱང༷་བླུན༷་པོ༷འི་སྤྱོ༷ད་ཡུལ༷་དུ་འགྱུར་བ་མི༷ན་པའི་ཕྱིར་རོ། །
回向著作功德
གསུམ་པ། དེ་ལྟར་ཡང་དག་པའི་རིགས་ལམ་གྱི་ཚུལ་ལེ༷གས་པར༷་བཤ༷ད་པ༷ས་གང་ཟག་སྐལ་བ་དང་ལྡན་པའི་བློ༷་གྲོས༷་ཀྱི་མི༷ག་མི་ཟུམ་པར་ཕྱེ༷་བ༷ར་བྱས་ན༷ས་ཟབ་ཅིང་ཕྲ་བའི་ཤེས༷་བྱའི༷་དེ༷་ཁོ་ན་ཉི༷ད་འདིའོ་ཞེས་ཇི༷་ལྟ་བ་བཞིན༷་དུ་ལེག༷ས་པར་བསྟན༷་པ༷འི་དགེ༷་བ༷་འདི༷་ཡི༷ས་ཟབ་ཅིང་རྒྱ་ཆེ་བའི་དོན་ཐ༷མས་ཅ༷ད་མངོན་སུམ་དུ་གཟི༷གས་པ༷་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ཉི༷ད་ཐོབ༷་ནས༷་འགྲོ༷་བ༷་ཀུན༷་གྱི༷་གཏན་མཐར་ཐུག་གི་སྐྱབ༷ས་དམ་པར་གྱུར༷་
11-8-88a
ཅི༷ག །
竟义
གསུམ་པ་མཇུག་དོན་མཛད་བྱང་། ཚད༷་མ༷་རིག༷ས་པ༷འི་གཏེར་ཞེ༷ས་བྱ༷་བའི༷་བསྟན༷་བཅོས༷་འདི༷་ནི༷་རྡོ་རྗེ་གདན་ནས་དཔག་ཚད་བརྒྱ་འདས་པ་ཡུལ༷་བྱང༷་ཕྱོག༷ས་ཁ་བ་ཅན་ཉིད་ཀྱི༷་རྒྱུ༷ད་དུ༷་བྱུང༷་བ༷། རང་བཞིན་རྐྱེན་རྣམ་འགྱུར་གསུམ་བསྟན་པས་ཚིག་ལ་འཁྲུལ་བ་སེལ་བྱེད་སྒྲ༷་དང༷་། གཞལ་བྱའི་གནས་རྟོགས་པ་མངོན་རྗེས་ཀྱི་ཚད༷་མ༷་དང༷་། ཚིགས་བཅད་ཀྱི་ཚུལ་ལ་མཁོ་བ་པྲྀ་ཏ་ཛ་ཏིའི་སྡེབ༷་སྦྱོར༷་ད༷ང་། མཁས་པ་ཡིད་འཕྲོག་པའི་ཉམས་ལྡན་བཅད་ལྷུག་སྤེལ་མའི་རང་བཞིན་ཅན་གྱི་སྙན༷་ང༷ག་ད༷ང་། ངག་དེ་དག་གི་སྐྱོན་ཡོན་འབྱེད་པའི་གཞུང་མེ་ལོང་སོགས་ཚིག༷་གི༷་རྒྱན༷་ད༷ང་། དངོས་བཏགས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཅན་དོན་གཅིག་ལ་མིང་དུ་མ་ཡོད་པའི་ཚུལ་ཤེས་པ་མི༷ང་གི༷་མངོ༷ན་བརྗོ༷ད་ད༷ང་། བཟོ་སོགས་སྒོ་གསུམ་གྱིས་འཇུག་ཡུལ་དུ་གྱུར་པ་ཐ༷་སྙད༷་ཀྱི༷་གཙུག༷་ལག༷་རྣམ༷ས་ལེག༷ས་པར༷་ཤེས༷་པས༷་སྤྱི་དང་དཀྱུས་དོན་སོགས་ཀྱི་སྒོ་ནས་འཆ༷ད་པ༷་དང༷་། བཀའ་སོགས་ཀྱི་དགོངས་པ་མ་ནོར་བར་འགྲེལ་བའི་བསྟན་བཅོས་རྩོམ༷་པ༷་ད༷ང་། ཕས་རྒོལ་གྱི་སྤོབས་པ་འཇོམས་པའི་རྩོད༷་པའི༷་ཡུལ༷་ལ༷་སྤོབ༷ས་པ༷་དགེ༷་བ༷་ཅ༷ན། ཁྱད་པར་ཚད་མ་ཉིད་སྟོན་པའི་རྗོད་བྱེད་ཀྱི་ལུང་ཀུན༷་ལ༷ས་བཏུས༷་དང༷་སྡེ༷་བདུན༷་གྱི་དགོངས་དོན་ཕྱིན༷་ཅི༷་མ༷་ལོག༷་པར༷་ཁོ༷ང་དུ༷་ཆུད༷་ཅི༷ང་། གཞན་ཡང་བདེ་བར་གཤེགས་པའི་གསུང་རབ་མཐའ་དག་གི་ལུང༷་དང༷་། དེའི་དོན་རྣམ་པར་ངེས་པའི་རིགས༷་པ༷་དང༷་། གནད་དོན་བདེ་བླག་ཏུ་རྟོགས་པའི་མན༷་ང༷ག་གི༷་ཚུལ༷་མཐ༷འ་དག༷་ལ༷་བློ༷འི་སྣང༷་བ༷་ཕུལ་དུ་བྱུང་བ་ཐོབ༷་པ༷། ཤཱ༷ཀྱའི༷་རྒྱལ་པོའི་རྗེས་སུ་ཞུགས་པའི་དགེ༷་སློང༷་མཚན་ཀུན༷་དག༷འ་རྒྱལ༷་
11-8-88b
མཚ༷ན་དཔ༷ལ་བཟ༷ང་པོ༷་ཞེ༷ས་བྱ༷་བ༷ས། ཚིག་གི་སྒྲོས་ལྷུར་ལེན་པའི་སྡེ༷བ་སྦྱོར༷་སྤང༷ས་ན༷ས་གནད་དོན་གོ༷་བདེ༷་བར༷་བཀྲོལ༷་ཏེ༷། གནས་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དཔ༷ལ་ས༷་སྐྱའི༷་གཙུག༷་ལ༷ག་ཁ༷ང་དུ༷་ལེག༷ས་པར༷་སྦྱར༷་བ༷འོ༷། །རྨད་བྱུང་མཁས་པའི་གྲགས་སྙན་ལྷ་ཡི་རྔ། །སྲིད་པ་གསུམ་ན་འགྲན་ཟླ་མེད་བརྡུང་བ། །འཇམ་མགོན་མཁྱེན་པའི་རང་གཟུགས་ཆོས་ཀྱིརྗེའི། །ལེགས་བཤད་རིག་སྔགས་གང་འདི་འཆད་ཙམ་གྱིས། །ལྕེ་སྙིང་རལ་གྲི་རྡོ་རྗེའི་རང་བཞིན་དུ། །གྱུར་ནས་འཇིགས་བྲལ་སྤོབས་པའི་ང་རོ་ཡིས། །ཕ་རོལ་སྨྲ་བ་ངན་པ་ཟིལ་གནོན་པའི། །ཕྱོགས་ལས་རྣམ་པར་རྒྱལ་བའི་མཆོག་སྦྱིན་ན། །གང་ལ་སྨྲ་བའི་ངག་དང་དཔྱོད་པའི་ཡིད། །ཡོད་པ་དེས་ནི་བརྒྱ་ཕྲག་དཀའ་བའི་ཁུར། །བརྟེན་ནས་འདི་ལ་འཇུག་པར་མི་བགྱིད་པ། །ཀྱེ་མ་སེམས་དང་ལྡན་ཡང་སེམས་མེད་བཞིན། །ཕྲ་ཞིང་མཛངས་པ་རིགས་པའི་གཞུང་ལུགས་ནི། །ཁྲོན་པའི་ཆུ་ལྟར་ཟབ་པར་གྱུར་མོད་ཀྱི། །བརྩོན་པའི་རྒྱུན་ཐག་ངང་གིས་བསྲིང་ནུས་ན། །ནམ་ཞིག་མཚུངས་མེད་དོན་གྱི་རོ་མཆོག་མྱོང་། །སྙིང་ལ་འཇམ་དཔལ་དགྱེས་པའི་གཟི་བྱིན་ནི། །མྱུར་དུ་འགུགས་པར་བྱེད་ལ་ཐབས་མཆོག་འདི། །མྱོང་བས་གྲུབ་པའི་རིག་སྔགས་ཡིན་ནོ་ཞེས། །གདམས་པའི་བདེན་འབྲས་སྐལ་བཟང་རྣམས་ཀྱིས་མཐོང་། །ཞེས་ཚད་མ་རིགས་པའི་གཏེར་གྱི་ས་བཅད་པདྨ་ར་གའི་ཕྲེང་བ་འདི་ཡང་རང་འགྲེལ་ལས་བཏུས་ཏེ་མི་ཕམ་པས་བྲིས་ཞེས་དང་། འདིར་སྨྲས་པ། མ་བརྩོན་བློ་ཡི་སྣོད་དུ་འདི་གྲུབ་ཀྱང་། །ཐུགས་རྗེའི་ཁམས་བཟང་སྨིན་ཕྱིར་ངོ་མཚར་གཟུགས། །རྣམ་དཔྱོད་མིག་དང་ལྡན་ལ་དགའ་བའི་རྒྱུར། །ཐེ་ཚོམ་བྲལ་བ་རི་དྭགས་སྐྱེས་བཞིན་ནོ། །ལག་མཐིལ་རྡོལ་
11-8-89a
བ་ཙམ་དུ་འབད་རྣམས་ཀྱིས། །ད་གཟོད་བསྒྲིམས་ཏེ་བརྟགས་ནས་མྱོང་བྱ་བ། །སྔོན་མེད་ཟབ་དོན་གསལ་བའི་གནད་མང་ཞིག །ཡོད་འདི་མཁས་པའི་ཚོགས་སུ་འགའ་ཡིས་མཐོང་། །བློ་མིག་རིགས་པའི་མཛའ་ལ་ཆགས་ཕྱིར་དང་། །གཞན་གྱིས་བསྐུལ་ཕྱིར་གཞན་ལ་ཕན་པའི་ཕྱིར། །འདི་བགྱིས་དགེ་བས་ཆོས་ཀྱི་གྲགས་པ་ཡི། །རིང་ལུགས་ཕྱོགས་དུས་ཀུན་ན་རྒྱས་གྱུར་ཅིག །ཅེས་ཚད་མ་རིགས་པའི་གཏེར་ལས་དཀྱུས་དང་ཟུར་མཆན་གྱིས་འགྲེལ་པ་འདི་ཡང་དཔལ་ལྡན་ས་སྐྱའི་པཎ་ཆེན་ལ་ལྷག་པར་མོས་པ་མི་ཕམ་འཇམ་དབྱངས་རྣམ་པར་རྒྱལ་བས་འཇིགས་བྲལ་ས་སྐྱ་པའི་རིང་ལུགས་འཛིན་པ་རྫོང་གསར་བཀྲ་ཤིས་ལྷ་རྩེའི་ཆོས་སྡེ་ཆེན་པོར་བྲིས་པ་འདིས་བསྟན་འགྲོའི་དགེ་ལེགས་འཕེལ་བར་གྱུར་ཅིག་གུ། །མངྒལཾ། །དེ་ལྟར་ས་བཅད་དང་ཕྱག་མཆན་དཀྱུས་སུ་འགོད་པའི་བྱེད་པ་པོ་ཀུན་བཟང་དཔལ་ལྡན་གྱིས་སོ།། ༈ །།
三似因类
ན་མོ་མཉྫུ་ཤྲཱི་ཡེ།
定义
ཚུལ་གསུམ་མ་ཚང་བ་རྟགས་ལྟར་སྣང་བའི་མཚན་ཉིད་དང་།
类别
རྟགས་ལྟར་སྣང་བ་དེའི་དབྱེ་བ་ལ། མ་གྲུབ། མ་ངེས། འགལ་བ་གསུམ། དང་པོ་རྟགས་ལ་ཕྱོགས་ཆོས་མ་གྲུབ་པའོ། །
不成因
དེ་ལ་དབྱེ་ན། དོན་ལ་མ་གྲུབ། བློ་ངོར་མ་གྲུབ། རྒོལ་བ་ལ་ལྟོས་ཏེ་མ་གྲུབ་པ་གསུམ། དང་པོ་ལ་གསུམ། ཆོས་ཅན་གྱི་ངོ་བོ་མ་གྲུབ་པ། རྟགས་ཀྱི་ངོ་བོ་མ་གྲུབ་པ། དེ་དག་ཕྱོགས་རེ་ལས་མ་གྲུབ་པའོ། །དང་པོ་ལ་གཉིས་ལས། དང་པོ་ཆོས་ཅན་གྱི་ངོ་བོ་མི་སྲིད་ནས་མ་གྲུབ་པ། དཔེར་ན་བདག་ཐམས་ཅད་ན་ཁྱབ་པ་ཡིན་ཏེ་ཞེའམ། དོན་དམ་པའི་སྒྲ་མི་རྟག་སྟེ་ཞེས་འགོད་པ་ལྟ་བུའོ། །གཉིས་པ་སྲིད་ཀྱང་རྩོད་གཞིར་མ་གྲུབ་པ། སྒྲ་མཉན་བྱའམ་མཉན་བྱ་མ་ཡིན་ཏེ་ཞེས་པ་ལྟ་བུའོ། །
11-8-89b
གཉིས་པ་རྟགས་ཀྱི་ངོ་བོ་མ་གྲུབ་པ་ལ་གཉིས་ལས། དང་པོ་མི་སྲིད་ནས་མ་གྲུབ་པ། སྐྱེས་བུ་འདི་བདག་དང་བཅས་པ་ཡིན་ཏེ། བདག་གི་ཡོན་ཏན་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་ཞེའམ། རི་བོང་གི་རྭས་ཕུག་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་པ་ལྟ་བུའོ། །གཉིས་པ་སྲིད་ཀྱང་ཤེས་འདོད་དང་འབྲེལ་བ་མ་གྲུབ་པ་ལ་གཉིས་ཀྱི་དང་པོ། ངོ་བོ་མ་ཡིན་ནས་མ་གྲུབ་པ། སྒྲ་མིག་གིས་གཟུང་བྱ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་པ་ལྟ་བུའོ། །གཉིས་པ་ལྡོག་པ་ཐ་དད་མེད་ནས་མ་གྲུབ་པ་ལ་གཉིས་ལས། དང་པོ་གཞི་རྟགས་ཐ་དད་མེད་པ། སྒྲ་སྒྲ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བཀོད་པ་ལྟ་བུ་དང་། གཉིས་པ་ཆོས་རྟགས་ཐ་དད་མེད་པ་མི་རྟག་པས་མི་རྟག་པ་བསྒྲུབ་པ་ལྟ་བུའོ། །འདི་གཉིས་ནི་དམ་བཅའ་བའི་དོན་གྱི་ཕྱིར་ཕྱོགས་གཅིག་མ་གྲུབ་པ་ཞེས་གསུངས་སོ། །འདིར་ཁ་ཅིག་རྟགས་ཀྱི་ངོ་བོ་མ་གྲུབ་པ་ནི་མ་གྲུབ་པར་མཚོན་མི་ནུས་ཏེ། མཚན་གཞི་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་གསུངས་པ་མེད་པ་གཞན་སེལ་གྱི་རྣམ་གཞག་མ་མཁྱེན་པར་ཟད་དོ། །དེ་ལྟ་མིན་ན་སྒྲ་མཉན་བྱ་མིན་པར་དམ་བཅས་པ་ལ་མཉན་བྱས་བསལ་བའང་བསལ་བའི་བྱེ་བྲག་ཏུ་མཚོན་མི་ནུས་པར་འགྱུར་རོ། །གསུམ་པ་དེ་དག་གི་ཕྱོགས་རེ་ལ་མ་གྲུབ་པ་ལ་གཉིས་ཏེ། རྟགས་ཆོས་ཅན་གྱི་ཕྱོགས་གཅིག་ལ་མ་གྲུབ་པ་དང་། རྟགས་ཀྱི་ཕྱོགས་གཅིག་ཆོས་ཅན་ལ་མ་གྲུབ་པའོ། །དང་པོ་ལའང། རིགས་ཀྱི་སྤྱི་དང་ཚོགས་པའི་སྤྱི་ཆོས་ཅན་དུ་བཞག་པ་གཉིས་ལས། དང་པོ། ཟད་བྱེད་པས་ཤིང་རྣམས་སེམས་པ་དང་བཅས་ཏེ། ཉལ་བའི་ཕྱིར་ཞེས་འཁུམ་པ་ལ་ཉལ་བར་བརྗོད་ལ། དེ་ཤིང་གི་ཕྱོགས་གཅིག་ལ་མ་གྲུབ་པའམ།
11-8-90a
ཉལ་བ་གཉིད་ལོག་པ་ལ་ཟེར་ན་རྟགས་ཀྱི་ངོ་བོ་མ་གྲུབ་པའམ། གྲུབ་མཐའ་ལ་ལྟོས་ནས་ཕྱིར་རྒོལ་སངས་རྒྱས་པ་ལ་མ་གྲུབ་པ་ཉིད་དོ། །རྩོལ་བྱུང་གིས་སྒྲ་མི་རྟག་པར་བསྒྲུབ་ན་སྒྲའི་ཕྱོགས་གཅིག་ཆུ་སྒྲ་ལ་མེད་པ་ལྟ་བུའོ། །འདི་ནི་ཆོས་ཅན་གྱི་ཕྱོགས་གཅིག་ལ་མ་གྲུབ་ཀྱང་སྤྱིར་རྟགས་སྐྱོན་མེད་ཡིན་ནོ། །ཚོགས་སྤྱི་ཆོས་ཅན་དུ་བྱས་པ་དཔེར་ན་ཚུལ་གསུམ་རྟགས་སུ་མཚོན་པ་ལ། འདིས་མཚོན་ནུས་ཞེས་བཀོད་པ་ན། ཡ་གྱལ་ལ་མ་གྲུབ་པ་ལྟ་བུ་སྟེ། འདི་ཕྱོགས་ཆོས་ཀྱི་སྐྱོན་མ་ཡིན་ནོ། །གཉིས་པ་རྟགས་ཀྱི་ཕྱོགས་གཅིག་ཆོས་ཅན་ལ་མ་གྲུབ་པ་ལ་གཉིས་ཏེ། རིགས་སྤྱི་དང་ཚོགས་སྤྱི་རྟགས་སུ་བྱས་པ་ལ་གཉིས་ཏེ། དང་པོ་གྲུབ་མ་གྲུབ་མཚུངས་པ་ནི། སྒྲ་ཙམ་གྱི་སྤྱི་ལ། རྟག་པ་རྟགས་སུ་བཀོད་ན་མ་གྲུབ་པ་བཞིན། རྟག་པ་ལ་བྱས་པ་བཀོད་ནའང་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །གྲུབ་པར་མཚུངས་པའང་སྒྲ་ལ་བྱས་པ་རྟགས་སུ་བཀོད་ན། སྒྲའི་བྱས་པ་གྲུབ་ལ་སྒྲ་མ་ཡིན་གྱི་བྱས་པ་མ་གྲུབ་ཀྱང་། སྤྱིར་བྱས་པ་ཙམ་གྲུབ་པས་མི་སྐྱོན་པ་བཞིན་དུ། སྒྲ་ཙམ་གྱི་ཕྱོགས་གཅིག་ལ་རྩོལ་བྱུང་གྲུབ་ལ། ཕྱོགས་གཅིག་ལ་མ་གྲུབ་པས་དེ་དང་མཚུངས་པ་ཡིན་ནོ། །གཉིས་པ་ཚོགས་པའི་སྤྱི་གཞི་རྟགས་སུ་བྱས་པའི་ཚེ་ཟླ་བ་གཉིས་སྣང་གི་ཤེས་པ་ལ་རྟོག་བྲལ་མ་འཁྲུལ་བ་རྟགས་སུ་བཀོད་ཚེ། ཡ་གྱལ་རྟོག་བྲལ་གྲུབ་ཀྱང་མ་འཁྲུལ་པ་མ་གྲུབ་པས་རྟོག་བྲལ་མ་འཁྲུལ་པའི་ཚོགས་པ་མ་གྲུབ་པ་བཞིན། ཚོགས་པའི་སྤྱི་ཚུལ་གསུམ་ཚོགས་པ་ཆོས་ཅན་དུ་བཞག་ན་འདི་ཙམ་གྱིས་རྟགས་སུ་མཚོན་ནུས་པ་བཀོད་པ་ན། རྟགས་དེ་ཚོགས་པའི་ཕྱོགས་གཅིག་ཕྱོགས་ཆོས་རྐྱང་བ་ལ་མ་
11-8-90b
གྲུབ་པས་ཚོགས་པའི་ངོ་བོ་མ་གྲུབ་པར་མཚུངས་སོ། །གཞན་སྤྲོས་པ་རྣམས་རང་གིས་ཤེས་པར་ཟད་པས་མ་སྤྲོས་སོ། །གཉིས་པ་བློ་ངོར་མ་གྲུབ་པ་ལ་གསུམ་སྟེ། ཆོས་ཅན་དང་། རྟགས་དང་། དེ་གཉིས་ཀྱི་འབྲེལ་བ་ལ་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བའི་མ་གྲུབ་པའོ། །དང་པོ་ལ་གཉིས་ལས། ངེས་རུང་མེད་ནས་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ། ཤ་ཟའི་བུམ་པ་ལྟ་བུ་ཆོས་ཅན་བསྐལ་བ་དང་། གཉིས་པ་ངེས་རུང་ཡོད་ཀྱང་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་ནོར་བུའམ་སྒྲོན་མར་མ་ངེས་པ་ན་ནོར་བུ་ཆོས་ཅན་དུ་བཞག་པ་ལྟ་བུའོ། །གཉིས་པ་རྟགས་ལའང་གཉིས་ལས།ངེས་རུང་མེད་ནས་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ། འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བས་བྱས་པའི་ཕྱིར་ལྟ་བུ། གཉིས་པ་ངེས་རུང་ཡོད་ཀྱང་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ། དུ་བའམ་རླངས་པར་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་ན་དུ་བ་རྟགས་སུ་བཀོད་པ་ལྟ་བུའོ། །གསུམ་པ་འབྲེལ་བ་ལའང་གཉིས་ལས།ངེས་རུང་མེད་ནས་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ། ད་ལྟའི་དགེ་བས་སྔ་མའི་དགེ་བ་བསྒྲུབ་པ་ལྟ་བུ་དང་། ངེས་རུང་ཡོད་ཀྱང་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ། རྨ་བྱའི་སྒྲ་གྲག་པའི་པས་རི་སུལ་དབུས་མར་རྨ་བྱ་ཡོད་པར་སྒྲུབ་པ་ལྟ་བུའོ། །གསུམ་པ་རྒོལ་བ་ལ་ལྟོས་པའི་མ་གྲུབ་པ་ལ་གཉིས་ཏེ། དང་པོ་རྒོལ་བ་རང་ཉིད་ལ་མ་གྲུབ་པ། གྲངས་ཅན་པས་བློ་དང་བདེ་བ་སེམས་པ་མེད་པ་ཡིན་ཏེ། སྐྱེ་བ་ཅན་ནམ་མི་རྟག་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བཀོད་པ་ན། རང་ཉིད་ཀྱིས་མངོན་པར་གསལ་བ་དང་། ཉེ་བར་བག་ལ་ཞ་བ་ལ་སྐྱེ་འཇིག་ཏུ་འདོད་ཀྱི་སངས་རྒྱས་པའི་སྐྱེ་འཇིག་ལྟར་མི་འདོད་པ་ལྟ་བུའོ། །འདི་ཡང་གྲུབ་མཐའ་ལ་གྲགས་པའི་བློ་དང་བདེ་བ་ཆོས་ཅན་དུའང་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་མོད་བློ་དང་བདེ་བ་གྲུབ་ཚོད་ལ་བསམས་ནས་རྟགས་རྒོལ་
11-8-91a
བ་ལ་མ་གྲུབ་པ་ཞེས་བཏགས་ལ། ཡང་དག་པར་ན་ཆོས་ཅན་ལ་རྟགས་དེས་གྲུབ་ན་ཕྱོགས་ཆོས་ཀྱི་སྐྱོན་མ་ཡིན་གྱི་ཁྱབ་པའི་སྐྱོན་ཡིན་ཏེ་ཕྱོགས་ཆོས་སྐྱོན་མེད་ཡིན་མོད་ཀྱི། གྲུབ་མཐའ་ཁས་བླངས་བ་ལ་ལྟོས་ནས་དེ་ལྟར་བཏགས་སོ། །གཉིས་པ་ཕྱིར་རྒོལ་བ་ལ་མ་གྲུབ་པ་ནི། འཛེམ་མེད་པས་ཤུན་པ་བཤུས་ན་འཆི་བས་ཤིང་སེམས་པ་ཅན་དུ་བསྒྲུབ་པ་ན། ཤིང་སྐམ་པ་ཡིན་གྱི་འཆི་བའི་ངོ་བོ་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་ཡང་སངས་རྒྱས་པའི་གྲུབ་མཐའ་ལ་ལྟོས་ནས་ཕྱིར་རྒོལ་ལ་མ་གྲུབ་པ་ཞེས་བསྙད་པ་ཙམ་མོ། །དེའི་ཕྱིར་དངོས་པོ་ལ་གྲུབ་ན་རྒོལ་བ་གཉིས་ཀ་ལ་སྒྲ་མ་གྲུབ་ཀྱང་། རྟགས་སུ་འགྲོ་ལ། དངོས་པོ་ལ་མ་གྲུབ་ན་རྒོལ་བ་གཉིས་ཀའི་ངོར་སྒྲ་ཙམ་གྲུབ་ཀྱང་རྟགས་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་དོན་ལ་མ་གྲུབ་པ་ལ་ཆོས་ཅན་དང་རྟགས་ཀྱི་ངོ་བོ་མ་གྲུབ་པ་ལས་ཕྱེ་བའི་དྲུག །བློ་ངོར་མ་གྲུབ་པ་ལ་གསུམ་ལས་ཕྱེ་བའི་དྲུག་སྟེ་བཅུ་གཉིས་ཡིན་ལ། ཆོས་དང་ཆོས་ཅན་གྱི་ཕྱོགས་རེ་ལ་མ་གྲུབ་པ་ལས་ཕྱེ་བའི་སྐྱོན་དུ་འགྲོ་བའི་ཆ་རྣམས་ནི་རྟགས་ཀྱི་ངོ་བོ་མ་གྲུབ་པར་འདུ་ལ། གཞན་ནི་ཕྱོགས་ཆོས་སྐྱོན་མེད་ཡིན་ཡང་གྲུབ་མཐའ་ལ་ལྟོས་པའི་སྐྱོན་ནི་གྲུབ་མཐའི་ཁས་བླངས་ལ་དགོངས་ཀྱི། ཡང་དག་པར་ན་ཆོས་ཅན་ནམ། རྟགས་ཀྱི་ངོ་བོ་མ་གྲུབ་པར་འདུ་བ་ཡིན་ནོ། །
11-8-91b
མཉན་བྱ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་པ་ལྟ་བུ། གཉིས་པ་ཡོད་ཀྱང་མ་མཐོང་བ། སྐྱེས་བུ་འདི། ལྷ་ལས་ཚེ་འཕོས་པ་ཡིན་ཏེ། མིག་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་པ་ལྟ་བུ། མཐུན་ཕྱོགས་ལ་ཡོད་ཀྱང་མ་མཐོང་བ། སྒྲ་མི་རྟག་སྟེ། བྱས་པའི་ཕྱིར། རིག་བྱེད་ཀྱི་སྒྲ་བཞིན་ཞེས་བཀོད་ཚེ་རིག་བྱེད་རྟག་པར་འདོད་པས་མཐུན་ཕྱོགས་ལ་མ་མཐོང་བ་ལྟ་བུའོ། །མི་མཐུན་ཕྱོགས་ལ་ཡོད་ཀྱང་མ་མཐོང་བ། གང་བྱས་པ་མི་རྟག་སྟེ། རིག་བྱེད་བཞིན། ནམ་མཁའ་ནི་མ་བྱས་སོ། །ཞེས་འགོད་པ་ལྟ་བུའོ། །གཉིས་པ་ཐུན་མོང་བའི་མ་ངེས་པ་ལ། དངོས་ཀྱི་མ་ངེས་པ་དང་། ལྷག་ལྡན་གཉིས། དང་པོ་ལ་བཞི་སྟེ། གཉིས་ཀར་ཁྱབ་པར་མཐོང་བ། སྒྲ་མི་རྟག་པ་ལ་གཞལ་བྱ་བཀོད་པ་ལྟ་བུ། མཐུན་ཕྱོགས་ལ་ཁྱབ་པར་མཐོང་བ། སྒྲ་རྩོལ་བྱུང་དུ་སྒྲུབ་པ་ལ་མི་རྟག་པ་བཀོད་པ་ལྟ་བུ། མི་མཐུན་ཕྱོགས་ལ་ཁྱབ་པ། སྒྲ་རྩོལ་བྱུང་མིན་པར་སྒྲུབ་པ་ལ། མི་རྟག་པ་བཀོད་པ་ལྟ་བུ། གཉིས་ཀའི་ཕྱོགས་རེ་ལ་མཐོང་བ། སྒྲ་རྟག་པར་སྒྲུབ་པ་ལ། ལུས་ཅན་མ་ཡིན་པ་བཀོད་པ་ལྟ་བུའོ། །གཉིས་པ་ལྷག་ལྡན་ལ་གཉིས་ཏེ། ཡང་དག་ལྷག་ལྡན་ནི་མཐུན་ཕྱོགས་ལ་མཐོང་མི་མཐུན་ཕྱོགས་ལ་མ་མཐོང་ཡང་ཐེ་ཚོམ་མི་ཆོད་པའོ། །འགལ་བའི་ལྷག་ལྡན་ནི་མཐུན་ཕྱོགས་ལ་མ་མཐོང་མི་མཐུན་ཕྱོགས་ལ་མཐོང་ཡང་ཐེ་ཚོམ་མམ་བཟློག་པ་མི་ཆོད་པའོ། །དང་པོ་ལ་གསུམ་སྟེ། རྟགས་མི་མཐུན་ཕྱོགས་ལ་ཡོད་ཀྱང་མ་མཐོང་བ། དཔེར་ན། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་མ་ཡིན་ཏེ། སྨྲ་བའི་ཕྱིར་ཞེས་བཀོད་པ་ལྟ་བུ། མེད་ཀྱང་མི་འགལ་བ་སྔོ་བསངས་མ་ཡིན་ཏེ། ལྷས་བྱིན་གྱི་བུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བཀོད་
11-8-92a
པ་ལྟ་བུ། འགལ་ཡང་མ་ངེས་པ་རྟག་པ་དང་འགལ་བར་མ་ཤེས་པ་ལ། མི་རྟག་སྟེ། བྱས་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བཀོད་པ་ལྟ་བུའོ། །འདི་འགལ་བར་ངེས་ན་ཡང་དག་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ། །གཉིས་པ་འགལ་བའི་ལྷག་ལྡན་ལ་དབྱེ་ན་གསུམ་སྟེ། རྟགས་མཐུན་ཕྱོགས་ལ་ཡོད་ཀྱང་མ་མཐོང་བ། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཡིན་ཏེ། སྨྲ་བའི་ཕྱིར་ཟེར་བ་ལྟ་བུ། མེད་ཀྱང་མི་འགལ་བ་སྔོ་བསངས་ཡིན་ཏེ། ལྷས་བྱིན་གྱི་བུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་པ་ལྟ་བུ།འགལ་ཡང་མ་ངེས་པ། རྟག་པ་དང་འགལ་བར་མ་ཤེས་པའི་ངོར། རྟག་སྟེ། བྱས་པའི་ཕྱིར། ཞེས་བཀོད་པ་ལྟ་བུའོ། །འགལ་བར་ཤེས་ན་འགལ་བའི་རྟགས་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ། །འདི་གཉིས་བྱེ་བྲག་པས་འདོད་པའི་ལྷག་ལྡན་ལྟ་བུ་མ་ཡིན་གྱི་རིམ་བཞིན་མི་མཐུན་ཕྱོགས་དང་མཐུན་ཕྱོགས་གཉིས་ལས་ལྡོག་པ་ངེས་ན་ཡང་དག་དང་འགལ་བར་འགྲོ་ཡང་། རེ་ཤིག་གཞན་ངོར་ཐེ་ཚོམ་གྱི་ལྷག་མ་ཡོད་པས་ལྷག་ལྡན་ཞེས་བྱའོ། །
相违因
འགལ་རྟགས་ལ། རྟགས་གྲུབ་ཀྱང་བསྒྲུབ་བྱ་དེ་ལས་བཟློག་པས་ཁྱབ་ན་འགལ་བ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ཡི་དབྱེ་བ་ལ་གཉིས་ཀྱི་དང་པོ། དངོས་པོའི་དབྱེ་བ་གཉིས་ཏེ། འབྲེལ་བའི་དབང་གིས་གཉིས་སུ་དབྱེ་བ་དང་། སྦྱོར་བ་ལ་ལྟོས་ནས་གསུམ་དུ་དབྱེ་བའོ། །དང་པོ་ལ། མི་དམིགས་པ་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སུ་བསྡུས་ན། དེའི་ཟློག་ཕྱོགས་འགལ་བའང་གཉིས་ཏེ། རང་བཞིན་དང་འགལ་བ། སྒྲ་རྟག་སྟེ་བྱས་པའི་ཕྱིར་ལྟ་བུ། དེ་བྱུང་ནི། འབྲས་བུ་དང་འགལ་བ། སྒྲ་རྟག་སྟེ། བརྩལ་མ་ཐག་ཏུ་བྱུང་བའི་ཕྱིར་ཞེས་པ་ལྟ་བུ་གཉིས་
11-8-92b
སོ། །གཉིས་པ་སྦྱོར་བ་ལ་ལྟོས་ནས་གསུམ་དུ་དབྱེ་བ། མི་དམིགས་པ་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སུ་མ་བསྡུས་པར་སྦྱོར་བ་གསུམ་དུ་བྱེད་པ་ན་དེ་བཟློག་པའི་འགལ་བའང་གསུམ་སྟེ། སྣང་རུང་གི་བུམ་པ་ཡོད་དེ་མི་སྣང་བའི་ཕྱིར་ལྟ་བུ། མི་དམིགས་པའི་འགལ་ཟླ་བསྣན་ནས་སྔར་གྱི་གཉིས་དང་གསུམ་མོ། །གཉིས་པ་བརྗོད་འདོད་ཀྱི་སྒོ་ནས་འགལ་རྟགས་གསུམ་སྟེ། དེ་ལ་གཞན་ལུགས་འགས། ཆོས་དང་ཆོས་ཅན། ངོ་བོ་དང་ཁྱད་པར་གཉིས་འགོག་པའི་འགལ་བ་བཞི་ཞེས་ཟེར་ཏེ། དང་པོ་དངོས་པོར་གྱུར་པའི་ནམ་མཁའ་ཆོས་ཅན། རྟག་སྟེ། མ་བྱས་པའི་ཕྱིར། ཞེས་པ་ལ། ཆོས་ཅན་གྱི་ཁྱད་པར་ནམ་མཁའ་སྣང་ཙམ་ལ་ཕྱོགས་ཆོས་གྲུབ། ཆོས་ཅན་གྱི་ཁྱད་པར་དངོས་པོར་གྱུར་པའི་ནམ་མཁའ་དང་མ་བྱས་པ་འགལ་བས་འདི་ཆོས་ཅན་གྱི་ངོ་བོ་འགོག་པའི་འགལ་བ་ཞེས་ཟེར་ཡང་། དངོས་གྱུར་གྱི་ནམ་མཁའ་མེད་པས་དོན་དམ་པའི་སྒྲ་ཆོས་ཅན་དུ་བཞག་པ་ལྟར་ཕྱོགས་ཆོས་མི་འགྲུབ་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་ས་པཎ་གསུངས། ཆོས་མཆོག་ན་རེ།ནམ་མཁའ་མ་བྱས་ཤིང་ཡོད་པར་འདོད་མཁན་ལ། ནམ་མཁའ་ཆོས་ཅན། རྟག་སྟེ། མ་བྱས་པའི་ཕྱིར། རི་བོང་རྭ་བཞིན་ཞེས་བཀོད་ན་རི་རྭ་དང་མཚུངས་ན་ནམ་མཁའ་ཡོད་པར་འདོད་ཀྱང་མེད་པ་དང་མཚུངས་པར་གྲུབ་པ་ཡིན་ཞེས་གསུངས་མོད། ཆོས་ཅན་གྱི་ངོ་བོ་འགོག་ན་ཕྱོགས་ཆོས་མ་གྲུབ་པར་འགྱུར་ལ་ཕྱོགས་ཆོས་གྲུབ་ན་ཆོས་ཅན་མི་ཁེགས་ལ། བསྒྲུབ་བྱ་ནམ་མཁའ་དངོས་པོར་གྱུར་པ་ལ་བྱེད་ན། ཆོས་ཀྱི་ངོ་བོ་འགོག་པར་འགྱུར་གྱི་ཆོས་ཅན་ངོ་བོ་བཀག་པར་མི་འགྱུར་
11-8-93a
བས་སློབ་དཔོན་གྱི་དགོངས་པ་མ་མཁྱེན་པར་ཟད་ཅེས་ས་པཎ་གསུངས་སོ། །ཡང་། ཆོས་ཀྱི་ངོ་བོ་འགོག་པ་ནི། སྒྲ་རྟག་སྟེ། བྱས་པའི་ཕྱིར་ཞེས་པ་ལྟ་བུ། ཆོས་ཅན་གྱི་ཁྱད་པར་འགོག་པའི་འགལ་བ་ནི། འདུས་པ་མ་ཡིན་པའི་དོན་གཞན་གྱི་དོན་དུ་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ། །ཆོས་ཀྱི་ཁྱད་པར་འགོག་པ། འདུས་པ་མ་ཡིན་པའི་ཡུལ་ཅན་གཞན་གྱི་དོན་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་དོན་ཉིད་ལ་དབྱེ་བ་བྱེད་པ་ནི་རིགས་པ་དང་གཞུང་མི་འཕྲོད་པས་ལེགས་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ས་པཎ་གསུངས། ས་པཎ་རང་བཞེད་ལ། དངོས་འགལ་དང་། ཤུགས་འགལ། ཆོས་དང་ཆོས་ཅན་བརྗོད་པའི་འགལ་བ་ནི་དོན་གྱི་སྒོ་ནས་མ་ཡིན་ཏེ་བརྗོད་འདོད་ཀྱིས་ཡིན་ཏེ། དངོས་སུ་འགལ་བ་བརྗོད་པ་མི་རྟག་པའི་སྒྲ་རྟག་ཅེས་བརྗོད་པ་ལྟ་བུ། བརྗོད་པའི་ཤུགས་ཀྱིས་འགལ་བ། རྟག་པ་བྱེད་པ་པོ་ཡིན་ཞེས་བརྗོད་པ་ལྟ་བུ། ཆོས་ཀྱི་ཁྱད་པར་གྱི་སྒོ་ནས་བརྗོད་པ། དཔེར་ན་མིག་སོགས་གཞན་དོན་བྱེད་དེ་ཞེས་བརྗོད་པ་ལྟ་བུ། དེ་ལས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་གྱུར་ན་ཆོས་ཀྱི་ཁྱད་པར་འགོག་པ་ཞེས་བྱའོ། །གཞན་གྱི་དོན་མིག་ལ་སོགས་པ་ཞེས་བརྗོད་ན་ཆོས་ཅན་གྱི་སྒོ་ནས་བརྗོད་པ་ཡིན་ལ། དེའི་འགལ་བའང་ཆོས་ཅན་གྱི་ཁྱད་པར་འགོག་པ་ཞེས་ཟེར་ལ། འདོད་པ་ལ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་ནི་གཉིས་ཀ་མཚུངས་སོ། །དེ་བཞིན་དུ་གཏན་ཚིགས་ལའང་།སྒྲ་མི་རྟག་ཅེས་བྱ་བ་དང་། མི་རྟག་པའི་སྒྲ་ཞེས་བརྗོད་པའི་ཐ་སྙད་བརྗོད་ཚུལ་ལ་ཁྱད་ཡོད་ཀྱི་མི་རྟག་པ་ཉིད་དུ་དོན་གཅིག་གོ། །དེ་བཞིན་དུ་མི་རྟག་པའི་སྒྲའི་སྒྲ་ཞེས་བྱ་བའང་ཆོས་ཀྱིས་ཆོས་ཅན་ཁྱད་པར་དུ་བྱས་པའི་སྒོ་ནས་བརྗོད་པ་སྟེ། རྟག་
11-8-93b
པའི་སྒྲ་ལས་སྒྲ་ཁྱད་པར་དུ་བྱས་པའོ། །སྒྲའི་མི་རྟག་པ་ཉིད་དང་ལྡན་པ་ཞེས་པས་ཆོས་ཅན་སྒྲས་མི་རྟག་པ་ཁྱད་པར་དུ་བྱས་པ་བརྗོད་པ་སྟེ། སྒྲ་མི་རྟག་པ་ལས་སྒྲ་ཁྱད་པར་དུ་བྱས་པའོ། །དེ་གཉིས་ཀས་ཀྱང་སྒྲ་མི་རྟག་པར་རྟོགས་པར་འདོད་པས་དོན་ལ་ཁྱད་མེད་དོ། །དེ་དག་བྱས་པའི་རྟགས་ཀྱིས་རྟོགས་པར་ནུས་པས་ཡང་དག་ཡིན་ལ། འདུས་ཤིང་བསགས་པའི་ཕྱིར་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པས་རྟོགས་པར་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར་འགལ་བ་ཡིན་ནོ། །འདི་དག་གི་དོན་གྱི་སྐྱོན་ཡོན་རང་དོན་རྗེས་དཔག་གི་སྐབས་ཀྱི་བརྗོད་བྱ་ཡིན་ལ། སྒྲ་བློའི་སྐྱོན་ཡོན་གཞན་དོན་སྐབས་ཀྱི་ཡིན་མོད་ཀྱི་ཟོར་ཡང་བར་བྱས་པའི་བྱ་བའི་ཕྱིར། ཕྱོགས་བཅས་བཀོད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་རྟགས་ལྟར་སྣང་ལ་དབྱེ་བ་དུ་མ་བྱས་པ་དེ་བཞིན་རྟགས་ཡང་དག་ལའང་དབྱེ་བ་རིགས་སོ་ཞེ་ན།དེ་ལྟར་ཕྱེས་ཀྱང་མི་རུང་བ་མེད་མོད། དེ་ལ་དགོས་པ་ཆུང་བས་མ་མཛད་དོ། །གལ་ཏེ་ཕྱོགས་ཆོས་མ་གྲུབ་པར་ཤེས་ན་འགོད་དོན་མེད་སྙམ་ན། མ་གྲུབ་པར་ཤེས་ཀྱང་རྟགས་དེ་ལྟར་བཀོད་ན་ཞེས་མཐའ་བཅད་པའོ། །གཞན་དོན་རྗེས་དཔག་ནི་རང་གིས་མཐོང་བའི་རྟགས་གཞན་ལ་སྟོན་པའི་ངག་གོ། །སྒྲུབ་བྱེད་བརྗོད་པར་ཁས་ལེན་པ་རྒོལ་བ། དེ་ལ་སུན་འབྱིན་བརྗོད་པར་ཁས་ལེན་པ་ཕྱིར་རྒོལ་བ། དེ་གཉིས་རྒྱལ་ཕམ་བརྗོད་པར་ཁས་ལེན་པ་དཔང་པོའོ། །དེ་ལ་སྒྲུབ་ངག་དང་ཐལ་ངག་གཉིས་ལས།དང་པོ་ཚུལ་གསུམ་ཚང་བའི་གཏན་ཚིགས་རང་རྒྱུད་དུ་འགོད་པ་སྟེ། རྟགས་རིགས་ཉི་ཤུར་བཤད་པ་བཞིན་ནོ། །ཐལ་འགྱུར་གྱི་ངག་ལ། བོད་སྔ་རབས་པ་རྣམས། ཐལ་འགྱུར་བཞི་ལས། བཅུ་བཞིར་དབྱེ་བ་འདོད་དེ། དང་པོ། ཐལ་
11-8-94a
བ་བཀོད་ཚད་ཀྱི་དབྱེ་བ་ལ་བཞིར་འདོད་དེ། ཐལ་བའི་རྟགས་ཁྱབ་གཉིས་ཀ་མ་གྲུབ་པ་དང་། རྟགས་འབའ་ཞིག་མ་གྲུབ་པ་དང་། ཁྱབ་པ་འབའ་ཞིག་མ་གྲུབ་པ་དང་། གཉིས་ཀ་གྲུབ་པ་བཞིའོ། །དང་པོ་དཔེར་ན། སངས་རྒྱས་པ་ལ་སྒྲ་ཆོས་ཅན། གཞལ་བྱ་མ་ཡིན་པར་ཐལ། རྟག་པའི་ཕྱིར། ཞེས་བཀོད་ན་གཉིས་ཀ་ཚད་མས་མ་གྲུབ་ལ་ཁས་ཀྱང་མི་ལེན་པ་ལྟ་བུའོ། །གཉིས་པ་སྒྲ་མ་བྱས་པར་ཐལ། རྟག་པའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། རྟགས་ཚད་མས་མ་གྲུབ། ཁས་ཀྱང་མི་ལེན་པ་ལྟ་བུའོ། །གསུམ་པ་སྒྲ་རྟག་པར་ཐལ། གཞལ་བྱ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཁྱབ་པ་ཚད་མ་དང་། ཁས་བླངས་གཉིས་ཀས་མ་གྲུབ་པའོ། །བཞི་པ་ལ་བཞི་སྟེ། གཉིས་ཀ་ཚད་མས་གྲུབ་པ། སངས་རྒྱས་པ་ལ། སྒྲ་མི་རྟག་པར་ཐལ། བྱས་པའི་ཕྱིར་ལྟ་བུ་ལ་འདོད་ལན་ཐེབས་པ་ལྟར་སྣང་བ་དང་། གཉིས་ཀ་ཁས་བླངས་ཀྱིས་གྲུབ་པ་འབའ་ཞིག སྒྲ་རྟག་པར་ཁས་ལེན་པ་ལ། རྟགས་ཁྱབ་ཚད་མས་གྲུབ་ལ། དམ་བཅའ་ལ་ཁས་བླངས་ཀྱིས་བསལ་བས་ཐལ་བ་ཡང་དག་ཏུ་འགྱུར་རོ། །རྟགས་ཁྱབ་གཉིས་ཀ་ཁས་བླངས་ཀྱིས་གྲུབ་པ་སྒྲ་མིག་གིས་གཟུང་བྱ་དང་། དེ་ལ་རྟག་པས་ཁྱབ་པར་སྨྲ་བ་ལ། སྒྲ་རྟག་པར་ཐལ། མིག་གིས་གཟུང་བྱ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བརྗོད་ན། སྒྲ་མི་རྟག་པར་ཚད་མས་ངེས་ན། དམ་བཅའ་ལ་ཚད་མས་བསལ་བ་དང་། ཁས་བླངས་ན་ཁས་བླངས་ཀྱིས་བསལ་བ་དང་། གཉིས་ཀ་མེད་ན་བསལ་བ་ཡེ་མེད་དེ་སྐབས་གསུམ་མོ། །རྟགས་ཚད་མས་གྲུབ་ལ་ཁྱབ་པ་ཁས་བླངས་ཀྱིས་གྲུབ་པ། བྱས་པ་ལ་རྟག་པས་ཁྱབ་པར་སྨྲ་བ་ལ། སྒྲ་རྟག་པར་ཐལ། བྱས་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བརྗོད་པ་ལྟ་བུ་
11-8-94b
སྟེ། དམ་བཅའ་ལ་བསལ་བ་ཡོད་མེད་གསུམ་པོ་སྔར་ལྟར་རོ། །རྟགས་ཁས་བླངས་ཁྱབ་པ་ཚད་མས་གྲུབ་པ་ནི། སྒྲ་རྟག་པར་སྨྲ་བ་ལ། སྒྲ་མ་བྱས་པར་ཐལ། རྟག་པའི་ཕྱིར། ཞེས་བརྗོད་པ་ལྟ་བུ་སྟེ། དེ་ལའང་བསལ་བ་ཡོད་མེད་གསུམ་པོ་སྔ་མ་ལྟར་རོ། །དེ་ལྟར་ཐལ་བ་བཅུ་བཞི་ལས་ཡང་དག་ལྟར་སྣང་བདུན་བདུན་དུ་འགྱུར་ཏེ། གཉིས་ཀ་མ་གྲུབ་པ་ལ་མ་གྲུབ་པས་ལན་ཐེབས་ལ། རྟགས་ཀྱང་མ་གྲུབ་པ་ལ། མ་གྲུབ་ལན། ཁྱབ་པ་མ་གྲུབ་པ་ལ། ཁྱབ་པ་མ་གྲུབ་པའི་ལན་ཐེབས། གཉིས་ཀ་ཚད་མ་དང་དམ་བཅའ་ལ་བསལ་བ་ཡེ་མེད་དང་། གཉིས་ཀ་ཁས་བླངས་དང་དམ་བཅའ་ལ་བསལ་བ་ཡེ་མེད་དང་། རྟགས་ཚད་མ་ཁྱབ་པ་ཁས་བླངས། དམ་བཅའ་ལ་བསལ་བ་ཡེ་མེད་དང་།རྟགས་ཁས་བླངས་ཁྱབ་པ་ཚད་མ། དམ་བཅའ་ལ་བསལ་བ་མེད་པ་བཞི་པོ་ལ་འདོད་ལན་ཐེབས་པས་བདུན་པོ་ལྟར་སྣང་ངོ་། །གཉིས་ཀ་ཚད་མས་གྲུབ་ལ། འདོད་པ་ཁས་བླངས་ཀྱིས་བསལ་བ་དང་། གཉིས་ཀ་ཁས་བླངས་འདོད་པ་ཚད་མ་དང་ཁས་བླངས་ཀྱིས་བསལ་བ་གཉིས་དང་། རྟགས་ཚད་མས། ཁྱབ་པ་ཁས་བླངས། འདོད་པ་ཚད་ཁས་གཉིས་ཀྱིས་བསལ་བ་གཉིས་དང་། རྟགས་ཁས། ཁྱབ་ཚད། འདོད་པ་ཚད་ཁས་གཉིས་ཀྱིས་བསལ་བ་གཉིས་དང་བདུན་ནི་ལན་གྱིས་བཟློག་མི་ནུས་པས་ཐལ་འགྱུར་ཡང་དག་གོ། ཡང་དག་ལ་སྒྲུབ་བྱེད་འཕེན་མི་འཕེན་ནི། ཐལ་བ་སྔ་མ་དྲུག་དང་། བདུན་པའི་ཕྱེད་རྟག་སྒྲ་བྱས་པར་ཁས་ལེན་པ་ལ་མི་རྟག་པར་ཐལ་ཞེས་རྟགས་ཁས། ཁྱབ་པ་ཚད་མས་གྲུབ། དམ་བཅའ་
11-8-95a
ལ་ཚད་མས་བསལ་ཡང་གཞི་ཆོས་ཅན་མ་གྲུབ་ན། སྒྲུབ་བྱེད་མི་འཕེན་ཏེ། བཟློག་ན་ཚུལ་གསུམ་མ་ཚང་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་རྟག་པའི་ཤ་ཟའི་བུམ་པ་ཡོད་ཅེས་ཟེར་བ་ལ། རྟག་པའི་བུམ་པའི་རང་མཚན་ཆོས་ཅན།མི་རྟག་པར་ཐལ། ཡོད་པའི་ཕྱིར་ཞེས་སོགས་ཆོས་ཅན་མ་གྲུབ་པ་ཐམས་ཅད་ལ་སྦྱར་རོ། །འདི་ཚད་མས་བསལ་བ་མེད་དེ། གཞི་ཉིད་མ་གྲུབ་པས་དམ་བཅའ་ལ་ཇི་ལྟར་སེལ་ཟེར་བ་ལ། ཁ་ཅིག་ན་རེ། གཞི་དེ་ཉིད་ལ་འཇུག་པ་དངོས་བསལ་མེད་ཀྱང་གཞན་ལ་འཇུག་པའི་ཤུགས་བསལ་ཡོད་དེ། གཞན་དུ་ན་རྟག་མི་རྟག་འགལ་བའི་ཚད་མས་དེ་གཉིས་ཚོགས་པ་ཁེགས་ན། བྱེ་བྲག་ཤ་ཟའི་བུམ་པ་རྟག་མི་རྟག་ཚོགས་པའང་ཤུགས་ལ་ཁེགས་སོ། །དེ་བཞིན་སྤྱི་གཅིག་གསལ་བ་དུ་མ་དང་འབྲེལ་བར་ཡོད་ཟེར་བ་དང་། ནམ་མཁའི་ཡོན་ཏན་གྱི་སྒྲ་རྟག་པར་ཡོད་ཟེར་བའི་ཐལ་བ་དང་བསལ་བའང་ཤེས་པར་བྱའོ། །ཞེས་ཟེར། ས་སྐྱ་པཎ་ཆེན་གྱིས་དེ་བཀག་པ། ཐལ་འགྱུར་བཀོད་ཚད་ལ་བཞིར་དབྱེ་ན་རང་རྒྱུད་ལའང་བཞིར་ཅི་སྟེ་མི་དབྱེ། རང་རྒྱུད་ལ་ཡང་དག་ལྟར་སྣང་གཉིས་སུ་ངེས་པས་དབྱེ་བ་གཞན་མི་དགོས་ཞེ་ན། ཐལ་འགྱུར་ལའང་མཚུངས་སོ། །ཡང་རྟགས་ཁྱབ་གཉིས་ཀ་མ་གྲུབ་པ་དང་། དེ་རེ་རེ་མ་གྲུབ་པ་མི་འཐད་དེ། རྟགས་མ་གྲུབ་ན་ཕྱོགས་ལ་མཐུ་མེད་པའི་ཕྱིར་དང་། ཁྱབ་པ་དཔྱོད་པ་མི་དགོས་ཏེ། སྲོག་ཆད་པ་ལ་དབང་པོ་ཡོད་མེད་དཔྱོད་པ་བཞིན་ནོ། །དེ་ལྟར་དབྱེ་བ་ལྟག་ཆོད་ཀྱི་དབྱེ་བ་ལྟར་ཧ་ཅང་ཐལ་བ་རྩོད་རིགས་སུ་གསུངས་པ་ལྟར། རྟགས་ཕྱེད་མ་གྲུབ་པ་དང་། ཁྱབ་པ་ཕྱེད་མ་གྲུབ་སོགས་སྲིད་པས་དེ་སྙེད་ཀྱི་དབྱེ་བ་དགོས་སོ། །དེས་ན་ཁྱབ་པ་མ་
11-8-95b
གྲུབ་པ་གཉིས་སུ་བྱ་བ་ལྷག་ཅིང་། སྒྲ་རྟག་སྟེ། བྱས་པའི་ཕྱིར་ཞེས་པའི་ཐལ་འགྱུར་ལྟར་སྣང་ཆད་དེ་མ་ཚང་པས་བཅུ་བཞི་པོ་མི་འཐད་དོ་གསུངས། རང་ལུགས་ཐལ་འགྱུར་ཡང་དག་ལྟར་སྣང་གཉིས་ལས། དང་པོ། ཁས་བླངས་ཀྱི་རྟགས་ལས་མི་འདོད་པའི་བསྒྲུབ་བྱ་འཕེན་པའོ། །དབྱེ་ན་སྒྲུབ་བྱེད་མི་འཕེན་པ་དང་འཕེན་པ་གཉིས་སོ། །དང་པོ་དངོས་སུ་ཐལ་བ་འཕེན་པ་གཉིས་སོ། དང་པོ་དངོས་སུ་ཐལ་བ་འཕང་བས་བཟློག་ན་ཚུལ་གསུམ་ཚང་བའོ། །དེ་ཆོས་གསུམ་ལྡན་ཏེ། རྟགས་ཕྱིར་རྒོལ་གྱིས་བདེན་ཞེན་གྱིས་ཁས་ལེན་པ། བཟློག་ཁྱབ་ཚད་མས་གྲུབ་པ། གཞི་གྲུབ་ཅིང་དམ་བཅའ་ལ་ཚད་མས་བསལ་རུང་ངོ་། །དེ་དངོས་སུ་རྟགས་ཚད་མས་མ་གྲུབ་པས་སྒྲུབ་ངག་མིན་ཡང་། བཟློག་ན་བསྒྲུབ་པའི་མཚན་ཉིད་ཡོད་པའོ། །ཐལ་ངག་གིས་རང་རྒྱུད་ཀྱི་དོན་འཕེན་གྱི་ངག་བཟློག་པ་ལྟར་མི་འཕེན་ཏེ། ངག་དོན་ལ་ཕྱོགས་ཆོས་གྲུབ་དགོས་པས་ངག་བཟློག་ན་ཕྱོགས་ཆོས་འཇིག་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལ། རང་བཞིན་འབྲས་བུ་མཚན་ཉིད་མི་དམིགས་པ་གསུམ་གྱིས་སྒྲུབ་བྱེད་མི་འཕེན་ཏེ། ཕྱོགས་འདི་ན་བུམ་པ་མེད་པར་ཐལ། མ་དམིགས་པའི་ཕྱིར་ཞེས་རང་བཞིན་མི་དམིགས་པ་དང་། འབྲས་བུ་དུ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར། དེའི་རྒྱུ་ནུས་པ་ཐོགས་མེད་མེད་པ་དང་། ནོག་ལྐོག་ཤལ་མེད་པས་བ་ལང་མིན་པར་ཞེས་ཁྱབ་བྱེད་མི་དམིགས་པ་གསུམ་གྱིས་སྒྲུབ་བྱེད་མི་འཕེན་ཏེ། བུམ་སོགས་ཚད་མས་གྲུབ་ན་དམིགས་པར་གྲུབ་ཕྱིར་ཕྱོགས་ཆོས་མེད་ལ། ཕྱོགས་ཆོས་གྲུབ་ན་ཐལ་བའི་དམ་བཅའ་ལ་བསལ་བ་མེད་ཅིང་
11-8-96a
རང་རྒྱུད་ཀྱི་ཕྱོགས་ཆོས་མི་འགྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་གསུམ་གྱི་ལྷག་མ་སྔར་བཤད་པའི་ཡང་དག་གི་རྟགས་ཉི་ཤུ་པོས་སྒྲུབ་བྱེད་འཕེན་པར་ཤེས་པར་བྱའོ། །དེ་ལ་དབྱེ་ན། བཟློག་པ་རང་རིགས་འཕེན་པ་བཞི་ནི་གྲང་རེག་གིས་མེ་འགོག་པ་རང་བཞིན་འགལ་དམིགས་ཀྱིས་མེ་ཡོད་པས་གྲང་རེག་མེད་ཅེས་རང་བཞིན་འགལ་དམིགས་འཕེན་པ་དང་། དེ་བཞིན་བ་མོའི་རེག་པས་ཙན་དན་གྱི་མེ་མེད་པར་ཐལ་ཞེས་ཁྱབ་བྱ་དམིགས་པས་ཙན་མེ་ཡོད་པས་བ་མོའི་རེག་པ་མེད་ཅེས་དེ་ཉིད་འཕེན་པ་དང་། སྤུ་ལོང་བྱེད་ཡོད་པས་དུ་བ་མེད་པར་ཐལ་ཞེས་པས་འབྲས་བུ་དམིགས་པས་རང་ཉིད་འཕེན་པ་དང་། ཁྱབ་བྱེད་འགལ་དམིགས་ཀྱང་དེ་བཞིན་འཕེན་ནོ། །གཞན་རིགས་འཕེན་པ་བཅུ་དྲུག་ནི། དུ་བ་ཡོད་པས་མེ་ཡོད་པའི་འབྲས་རྟགས་དང་། མེ་མེད་པས་དུ་བ་མེད་པའི་རྒྱུ་མི་དམིགས་པ་གཉིས་ལ་མཚོན་ན། ཐལ་བཟློག་གཉིས་ཕན་ཚུན་གྱི་བསྒྲུབ་བྱ་ལོག་པ་རྟགས་ཡིན་ཞིང་། གཅིག་གི་རྣལ་ཁྱབ་ཅིག་ཤོས་ཀྱི་བཟློག་ཁྱབ་ཡིན་པས་ཁྱབ་པ་འབྲེལ་ཞིང་ཕྱོགས་ཆོས་འགལ་བ་དག་གཞི་གཅིག་གི་སྟེང་དུ་བསྒྲུབ་བྱ་མེད་བཞིན་དུ་རྟགས་ཁས་ལེན་པ་ལ། གཅིག་གི་ཐལ་བ་བརྗོད་པས་གཅིག་གི་རང་རྒྱུད་འཕེན་ཏེ། དུ་བ་མེད་པར་ཐལ་མེ་མེད་པའི་ཕྱིར། ཞེས་རྒྱུ་མི་དམིགས་པས། དུ་བ་ཡོད་པའི་ཕྱིར། མེ་ཡོད་ཅེས་འབྲས་རྟགས་ཀྱི་རང་རྒྱུད་འཕེན་ལ། མེ་ཡོད་པར་ཐལ། དུ་བ་ཡོད་པའི་ཕྱིར། ཞེས་འབྲས་རྟགས་ཀྱི་ཐལ་བས་མེ་མེད་པའི་ཕྱིར་དུ་བ་མེད་ཅེས་རྒྱུ་མི་དམིགས་པའི་རང་རྒྱུད་འཕེན་ནོ། །འགལ་དམིགས་བཅུ་གཉིས་པོའི་ནང་ནས་མེ་དང་
11-8-96b
བ་མོའི་རེག་པ་ཕན་ཚུན་འགོག་པ་ཁྱབ་བྱེད་འགལ་དམིགས་དང་། འགལ་བའི་ཁྱབ་བྱ་དམིགས་པ་གཉིས་དང་། དུ་བ་དང་བ་མོའི་རེག་པ་ཕན་ཚུན་འགོག་པས་ཁྱབ་བྱེད་འགལ་བའི་འབྲས་བུ་དམིགས་པ་དང་། རྒྱུ་དང་འགལ་བའི་ཁྱབ་བྱ་དམིགས་པ་གཉིས་དང་། མེ་དང་སྤུ་ལོང་ཕན་ཚུན་འགོག་པ། རྒྱུ་དང་འགལ་དམིགས་དང་། རང་བཞིན་འགལ་འབྲས་དམིགས་པ་གཉིས་དང་། དུ་བ་གྲང་རེག་ཕན་ཚུན་འགོག་པ་རང་བཞིན་འགལ་འབྲས་དམིགས་པ་དང་། རྒྱུ་དང་འགལ་དམིགས་གཉིས་དང་། ཙན་མེ་དང་གྲང་རེག་ཕན་ཚུན་འགོག་པ། འགལ་བའི་ཁྱབ་བྱ་དམིགས་པ་དང་། ཁྱབ་བྱེད་འགལ་དམིགས་གཉིས་དང་། ཙན་མེ་དང་སྤུ་ལོང་བྱེད་ཕན་ཚུན་འགོག་པ། རྒྱུ་འགལ་ཁྱབ་བྱ་དམིགས་པ་དང་། ཁྱབ་བྱེད་དང་འགལ་བའི་འབྲས་བུ་དམིགས་པ་གཉིས་དང་། ཤ་བས་ཤིང་གྲུབ་པའི་ཐལ་བས། ཤིང་བཀག་པས་ཤ་བ་འགོག་པའི་རང་རྒྱུད་དང་། ཤིང་མེད་པས་ཤ་བ་མེད་པར་ཐལ་བས་བའི་ཁྱབ་བྱེད་མི་དམིགས་པས། ཤ་བ་ཡོད་པས་ཤིང་ཡོད་པའི་རང་བཞིན་གྱི་རྟགས་ཕན་ཚུན་འཕེན་ཏེ། གཅིག་གི་རྗེས་ཁྱབ་གཅིག་གི་བཟློག་ཁྱབ་ཏུ་འགྱུར་རོ། །གཉིས་པ་ཐལ་འགྱུར་ལྟར་སྣང་ལ། ཁས་བླངས་ཀྱི་རྟགས་བཀོད་ཀྱང་མི་འདོད་པའི་བསྒྲུབ་བྱ་འཕེན་མི་ནུས་པའོ། །དབྱེ་བ་ལ། རྟགས་མ་གྲུབ་པ་དང་། འགལ་ཁྱབ་དང་།ཁྱབ་པ་མ་ངེས་པ་དང་། འདོད་ལན་ཐེབས་པ་བཞིའོ། །ས་པཎ་རང་ལུགས་ལ། ཁྱབ་པ་འགལ་བ་དང་། ཁྱབ་པ་མ་ངེས་པ་གཉིས་སུ་ཕྱེས་ནས་བཞིར་གདབ་གསུངས། རིགས་གཏེར་ལས་བྲིས་སོ་ཞེས་པ་དང་།། །། །།
11-8-97a
༈
正因类
ན་མོ་མཉྫཱུ་ཤྲི་ཡེ། རྟགས་རིགས་སྤྲོ་ན་སྤྱིར་རྟགས་སུ་བཀོད་པ་རྟགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད། གཞི་གྲུབ་ན་རྟགས་སུ་རུང་བས་ཁྱབ། བྱེ་བྲག་ལ་ཤེས་ནས་སྤང་བར་བྱ་བ་ལྟར་སྣང་། ཤེས་ནས་བླང་བར་བྱ་བ་ཡང་དག་གཉིས།
各别已知似断
དང་པོ་ལ། རྟགས་སུ་བཀོད་པ་གང་ཞིག་ཚུལ་གསུམ་མ་ཚང་བ། རྟགས་ལྟར་སྣང་གི་མཚན་ཉིད། དབྱེ་ན། མ་གྲུབ། མ་ངེས། འགལ་བ་གསུམ། དང་པོའི་མཚན་ཉིད། ཤེས་འདོད་ལ་དགོད་བྱ་ལྟར་མ་གྲུབ་པའི་རྟགས། དབྱེ་ན།དོན་དུ་མ་གྲུབ་པ་དང་། གྲུབ་ཀྱང་བློ་ངོར་ལྟོས་ནས་མ་གྲུབ་པ་གཉིས། དང་པོ་ལ། ཆོས་ཅན་མེད་པ། རྟགས་མེད་པ། གཉིས་ཀ་མེད་པ། ཡོད་ཀྱང་འབྲེལ་བ་མེད་པ་བཞི། དང་པོ། དོན་དམ་པའི་སྒྲ་ཆོས་ཅན་ལྟ་བུ། དེ་ལ་རྟགས་གང་བཀོད་ཀྱང་ཕྱོགས་མེད་པས་ཕྱོགས་ཆོས་མི་གྲུབ། གཉིས་པ། རི་བོང་གི་རྭ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ལྟ་བུ། དེ་གང་ལ་བཀོད་ཀྱང་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་མིན་པས་ཕྱོགས་ཆོས་མི་གྲུབ། གསུམ་པ། དོན་དམ་པའི་སྒྲ་ཆོས་ཅན། རྟག་སྟེ། རི་བོང་གི་རྭ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ལྟ་བུ།ཕྱོགས་དང་ཆོས་གཉིས་ཀ་མ་གྲུབ་བོ། །བཞི་པ་ལ་རྟགས་ཤེས་འདོད་ལ། མི་སྲིད་པ་དང་། མ་ཁྱབ་པ་དང་། ཁྱབ་མ་ཁྱབ་གཉིས་ཀའི་ཆ་ཡོད་པ་གསུམ། དང་པོ། སྒྲ་ཆོས་ཅན། མི་རྟག་སྟེ། མཉན་བྱ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ལྟ་བུའམ།མིག་གིས་གཟུང་བྱ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ལྟ་བུ། གཉིས་པ། སྒྲ་ཆོས་ཅན། བློ་སྔོན་དུ་སོང་བས་ཁྱབ་སྟེ། སྐྱེས་བུའི་རྩོལ་བ་ལས་བྱུང་བའི་ཕྱིར་ལྟ་བུ། གསུམ་པ། ཟླ་བ་གཉིས་སྣང་གི་དབང་ཤེས་ཆོས་ཅན། མངོན་སུམ་ཚད་མ་ཡིན་ཏེ།
11-8-97b
རྟོག་བྲལ་མ་འཁྲུལ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ལྟ་བུ། རྟོགས་བྲལ་གྲུབ་ཀྱང་མ་འཁྲུལ་བ་མ་གྲུབ་པས་འདིར་རྟགས་མ་གྲུབ་ཀྱི་ལན་ཐེབས། ཁྱབ་ཆེས་པ་ནི། མ་ངེས་པ་ཡིན་གྱིས་རྟགས་མ་གྲུབ་ཀྱི་ལན་མི་ཐེབས་པས་མེད་དོ། །དེ་ལྟར་ན་དྲུག་གོ། གཉིས་པ་བློ་ལ་ལྟོས་ན། ཆོས་ཅན་མ་གྲུབ། རྟགས་མ་གྲུབ། དེ་གཉིས་ཀ་མ་གྲུབ། དེ་གཉིས་ཀྱི་འབྲེལ་བ་མ་གྲུབ་པ་དང་བཞི། དང་པོ། ཤ་ཟའི་བུམ་པའམ། ནོར་བུའམ། སྒྲོན་མར་མ་ངེས་པ་ན་ནོར་བུ་ཆོས་ཅན་དུ་བཞག་པ་ལྟ་བུ། གཉིས་པ།འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བས་བྱས་པའི་ཕྱིར་ལྟ་བུའམ། དུ་རླངས་གང་རུང་དུ་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་ན། དུ་བ་རྟགས་སུ་བཀོད་པ་ལྟ་བུ། གསུམ་པ། ཤ་ཟའི་བུམ་པ་ཆོས་ཅན། འདིར་ཡོད་དེ། ཤ་ཟ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ལྟ་བུ། བཞི་པ་ལ་མི་སྲིད་པར་དོགས་པ། མ་ཁྱབ་པར་དོགས་པ། གཉིས་ཀའི་ཆ་ཅན་དུ་དོགས་པ་གསུམ། དང་པོ། སྒྲ་མ་བྱས་པར་སེམས་པ་ལ་སྒྲ་ཆོས་ཅན། མི་རྟག་སྟེ། བྱས་པའི་ཕྱིར་ལྟ་བུ། གཉིས་པ། ཚིག་ལ་སྐྱེས་བུས་བྱས་མ་བྱས་གཉིས་ཡོད་པར་འདོད་པ་ལ། ཚིག་རྣམས་ཆོས་ཅན། རང་བྱུང་མིན་ཏེ། སྐྱེས་བུས་བྱས་པའི་ཕྱིར་ལྟ་བུ། གསུམ་པ། དངོས་པོ་ཕལ་ཆེར་མི་རྟག་པར་འདོད་ཀྱང་། དབང་ཕྱུག་སོགས་རྟག་དངོས་སྲིད་པར་འདོད་པའི་ངོར། དབང་ཕྱུག་ཆོས་ཅན། རྣམ་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ཏེ། མི་རྟག་པ་དང་། དངོས་པོའི་གཞི་མཐུན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ལྟ་བུའོ། །ད་ལྟའི་དགེ་བས་སྔ་མའི་དགེ་བ་དང་། རྨ་བྱའི་སྒྲ་གྲགས་པས་རི་སུལ་དབུས་མར་རྨ་བྱ་བསྒྲུབ་པ་ནི་མ་ངེས་པ་ཡིན་གྱི། རྟགས་མ་གྲུབ་པ་མིན་ནོ། །
11-8-98a
རྒོལ་བ་ལ་ལྟོས་པ་སོགས་གཞན་ནི་འདིར་འདུ་ལ། སྒྲ་མི་རྟག་སྟེ། རྩོལ་བྱུང་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ལྟ་བུ་ནི། རྩོལ་བྱུང་གི་སྒྲ་ལ་བསམ་ན། དོན་གྱི་རྟགས་ཡང་དག་ཡིན་པས་མ་གྲུབ་པ་མིན་ཏེ། སྒྲ་བྱེ་བྲག་ཆུ་སྒྲ་སོགས་ལ་བསམ་ན་མ་གྲུབ་བོ། །སྒྲ་སྤྱི་ལའང་མི་གྲུབ་པས་ཕྱེ་སྟེ་བཤད་དགོས་སོ། །དེ་ལྟར་ན་དྲུག་སྟེ། དེས་ན་མ་གྲུབ་པ་བཅུ་གཉིས་ཡོད། གཉིས་པ་མ་ངེས་པ་ལ་མཚན་ཉིད། བསྒྲུབ་བྱ་འགྲུབ་པ་ལ་ཐེ་ཚོམ་བསྐྱེད་པའི་རྟགས། དབྱེ་ན། ཐུན་མོང་མིན་པ་དང་།ཐུན་མོང་གི་མ་ངེས་པ་གཉིས། དང་པོ་ལ། ལྡོག་པ་ཐ་དད་མེད་པའི་ཐུན་མིན་དང་། ཡོད་ཀྱང་ཕྱོགས་གཉིས་ཀར་མི་འཇུག་པའི་ཐུན་མིན་གཉིས། དང་པོ་ལ། གཞི་རྟགས་གཅིག་པ། ཆོས་རྟགས་གཅིག་པ། གཞི་རྟགས་ཆོས་གསུམ་གཅིག་པ།ཚོགས་དོན་དང་རྟགས་གཅིག་པ་བཞི། དང་པོ། སྒྲ་ཆོས་ཅན། མི་རྟག་སྟེ། སྒྲ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ལྟ་བུ། གཉིས་པ། སྒྲ་ཆོས་ཅན། མི་རྟག་སྟེ། མི་རྟག་པའི་ཕྱིར་ལྟ་བུ། གསུམ་པ། སྒྲ་ཆོས་ཅན། སྒྲ་ཡིན་ཏེ། སྒྲ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ལྟ་བུ། བཞི་པ། སྒྲ་ཆོས་ཅན།མི་རྟག་སྟེ། སྒྲ་མི་རྟག་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ལྟ་བུའོ། །གཉིས་པ་ལ། དོན་དང་། བློ་གཉིས། དང་པོ། སྒྲ་ཆོས་ཅན། མི་རྟག་སྟེ། མཉན་བྱ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ལྟ་བུ། ཕྱོགས་གཉིས་ཀར་མེད་ནས་མ་མཐོང་བ། གཉིས་པ་ལ། ཕྱོགས་གཉིས་ཀར་ཡོད་ཀྱང་མ་མཐོང་བ། སྐྱེས་བུ་འདི་ཆོས་ཅན། ལྷ་ལས་ཚེ་འཕོས་ཏེ། མིག་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་ལྟ་བུ། ལྷ་ལས་འཕོས་མ་འཕོས་གཉིས་ཀ་སུ་ཡིན་དམིགས་མ་ནུས་པས་གཉིས་ཀར་མ་མཐོང་ནས་ཐེ་ཚོམ་པའོ། །མཐུན་ཕྱོགས་ལ་ཡོད་ཀྱང་མ་མཐོང་མི་
11-8-98b
མཐུན་ཕྱོགས་ལ་མེད་ནས་མ་མཐོང་བའི་བློ་ངོར་ཐུན་མིན་དུ་གྱུར་པ། སྒྲ་རྟག་པར་འདོད་ངོར། སྒྲ་མི་རྟག་སྟེ། བྱས་པའི་ཕྱིར་ལྟ་བུ། དེ་ལས་བཟློག་པ་རིག་བྱེད་པའི་ངོར། རིག་བྱེད་ཆོས་ཅན། རྟག་སྟེ། བྱས་པའི་ཕྱིར། ལྟ་བུ་སྟེའོ།།གཉིས་པ། ཐུན་མོང་ལ། མཚན་ཉིད། ཕྱོགས་གཉིས་ཀར་འཇུག་པར་སྣང་བ། དབྱེ་ན། དོན་དང་། བློ་གཉིས། དང་པོ། དངོས་ཀྱི་མ་ངེས་པ་ཟེར། དེ་ལ་བཞི། དང་པོར་ཕྱོགས་གཉིས་ཀར་ཁྱབ་པར་ཞུགས་པ་སྒྲ་མི་རྟག་སྟེ། གཞལ་བྱ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ལྟ་བུ། གཉིས་པ། མཐུན་ཕྱོགས་ལ་ཁྱབ་མི་མཐུན་ཕྱོགས་ལ་ཆ་གཉིས་སུ་འཇུག་པ། སྒྲ་ཆོས་ཅན། རྩོལ་བ་ལས་བྱུང་བར་ཐལ། མི་རྟག་པའི་ཕྱིར་ལྟ་བུ། གསུམ་པ་དེ་ལས་ལྡོག་པ། སྒྲ་ཆོས་ཅན། རྩོལ་བྱུང་མིན་པར་ཐལ།མི་རྟག་པའི་ཕྱིར་ལྟ་བུ། བཞི་པ། ཕྱོགས་གཉིས་ཀར་ཆ་གཉིས་སུ་འཇུག་པ། དུང་སྒྲ་ཆོས་ཅན། མཉན་བྱ་ཡིན་ཏེ། རྩོལ་བྱུང་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ལྟ་བུ། གཉིས་པ། བློ་ལྟོས་ལྷག་ལྡན་ལ། ཡང་དག་དང་། འགལ་བའི་ལྷག་ལྡན་གཉིས། དང་པོ་ལ།སྒྲ་མི་རྟག་སྟེ། བྱས་པའི་ཕྱིར་ལྟ་བུ། བྱས་པ་དང་རྟག་པ་འགལ་བར་མི་ཤེས་པ་ལ་བཀོད་ན། མཐུན་ཕྱོགས་ལ་མཐོང་། མི་མཐུན་ཕྱོགས་ལ་མ་མཐོང་ཡང་། མི་མཐུན་ཕྱོགས་ལ་མེད་པར་མ་ངེས་ནས་ཐེ་ཚོམ་བསྐྱེད་པའོ། །འགལ་ལྷག་སྒྲ་ཆོས་ཅན། རྟག་སྟེ། བྱས་པའི་ཕྱིར་ལྟ་བུ། རྟག་པ་དང་བྱས་པ་འགལ་བར་མི་ཤེས་པ་ལ་བཀོད་ན། མི་མཐུན་ཕྱོགས་ལ་མཐོང་། མཐུན་ཕྱོགས་ལ་མ་མཐོང་ཡང་མཐུན་ཕྱོགས་ལ་ཡོད་སྲིད་སྙམ་པས་འགལ་ཡང་ཐེ་
11-8-99a
ཚོམ་གྱི་ལྷག་མ་ལྡན་པའམ། ངག་སྨྲ་བའི་རྟགས་ལས་སྐྱེས་བུ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་མིན་པའམ་ཡིན་པར་དཔག་ན་ལྷག་ལྡན་གཉིས་པོ་འདྲ་ཡང་དོན་གྱི་ཕྱོགས་གཉིས་ཀར་འཇུག་པར་འགྱུར་བས་ལོགས་སུ་མེད་དོ། །གསུམ་པ།འགལ་རྟགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད། རྟགས་དེས་བསྒྲུབ་བྱ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་གྲུབ་པར་ངེས་པ། དབྱེ་ན། དོན་དང་། བློ་ངོར་ལྟོས་པ་གཉིས། དང་པོ་ལ། དགག་པ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་དང་། སྒྲུབ་པ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གཉིས། དང་པོ། མ་དམིགས་པའི་རྟགས་བཟློག་པ་ཐམས་ཅད། གཉིས་པ། འབྲས་རང་གི་རྟགས་དང་བསྒྲུབ་བྱ་ལོག་པ་ཐམས་ཅད། གཉིས་པ། སྒྲ་རྟག་པར་ཁས་ལེན་པའི་ངོར། དུང་སྒྲ་ཆོས་ཅན། མི་རྟག་སྟེ། སྒྲ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ལྟ་བུ་དང་། སྒྲུབ་པ་འགལ་བ་དང་། ཡོད་པ་གསར་དུ་མི་སྐྱེ་བར་ཁས་ལེན་པའི་ངོར། བུམ་པ་ཆོས་ཅན། གསར་དུ་མི་སྐྱེ་བ་མིན་ཏེ། ཡོད་པའི་ཕྱིར་ལྟ་བུ། དགག་པ་འགལ་བ་གཉིས་ཏེ་བཞིའོ། །དེ་ལ་འགལ་བའི་ལན་ཐེབས་སོ། །དེ་ལ་བློ་ལ་ལྟོས་ནས་གཏན་ཚིགས་ལྟར་སྣང་ཡང་རུང་། དེས་རྟགས་ཡང་དག་མིན་པར་མི་འགྱུར་ལ། དོན་གྱི་སྒྲུབ་བྱེད་མིན་ལ། བློ་ལ་གཏན་ཚིགས་ཡང་དག་ལྟར་སྣང་ཡང་། རྟགས་ཡང་དག་ཏུ་མི་རུང་བས་དོན་གྱི་རྟགས་ལྟར་སྣང་དང་ཡང་དག་དཔྱད་པར་བྱའོ། །
已知取而正作
གཉིས་པ། རྟགས་ཡང་དག་ལ། མཚན་ཉིད་ཚུལ་གསུམ་ཚང་བའོ། །དེ་ལ་དང་པོ། ཕྱོགས་ཆོས་ནི། རྟགས་དེ་ཉིད་ཤེས་འདོད་ལ་མི་ལྡན་རྣམ་གཅོད་དུ་གྲུབ་པ་ཡིན་ལ། རྗེས་འགྲོ་ནི། རྟགས་དེ་ཡི་རྗེས་སུ་བསྒྲུབ་བྱ་འགྲོ་བ་ཡིན་ལ། ལྡོག་པ་ནི། བསྒྲུབ་
11-8-99b
བྱ་ལོག་ན་རྟགས་ལྡོག་པ་དེ་ཡིན་ནོ། །དེ་ངེས་པའི་ཚུལ་ལ། རྟགས་དཔག་གཞིར་གྲུབ། རྗེས་འགྲོ་མཐུན་པའི་དཔེ་ལ་ཡོད། རྟགས་མི་མཐུན་པའི་དཔེ་ལས་ལྡོག་པར་ངེས་པའི་རྟགས་སུ་ངེས་ནས། གཏན་ཚིགས་དེས་བསྒྲུབ་བྱ་འགྲུབ་པར་ཤེས་པར་བྱ་བ་ཡིན་པས་རྟགས་ལྟར་སྣང་དང་ཡང་དག་གི་དམིགས་ཕྱེ་ནས་ཚད་མས་དྲངས་བའི་ངེས་པས་ཡུལ་ལ་དགག་སྒྲུབ་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་། སྒྲུབ་པ་ལ། ཡིན་ཡོད་དུ་བསྒྲུབ་པ་གཉིས་ཡོད་ལ། གཞལ་བྱ་ལྐོག་གྱུར་དེ་རང་མངོན་གྱུར་མིན་པས་ན། དེ་དཔག་ཏུ་རུང་བའི་ཆོས་གཞན་ཞིག་ལས་རྗེས་སུ་དཔག་དགོས་པས། དེ་ལ་རང་དང་ངོ་བོ་གཅིག་པའི་ཆོས་སམ། རང་དང་ཐ་དད་པའི་འབྲེལ་བ་གཉིས་གང་རུང་ལ་བརྟེན་ནས་ཆོས་དེ་གྲུབ་དགོས་ཏེ། འབྲེལ་མེད་གཞན་གྱིས་དེ་སྒྲུབ་པར་མི་ནུས་པས་སོ། །དེ་ལ་བསྒྲུབ་བྱ་དང་ངོ་བོ་བདག་གཅིག་པའི་ཆོས་རྟགས་སུ་བཀོད་ནས་དཔག་འདོད་བསྒྲུབ་པ་ལ་ཚུལ་གསུམ་ཚང་བ། རང་བཞིན་གྱི་རྟགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད། རྒྱུ་ཚོགས་པའི་པས་འབྲས་བུ་འབྱུང་རུང་སྒྲུབ་པའང་། རྒྱུ་དེ་ཉིད་ལ་འབྲས་བུ་འབྱུང་རུང་ངོ་བོ་དབྱེར་མེད་ཡིན་པའི་ཆ་ནས་རང་བཞིན་གྱི་རྟགས་སུ་འདུ། བསྒྲུབ་བྱ་དང་དེ་བྱུང་གི་འབྲེལ་བའི་འབྲས་བུ་རྟགས་སུ་བཀོད་དེ་དཔག་འདོད་སྒྲུབ་པ་ལ་ཚུལ་གསུམ་ཚང་བ་འབྲས་རྟགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད། རོ་ལས་གཟུགས་དང་། གཟུགས་ལས་སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་རྫས་གཞན་དཔོག་པའང་། རང་རྒྱུ་དང་ཚོགས་པ་གཅིག་པའི་རྒྱུ་ཆོས་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཡིན་ནོ། །དགག་བྱ་འགོག་པའི་རྟགས་སུ་བཀོད་པ་ཚུལ་གསུམ་
11-8-100a
ཚང་བ་མ་དམིགས་པའི་རྟགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད། དབྱེ་ན་སྣང་རུང་མ་དམིགས་པ་དང་། འགལ་བ་དམིགས་པ་གཉིས། དེ་ལ་སྣང་མི་རུང་མི་དམིགས་པ་ཙམ་གྱིས་མེད་པར་མི་འགྲུབ་ཀྱང་། སྣང་རུང་མ་དམིགས་པའི་སྒོ་ནས་རང་གི་ངོ་བོ་འགོག་ལ། དེ་དང་འགལ་བའི་ཆོས་གཞན་དམིགས་པས་ཀྱང་དགག་བྱ་དེ་འགོག་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་ས་ཕྱོགས་སུ་བུམ་པ་སྣང་རུང་མ་དམིགས་པ་ལྟ་བུ། རང་བཞིན་མ་དམིགས་པ། མེ་མ་དམིགས་པའི་སྒོ་ནས་དུ་བ་འགོག་པ་ལྟ་བུ། རྒྱུ་མ་དམིགས་པ། དུ་བ་མ་དམིགས་པས་དེ་རྒྱུ་མེ་མེད་པར་འགོག་པ་ལྟ་བུ། འབྲས་བུ་མ་དམིགས་པ། ཤིང་མ་དམིགས་པས་ཤ་བ་འགོག་པ་ལྟ་བུ། ཁྱབ་བྱེད་མ་དམིགས་པ་སྟེ་བཞི། དེ་ལ་བདག་གཅིག་འབྲེལ་གྱི་ཁྱབ་བྱ་རང་གི་ངོ་བོའམ་དེའི་ཁྱབ་བྱེད་དགག་པས་འབྲེལ་ཆོས་ལོག་པ་དང་། གཞན་གཉིས་དེ་བྱུང་གི་འབྲེལ་ཡུལ་ལོག་པའི་འབྲེལ་ཟླ་ཉིད་ལོག་པར་རྟོགས་པའོ། །འགལ་དམིགས་ལ། འགལ་བ་གཉིས་ཀྱི་ལྷན་ཅིག་མི་གནས་འགལ། གནོད་བྱེད་ཚ་རེག་གི་ངོ་བོ་དང་འབྲས་བུ་གཉིས། གནོད་བྱེད་བྱ་གྲང་རེག་གི་རྒྱུ་འབྲས་ངོ་བོ་ཁྱབ་བྱ་བཞི་འཇོམས་པའི་རྣམ་པ་བརྒྱད་པོ་ནི་མི་འཁྲུལ་བ་ཡིན་ལ། མེའི་རྒྱུ་ཙམ་ནི་གནོད་བྱེད་མིན་ལ། ཁྱབ་བྱ་ནི་མེ་ལས་ལོགས་སུ་དབྱེ་བ་ལ་དགོས་པ་མེད་ཅིང་གལ་ཏེ་གྲངས་ཀྱི་མཐའ་དབྱེ་བ་ཙམ་དུ་ཕྱེས་ཀྱང་རུང་ལ། དེ་ཡི་ཚེ་སྒྲུབ་ཚུལ་དམིགས་ཕྱེད་པ་གལ་ཆེ། ཕན་ཚུན་སྤངས་འགལ་དངོས་ནི། རྟགས་དང་རྟགས་ཅན་དུ་སྦྱར་བ་མི་སྲིད་ཀྱང་། དེས་ཁྱད་པར་དུ་བྱས་པའི་བརྒྱུད་འགལ་དམིགས་པ་སྟེ། དེ་ལྟར་ན་འགལ་དམིགས་དགུའོ། །
11-8-100b
རྟགས་གསུམ་བསྡོམས་པས་བཅུ་གསུམ་ཡིན་ནོ། །གཉིས་པ་རྟགས་དེས་བསྒྲུབ་བྱའི་མཚན་ཉིད། ཚད་མས་གྲུབ་བསལ་མེད་ལ་ཤེས་འདོད་དུ་བཟུང་བ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལ་ཚད་མས་གྲུབ་ཟིན་པ། སྒྲ་མཉན་བྱ་ཡིན་པ་ལྟ་བུ་དང་། ཚད་མས་བསལ་ཟིན་པ་སྒྲ་མཉན་བྱ་མིན་ལྟ་བུ་དང་། ཤེས་འདོད་མ་ཞུགས་པ། སྒྲ་མི་སྙན་གྱི་བུམ་པ་སོགས་ལྟ་བུ་ནི། བསྒྲུབ་བྱར་མི་རུང་བས་སྐབས་སུ་བབ་པའི་དོན་དེ་ཉིད་རྒོལ་བས་སྒྲུབ་པར་དམ་བཅའ་ཞིང་། ཕྱིར་རྒོལ་གྱིས་སུན་འབྱིན་པར་ཁས་བླངས་པ་ཞིག་རྩོད་གཞིར་འཛིན་ནོ། །ཞེས་པ་འདི་ཡང་འཇམ་དབྱངས་མི་ཕམ་རིན་པོ་ཆེའི་གསུང་ཕྱག་བྲིས་ཤོག་འཛར་ལས་ཞལ་བཤུས་པ་དགེའོ།། ༈ །།
如己智者趋入论着
རང་གི་མཁས་འཇུག་ལྟར་བྲིས་པ། ཚུལ་གསུམ་ཚང་བ་རྟགས་ཡང་དག་གི་མཚན་ཉིད། རྟགས་ཡང་དག་གི་སྦྱོར་བ་དེ་ལ་འབྲས་རང་མ་དམིགས་པའི་རྟགས་གསུམ། དང་པོ་འབྲས་རྟགས་ནི། འབྲས་བུའི་རྟགས་ཀྱིས་རྒྱུ་རྗེས་སུ་དཔོག་པ་ཡིན་ལ། དེ་ལ་དབྱེ་ན། དུ་ལྡན་གྱི་ལ་ལ་ཆོས་ཅན། མེ་ཡོད་དེ། དུ་བ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ལྟ་བུ་རྒྱུ་དངོས་སུ་སྒྲུབ་པའི་འབྲས་རྟགས། བར་སྣང་གི་དུ་བ་སྔོ་ལོང་བོ་ཆོས་ཅན། རང་རྒྱུ་མེ་སྔོན་སོང་ཡིན་ཏེ། དུ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ལྟ་བུ་རྒྱུ་སྔོན་སོང་སྒྲུབ་པའི་འབྲས་རྟགས། ཉེར་ལེན་གྱི་ཕུང་པོ་ཆོས་ཅན། རང་རྒྱུ་དང་བཅས་པ་ཡིན་ཏེ། རེ་འགའ་བའི་དངོས་པོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་པ། རྒྱུ་སྤྱིར་སྒྲུབ་པ། སྔོར་སྣང་དབང་ཤེས་ཆོས་ཅན། རང་གི་དམིགས་རྐྱེན་དང་བཅས་པ་ཡིན་ཏེ། དབང་ཤེས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་པ་རྒྱུའི་ཁྱད་པར་སྒྲུབ་པ། ཁ་ནང་གི་བུར་གོང་ཆོས་ཅན། གཟུགས་ཡོད་དེ། རོ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ཞེས་པ་ལྟ་བུ། རྒྱུ་ཆོས་རྗེས་དཔག་གི་འབྲས་རྟགས་ཏེ།
11-8-101a
དེ་ལྟར་དབྱེ་བ་ལྔའོ། །བདག་གཅིག་འབྲེལ་ལ་བརྟེན་ནས་སྒྲུབ་པ་རང་བཞིན་རྟགས་ལ། སྒྲ་ཆོས་ཅན། མི་རྟག་སྟེ། བྱས་པའི་ཕྱིར་རམ་སྐྱེས་པའི་ཕྱིར་ལྟ་བུ་ཁྱད་པར་ལྟོས་པ་པའི་རང་བཞིན་གྱི་རྟགས་སྦྱོར། སྒྲ་ཆོས་ཅན།མི་རྟག་སྟེ། དངོས་པོར་ཡོད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ལྟ་བུ་ཁྱད་པར་དག་པ་བའི་རང་བཞིན་གྱི་རྟགས་སྦྱོར་ཏེ་གཉིས་སོ། །མ་དམིགས་པའི་རྟགས་སྦྱོར་ལ། མི་སྣང་བ་མ་དམིགས་པ་དང་། སྣང་རུང་མ་དམིགས་པ་གཉིས།དང་པོ། མདུན་གྱི་གཞི་འདིར་ཆོས་ཅན། ཤ་ཟ་བསྐལ་དོན་དུ་སོང་བའི་གང་ཟག་གིས་ཤ་ཟ་ཡོད་མེ ད་གང་རུང་དུ་མི་ངེས་ཏེ། དེ་ལ་དེ་མི་སྣང་བས་མ་དམིགས་པའི་ཕྱིར་ཞེས་པ་ལྟ་བུའོ། །སྣང་རུང་མ་དམིགས་པ་ལ། དམིགས་རུང་མ་དམིགས་པ་དང་། འགལ་ཟླ་དམིགས་པ་གཉིས། ཁྱིམ་འདི་ན་ཆོས་ཅན། བུམ་པ་མེད་དེ། སྣང་རུང་ཚད་མས་མ་དམིགས་པའི་ཕྱིར་ཞེས་པ་ལྟ་བུ་རང་བཞིན་མ་དམིགས་པ། མཚན་མོའི་རྒྱ་མཚོར་ཆོས་ཅན། དུ་བ་མེད་དེ་མེ་མེད་པའི་ཕྱིར་ལྟ་བུ་རྒྱུ་མ་དམིགས་པ། བྲག་རྫོང་ཕ་ཀིར་ཆོས་ཅན། ཤ་བ་མེད་དེ། ཤིང་མེད་པའི་ཕྱིར། ཞེས་པ་ཁྱབ་བྱེད་མ་དམིགས་པ། དུ་བས་དབེན་པའི་རྩིག་སྐོར་དུ་ཆོས་ཅན། དུ་བའི་དངོས་འབྲས་མེད་དེ། དུ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཞེས་པ་དངོས་འབྲས་མ་དམིགས་པ་སྟེ་དེ་ལྟར་བཞིར་ཡོད་དོ། །སྣང་རུང་གི་འགལ་ཟླ་དམིགས་པ་ལ། ལྷན་ཅིག་མི་གནས་འགལ་བ་དང་། ཕན་ཚུན་སྤང་འགལ་ལ་བརྟེན་པའི་འགལ་དམིགས་ཀྱི་རྟགས་སྦྱོར་གཉིས། དང་པོ་ལ་རྟགས་སྦྱོར་བཅུ་གཉིས་ཏེ། ཕྱོགས་ཕ་ཀིར་ཆོས་ཅན། གྲང་རེག་
11-8-101b
མེད་དེ། མེས་ཁྱབ་པའི་ཕྱིར་ཞེས་པ་རང་བཞིན་དང་འགལ་བའི་རང་བཞིན་དམིགས་པའི་དགག་རྟགས། ཕྱོགས་ཕ་ཀིར་ཆོས་ཅན། གྲང་རེག་གི་དངོས་རྒྱུ་ནུས་པ་ཐོགས་མེད་མེད་དེ། མེས་ཁྱབ་པའི་ཕྱིར་ཞེས་པ་རྒྱུ་དང་འགལ་བའི་རང་བཞིན་དམིགས་པའི་རྟགས་སྦྱོར། ཕྱོགས་ཕ་ཀིར་ཆོས་ཅན། གྲང་འབྲས་སྤུ་ལོང་བྱེད་མེད་དེ། མེས་ཁྱབ་པའི་ཕྱིར། ཞེས་འབྲས་བུ་དང་འགལ་བའི་རང་བཞིན་དམིགས་པ། ཕྱོགས་ཕ་ཀིར་ཆོས་ཅན། ཁ་བའི་རེག་པ་མེད་དེ། མེས་ཁྱབ་པའི་ཕྱིར་ཞེས་པ་ཁྱབ་བྱ་དང་འགལ་བའི་རང་བཞིན་དམིགས་པ་བཞི་དང་། ཡང་ཕྱོགས་ཕ་ཀིར་ཆོས་ཅན། གྲང་རེག་མེད་དེ། དུ་བ་དྲག་ཏུ་ཕྱུར་བས་ཁྱབ་པར་ནོན་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཞེས་པ་རང་བཞིན་དང་འགལ་བའི་འབྲས་བུ་དམིགས་པ། ཕྱོགས་ཕ་ཀིར་ཆོས་ཅན། གྲང་རེག་གི་དངོས་རྒྱུ་ནུས་པ་ཐོགས་མེད་མེད་དེ། དུ་བ་དྲག་ཏུ་ཕྱུར་བས་ཁྱབ་པར་ནོན་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་པ་རྒྱུ་དང་འགལ་བའི་འབྲས་བུ་དམིགས་པ། ཕྱོགས་ཕ་ཀིར་ཆོས་ཅན། གྲང་འབྲས་སྤུ་ལོང་བྱེད་མེད་དེ། དུ་བ་དྲག་ཏུ་ཕྱུར་བས་ཁྱབ་པར་ནོན་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་པ་འབྲས་བུ་དང་འགལ་བའི་འབྲས་བུ་དམིགས་པ། ཕྱོགས་ཕ་ཀིར་ཆོས་ཅན། ཁ་བའི་རེག་པ་མེད་དེ། དུ་བ་དྲག་ཏུ་ཕྱུར་བས་ཁྱབ་པར་ནོན་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་པ་ཁྱབ་བྱ་དང་འགལ་བའི་འབྲས་བུ་དམིགས་པ་བཞི་དང་། ཡང་ཕྱོགས་ཕ་ཀིར་ཆོས་ཅན། གྲང་རེག་མེད་དེ། ཙན་དན་གྱི་མེས་ཁྱབ་པར་ནོན་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཞེས་པ་རང་བཞིན་འགལ་བའི་ཁྱབ་བྱ་དམིགས་པ། ཕྱོགས་ཕ་ཀིར་ཆོས་ཅན། གྲང་རེག་
11-8-102a
གི་དངོས་རྒྱུ་ནུས་པ་ཐོགས་མེད་མེད་དེ། ཙན་དན་གྱི་མེས་ཁྱབ་པར་ནོན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་པ་རྒྱུ་དང་འགལ་བའི་ཁྱབ་བྱ་དམིགས་པ། ཕྱོགས་ཕ་ཀིར་ཆོས་ཅན། གྲང་འབྲས་སྤུ་ལོང་བྱེད་མེད་དེ། ཙན་དན་གྱི་མེས་ཁྱབ་པར་ནོན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་པ། འབྲས་བུ་དང་འགལ་བའི་ཁྱབ་བྱ་དམིགས་པ། ཕྱོགས་ཕ་ཀིར་ཆོས་ཅན། ཁ་བའི་རེག་པ་མེད་དེ། ཙན་དན་གྱི་མེས་ཁྱབ་པར་ནོན་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་པ། ཁྱབ་བྱ་དང་འགལ་བའི་ཁྱབ་བྱ་དམིགས་པ་བཞི་སྟེ་དེ་ལྟར་བཅུ་གཉིས་སོ། །ཕན་ཚུན་སྤང་འགལ་དངོས་ལ་རྟགས་དང་བསྒྲུབ་བྱར་སྦྱར་བ་མེད་ཀྱང་། བརྒྱུད་འགལ་གྱི་ཁྱབ་བྱ་བཀོད་པ་ལས། ཁྱབ་བྱེད་ཀྱི་འགལ་ཟླ་འགོག་པ། སྒྲ་ཆོས་ཅན་མི་རྟག་སྟེ། བྱས་པའི་ཕྱིར་རམ། རྩོལ་བྱུང་གི་ཕྱིར་ལྟ་བུ་ཡིན་ཡང་། རང་བཞིན་གྱི་རྟགས་སྦྱོར་དུ་འདུའོ། །མི་ཕམ་པས་བྲིས་པ་དགེ། །།ཟུར་མཆན་གྱི་དཔེ་མ་རྙེད་པས་རྙེད་ན་འདིར་འཛུད་དགོས།། །།སརྦ་མངྒ་ལཾ།། །།
11-8-102b
empty page


